Dawkowanie i sposób podawania
Mitoksantron

Dawkowanie i sposób podawania substancji mitoksantron

Mitoksantron to lek cytotoksyczny, który powinien być podawany wyłącznie pod nadzorem lekarza posiadającego odpowiednie doświadczenie w stosowaniu chemioterapii cytotoksycznej. Lek jest dostępny w formie koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji o stężeniu 2 mg/ml, w fiolkach zawierających 10 mg (5 ml) lub 20 mg (10 ml) substancji czynnej.¹

Dawkowanie w różnych wskazaniach

Dawkowanie mitoksantronu różni się w zależności od wskazania klinicznego, schematu leczenia (monoterapia lub leczenie skojarzone) oraz stanu klinicznego pacjenta. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące dawkowania w poszczególnych wskazaniach.²

Rak piersi z przerzutami i chłoniak nieziarniczy

Monoterapia: Zalecana początkowa dawka mitoksantronu w monoterapii wynosi 14 mg/m² powierzchni ciała, podawana jako pojedyncza dawka dożylna. Dawkę tę można powtarzać co 21 dni. U pacjentów z niewystarczającą rezerwą szpikową (np. po wcześniejszej chemioterapii) lub u osób w złym stanie ogólnym zaleca się mniejszą dawkę początkową – 12 mg/m² lub niższą.³

Leczenie skojarzone: W schematach leczenia skojarzonego z innymi lekami cytotoksycznymi, początkowa dawka mitoksantronu wynosi zwykle 7-12 mg/m², w zależności od konkretnego schematu i częstości podawania. W przypadku stosowania mitoksantronu w skojarzeniu z innymi lekami mielosupresyjnymi, zaleca się zmniejszenie dawki początkowej o 2-4 mg/m² w stosunku do dawki zalecanej w monoterapii.⁴

Ostra białaczka szpikowa

Monoterapia wznowy choroby: Zalecana dawka w celu indukcji remisji wynosi 12 mg/m² powierzchni ciała, podawana dożylnie raz na dobę przez pięć kolejnych dni (całkowita dawka 60 mg/m²). Badania kliniczne wykazały, że pacjenci, którzy osiągnęli remisję, osiągali ją już po pierwszym cyklu leczenia indukcyjnego.⁵

Leczenie skojarzone: W terapii indukcyjnej zaleca się dawkę 12 mg/m² mitoksantronu dziennie w dniach 1-3 w postaci infuzji dożylnej, w połączeniu z cytarabiną w dawce 100 mg/m² podawaną w ciągłej 24-godzinnej infuzji przez 7 dni. Większość całkowitych remisji następuje po pierwszym cyklu indukcyjnym. W przypadku niepełnej odpowiedzi można podać drugi cykl indukcyjny z mitoksantronem przez 2 dni i cytarabiną przez 5 dni, z zachowaniem tych samych dawek dobowych.⁶

Leczenie konsolidacyjne obejmuje mitoksantron w dawce 12 mg/m² podawany dożylnie w dniach 1. i 2. oraz cytarabinę w dawce 100 mg/m² podawaną w ciągłej infuzji przez 5 dni. Pierwszy cykl powinien być podany około 6 tygodni po ostatnim leczeniu indukcyjnym, a drugi cykl zwykle 4 tygodnie po pierwszym.⁷

Faza przełomu blastycznego (przewlekłej) białaczki szpikowej

W przypadku wznowy choroby, zalecana dawka mitoksantronu wynosi 10-12 mg/m² powierzchni ciała, podawana dożylnie raz na dobę przez pięć kolejnych dni (całkowita dawka 50-60 mg/m²).⁸

Zaawansowany rak gruczołu krokowego oporny na kastrację

Na podstawie badań porównujących leczenie skojarzone mitoksantronu z kortykosteroidami z leczeniem samymi kortykosteroidami, zalecana dawka mitoksantronu wynosi 12-14 mg/m² powierzchni ciała, podawana w krótkiej infuzji dożylnej co 21 dni, w skojarzeniu z małą dawką kortykosteroidów doustnych.⁹

Stwardnienie rozsiane

Leczenie mitoksantronem w stwardnieniu rozsianym powinno być prowadzone pod nadzorem lekarza z doświadczeniem w stosowaniu chemioterapii w tej jednostce chorobowej. Zalecana dawka wynosi 12 mg/m² powierzchni ciała, podawana w krótkotrwałej infuzji dożylnej (około 5-15 minut), którą można powtarzać co 1-3 miesiące. Maksymalna życiowa skumulowana dawka nie powinna przekraczać 72 mg/m² powierzchni ciała.¹⁰

Leczenia nie należy rozpoczynać u pacjentów, którzy byli wcześniej leczeni mitoksantronem.¹¹

Modyfikacja dawkowania

Modyfikacja dawkowania w raku piersi i chłoniaku nieziarniczym

Modyfikacja dawkowania i czas podawania kolejnych dawek mitoksantronu powinny być uzależnione od klinicznej oceny stopnia i czasu trwania mielosupresji. W kolejnych cyklach leczenia zwykle można powtórzyć poprzednią dawkę, jeżeli liczba leukocytów i płytek krwi powróci do wartości prawidłowych w ciągu 21 dni.¹²

^{1500/μl i >50 000/μl; Czas do normalizacji: 1500/μl i >50 000/μl; Czas do normalizacji: >21 dni; Kolejne dawki: Wstrzymać do normalizacji, następnie powtórzyć poprzednią dawkę. Nadir leukocytów i płytek krwi: <1500/μl lub <50 000/μl; Czas do normalizacji: Dowolny czas; Kolejne dawki: Po normalizacji zmniejszyć poprzednią dawkę o 2 mg/m2. Nadir leukocytów i płytek krwi: <1000/μl lub 13}

Modyfikacja dawkowania w stwardnieniu rozsianym

W przypadku wielokrotnego podawania mitoksantronu u pacjentów ze stwardnieniem rozsianym, dawkowanie należy dostosować w zależności od zakresu i czasu trwania supresji szpiku kostnego.¹⁴

¹⁵

W przypadku wystąpienia toksyczności niehematologicznej stopnia 2. do 3. wg WHO, kolejną dawkę należy skorygować do 10 mg/m² pc. Natomiast przy toksyczności niehematologicznej stopnia 4. wg WHO, leczenie należy przerwać.¹⁶

Szczególne grupy pacjentów

Osoby w podeszłym wieku

U pacjentów w podeszłym wieku należy wybierać dawkowanie z dolnej części zakresu dawek. Wynika to z większej częstości występowania zaburzeń czynności wątroby, nerek lub serca, chorób współistniejących oraz jednoczesnego stosowania innych leków w tej grupie wiekowej.¹⁷

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

Bezpieczeństwo stosowania mitoksantronu u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek nie zostało jednoznacznie określone. W tej grupie pacjentów mitoksantron należy stosować z zachowaniem szczególnej ostrożności.¹⁸

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

U pacjentów z niewydolnością wątroby może być konieczne dostosowanie dawki ze względu na zmniejszony klirens mitoksantronu. Jednakże brak jest wystarczających danych, które pozwoliłyby na zalecenie konkretnego schematu modyfikacji dawkowania. Wyniki badań laboratoryjnych nie umożliwiają przewidzenia klirensu substancji czynnej ani określenia właściwego dostosowania dawki.¹⁹

Dzieci i młodzież

Bezpieczeństwo stosowania i skuteczność mitoksantronu u dzieci i młodzieży nie zostały jednoznacznie określone. Stosowanie mitoksantronu w tej grupie wiekowej nie jest zalecane.²⁰

Sposób podawania

Mitoksantron przeznaczony jest wyłącznie do podawania dożylnego. Istnieją dwa główne sposoby podania leku:²¹

• Powolne wstrzyknięcie koncentratu do trwającej grawitacyjnej infuzji dożylnej soli fizjologicznej lub 5% roztworu glukozy przez co najmniej 3-5 minut. Przewód infuzyjny powinien być w miarę możliwości połączony z dużą żyłą. Należy unikać żył przechodzących nad stawami lub w kończynach z zaburzeniami odpływu żylnego lub chłonnego.²²
• Krótka infuzja dożylna (15-30 minut) po rozcieńczeniu w 50-100 ml soli fizjologicznej lub 5% roztworu glukozy.²³

Przeciwwskazane drogi podania: Mitoksantronu nie wolno podawać podskórnie, domięśniowo, dotętniczo ani dokanałowo. W przypadku wynaczynienia podczas podawania może dojść do ciężkiego miejscowego uszkodzenia tkanek.²⁴

W przypadku wystąpienia jakichkolwiek objawów wynaczynienia, takich jak pieczenie, ból, świąd, rumień, obrzęk, sine zabarwienie lub owrzodzenie, należy natychmiast przerwać podawanie leku.²⁵

Monitorowanie pacjentów

Pacjenci onkologiczni, którzy otrzymali skumulowaną dawkę 140 mg/m² powierzchni ciała mitoksantronu w monoterapii lub w skojarzeniu z innymi lekami chemioterapeutycznymi, mają 2,6% skumulowane ryzyko wystąpienia zastoinowej niewydolności serca. Ze względu na to ryzyko, pacjenci powinni być dokładnie obserwowani pod kątem objawów toksycznego działania na serce, a przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia należy przeprowadzać szczegółowy wywiad w kierunku objawów niewydolności serca.²⁶