Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Mitoksantron
Mitoksantron, zawarty w preparacie Mitoxantron Sandoz (2 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji), wykazuje działanie genotoksyczne i potencjalnie teratogenne, co wymaga szczególnej ostrożności w kontekście płodności, ciąży i laktacji. U mężczyzn zaleca się stosowanie skutecznej antykoncepcji podczas terapii oraz przez co najmniej 6 miesięcy po jej zakończeniu, natomiast u kobiet w wieku rozrodczym konieczne jest unikanie ciąży, potwierdzane ujemnym testem ciążowym przed każdą dawką oraz stosowanie antykoncepcji przez cały okres leczenia i minimum 4 miesiące po zakończeniu terapii. Stosowanie mitoksantronu w ciąży, zwłaszcza w pierwszym trymestrze, jest bezwzględnie przeciwwskazane, a w przypadku zajścia w ciążę podczas leczenia należy zapewnić pacjentce odpowiednią poradę genetyczną.
Wpływ mitoksantronu na płodność, ciążę i laktację
Mitoksantron, substancja czynna zawarta w produkcie leczniczym Mitoxantron Sandoz (2 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji), wymaga szczególnej uwagi w kontekście płodności, ciąży i laktacji ze względu na swoje właściwości farmakologiczne i potencjalne zagrożenia dla matki i płodu.1
Antykoncepcja u pacjentów przyjmujących mitoksantron
Mitoksantron wykazuje działanie genotoksyczne i jest uznawany za potencjalny czynnik teratogenny dla człowieka. W związku z tym konieczne jest przekazanie pacjentom szczegółowych informacji dotyczących stosowania metod antykoncepcyjnych:2
- Mężczyźni poddawani terapii mitoksantronem powinni zostać poinformowani o konieczności stosowania skutecznych metod antykoncepcji podczas całego okresu leczenia oraz przez co najmniej 6 miesięcy po jego zakończeniu, aby zapobiec spłodzeniu dziecka
- Kobiety w wieku rozrodczym muszą być pouczone o konieczności unikania zajścia w ciążę
- Przed podaniem każdej dawki leku u kobiet należy wykonać test ciążowy, który musi mieć wynik ujemny
- Pacjentki powinny stosować skuteczną metodę antykoncepcji przez cały okres leczenia oraz przez minimum 4 miesiące po jego zakończeniu
3
Mitoksantron w okresie ciąży
Dostępne dane kliniczne dotyczące stosowania mitoksantronu u kobiet w ciąży są bardzo ograniczone. Lekarz powinien przekazać pacjentce następujące informacje:4
- W badaniach na zwierzętach przy dawkach niższych niż ekspozycja osiągana u ludzi nie wykazano działania teratogennego mitoksantronu, jednakże zaobserwowano szkodliwy wpływ na reprodukcję
- Ze względu na mechanizm działania oraz efekty rozwojowe wykazane przez związki pokrewne, mitoksantron uznaje się za potencjalnie teratogenny dla człowieka
- Stosowanie mitoksantronu w leczeniu stwardnienia rozsianego (SM) u kobiet w ciąży jest bezwzględnie przeciwwskazane
- W przypadku innych wskazań mitoksantron nie powinien być podawany w okresie ciąży, zwłaszcza w pierwszym trymestrze
5
W każdym indywidualnym przypadku lekarz musi dokładnie rozważyć potencjalne korzyści z leczenia matki w stosunku do zagrożenia dla płodu. Jeżeli produkt leczniczy Mitoxantron Sandoz będzie stosowany podczas ciąży lub pacjentka zajdzie w ciążę w trakcie terapii, należy ją bezwzględnie poinformować o możliwych zagrożeniach dla płodu oraz zapewnić odpowiednią poradę genetyczną.6
Mitoksantron podczas karmienia piersią
Lekarz powinien poinformować pacjentkę, że mitoksantron przenika do mleka kobiecego i może być w nim wykrywany przez okres do jednego miesiąca od podania ostatniej dawki. Z uwagi na ryzyko wystąpienia poważnych działań niepożądanych u karmionego piersią dziecka, karmienie piersią jest bezwzględnie przeciwwskazane podczas terapii mitoksantronem i musi zostać przerwane przed rozpoczęciem leczenia produktem Mitoxantron Sandoz.7
Wpływ mitoksantronu na płodność
Podczas konsultacji z pacjentami kwalifikowanymi do leczenia mitoksantronem, lekarz powinien omówić potencjalny wpływ terapii na płodność:8
- U kobiet leczonych mitoksantronem występuje zwiększone ryzyko przemijającego lub trwałego zaniku krwawień miesiączkowych
- Przed rozpoczęciem terapii u kobiet w wieku rozrodczym należy rozważyć zachowanie płodności poprzez krioprezerwację (zamrożenie) komórek jajowych
- Mimo braku jednoznacznych danych klinicznych dotyczących mężczyzn, badania na zwierzętach wykazały, że mitoksantron może powodować zanik kanalików nasiennych w jądrach oraz zmniejszenie liczby plemników w nasieniu
- W przypadku mężczyzn planujących posiadanie potomstwa w przyszłości, należy rozważyć możliwość zamrożenia nasienia przed rozpoczęciem terapii
9
Rekomendacje i dalsze postępowanie
Ze względu na potencjalne ryzyko związane ze stosowaniem mitoksantronu w kontekście płodności, ciąży i karmienia piersią, lekarz powinien przeprowadzić szczegółową rozmowę z pacjentką/pacjentem przed rozpoczęciem leczenia. W przypadku kobiet w wieku rozrodczym konieczne jest wykonanie testu ciążowego przed każdym podaniem leku. Pacjentów należy poinformować o konieczności stosowania skutecznej antykoncepcji, a w razie planowania posiadania potomstwa w przyszłości – rozważyć możliwości zachowania płodności przed rozpoczęciem terapii.10
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania