wrażliwość in vitro
Wrażliwość in vitro to termin określający podatność drobnoustrojów na działanie substancji przeciwdrobnoustrojowych (najczęściej antybiotyków) w warunkach laboratoryjnych. Badanie wrażliwości in vitro polega na określeniu minimalnego stężenia antybiotyku, które hamuje wzrost bakterii (MIC – minimal inhibitory concentration) lub je zabija (MBC – minimal bactericidal concentration).
Badania wrażliwości in vitro są rutynowo wykonywane w laboratoriach mikrobiologicznych i stanowią podstawę doboru optymalnej terapii przeciwbakteryjnej. Najczęściej stosowane metody to: metoda dyfuzyjno-krążkowa (Kirby-Bauera), E-test, metoda rozcieńczeń w podłożu płynnym lub stałym oraz automatyczne systemy do oznaczania lekowrażliwości.
Należy pamiętać, że wrażliwość in vitro nie zawsze przekłada się na skuteczność kliniczną (in vivo), ponieważ na efekt terapeutyczny wpływają także takie czynniki jak: farmakokinetyka i farmakodynamika leku, stan immunologiczny pacjenta, lokalizacja zakażenia czy zdolność antybiotyku do penetracji do miejsca infekcji. Dlatego wyniki badań wrażliwości powinny być interpretowane w kontekście klinicznym.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Fluconazole Polfarmex 50 mg
Flukonazol, klasyfikowany jako J02AC01 w systemie ATC, jest triazolowym lekiem przeciwgrzybiczym dostępnym w tabletkach o dawkach 50 mg, 100 mg, 150 mg i 200 mg. Jego mechanizm działania polega na selektywnym hamowaniu enzymu cytochromu P-450 odpowiedzialnego za demetylację 14 alfa-lanosterolu, co prowadzi do deficytu ergosterolu w błonie komórkowej grzybów i skutkuje działaniem przeciwgrzybiczym. Flukonazol wykazuje szerokie spektrum aktywności in vitro przeciwko gatunkom Candida (w tym C. albicans, C. parapsilosis, C. tropicalis), Cryptococcus neoformans, a także endemicznych pleśni. W badaniach klinicznych dawki 50 mg/dobę przez 28 dni nie wpływały na stężenia steroidów u zdrowych osób, a wyższe dawki (200-400 mg/dobę) nie wywoływały istotnych zmian hormonalnych ani interakcji z fenazonem.
biosynteza ergosterolu, Blastomyces dermatiditis, błona komórkowa grzyba, Candida, Candida albicans, Candida glabrata, Candida krusei, Candida parapsilosis, Candida tropicalis, Coccidioides immitis, Cryptococcus gattii, Cryptococcus neoformans, cytochrom P450, demetylacja lanosterolu, endogenne steroidy, ergosterol w błonie komórkowej, Europejski Komitet ds. Oznaczania Lekowrażliwości Drobnoustrojów, fenazon, flukonazol, Histoplasma capsulatum, kandydemia, kandydoza jamy ustnej, mechanizm działania leku, minimalne stężenie hamujące, Paracoccidioides brasiliensis, pole pod krzywą stężenia leku, spektrum przeciwgrzybicze, stymulacja ACTH, testosteron w osoczu, triazol przeciwgrzybiczy, wrażliwość in vitro, zakażenie grzybicze - Leksykon substancji czynnych
Amfoterycyna B – Właściwości farmakodynamiczne
Amfoterycyna B to polienowy antybiotyk przeciwgrzybiczy o szerokim spektrum działania, produkowany przez Streptomyces nodosus, dostępny w postaciach konwencjonalnej (Fungizone), w kompleksach lipidowych (Abelcet) oraz liposomalnej (AmBisome). Mechanizm działania polega na wiązaniu się z ergosterolem w błonach komórkowych grzybów, co prowadzi do zaburzenia ich przepuszczalności i śmierci komórkowej. Amfoterycyna B wykazuje większe powinowactwo do ergosterolu niż do cholesterolu ssaków, co ogranicza jej toksyczność, choć nefrotoksyczność pozostaje istotnym problemem, zwłaszcza w postaci konwencjonalnej. Postacie lipidowe i liposomalne charakteryzują się korzystniejszym profilem bezpieczeństwa, umożliwiając podawanie wyższych dawek i dłuższe leczenie, szczególnie u pacjentów z upośledzoną funkcją nerek. Wrażliwość grzybów na amfoterycynę B w postaci liposomalnej (AmBisome) mieści się w zakresie MHK 0,01-8 µg/ml, z większością szczepów Candida, Aspergillus i mukormycetów hamowanych w stężeniach 0,03-4 µg/ml.
amfoterycyna B liposomalna, antybiotyk polienowy, Aspergillus, badanie podwójnie zaślepione, badanie prospektywne, badanie randomizowane, Candida, Cryptococcus neoformans, drożdżyca inwazyjna, działanie grzybobójcze, działanie przeciwgrzybicze, ergosterol, formulacja liposomalna, kompleks lipidowy, leiszmanioza trzewna, liposom, MIC 90, Mucor, mukormikoza, nefrotoksyczność, neutropenia, Streptomyces nodosus, szczepionka przeciw wściekliźnie, terapia empiryczna, wrażliwość in vitro, zakażenie grzybami strzępkowymi - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Levoftyal 5 mg/ml
Levoftyal zawiera lewofloksacynę półwodną w stężeniu 5,12 mg/ml (odpowiadającą 5 mg lewofloksacyny) i należy do grupy fluorochinolonów stosowanych w leczeniu zakażeń oftalmologicznych (kod ATC: S01AE05). Lewofloksacyna działa bakteriobójczo poprzez hamowanie bakteryjnych topoizomeraz typu II – gyrazy DNA i topoizomerazy IV, wykazując selektywność wobec różnych enzymów w zależności od typu bakterii (gyraza DNA u bakterii Gram-ujemnych, topoizomeraza IV u Gram-dodatnich). Oporność na lek rozwija się głównie przez zmniejszenie stężenia leku w komórce (modyfikacje poryn i pomp elektrolitowych) oraz mutacje w genach kodujących enzymy docelowe (gyrA, gyrB, parC, parE, grlA, grlB). Dodatkowo oporność może być związana z mechanizmami specyficznymi dla poszczególnych drobnoustrojów (np. PmrA u pneumokoków, NorA u gronkowców) oraz plazmidami (gen qnr u Klebsiella pneumoniae i Escherichia coli). Występuje zjawisko oporności krzyżowej w obrębie fluorochinolonów, a mutacje wielokrotne zwykle prowadzą do oporności klinicznej na całą grupę leków.
bakterie Gram-dodatnie, bakterie Gram-ujemne, Chlamydia trachomatis, chlamydiowe zapalenie spojówek, Escherichia coli, EUCAST, fluorochinolony, gyraza DNA, Haemophilus influenzae, Klebsiella pneumoniae, leczenie ogólnoustrojowe, lek oftalmologiczny, lewofloksacyna półwodna, minimalne stężenie hamujące, Moraxella catarrhalis, MRSA, MSSA, oporność krzyżowa, Pseudomonas aeruginosa, S.viridans, Staphylococcus aureus, staphylococcus epidermidis, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, topoizomeraza IV, topoizomeraza typu II, wrażliwość in vitro, zapalenie spojówek - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Fluconazole Hasco 5 mg/ml
Flukonazol, będący pochodną triazolu i substancją czynną preparatu Fluconazole Hasco (5 mg/ml, syrop), działa przeciwgrzybiczo poprzez selektywne hamowanie enzymu cytochromu P-450 odpowiedzialnego za demetylację 14 alfa-lanosterolu, co prowadzi do utraty ergosterolu w błonie komórkowej grzybów. W badaniach klinicznych wykazano, że dawki 50 mg/dobę przez 28 dni nie wpływają na poziomy testosteronu ani steroidów u zdrowych osób, a dawki 200-400 mg/dobę nie wywołują klinicznie istotnych zaburzeń hormonalnych. Flukonazol wykazuje aktywność przeciwko Candida albicans, C. parapsilosis, C. tropicalis, Cryptococcus neoformans, Cr. gattii oraz endemicznych pleśni, jednak szczepy C. glabrata wykazują zmniejszoną wrażliwość, a C. krusei i C. auris są oporne. Wartości MIC korelują z efektywnością leczenia, a zależność AUC od dawki jest liniowa, co potwierdza skuteczność terapii w kandydozie jamy ustnej i kandydemii.
14 alfa-metylosterol, biosynteza ergosterolu, Blastomyces dermatiditis, błona komórkowa grzybów, Candida, Candida albicans, Candida auris, Candida glabrata, Candida krusei, Candida parapsilosis, Candida tropicalis, Coccidioides immitis, Cryptococcus neoformans, cytochrom P-450, cytochrom P450, dysfagia, endogenny steroid, EUCAST, EUCAST-AFST, Histoplasma capsulatum, interakcja z fenazonem, kandydemia, kandydoza jamy ustnej, lek przeciwgrzybiczny, mechanizm oporności, minimalne stężenie hamujące, nadkażenie, Paracoccidioides brasiliensis, pochodna azolu, pochodna triazolu, pole pod krzywą stężenia, stężenie graniczne, stężenie testosteronu, stymulacja ACTH, wrażliwość in vitro - Leksykon substancji czynnych
Itrakonazol – Właściwości farmakodynamiczne
Itrakonazol, syntetyczny triazol, działa przeciwgrzybiczo poprzez hamowanie enzymu 14α-demetylazy, co prowadzi do niedoboru ergosterolu w błonie komórkowej grzybów, zaburzając jej integralność i funkcję. W badaniach in vitro wykazuje skuteczność przeciw dermatofitom, drożdżakom (w tym Candida spp.), Aspergillus spp. oraz innym patogenom, zwykle w stężeniach ≤1 μg/ml. Farmakokinetyka i farmakodynamika itrakonazolu pozostają słabo poznane, co utrudnia optymalizację dawkowania. Oporność rozwija się powoli i jest związana z mutacjami w genie ERG11, nadekspresją enzymu lub nośników leku, a także opornością krzyżową w obrębie azoli. Szczególnie istotne klinicznie są szczepy oporne Aspergillus fumigatus.
14-alfa demetylaza, Aspergillus, Aspergillus fumigatus, Blastomyces dermatitidis, Candida, Candida albicans, Candida glabrata, Candida krusei, Candida tropicalis, CLSI, Coccidioides immitis, Cryptococcus neoformans, dermatofity, drożdżaki, dysfagia, działanie grzybobójcze, działanie przeciwgrzybicze, EUCAST, farmakokinetyka i farmakodynamika, Fusarium, gen ERG11, grzyb chorobotwórczy, grzyb nitkowaty, grzyb strzępkowy, Histoplasma capsulatum, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwgrzybiczny ogólnoustrojowy, lipidy błony komórkowej, minimalne stężenie hamujące, mutacja punktowa, niedobór ergosterolu, oporność grzybów, oporność krzyżowa, oporność nabyta, oporność naturalna, pochodna triazolu, powierzchowne zakażenie grzybicze, stężenie graniczne, stężenie leku w osoczu, wartość graniczna wrażliwości, wrażliwość in vitro, związek triazolowy, Zygomycetes - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Flucofast 150 mg
Flukonazol, substancja czynna leku Flucofast, jest triazolowym lekiem przeciwgrzybiczym o szerokim spektrum działania, hamującym enzym cytochromu P450 odpowiedzialny za demetylację 14-alfa-lanosterolu, co prowadzi do zaburzenia biosyntezy ergosterolu w błonie komórkowej grzybów. Wykazuje wysoką selektywność wobec enzymów grzybiczych, co przekłada się na korzystny profil bezpieczeństwa i brak istotnego wpływu na gospodarkę hormonalną u ludzi, nawet przy dawkach 50 mg/dobę przez 28 dni oraz dawkach 200-400 mg/dobę. Flukonazol jest skuteczny przeciwko gatunkom Candida (zwłaszcza C. albicans, C. parapsilosis, C. tropicalis), Cryptococcus neoformans, a także endemicznych grzybów pleśniowych, jednak Candida glabrata wykazuje zmniejszoną wrażliwość, a C. krusei i C. auris są naturalnie oporne. Wartości MIC korelują z efektywnością kliniczną, a dawka leku wykazuje liniową zależność z AUC, co jest istotne dla optymalizacji terapii.
adrenokortykotropina, azolowy lek przeciwgrzybiczny, biosynteza ergosterolu, błona komórkowa grzyba, Candida, cytochrom P450, dane farmakokinetyczno-farmakodynamiczne, demetylacja lanosterolu, drobnoustrój, działanie przeciwgrzybicze, flukonazol, kandydemia, kandydoza jamy ustnej, lek przeciwgrzybiczny, mechanizm działania flukonazolu, mechanizm oporności, minimalne stężenie hamujące, nadkażenie, pochodna triazolu, pole pod krzywą stężenia leku, proces enzymatyczny, stężenie graniczne flukonazolu, terapia przeciwgrzybicza, wartość MIC, wrażliwość in vitro - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Flumycon 200 mg
Flukonazol, pochodna triazolu, jest lekiem przeciwgrzybiczym stosowanym ogólnie (kod ATC: J02AC01) w formie kapsułek o dawkach 50 mg, 100 mg, 150 mg i 200 mg. Jego mechanizm działania polega na selektywnym hamowaniu enzymatycznej demetylacji 14 alfa-lanosterolu zależnej od cytochromu P-450, co prowadzi do zaburzenia biosyntezy ergosterolu i uszkodzenia błony komórkowej grzybów. Flukonazol wykazuje wysoką skuteczność in vitro wobec Candida albicans, C. parapsilosis i C. tropicalis, natomiast C. glabrata wykazuje zmniejszoną wrażliwość, a C. krusei i C. auris są oporne. Wartości MIC oraz epidemiologiczne punkty odcięcia (ECOFF) różnią się między gatunkami, co ma znaczenie kliniczne, gdyż wyższe MIC korelują z mniejszą skutecznością terapii. Dawkowanie flukonazolu wykazuje liniową zależność z AUC, a dawki od 50 mg do 400 mg na dobę nie wpływają istotnie na profil steroidowy u zdrowych osób.
azolowy lek przeciwgrzybiczy, biosynteza ergosterolu, Blastomyces dermatiditis, błona komórkowa grzyba, Candida, Candida albicans, Candida auris, Candida glabrata, Candida krusei, Candida parapsilosis, Candida tropicalis, Coccidioides immitis, Cryptococcus gattii, Cryptococcus neoformans, cytochrom P-450, demetylacja 14 alfa-lanosterolu, epidemiologiczny punkt odcięcia, flukonazol, Histoplasma capsulatum, kandydemia, kandydoza jamy ustnej, lek przeciwgrzybiczy, mechanizm oporności, minimalne stężenie hamujące, Paracoccidioides brasiliensis, pochodna triazolu, stężenie graniczne flukonazolu, wartość AUC, wrażliwość in vitro