zakażenie grzybami strzępkowymi
Zakażenie grzybami strzępkowymi (mukormykoza, zygomykoza) to poważna, oportunistyczna infekcja wywoływana przez grzyby należące do rzędu Mucorales. Najczęstszymi patogenami są rodzaje Rhizopus, Mucor i Lichtheimia. Choroba ta charakteryzuje się inwazją grzybów do naczyń krwionośnych, prowadząc do zakrzepicy, niedokrwienia i martwicy tkanek.
Główne postacie kliniczne zakażenia obejmują: rinomózgową, płucną, skórną, przewodu pokarmowego oraz rozsianą. Infekcja najczęściej dotyka pacjentów z zaburzeniami odporności, zwłaszcza chorych na cukrzycę (szczególnie z kwasicą ketonową), po przeszczepach narządów, z neutropenią, przyjmujących glikokortykosteroidy oraz pacjentów z hematologicznymi chorobami nowotworowymi.
Diagnostyka obejmuje badanie histopatologiczne materiału tkankowego, w którym obserwuje się szerokie, nieregularne strzępki bez przegród, rozgałęziające się pod kątem prostym. Hodowla mikrobiologiczna, PCR oraz badania obrazowe (TK, MRI) stanowią istotne uzupełnienie diagnostyki. Leczenie wymaga agresywnego podejścia, obejmującego chirurgiczne usunięcie tkanek martwiczych oraz terapię przeciwgrzybiczą, zwykle z zastosowaniem amfoterycyny B w postaci liposomalnej.
Śmiertelność w zakażeniach grzybami strzępkowymi pozostaje wysoka (30-90%), zależnie od postaci klinicznej, stanu immunologicznego pacjenta oraz czasu wdrożenia odpowiedniego leczenia. Wczesne rozpoznanie i intensywna terapia są kluczowe dla poprawy rokowania.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Amfoterycyna B – Właściwości farmakodynamiczne
Amfoterycyna B to polienowy antybiotyk przeciwgrzybiczy o szerokim spektrum działania, produkowany przez Streptomyces nodosus, dostępny w postaciach konwencjonalnej (Fungizone), w kompleksach lipidowych (Abelcet) oraz liposomalnej (AmBisome). Mechanizm działania polega na wiązaniu się z ergosterolem w błonach komórkowych grzybów, co prowadzi do zaburzenia ich przepuszczalności i śmierci komórkowej. Amfoterycyna B wykazuje większe powinowactwo do ergosterolu niż do cholesterolu ssaków, co ogranicza jej toksyczność, choć nefrotoksyczność pozostaje istotnym problemem, zwłaszcza w postaci konwencjonalnej. Postacie lipidowe i liposomalne charakteryzują się korzystniejszym profilem bezpieczeństwa, umożliwiając podawanie wyższych dawek i dłuższe leczenie, szczególnie u pacjentów z upośledzoną funkcją nerek. Wrażliwość grzybów na amfoterycynę B w postaci liposomalnej (AmBisome) mieści się w zakresie MHK 0,01-8 µg/ml, z większością szczepów Candida, Aspergillus i mukormycetów hamowanych w stężeniach 0,03-4 µg/ml.
amfoterycyna B liposomalna, antybiotyk polienowy, Aspergillus, badanie podwójnie zaślepione, badanie prospektywne, badanie randomizowane, Candida, Cryptococcus neoformans, drożdżyca inwazyjna, działanie grzybobójcze, działanie przeciwgrzybicze, ergosterol, formulacja liposomalna, kompleks lipidowy, leiszmanioza trzewna, liposom, MIC 90, Mucor, mukormikoza, nefrotoksyczność, neutropenia, Streptomyces nodosus, szczepionka przeciw wściekliźnie, terapia empiryczna, wrażliwość in vitro, zakażenie grzybami strzępkowymi - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – AmBisome liposomal 50 mg
AmBisome liposomalny (amfoterycyna B 50 mg) to makrocykliczny polienowy antybiotyk przeciwgrzybiczy, stosowany ogólnie, o mechanizmie działania polegającym na wiązaniu się ze sterolami błony komórkowej grzybów, co prowadzi do zmiany jej przepuszczalności. Preparat charakteryzuje się silnym działaniem in vitro przeciwko szerokiemu spektrum drożdżaków i grzybów zarodnikowych, z zakresami MIC dla Candida albicans 0,015-0,12 µg/ml, Aspergillus fumigatus 0,5-2 µg/ml oraz dla mukormykozy (Rhizopus oryzae) 1-4 µg/ml. Wrażliwość patogenów może różnić się geograficznie i zmieniać w czasie, dlatego przed terapią zaleca się wykonanie badań mikrobiologicznych i dostosowanie leczenia po uzyskaniu wyników. AmBisome wykazuje porównywalną skuteczność do konwencjonalnej amfoterycyny B oraz mykafunginy w leczeniu inwazyjnych zakażeń grzybiczych, w tym u pacjentów z neutropenią, stosowany w dawce 3 mg/kg mc./dobę.
amfoterycyna B liposomalna, antybiotyk polienowy, Aspergillus fumigatus, badanie histopatologiczne, badanie mikrobiologiczne, badanie serologiczne, Candida albicans, Candida glabrata, Cryptococcus neoformans, drożdżyca inwazyjna, działanie grzybobójcze, działanie grzybostatyczne, fosfolipidy, leiszmanioza trzewna, lek przeciwgrzybiczny, monoterapia przeciwgrzybicza, mukormikozy, neutropenia, patogeny grzybicze, sterole błony komórkowej, Streptomyces nodosus, terapia skojarzona, wrażliwość drobnoustrojów, zakażenie grzybami strzępkowymi, zakażenie grzybicze, zygomikoza