płyn w jamie osierdzia

Płyn w jamie osierdzia (wysięk osierdziowy) to nagromadzenie nadmiernej ilości płynu między blaszkami osierdzia, które otacza serce. W warunkach fizjologicznych w jamie osierdzia znajduje się niewielka ilość płynu surowiczego (15-50 ml), który pełni funkcję smaru ułatwiającego pracę serca.

Gromadzenie się płynu w osierdziu może być spowodowane różnymi czynnikami, w tym infekcjami (wirusowymi, bakteryjnymi, gruźliczymi), chorobami autoimmunologicznymi (toczeń rumieniowaty układowy, reumatoidalne zapalenie stawów), zawałem mięśnia sercowego, urazami, nowotworami, chorobami metabolicznymi, a także jako powikłanie po zabiegach kardiochirurgicznych.

Objawy kliniczne zależą od ilości płynu oraz szybkości jego gromadzenia się. Przy wolno narastającym wysięku osierdzie może pomieścić nawet do 2 litrów płynu bez objawów tamponady. Najczęstsze objawy to duszność, ból w klatce piersiowej, kaszel, kołatanie serca oraz objawy związane z chorobą podstawową.

Diagnostyka obejmuje badanie echokardiograficzne (złoty standard), EKG, RTG klatki piersiowej oraz badania laboratoryjne. W przypadku znacznych objętości płynu lub objawów tamponady serca konieczne może być wykonanie perikardiocentezy (nakłucie osierdzia) w celu ewakuacji płynu i poprawy hemodynamiki.

Leczenie zależy od przyczyny gromadzenia się płynu i obejmuje zarówno terapię choroby podstawowej, jak i ewakuację płynu w przypadkach znacznego upośledzenia funkcji serca. Rokowanie jest ściśle związane z etiologią wysięku osierdziowego.

Powiązane wpisy

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl