grasica
Grasica to pierwotny narząd limfatyczny, kluczowy dla rozwoju i dojrzewania limfocytów T, które stanowią istotny element układu odpornościowego. Położona jest w górnej części klatki piersiowej, za mostkiem, w przednim śródpiersiu. Narząd ten osiąga maksymalną wielkość w okresie dojrzewania, po czym stopniowo ulega inwolucji, zastępowany przez tkankę tłuszczową.
Histologicznie grasica zbudowana jest z dwóch płatów, które dzielą się na korę i rdzeń. W korze następuje selekcja niedojrzałych limfocytów T, gdzie eliminowane są komórki potencjalnie autoreaktywne. W rdzeniu dochodzi do dalszego dojrzewania tymocytów, które następnie jako funkcjonalne limfocyty T opuszczają grasicę i zasiedlają obwodowe narządy limfatyczne.
Zaburzenia funkcji grasicy mogą prowadzić do różnych chorób autoimmunologicznych, immunodeficytów oraz nowotworów. Miastenia, zespół DiGeorge’a czy grasiczak to schorzenia bezpośrednio związane z nieprawidłowościami tego narządu. Diagnostyka patologii grasicy obejmuje badania obrazowe (TK, MRI), badania laboratoryjne oraz w niektórych przypadkach biopsję.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Dasatinib Krka 20 mg
Dazatynib jest inhibitorem kinazy BCR-ABL o wysokiej skuteczności w leczeniu nowotworów hematologicznych, zwłaszcza przewlekłej białaczki szpikowej (CML) i ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL). Działa w stężeniach subnanomolarnych (0,6-0,8 nM), hamując zarówno aktywną, jak i nieaktywną formę BCR-ABL oraz kinazy z rodziny SRC, c-KIT, EPH i PDGFβ. W badaniach przedklinicznych wykazano jego zdolność do przełamywania oporności na imatynib, wynikającej z mutacji domeny kinazy BCR-ABL, zwiększonej ekspresji BCR-ABL, aktywacji alternatywnych szlaków sygnalizacyjnych oraz oporności wielolekowej. W modelach zwierzęcych dazatynib skutecznie hamował progresję CML, zapobiegając przejściu do fazy blastycznej i wydłużając przeżycie, także w przypadku komórek nowotworowych w ośrodkowym układzie nerwowym. W badaniach klinicznych fazy I i II potwierdzono jego skuteczność i trwałość odpowiedzi hematologicznej i cytogenetycznej u pacjentów z CML i Ph+ ALL, w tym u osób opornych lub nietolerujących imatynibu, stosując dawkę początkową 70 mg dwa razy na dobę z możliwością modyfikacji dawkowania.
Profil bezpieczeństwa dazatynibu obejmuje toksyczność głównie w układzie pokarmowym (jelito), krwiotwórczym (zmniejszenie parametrów czerwonokrwinkowych i zmiany w szpiku) oraz limfatycznym (redukcja liczby limfocytów i masy narządów limfoidalnych), przy czym zmiany te są odwracalne po przerwaniu terapii. U małp obserwowano śródmiąższową mineralizację nerek, a w badaniach in vitro dazatynib hamuje agregację płytek krwi i wydłuża czas krwawienia in vivo, jednak bez wywoływania samoistnych krwotoków. Potencjał genotoksyczny jest ograniczony, z brakiem mutagenności in vitro i genotoksyczności in vivo, choć wykazano efekt klastogenny na komórkach CHO. Badania kancerogenności u szczurów wykazały wzrost częstości raka płaskonabłonkowego i brodawczaków macicy oraz gruczolaka prostaty, jednak znaczenie kliniczne dla ludzi pozostaje niejasne. Dazatynib wykazuje selektywną toksyczność embrionalno-płodową, powodując obumieranie płodów i zmiany kostne przy dawkach klinicznych, co wymaga ostrożności w ciąży. Działania immunosupresyjne i fototoksyczność były obserwowane w modelach zwierzęcych, ale kontrolowalne i nieklinicznie istotne.
agregacja płytek krwi, badanie fototoksyczności, białaczka, brodawczak, chromosom Philadelphia, czas krwawienia, dazatynib, działanie mutagenne, efekt klastogenny, EKG, faza akceleracji, faza blastyczna, fototoksyczność, grasica, gruczolak prostaty, immunosupresja, inhibitor kinazy BCR-ABL, inhibitor kinazy proteinowej, kanał potasowy hERG, kinaza onkogenna, kinaza SRC, lek przeciwnowotworowy, mineralizacja nerek, mutacja domeny kinazy BCR-ABL, narząd limfoidalny, nowotwór hematologiczny, odpowiedź cytogenetyczna, odstęp QT, oporność na imatynib, ośrodkowy układ nerwowy, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, przewód pokarmowy, rak płaskonabłonkowy, receptor PDGFβ, repolaryzacja komór, śledziona, szpik kostny, test mikrojądrowy, układ krwiotwórczy, układ krzepnięcia, układ limfatyczny, węzeł chłonny, włókno Purkinjego - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Curacne 5 mg 5 mg
Izotretynoina zawarta w leku Curacne 5 mg jest silnie teratogenna i bezwzględnie przeciwwskazana w okresie ciąży ze względu na wysokie ryzyko poważnych wad rozwojowych płodu, takich jak wady ośrodkowego układu nerwowego (wodogłowie, małogłowie), zniekształcenia twarzoczaszki (rozszczep podniebienia), anomalie narządu słuchu i wzroku, wady sercowo-naczyniowe (tetralogia Fallota, przełożenie wielkich naczyń) oraz zaburzenia gruczołów dokrewnych. W przypadku zajścia w ciążę podczas terapii lub w ciągu miesiąca po jej zakończeniu, leczenie należy natychmiast przerwać, a pacjentkę skierować na pilną konsultację teratologiczną i szczegółową ocenę stanu płodu. Kobiety w wieku rozrodczym muszą stosować skuteczną antykoncepcję – co najmniej jedną wysoce skuteczną metodę niezależną od użytkownika lub dwie metody zależne od użytkownika – przez minimum 1 miesiąc przed, w trakcie oraz 1 miesiąc po zakończeniu terapii izotretynoiną.
grasica, gruczoły dokrewne, izotretynoina, małogłowie, małoocze, móżdżek, narząd słuchu, narząd wzroku, ośrodkowy układ nerwowy, plemniki, poronienie samoistne, przełożenie wielkich naczyń, przewód słuchowy, przytarczyce, rozszczep podniebienia, ruchliwość plemników, teratologia, tetralogia Fallota, twarzoczaszka, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie przegrody, wady rozwojowe płodu, wodogłowie, zarodek, związek lipofilny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Linorion 7,5 mg
Przedkliniczne badania toksyczności lenalidomidu wykazały, że dawki letalne po podaniu doustnym u gryzoni przekraczają 2000 mg/kg/dobę. W badaniach przewlekłych u szczurów stosowanie dawek 75, 150 i 300 mg/kg/dobę przez 26 tygodni powodowało odwracalne zwiększenie mineralizacji miedniczek nerkowych, z NOAEL poniżej 75 mg/kg/dobę, co stanowi około 25-krotność ekspozycji u ludzi (AUC). U małp dawki 4 i 6 mg/kg/dobę przez 20 tygodni wywoływały poważną toksyczność, w tym śmiertelność, utratę masy ciała, cytopenie, krwotoki wielonarządowe oraz atrofię układu chłonnego i szpiku. Dawki 1 i 2 mg/kg/dobę przez rok powodowały odwracalne zmiany w szpiku i łagodny spadek leukocytów, przy czym 1 mg/kg/dobę odpowiada dawce ludzkiej (AUC).
atrezja odbytu, atrofia układu chłonnego, AUC, badanie toksyczności, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie nefrotoksyczne, działanie teratogenne, grasica, komórki zarodkowe, krwinki białe, krwinki czerwone, lenalidomid, miedniczka nerkowa, mikrojąderko komórkowe, mutagenność, NOAEL, płat środkowy płuca, polidaktylia, rozwój zarodkowo-płodowy, stosunek mieloidalno-erytroidalny, szpik kostny, teratogenność, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, zastawka przedsionkowo-komorowa - Leksykon chorób i schorzeń
Tetralogia fallota – Diagnostyka i diagnoza
Tetralogia Fallota (TOF) stanowi 5-7% wszystkich wrodzonych wad serca i jest najczęstszą siniczą wadą wrodzoną. Diagnostyka może być przeprowadzona prenatalnie (około 50% przypadków) za pomocą ultrasonografii i echokardiografii płodowej, co umożliwia planowanie porodu i wczesne leczenie. Po urodzeniu rozpoznanie opiera się na objawach klinicznych takich jak sinica, szmer serca, epizody hipercjanotyczne oraz tachypnoe. Diagnostyka obrazowa obejmuje pulsoksymetrię (screening noworodkowy), echokardiografię (złoty standard), EKG, RTG klatki piersiowej, test hiperoxygenacji, a także zaawansowane metody jak cewnikowanie serca, rezonans magnetyczny (CMR) i tomografia komputerowa (CCT). Badania genetyczne są wskazane ze względu na częste współistnienie zespołów genetycznych (np. zespół DiGeorge’a, delecja 22q11.2). Kompleksowa ocena obejmuje m.in. anatomię i funkcję zastawek, wielkość i morfologię komór, drogi odpływu prawej komory oraz układ naczyń płucnych i aorty.
atrezja płucna, badanie echokardiograficzne, cewnikowanie serca, diagnostyka prenatalna, elektrokardiogram, grasica, kardiologia płodowa, krążenie oboczne aortalno-płucne, niedomykalność zastawki płucnej, próba wysiłkowa, przerost prawej komory, pulsoksymetria, rezonans magnetyczny serca, sinica, sinicza wrodzona wada serca, szmer serca, tachypnoe, tet spells, tetralogia Fallota, tomografia komputerowa serca, trisomia 21, ubytek przegrody międzykomorowej, zespół Alagille’a, zespół DiGeorge’a, zespół Downa, zwężenie drogi odpływu prawej komory - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib Sandoz 80 mg
Dazatynib, substancja czynna leku Dasatinib Sandoz, wykazuje toksyczność głównie w obrębie przewodu pokarmowego, układu krwiotwórczego oraz limfatycznego, co stanowiło podstawę do ustalenia ograniczeń dawkowania w badaniach przedklinicznych. W modelach zwierzęcych (szczury, małpy) obserwowano odwracalne zmiany, takie jak uszkodzenia jelita, zmniejszenie parametrów czerwonokrwinkowych i zmiany w szpiku kostnym oraz redukcję liczby limfocytów i masy narządów limfoidalnych. U małp stwierdzono także zwiększoną śródmiąższową mineralizację nerek po podaniu dazatynibu przez okres do 9 miesięcy. Dazatynib hamował agregację płytek krwi in vitro i wydłużał czas krwawienia in vivo u szczurów, jednak nie wywoływał samoistnych krwotoków. Badania kardiotoksyczności wykazały potencjał do wydłużania odstępu QT in vitro, lecz nie potwierdzono tego efektu w badaniach in vivo u małp. Testy genotoksyczności nie wykazały mutagenności, choć zaobserwowano efekt klastogenny in vitro na komórkach jajnika chomika chińskiego.
agregacja płytek krwi, badanie płodności, brodawczak, czas krwawienia, działanie fototoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie immunosupresyjne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, efekt klastogenny, grasica, gruczolak prostaty, hemostaza, kanał potasowy hERG, mineralizacja nerek, odstęp QT, parametry czerwonokrwinkowe, przewód pokarmowy, rak płaskonabłonkowy, rozwój embrionalno-płodowy, śledziona, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność dazatynibu, układ krwiotwórczy, układ krzepnięcia, układ limfatyczny, węzły chłonne, włókna Purkinjego, zapis EKG - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sunitinib Bluefish 12,5 mg
Przedkliniczne badania toksyczności sunitynibu wykazały wielonarządowe działania toksyczne przy klinicznie istotnych stężeniach w osoczu, obejmujące przewód pokarmowy (nudności, biegunki), nadnercza (przekrwienie, krwotoki, martwica), układ limfatyczny i krwiotwórczy (zmniejszenie komórek szpiku, zanik tkanki limfoidalnej), trzustkę zewnątrzwydzielniczą (degranulacja, martwica), ślinianki (przerost gronek), stawy (zgrubienie płytki wzrostu) oraz układ rozrodczy żeński (zanik macicy, zmniejszenie pęcherzyków jajnikowych). Dodatkowo obserwowano wydłużenie odstępu QTc, zmniejszenie LVEF, zmiany w nerkach i przysadce. Większość zmian była odwracalna po 2-6 tygodniach od zakończenia terapii. Potencjał genotoksyczny sunitynibu nie wykazał mutagenności ani klastogenności in vivo, jednak stwierdzono poliploidię in vitro. W badaniach rakotwórczości dawki ≥ 25 mg/kg mc./dobę (≥ 7,3-krotna ekspozycja AUC względem ludzi) indukowały raka żołądka, dwunastnicy, złośliwego śródbłoniaka oraz hiperplazję błony śluzowej żołądka, a dawki 1-3 mg/kg mc./dobę (0,9-7,8-krotna ekspozycja AUC) powodowały guzy chromochłonne i rozrost nadnerczy u szczurów.
aberracja chromosomalna, atrezja pęcherzyka jajnikowego, ciałko żółte, frakcja wyrzutowa lewej komory, genotoksyczność, grasica, gruczoł Brunnera, kanalik jądrowy, klastogenność, komórka pęcherzykowa, kora nadnerczy, krwotok, LVEF, martwica, martwica komórkowa, mutagenność, nadnercze, odstęp QTc, opóźnione kostnienie, organogeneza, płytka wzrostowa, poliploidia, potencjał rakotwórczy, przewód pokarmowy, rozszczep podniebienia, rozszczep wargi, śledziona, ślinianka, szpik kostny, tkanka limfoidalna, toksyczność po podaniu wielokrotnym, trzustka zewnątrzwydzielnicza, układ krwiotwórczy, utrata ciąży po zagnieżdżeniu, wada rozwojowa szkieletu, węzeł chłonny, włóknienie, zagnieżdżenie zarodka - Leksykon substancji czynnych
Czynnik grasiczy X – Przeciwwskazania stosowania
Czynnik grasiczy X (Thymostimulinum, Thymus Factor X) jest dostępny w preparacie TFX w postaci roztworu do wstrzykiwań o stężeniu 10 mg/ml. Bezwzględnym przeciwwskazaniem do jego stosowania jest nadwrażliwość na substancję czynną lub składniki pomocnicze, w tym tiomersal, który może wywoływać reakcje alergiczne. Wskazane jest szczególne rozważenie przeciwwskazań względnych, takich jak ciąża, okres karmienia piersią, dni okołomenstruacyjne oraz zaburzenia endokrynologiczne (np. gruczolak przysadki, akromegalia), gdzie stosowanie preparatu wymaga indywidualnej oceny korzyści i ryzyka.
U dzieci i młodzieży do okresu dojrzewania płciowego stosowanie czynnika grasiczego X jest względnie przeciwwskazane ze względu na fizjologiczną aktywność grasicy. Terapia w tej grupie powinna być rozważana jedynie przy potwierdzonych wyraźnych niedoborach immunologicznych, po dokładnej ocenie klinicznej i badaniach laboratoryjnych. Przed wdrożeniem leczenia konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu i oceny stanu immunologicznego pacjenta, aby zapewnić bezpieczeństwo terapii i optymalizować jej efektywność.
akromegalia, alternatywna metoda terapeutyczna, ciąża i karmienie piersią, czynnik grasiczy X, grasica, gruczolak przysadki, nadwrażliwość, niedobór immunologiczny, preparat TFX, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu, substancja pomocnicza, thymostimulinum, Thymus Factor X, tiomersal, układ immunologiczny, zaburzenie endokrynologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Budenofalk 2 mg/dawkę
Przedkliniczne badania toksyczności budezonidu wykazały istotne zmiany hematologiczne i immunologiczne u szczurów i psów przy dawkach porównywalnych do stosowanych u ludzi. U szczurów obserwowano spadek liczby leukocytów, zwłaszcza limfocytów, zanik grasicy i kory nadnerczy, a także zmniejszenie hematokrytu, hemoglobiny i erytrocytów po 104 tygodniach podawania. U psów stwierdzono zmniejszenie hematokrytu, wzrost aktywności fosfatazy zasadowej i aminotransferazy alaninowej (AlAT), zanik nadnerczy, hepatomegalię oraz zwiększoną zawartość tłuszczu w mięśniu sercowym. Budezonid nie wykazywał działania mutagennego w testach in vitro i in vivo, jednak w badaniach rakotwórczości u szczurów zaobserwowano zwiększoną częstość pierwotnych nowotworów wątroby (dawki 0,025 i 0,05 mg/kg mc./dobę), gwiaździaków (0,05 mg/kg mc./dobę) oraz guzów sutka (0,05 mg/kg mc./dobę), co może być związane z działaniem anabolicznym i obciążeniem metabolicznym wątroby przez glikokortykosteroidowe receptory.
aminotransferaza alaninowa, działanie immunosupresyjne, działanie teratogenne, eozynofil, erytrocyt, fosfataza zasadowa, glikokortykosteroid, grasica, gruczoł sutkowy, guz sutka, gwiaździak, hematokryt, hemoglobina, hepatomegalia, kora nadnerczy, leukocyt, limfocyt, neutrofil, pierwotny nowotwór wątroby, rozszczep podniebienia, układ limfatyczny, wada rozwojowa szkieletu, wewnątrzmaciczne zahamowanie wzrostu, zanik nadnerczy - Leksykon chorób i schorzeń
Ostra białaczka limfoblastyczna – Objawy
Ostra białaczka limfoblastyczna (ALL) to agresywny nowotwór hematologiczny charakteryzujący się szybkim namnażaniem niedojrzałych limfoblastów w szpiku kostnym i krwi obwodowej. Klinicznie manifestuje się objawami wynikającymi z pancytopenii: niedokrwistością (bladość, zmęczenie, duszność), małopłytkowością (skłonność do krwawień, wybroczyny, plamica) oraz neutropenią (nawracające infekcje, gorączka, owrzodzenia jamy ustnej). Dodatkowo, naciekanie narządów takich jak węzły chłonne, wątroba, śledziona, kości, OUN czy grasica (w T-ALL) powoduje objawy miejscowe, np. powiększenie węzłów chłonnych, bóle kostno-stawowe, objawy neurologiczne (bóle głowy, drgawki) oraz zespół żyły głównej górnej. Przebieg ALL jest dynamiczny, z szybkim nasileniem symptomów w ciągu dni do tygodni, co wymaga pilnej diagnostyki i wdrożenia leczenia.
W zależności od wieku pacjenta, przebieg ALL różni się: u dzieci choroba rozwija się gwałtownie, ale rokowanie jest lepsze, natomiast u dorosłych, zwłaszcza powyżej 50. roku życia, obserwuje się trudniejszy przebieg i większe ryzyko powikłań terapeutycznych. Nieleczona ALL prowadzi do szybkiego pogorszenia funkcji hematopoetycznych, rozprzestrzeniania się komórek białaczkowych do narządów i śmierci w ciągu tygodni lub miesięcy. Wczesne rozpoznanie, zwłaszcza przy utrzymujących się objawach takich jak gorączka, krwawienia, bóle kostne, objawy neurologiczne czy zespół żyły głównej górnej, jest kluczowe dla poprawy rokowania i zapobiegania powikłaniom zagrażającym życiu.
ból kości, drgawki, elementy morfotyczne krwi, grasica, komórki białaczkowe, komórki krwiotwórcze, krwawienie z dziąseł, limfoblasty, małopłytkowość, napady drgawkowe, niedokrwistość, niewydolność szpiku kostnego, ośrodkowy układ nerwowy, ostra białaczka limfoblastyczna, plamica, poty nocne, powiększenie węzłów chłonnych, przewlekła białaczka, sinica, szpik kostny, ucisk tchawicy, wybroczyny, zaburzenia równowagi, zaburzenia widzenia, zespół żyły głównej górnej - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib Krka 80 mg
Profil bezpieczeństwa dazatynibu został szczegółowo oceniony w badaniach nieklinicznych na różnych gatunkach zwierząt, w tym myszach, szczurach, małpach i królikach. Główne działania toksyczne dotyczyły przewodu pokarmowego, układu krwiotwórczego oraz limfatycznego, z toksycznością jelitową jako czynnikiem ograniczającym dawkowanie. Zmiany te były odwracalne po przerwaniu terapii. W układzie krwiotwórczym obserwowano minimalne do lekkiego zmniejszenie parametrów czerwonokrwinkowych oraz zmiany w szpiku kostnym, a w układzie limfatycznym – redukcję liczby limfocytów i masy narządów limfoidalnych. U małp stwierdzono zwiększoną śródmiąższową mineralizację nerek bez innych objawów nefrotoksyczności. Dazatynib hamował agregację płytek krwi i wydłużał czas krwawienia u szczurów, jednak nie powodował samoistnych krwotoków. Badania kardiotoksyczności wykazały brak istotnych zmian odstępu QT w zapisie EKG po podaniu pojedynczej dawki u małp.
agregacja płytek krwi, brodawczak, czas krwawienia, dazatynib, działanie fototoksyczne, działanie immunosupresyjne, działanie mutagenne, efekt klastogenny, grasica, gruczolak prostaty, hemostaza, kanał potasowy hERG, mineralizacja śródmiąższowa nerek, narządy limfoidalne, nefrotoksyczność, obumieranie płodów, obumieranie zarodków, odstęp QT, parametry czerwonokrwinkowe, potencjał rakotwórczy, rak płaskonabłonkowy, repolaryzacja komór, rozwój embrionalno-płodowy, śledziona, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność jelitowa, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, węzły chłonne, włókna Purkinjego, zapis EKG - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib Sandoz 140 mg
Dazatynib, substancja czynna leku Dasatinib Sandoz, wykazuje w badaniach przedklinicznych toksyczność głównie w obrębie przewodu pokarmowego, układu krwiotwórczego oraz limfatycznego. Toksyczność przewodu pokarmowego, ograniczająca dawkowanie, dotyczyła jelita u szczurów i małp, natomiast hematologiczne zmiany obejmowały minimalne do lekkich obniżenia parametrów czerwonokrwinkowych oraz zmiany w szpiku kostnym, głównie u szczurów. W układzie limfatycznym obserwowano zmniejszenie liczby limfocytów i masy narządów limfoidalnych u szczurów. Zmiany te miały charakter odwracalny po zaprzestaniu podawania leku. Długotrwałe podawanie dazatynibu u małp (do 9 miesięcy) wiązało się z ograniczonymi zmianami nerkowymi, głównie śródmiąższową mineralizacją. Ponadto, dazatynib hamuje agregację płytek krwi i wydłuża czas krwawienia u szczurów, jednak nie wywołuje samoistnych krwotoków. Badania elektrofizjologiczne serca wykazały potencjał wydłużania odstępu QT in vitro, lecz nie potwierdzono tego efektu in vivo u małp po pojedynczej dawce.
agregacja płytek krwi, czas krwawienia, dazatynib, efekt klastogenny, elektrofizjologia serca, grasica, gruczolak prostaty, immunosupresja, kanał potasowy hERG, mineralizacja śródmiąższowa nerek, narządy limfoidalne, obumieranie zarodków, przewód pokarmowy, rak płaskonabłonkowy, repolaryzacja komór, rozwój embrionalno-płodowy, śledziona, test Amesa, test mikrojądrowy, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, węzły chłonne, włókna Purkinjego, zmiany kośćca płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib Stada 140 mg
Profil bezpieczeństwa dazatynibu został szczegółowo oceniony w badaniach przedklinicznych na różnych gatunkach zwierząt, w tym myszach, szczurach, małpach i królikach. Główne działania toksyczne dotyczyły układu pokarmowego (jelito jako organ docelowy, czynnik ograniczający dawkę), krwiotwórczego (zmiany erytrocytów i szpiku kostnego) oraz limfatycznego (obniżenie liczby limfocytów i masy narządów limfatycznych), a zmiany te miały charakter odwracalny po zakończeniu leczenia. U małp obserwowano śródmiąższową mineralizację nerek bez innych istotnych patologii. Dazatynib wpływał na hemostazę, hamując agregację płytek i wydłużając czas krwawienia, jednak bez wywoływania samoistnych krwotoków. Pomimo in vitro wykazania potencjału do wydłużenia odstępu QT poprzez wpływ na kanał potasowy hERG, badania in vivo na małpach nie potwierdziły istotnych zaburzeń elektrokardiograficznych. Ocena genotoksyczności wykazała brak mutagenności w teście Amesa i negatywne wyniki testu mikrojądrowego in vivo, natomiast dazatynib wykazywał działanie klastogenne in vitro na komórkach CHO.
agregacja płytek krwi, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie płodności, brodawczak, dazatynib, działanie fototoksyczne, działanie immunosupresyjne, działanie klastogenne, grasica, gruczolak prostaty, hemostaza, kanał potasowy hERG, mineralizacja nerek, mutagenność, odstęp QT, organogeneza, potencjał rakotwórczy, rak płaskonabłonkowy, rozwój embrionalno-płodowy, śledziona, szpik kostny, test mikrojądrowy, toksyczność rozwojowa, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, układ pokarmowy, węzeł chłonny, włókno Purkinjego, zapis EKG - Leksykon substancji czynnych
Leflunomid – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Badania przedkliniczne leflunomidu wykazały toksyczność hematologiczną i immunosupresyjną, obejmującą niedokrwistość, leukopenię, trombocytopenię oraz panmielopatię, wynikającą z hamowania syntezy DNA. Toksyczność obserwowano u myszy, szczurów, psów i małp przy dawkach odpowiadających terapeutycznym u ludzi. Dodatkowo stwierdzono obecność ciałek Heinza i Howell-Jolly’ego w erytrocytach u szczurów i psów, co wskazuje na zaburzenia dojrzewania krwinek czerwonych. Występowały także działania niepożądane na serce, wątrobę, rogówkę i drogi oddechowe, prawdopodobnie wtórne do immunosupresji. Mutagenność leflunomidu nie została potwierdzona in vivo, choć jego metabolit TFMA wykazywał in vitro potencjał genotoksyczny. W badaniach rakotwórczości u myszy zaobserwowano zwiększoną częstość chłoniaka złośliwego u samców oraz gruczolaka oskrzelikowo-pęcherzykowego i raka płuca u samic, natomiast u szczurów nie stwierdzono działania rakotwórczego.
chłoniak złośliwy, ciałka Heinza, dawka terapeutyczna, działanie cytostatyczne, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, erytrocyty, grasica, gruczolak oskrzelikowo-pęcherzykowy, hamowanie syntezy DNA, immunosupresja, leukopenia, mutacja punktowa, niedokrwistość, panmielopatia, rak płuca, śledziona, szpik kostny, trombocytopenia, układ pokarmowy, uszkodzenie chromosomów, węzły chłonne, właściwości antygenowe, zaburzenia hematologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Suganet 50 mg
Sunitynib wykazuje wielonarządową toksyczność w badaniach przedklinicznych na szczurach i małpach, obejmującą przewód pokarmowy (nudności, biegunki), nadnercza (przekrwienie, krwotoki, martwica), układ limfatyczny i krwiotwórczy (zmniejszenie komórek szpiku, zanik tkanki limfoidalnej), trzustkę zewnątrzwydzielniczą (degranulacja, martwica), ślinianki (przerost gronek), stawy (zgrubienie płytki wzrostu) oraz układ rozrodczy żeński (zanik macicy, zmniejszenie pęcherzyków jajnikowych). Dodatkowo obserwowano efekty systemowe, takie jak wydłużenie odstępu QTc, zmniejszenie LVEF, zanik kanalików jądrowych, rozrost komórek mezangium nerek, krwotoki przewodu pokarmowego i przerost komórek płata przedniego przysadki. Większość zmian była odwracalna w ciągu 2-6 tygodni po zakończeniu terapii. Genotoksyczność sunitynibu nie wykazała mutagenności ani klastogenności in vivo, jednak stwierdzono poliploidię in vitro, a ocena metabolitu aktywnego nie została przeprowadzona. W badaniach rakotwórczości u myszy i szczurów zaobserwowano nowotwory żołądka, dwunastnicy, śródbłoniaka krwionośnego oraz guzów chromochłonnych nadnerczy przy dawkach ≥1 mg/kg mc./dobę, odpowiadających ekspozycji ≥0,9 do 7,8 razy większej niż u pacjentów stosujących zalecaną dawkę.
aberracja chromosomalna, aberracja chromosomalna liczbowa, atrezja pęcherzyków, AUC, degranulacja komórek pęcherzykowych, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, frakcja wyrzutowa lewej komory serca, genotoksyczność, grasica, guz chromochłonny, hiperplazja błony śluzowej żołądka, krwotok z przewodu pokarmowego, martwica z włóknieniem, narażenie ogólnoustrojowe, opóźnienie kostnienia kręgów, organogeneza, poliploidia, przerost przysadki, rak gruczołów Brunnera, resorpcja, rozrost komórek mezangium, rozszczep podniebienia, rozszczep wargi, śledziona, ślinianka, śródbłoniak krwionośny złośliwy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, węzeł chłonny, wpływ na rozród i rozwój potomstwa, wydłużenie odstępu QTc, zanik kanalików jądrowych, zanik macicy, zanik tkanki limfoidalnej, zgrubienie płytki wzrostu, zmniejszenie komórek szpiku kostnego, zwyrodnienie ciałek żółtych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Klabax EC 250 mg/5ml
Dane przedkliniczne dotyczące klarytromycyny wskazują na toksyczność zależną od dawki i czasu ekspozycji, z wczesnymi objawami uszkodzenia wątroby obserwowanymi u małp i psów już po 2 tygodniach terapii. Dawki toksyczne wynosiły około 300 mg/kg mc./dobę, znacznie przekraczając zalecane dawki terapeutyczne u ludzi. Toksyczność dotyczyła także żołądka (zmiany błony śluzowej), grasicy i innych tkanek limfoidalnych (wpływ na układ immunologiczny) oraz nerek (zaburzenia funkcji wydalniczej). W badaniach okulistycznych u psów dawki terapeutyczne wywoływały jedynie przekrwienie spojówek i łzawienie, natomiast dawki 400 mg/kg mc./dobę powodowały zmętnienie rogówki i obrzęk. Klarytromycyna nie wykazała działania genotoksycznego w badaniach in vitro i in vivo.
badanie in vitro, badanie in vivo, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, erytrocyt, grasica, klarytromycyna, laktacja, leukocyt, nefrotoksyczność, nerka, przekrwienie spojówki, rozszczep podniebienia, samoistne poronienie, stężenie leku, toksyczność nerkowa, toksyczność względem matki, trombocyt, wątroba, zmętnienie rogówki, żołądek - Leksykon chorób i schorzeń
Białaczka – Objawy
Białaczka to hematologiczny nowotwór złośliwy, rozpoczynający się w szpiku kostnym, charakteryzujący się nieprawidłową proliferacją i funkcją leukocytów. Objawy kliniczne różnią się w zależności od typu białaczki – ostrej (AML, ALL) lub przewlekłej (CLL, CML). Ostra białaczka manifestuje się gwałtownie, z objawami takimi jak ciężka anemia, trombocytopenia, neutropenia, wysoka leukocytoza, powiększenie węzłów chłonnych, śledziony i wątroby, a także objawy zajęcia OUN (bóle głowy, drgawki, zaburzenia widzenia). Przewlekła białaczka rozwija się powoli, często bezobjawowo przez miesiące lub lata, z objawami takimi jak powiększenie węzłów chłonnych, śledziony, nocne poty, utrata masy ciała i zmęczenie. Wartości diagnostyczne obejmują m.in. liczbę białych krwinek, obecność blastów, oraz specyficzne mutacje genetyczne, które wpływają na klasyfikację i rokowanie (np. system Rai dla CLL, fazy CML). Niedokrwistość, małopłytkowość i neutropenia są kluczowymi przyczynami objawów klinicznych, takich jak zmęczenie, skłonność do krwawień i infekcji.
anemia, białe krwinki, ból kości, czerwone krwinki, duszność, dysfagia, faza akceleracji, faza blastyczna, faza przewlekła, grasica, klasyfikacja Rai, kołatanie serca, krwawienie z dziąseł, krwawienie z nosa, leukostaza, limfocyty, małopłytkowość, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność wielonarządowa, nowotwór krwi, obniżona odporność, ostra białaczka, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka szpikowa, płytki krwi, poty nocne, powiększona śledziona, powiększone węzły chłonne, przewlekła białaczka, przewlekła białaczka limfocytowa, przewlekła białaczka szpikowa, splątanie, szpik kostny, trombocytopenia, wybroczyny, zaburzenia widzenia, zajęcie OUN, zespół żyły głównej górnej - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib Sandoz 50 mg
Dazatynib przeszedł szeroką ocenę toksykologiczną w badaniach przedklinicznych na różnych gatunkach zwierząt, w tym na myszach, szczurach, małpach i królikach. Główne działania toksyczne dotyczyły przewodu pokarmowego (jelito jako narząd docelowy), układu krwiotwórczego (zmniejszenie parametrów czerwonokrwinkowych i zmiany w szpiku kostnym) oraz układu limfatycznego (redukcja liczby limfocytów i masy narządów limfoidalnych), przy czym wszystkie te zmiany były odwracalne po przerwaniu leczenia. U małp obserwowano śródmiąższową mineralizację nerek po podawaniu leku do 9 miesięcy. Dazatynib hamował agregację płytek in vitro i wydłużał czas krwawienia in vivo u szczurów, jednak bez wywoływania samoistnych krwotoków. Badania kardiologiczne wykazały brak wydłużenia odstępu QT oraz innych niekorzystnych zmian w zapisie EKG u małp, co wskazuje na korzystny profil bezpieczeństwa kardiologicznego. Testy genotoksyczności potwierdziły brak mutagenności in vitro (test Amesa) i genotoksyczności in vivo (test mikrojądrowy), choć wykazano działanie klastogenne in vitro na komórkach jajnika chomika chińskiego.
aberracja chromosomowa, agregacja płytek krwi, brodawczak, czas krwawienia, dazatynib, działanie fototoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, grasica, gruczolak prostaty, hemostaza, immunosupresja, kanał potasowy hERG, mineralizacja nerek, model in vitro, model in vivo, obumieranie płodu, odstęp QT, organogeneza, parametr czerwonokrwinkowy, potencjał rakotwórczy, przewód pokarmowy, rak płaskonabłonkowy, repolaryzacja komór, rozwój embrionalno-płodowy, śledziona, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność narządowa, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, węzeł chłonny, włókno Purkinjego, zapis EKG - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib SUN 100 mg
Dazatynib, substancja czynna leku Dasatinib SUN, wykazuje w badaniach przedklinicznych toksyczność głównie w układzie pokarmowym, krwiotwórczym i limfatycznym, z jelitem jako kluczowym narządem docelowym u szczurów i małp. Zmiany hematologiczne obejmowały nieznaczne do umiarkowanych zaburzenia parametrów erytrocytów oraz zmiany w szpiku kostnym, a w układzie limfatycznym obserwowano zmniejszenie liczby limfocytów i masy narządów limfatycznych. Wszystkie te efekty miały charakter odwracalny po zakończeniu terapii. Długoterminowe badania na małpach wykazały ograniczoną mineralizację śródmiąższową nerek bez innych istotnych patologii. W zakresie hemostazy dazatynib hamował agregację płytek i wydłużał czas krwawienia u szczurów, jednak nie indukował samoistnych krwotoków, a badania kardiotoksyczności nie potwierdziły wydłużenia odstępu QT in vivo u małp. Wyniki badań genotoksyczności były niejednoznaczne – brak mutagenności w teście Amesa i mikrojądrowym in vivo, ale obecność efektu klastogennego in vitro na komórkach CHO.
agregacja płytek krwi, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie karcinogenności, badanie przedkliniczne, brodawczak, czas krwawienia, działanie fototoksyczne, działanie immunosupresyjne, efekt klastogenny, grasica, gruczolak prostaty, kanał potasowy hERG, mineralizacja śródmiąższowa, odstęp QT, organogeneza, potencjał genotoksyczny, profil toksykologiczny, rak płaskonabłonkowy, repolaryzacja komór, rozwój embrionalno-płodowy, śledziona, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, układ pokarmowy, węzeł chłonny, włókno Purkinjego, zapis EKG - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib Krka 20 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa dazatynibu wykazały toksyczność głównie w obrębie przewodu pokarmowego, układu krwiotwórczego oraz limfatycznego, obserwowaną na modelach zwierzęcych (myszy, szczury, małpy, króliki). Działania niepożądane obejmowały odwracalne zmiany jelitowe, minimalne do lekkiego stopnia obniżenie parametrów czerwonokrwinkowych oraz zmniejszenie liczby limfocytów i masy narządów limfoidalnych. W badaniach długoterminowych u małp stwierdzono śródmiąższową mineralizację nerek. Dazatynib wpływał na hemostazę, hamując agregację płytek i wydłużając czas krwawienia u szczurów, jednak bez wywoływania samoistnych krwotoków. Pomimo potencjalnego ryzyka wydłużenia odstępu QT w badaniach in vitro, badania in vivo u małp nie potwierdziły istotnych zmian w zapisie EKG. Testy genotoksyczności wykazały brak mutagenności in vitro (test Amesa) i genotoksyczności in vivo (test mikrojądrowy), choć zaobserwowano efekt klastogenny in vitro na komórkach CHO.
agregacja płytek krwi, badanie przedkliniczne, brodawczak, czas krwawienia, dazatynib, działanie fototoksyczne, działanie mutagenne, dzielące się komórki, efekt klastogenny, grasica, gruczolak prostaty, hemostaza pierwotna, kanał potasowy hERG, kościec płodu, mineralizacja nerek, narząd limfoidalny, obumieranie płodu, odstęp QT, parametry czerwonokrwinkowe, potencjał rakotwórczy, przewód pokarmowy, rak płaskonabłonkowy, repolaryzacja komór, rozwój embrionalno-płodowy, rozwój embrionalny, śledziona, szpik kostny, test mikrojądrowy, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, węzeł chłonny, włókna Purkinjego, zapis EKG - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lekoklar forte 500 mg
Przedkliniczne badania toksyczności klarytromycyny wykazały, że jej toksyczność jest zależna od dawki i czasu podawania, z wątrobą jako głównym narządem docelowym uszkodzeń, obserwowanych już po 14 dniach u psów i małp. Dawki toksyczne wynosiły około 300 mg/kg mc./dobę, znacznie przekraczając zalecane dawki terapeutyczne u ludzi. Oprócz wątroby, toksyczność dotyczyła także żołądka, grasicy, tkanek limfoidalnych oraz nerek. U psów zaobserwowano działania niepożądane dotyczące narządu wzroku, takie jak zapalenie spojówek i łzawienie przy dawkach terapeutycznych, a przy dawkach 400 mg/kg mc./dobę pojawiło się zmętnienie i obrzęk rogówki. Badania genotoksyczności i mutagenności, zarówno in vitro, jak i in vivo, nie wykazały działania szkodliwego na materiał genetyczny, potwierdzając bezpieczeństwo leku w tym zakresie.
antybiotyk makrolidowy, badanie in vitro, badanie in vivo, działanie embriotoksyczne, działanie nefrotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, grasica, klarytromycyna, LD50, leukocyt, łzawienie, nefrotoksyczność, obrzęk rogówki, płytka krwi, rozszczep podniebienia, samoistne poronienie, tkanka limfoidalna, toksyczność ostra i przewlekła, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie wątroby, wątroba, zapalenie spojówek, zmętnienie rogówki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Daruph 79 mg
Profil bezpieczeństwa dazatynibu został szczegółowo oceniony w badaniach przedklinicznych na różnych gatunkach zwierząt, w tym na myszach, szczurach, małpach i królikach. Toksyczność pierwotna dotyczyła głównie układu pokarmowego (jelito jako główny organ docelowy), krwiotwórczego (zmiany parametrów erytrocytów i szpiku kostnego) oraz limfatycznego (zmniejszenie liczby limfocytów i masy narządów limfatycznych), przy czym zmiany te miały charakter odwracalny po zakończeniu terapii. W badaniach długoterminowych u małp zaobserwowano nefrotoksyczność manifestującą się zwiększoną mineralizacją śródmiąższową nerek po 9 miesiącach podawania leku. Dazatynib wykazywał wpływ na hemostazę poprzez hamowanie agregacji płytek i wydłużenie czasu krwawienia, jednak bez wywoływania samoistnych krwotoków. Pomimo potencjalnego ryzyka kardiologicznego wynikającego z hamowania kanału potasowego hERG in vitro, badania in vivo u małp nie wykazały istotnych zmian w odstępie QT ani innych parametrów EKG.
agregacja płytek krwi, badania rakotwórcze, brodawczak, czas krwawienia, dazatynib, działanie immunosupresyjne, efekt klastogenny, fototoksyczność, genotoksyczność, grasica, gruczolak prostaty, hemostaza, kanał potasowy hERG, krwinki czerwone, mineralizacja śródmiąższowa nerek, nefrotoksyczność, obumieranie płodów, odstęp QT, rak płaskonabłonkowy, repolaryzacja komorowa, rozwój embrionalno-płodowy, śledziona, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność pierwotna, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, układ pokarmowy, węzły chłonne, włókna Purkinjego, zmiany hematologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib SUN 50 mg
Profil bezpieczeństwa dazatynibu został szczegółowo oceniony w badaniach przedklinicznych in vitro i in vivo na różnych gatunkach zwierząt, w tym myszach, szczurach, małpach i królikach. Główne działania toksyczne dotyczyły układu pokarmowego, krwiotwórczego i limfatycznego, z jelitem jako głównym narządem docelowym u szczurów i małp. Zmiany hematologiczne obejmowały obniżenie parametrów czerwonokrwinkowych i zmiany w szpiku kostnym, a w układzie limfatycznym obserwowano limfocytopenię i zmniejszenie masy narządów limfatycznych. Wszystkie te zmiany miały charakter odwracalny po zakończeniu terapii. U małp stwierdzono specyficzną mineralizację śródmiąższową nerek po 9 miesiącach leczenia. Dazatynib hamował agregację płytek i wydłużał czas krwawienia u szczurów, jednak nie wywoływał samoistnych krwotoków. Pomimo in vitro wpływu na kanał potasowy hERG i potencjału wydłużania odstępu QT, badania in vivo na małpach nie wykazały zaburzeń elektrokardiograficznych.
agregacja płytek krwi, brodawczak, czas krwawienia, dazatynib, działanie klastogenne, fototoksyczność, genotoksyczność, grasica, gruczolak prostaty, hemostaza, immunosupresja, kanał potasowy, komórki CHO, krwotok, krzepnięcie krwi, limfocyty, mineralizacja śródmiąższowa nerek, obumieranie płodu, odstęp QT, parametry czerwonokrwinkowe, płodność, potencjał rakotwórczy, rak płaskonabłonkowy, repolaryzacja komór, rozwój embrionalno-płodowy, rozwój szkieletu płodu, śledziona, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność leku, toksyczność układu pokarmowego, węzeł chłonny, włókna Purkinjego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib Viatris 50 mg
Dazatynib wykazuje toksyczność przede wszystkim w układzie pokarmowym, krwiotwórczym i limfatycznym, co potwierdzają badania przedkliniczne na szczurach, małpach, myszach i królikach. W układzie pokarmowym jelito było głównym organem docelowym, a zmiany miały charakter odwracalny po zakończeniu terapii. W hematologicznym aspekcie obserwowano zmiany parametrów czerwonokrwinkowych i szpiku kostnego, również odwracalne, z większym nasileniem u szczurów. Toksyczność limfatyczna objawiała się zmniejszeniem liczby limfocytów i masy narządów limfatycznych, co również ustępowało po leczeniu. U małp stwierdzono mineralizację śródmiąższową nerek bez poważnych efektów nefrotoksycznych. Dazatynib wpływa na układ krzepnięcia poprzez hamowanie agregacji płytek i wydłużenie czasu krwawienia, jednak bez wywoływania spontanicznych krwotoków. Badania elektrofizjologiczne wykazały brak wpływu na odstęp QT in vivo, pomimo działania na kanał potasowy hERG in vitro.
agregacja płytek krwi, brodawczak, czas krwawienia, dazatynib, efekt klastogenny, elektrokardiogram, fototoksyczność, grasica, gruczolak prostaty, immunosupresja, kanał potasowy hERG, mineralizacja śródmiąższowa nerek, odstęp QT, organogeneza, płodność, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, rak płaskonabłonkowy, repolaryzacja komór serca, rozwój embrionalno-płodowy, śledziona, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność limfatyczna, toksyczność pierwotna, toksyczność układu pokarmowego, układ krwiotwórczy, układ moczowy, węzeł chłonny, włókna Purkinjego