inhibitor izoenzymu CYP3A

Inhibitory izoenzymu CYP3A to substancje, które hamują aktywność enzymatyczną cytochromu P450 3A, jednego z najważniejszych enzymów biorących udział w metabolizmie leków w organizmie. Izoenzym CYP3A odpowiada za metabolizm około 50% stosowanych klinicznie leków, co czyni go kluczowym elementem w kontekście interakcji lekowych.

Hamowanie aktywności CYP3A może prowadzić do zwiększenia stężenia we krwi leków metabolizowanych przez ten izoenzym, potencjalnie zwiększając ryzyko działań niepożądanych i toksyczności. Do silnych inhibitorów CYP3A należą m.in. ketokonazol, itrakonazol, rytonawir, klarytromycyna oraz sok grejpfrutowy, który zawiera furanokumaryny hamujące ten enzym.

W praktyce klinicznej znajomość inhibitorów CYP3A jest niezbędna do przewidywania i zapobiegania potencjalnym interakcjom lekowym. Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu inhibitorów CYP3A z lekami o wąskim indeksie terapeutycznym, takimi jak cyklosporyna, takrolimus, niektóre statyny czy leki przeciwarytmiczne, gdyż może to prowadzić do poważnych powikłań klinicznych.

Powiązane wpisy

Leksykon substancji czynnych
Darunawir – Interakcje

Darunawir, stosowany w terapii HIV wyłącznie w połączeniu z wzmacniaczem farmakokinetycznym – rytonawirem lub kobicystatem – wykazuje złożone interakcje farmakokinetyczne, głównie poprzez inhibicję i indukcję izoenzymów CYP3A, CYP2D6 oraz transportera P-gp. Rytonawir i darunawir hamują CYP3A, CYP2D6 i P-gp, co może prowadzić do zwiększenia stężeń leków metabolizowanych przez te szlaki, np. flekainidu, propafenonu, metoprololu, a także do zmniejszenia stężeń aktywnych metabolitów leków metabolizowanych przez CYP3A. Kobicystat, w przeciwieństwie do rytonawiru, nie indukuje CYP1A2, CYP2B6, CYP2C8, CYP2C9, CYP2C19 ani UGT1A1, ale darunawir wzmocniony kobicystatem jest bardziej podatny na indukcję CYP3A. Silne induktory CYP3A, takie jak ryfampicyna i dziurawiec zwyczajny, są przeciwwskazane z darunawirem wzmocnionym rytonawirem lub kobicystatem. W terapii należy uwzględnić ryzyko zmiany ekspozycji leków o wąskim indeksie terapeutycznym, w tym leków przeciwarytmicznych, przeciwzakrzepowych, statyn, leków przeciwpsychotycznych i przeciwpadaczkowych, z licznymi przeciwwskazaniami i koniecznością monitorowania klinicznego oraz dostosowania dawek.
amiodaron, amlodypina, antagonista wapnia, apiksaban, atorwastatyna, awanafil, beklometazon, beta-adrenolityk, białko transportowe, bozentan, buspiron, chinidyna, cyklosporyna, CYP2C9, CYP2D6, cytochrom P450, dabigatran, darunawir, dasatynib, diazepam, digoksyna, diltiazem, dolutegrawir, dronedaron, dyzopiramid, dziurawiec zwyczajny, edoksaban, efawirenz, elbaswir, eteksylat dabigatranu, etrawiryna, etynyloestradiol, ewerolimus, felodypina, fenobarbital, fenytoina, flekainid, glekaprewir, glikoproteina p, grazoprewir, induktor CYP3A, inhibitor fosfodiesterazy typu 5, inhibitor integrazy, inhibitor izoenzymu CYP3A, inhibitor proteazy HIV, irynotekan, itrakonazol, karbamazepina, karwedilol, klorazepat, kobicystat, kortykosteroid, kwetiapina, lek immunosupresyjny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwnowotworowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, lek przeciwzakrzepowy, lek sedatywny, lidokaina, lowastatyna, lurazydon, meksyletyna, metadon, metoprolol, midazolam, miopatia, nadciśnienie płucne, newirapina, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, nifedypina, nikardypina, nilotynib, nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, OATP1B1, paklitaksel, paroksetyna, perfenazyna, pibrentaswir, pimozyd, prawastatyna, propafenon, raltegrawir, ranolazyna, rozuwastatyna, ryfabutyna, ryfampicyna, rysperydon, rytonawir, rywaroksaban, sertindol, sertralina, statyna, syldenafil, symwastatyna, syrolimus, tadalafil, takrolimus, tenofowir, tikagrelor, tiorydazyna, triazolam, tymolol, wardenafil, warfaryna, werapamil, winblastyna, winkrystyna, worykonazol, wzmacniacz farmakokinetyczny, zespół Cushinga
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Coffecorn mite 500 mcg + 25 mg

Lek Coffecorn mite, zawierający 500 µg winianu ergotaminy oraz 25 mg kofeiny bezwodnej w formie tabletek drażowanych, posiada liczne przeciwwskazania, które wykluczają jego stosowanie u pacjentów z nadwrażliwością na alkaloidy sporyszu, kofeinę oraz substancje pomocnicze takie jak sacharoza (134,98 mg), laktoza jednowodna (62,2 mg) i metyl parahydroksybenzoesan (E 218, 0,00035 mg). Preparat jest bezwzględnie przeciwwskazany u osób z niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym, niedotlenieniem mięśnia sercowego, przebytym zawałem serca oraz chorobami naczyń obwodowych, w tym chorobą Raynauda, zarostowym zapaleniem naczyń, zakrzepowym zapaleniem żył i zaawansowaną miażdżycą. Ponadto, stosowanie leku jest niewskazane u pacjentów po zabiegach chirurgicznych na naczyniach, z chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy, chorobami nerek i wątroby, a także w przypadku posocznicy, jaskry, ciąży i karmienia piersią ze względu na ryzyko poważnych powikłań i toksyczności.
alkaloid sporyszu, choroba naczyń obwodowych, choroba nerek, choroba Raynauda, choroba wątroby, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, ciśnienie wewnątrzgałkowe, cytochrom P450, działanie naczynioskurczowe, działanie niepożądane, farmakoterapia, hepatotoksyczność, inhibitor izoenzymu CYP3A, jaskra, kofeina bezwodna, laktoza jednowodna, metyl parahydroksybenzoesan, miażdżyca naczyń, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na winian ergotaminy, niedobór laktazy, niedotlenienie mięśnia sercowego, nietolerancja fruktozy, posocznica, sacharoza, sepsa, substancja pomocnicza, tabletka drażowana, winian ergotaminy, zakrzepowe zapalenie żył, zarostowe zapalenie naczyń, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy

inhibitor izoenzymu CYP3A

Powiązane wpisy

Darunawir – Interakcje

Przeciwwskazania – Coffecorn mite 500 mcg + 25 mg