reaktywacja wirusa półpaśca
Reaktywacja wirusa półpaśca (Herpes zoster) to stan chorobowy wywoływany przez ponowne uaktywnienie się wirusa ospy wietrznej (Varicella-zoster), który po przebytej ospie wietrznej pozostaje w organizmie w stanie uśpienia w zwojach nerwowych. Do reaktywacji dochodzi najczęściej u osób z obniżoną odpornością, osób starszych oraz pacjentów przyjmujących leki immunosupresyjne.
Charakterystycznym objawem półpaśca jest jednostronny, bolesny wysyp pęcherzykowy ułożony wzdłuż przebiegu zajętego nerwu czuciowego. Reaktywacji wirusa często towarzyszy silny ból neuralgiczny, który może utrzymywać się nawet po ustąpieniu zmian skórnych, prowadząc do neuralgii popółpaścowej – powikłania znacząco obniżającego jakość życia pacjentów.
Leczenie reaktywacji wirusa półpaśca opiera się na wczesnym wdrożeniu leków przeciwwirusowych (acyklowir, walacyklowir, famcyklowir), które są najbardziej skuteczne, gdy zostaną podane w ciągu 72 godzin od pojawienia się wysypki. W profilaktyce półpaśca zastosowanie znajdują szczepionki, szczególnie zalecane osobom po 50. roku życia, które znacząco zmniejszają ryzyko reaktywacji wirusa i łagodzą przebieg choroby w przypadku jej wystąpienia.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lenalidomide Ranbaxy
Lenalidomid, strukturalnie podobny do teratogennego talidomidu, wymaga ścisłego przestrzegania programu zapobiegania ciąży u kobiet w wieku rozrodczym, w tym stosowania skutecznej antykoncepcji co najmniej 4 tygodnie przed, w trakcie oraz 4 tygodnie po zakończeniu terapii. Kobiety niemogące zajść w ciążę muszą spełniać określone kryteria, takie jak wiek ≥50 lat z naturalnym brakiem menstruacji przez ≥1 rok czy wcześniejsza obustronna resekcja jajników. Mężczyźni przyjmujący lenalidomid powinni stosować prezerwatywy podczas kontaktów seksualnych z kobietami w ciąży lub mogącymi zajść w ciążę, przez cały okres leczenia i co najmniej 7 dni po jego zakończeniu. Monitorowanie pacjentów obejmuje regularne testy ciążowe o czułości ≥25 mIU/ml co 4 tygodnie, a lek powinien być wydawany maksymalnie na 4 tygodnie kobietom w wieku rozrodczym i do 12 tygodni pozostałym pacjentom. Ze względu na ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, szczególnie u pacjentów ze szpiczakiem mnogim, zaleca się unikanie dwuskładnikowych doustnych środków antykoncepcyjnych oraz rozważenie profilaktyki przeciwzakrzepowej u osób z czynnikami ryzyka.
agenezja macicy, chłoniak grudkowy, chłoniak z komórek płaszcza, cholestatyczne zapalenie wątroby, cytolityczne zapalenie wątroby, drugi nowotwór pierwotny, działanie teratogenne, epizod naczyniowo-mózgowy, gorączka neutropeniczna, nadciśnienie płucne, neuropatia obwodowa, neutropenia, neutropenia 4 stopnia, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra białaczka szpikowa, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, przedwczesna niewydolność jajników, rak płaskonabłonkowy skóry, rak podstawnokomórkowy skóry, reakcja anafilaktyczna, reakcja typu tumour flare, reaktywacja wirusa półpaśca, sterylizacja przez podwiązanie jajowodów, szpiczak mnogi, teratogenność, toksyczna nekroliza naskórka, toksyczne zapalenie wątroby, trombocytopenia, wada wrodzona, wazektomia, wirusowe zapalenie wątroby typu B, zaburzenia czynności tarczycy, zaćma, zakrzepica żył głębokich, zapalenie płuc, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół mielodysplastyczny, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Turnera, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bortezomib Adamed
Bortezomib, stosowany dożylnie lub podskórnie w dawce 2,5 mg, wymaga ścisłego monitorowania ze względu na specyficzny profil toksyczności. Należy unikać podania dooponowego, które wiąże się z ryzykiem zgonu. Terapia często powoduje toksyczność hematologiczną, w tym małopłytkowość, neutropenię i niedokrwistość, z najniższym poziomem płytek i neutrofili w 11. dniu cyklu. Spadek liczby płytek poniżej 25 000/μl (lub ≤30 000/μl przy terapii skojarzonej z melfalanem i prednizonem) wymaga wstrzymania leczenia i rozważenia przetoczenia płytek. W badaniu LYM-3002 u pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza (MCL) trombocytopenia stopnia ≥3 wystąpiła u 56,7% leczonych schematem BR-CAP, w porównaniu do 5,8% w grupie R-CHOP. Profilaktyka przeciwwirusowa jest wskazana ze względu na ryzyko reaktywacji wirusa półpaśca, które wynosiło 14% w grupie bortezomib+melfalan+prednizon oraz 6,7% u pacjentów z MCL w schemacie BR-CAP.
amyloidoza, ból neuropatyczny, bortezomib, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, drgawki, frakcja wyrzutowa lewej komory serca, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, inhibitor CYP3A4, małopłytkowość, morfologia krwi, naciek w płucach, neuropatia cukrzycowa, neuropatia obwodowa, neuropatia układu autonomicznego, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, ostra białaczka szpikowa, parestezja, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, proliferacyjne kłębuszkowe zapalenie nerek, reaktywacja wirusa półpaśca, śródmiąższowe zapalenie płuc, substrat CYP3A4, szpiczak mnogi, trombocytopenia, uczucie pieczenia, wirus Johna Cunninghama, wirus WZW typu B, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie OUN, zakażenie wirusem półpaśca, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bortezomib Eugia
Bortezomib podaje się wyłącznie dożylnie lub podskórnie, z absolutnym zakazem podawania dooponowego ze względu na ryzyko zgonu. Terapia często wiąże się z toksycznością przewodu pokarmowego (nudności, biegunka, wymioty, zaparcia) oraz poważnymi zaburzeniami hematologicznymi, w tym cykliczną trombocytopenią z najniższą liczbą płytek krwi około 11. dnia cyklu. U pacjentów z zaawansowanym szpiczakiem mnogim, gdy wyjściowa liczba płytek jest <75 000/μl, aż 90% doświadcza spadku do ≤25 000/μl, a 14% poniżej 10 000/μl. W przypadku chłoniaka z komórek płaszcza (MCL) stosowanie schematu BzR-CAP wiąże się z wysoką częstością trombocytopenii stopnia ≥3 (56,7% vs 5,8% w R-CHOP). Konieczne jest monitorowanie morfologii krwi przed każdym podaniem, wstrzymanie terapii przy liczbie płytek <25 000/μl (lub ≤30 000/μl przy skojarzeniu z melfalanem i prednizonem) oraz rozważenie przetoczenia płytek. Neutropenia wymaga monitorowania zakażeń i ewentualnego stosowania G-CSF. Profilaktyka przeciwwirusowa jest zalecana ze względu na zwiększone ryzyko reaktywacji wirusa półpaśca (14% w terapii bortezomib+melfalan+prednizon vs 4% bez bortezomibu). Przy skojarzeniu z rytuksymabem należy wykonać badanie HBV i rozważyć profilaktykę przeciwwirusową.
ból neuropatyczny, bortezomib, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, czynnik stymulujący kolonię granulocytów, frakcja wyrzutowa lewej komory, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, hipotonia ortostatyczna, inhibitor CYP3A4, małopłytkowość, neuropatia autonomiczna, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, niedrożność jelit, niewydolność wątroby, parestezja, podanie dooponowe, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, profilaktyka przeciwwirusowa, proliferacyjne kłębuszkowe zapalenie nerek, reaktywacja wirusa półpaśca, śródmiąższowe zapalenie płuc, substrat CYP3A4, szpiczak mnogi, toksyczność przewodu pokarmowego, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zakażenie HBV, zakażenie wirusem półpaśca, zapalenie wątroby, zapalenie wielostawowe, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Vortemyel
Bortezomib, substancja czynna leku Vortemyel, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na liczne działania niepożądane i potencjalne powikłania. Podawany wyłącznie dożylnie (1 mg proszku do sporządzania roztworu), nie może być stosowany dooponowo z powodu ryzyka zgonu. Terapia często wiąże się z toksycznością hematologiczną, w tym małopłytkowością (nadir około 40% wartości początkowej w monoterapii szpiczaka mnogiego, 50% w chłoniaku z komórek płaszcza), neutropenią i niedokrwistością. Trombocytopenia jest cykliczna, z najniższą liczbą płytek około 11. dnia cyklu, co wymaga monitorowania i wstrzymania leczenia przy spadku poniżej 25 000/μl (lub 30 000/μl przy skojarzeniu z melfalanem i prednizonem). Neutropenia zwiększa ryzyko infekcji, dlatego zaleca się obserwację, szybkie leczenie zakażeń oraz stosowanie czynników stymulujących kolonie granulocytów (G-CSF). Profilaktyka przeciwwirusowa jest wskazana ze względu na zwiększone ryzyko reaktywacji wirusa półpaśca i HBV, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu rytuksymabu.
amyloidoza, bortezomib, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, czynnik stymulujący kolonię granulocytów, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, hipotonia ortostatyczna, inhibitor CYP3A4, ketokonazol, małopłytkowość, neuropatia autonomiczna, neuropatia czuciowa, neuropatia obwodowa, neuropatia ruchowa, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, ostra białaczka szpikowa, parestezja, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, proliferacyjne kłębuszkowe zapalenie nerek, reaktywacja wirusa półpaśca, rytonawir, rytuksymab, śródmiąższowe zapalenie płuc, substrat CYP3A4, szpiczak mnogi, talidomid, toksyczność hematologiczna, toksyczność żołądkowo-jelitowa, wirus Johna Cunninghama, wydłużenie odstępu QT, zakażenie HBV, zapalenie wielostawowe, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bortezomib medac
Bortezomib medac (3,5 mg) jest podawany wyłącznie dożylnie lub podskórnie, z zakazem podawania dooponowego ze względu na ryzyko zgonu. Terapia często powoduje toksyczność hematologiczną, w tym małopłytkowość, neutropenię i niedokrwistość. Małopłytkowość osiąga najniższe wartości około 11. dnia cyklu, z normalizacją w kolejnym cyklu; w monoterapii szpiczaka mnogiego spadek płytek wynosi średnio do 40% wartości wyjściowej, a w chłoniaku z komórek płaszcza (MCL) do 50%. W przypadku liczby płytek <25 000/μl leczenie należy wstrzymać, a przy terapii skojarzonej z melfalanem i prednizonem – przy ≤30 000/μl. Neutropenia u pacjentów z MCL jest przemijająca, z najniższą liczbą neutrofili również około 11. dnia cyklu. Zaleca się monitorowanie morfologii krwi, rozważenie przetoczenia płytek oraz stosowanie czynników stymulujących kolonie granulocytów w razie potrzeby. W trakcie terapii obserwuje się także częste objawy ze strony przewodu pokarmowego (nudności, biegunka, wymioty, zaparcia) oraz zwiększone ryzyko reaktywacji wirusa półpaśca (14% w schemacie bortezomib + melfalan + prednizon vs. 4% bez bortezomibu).
ból neuropatyczny, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, czynnik stymulujący kolonię granulocytów, frakcja wyrzutowa lewej komory, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, hipotonia ortostatyczna, krwawienie śródmózgowe, krwawienie żołądkowo-jelitowe, małopłytkowość, neuropatia autonomicznego układu nerwowego, neuropatia czuciowa, neuropatia obwodowa, neuropatia ruchowa, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, niedrożność jelit, ostra białaczka szpikowa, parestezja, podanie dooponowe, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, proliferacyjne kłębuszkowe zapalenie nerek, reaktywacja wirusa półpaśca, reaktywacja wirusa WZW typu B, śródmiąższowe zapalenie płuc, szpiczak mnogi, toksyczność hematologiczna, wirus Johna Cunninghama, wydłużenie odstępu QT, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Działania niepożądane – Imuran 50 mg
Azatiopryna, substancja czynna leku Imuran dostępna w tabletkach 25 mg i 50 mg, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najpoważniejsze to zahamowanie czynności szpiku kostnego (leukopenia, małopłytkowość, niedokrwistość), zakażenia (wirusowe, grzybicze, bakteryjne), uszkodzenie wątroby oraz reakcje nadwrażliwości, w tym zespół Stevensa-Johnsona i martwica toksyczno-rozpływna naskórka. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikuje się od bardzo często (≥ 1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), z zakażeniami i leukopenią jako najczęstszymi. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko rozwoju nowotworów (w tym chłoniaków, czerniaków, mięsaka Kaposiego, ostrej białaczki szpikowej) oraz postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii (PML) związanej z wirusem JC, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu innych leków immunosupresyjnych.
agranulocytoza, azatiopryna, chłoniak T-komórkowy, cholestaza ciążowa, choroba zapalna jelit, choroba zarostowa żył wątrobowych, hipoplazja układu czerwonokrwinkowego, leukopenia, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, mielodysplazja, mięsak Kaposiego, nadwrażliwość na światło, niedobór metylotransferazy tiopuryny, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość megaloblastyczna, ostra białaczka szpikowa, ostra gorączkowa dermatoza neutrofilowa, pancytopenia, pelagra, perforacja jelit, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, rak szyjki macicy in situ, reakcja nadwrażliwości, reaktywacja wirusa półpaśca, rumień guzowaty, śródmiąższowe zapalenie płuc, uszkodzenie wątroby, wirus JC, wirus zapalenia wątroby typu B, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zapalenie jelita grubego, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie uchyłków, zastój żółci, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Sweeta - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lenalidomide Pharmascience
Lenalidomid, będący pochodną talidomidu, wykazuje potencjalne działanie teratogenne, co wymaga ścisłego przestrzegania programu zapobiegania ciąży u kobiet w wieku rozrodczym. Pacjentki muszą stosować skuteczną antykoncepcję co najmniej 4 tygodnie przed, w trakcie oraz 4 tygodnie po zakończeniu terapii, a także poddawać się regularnym testom ciążowym o czułości minimum 25 mIU/ml co 4 tygodnie. Mężczyźni przyjmujący lenalidomid powinni stosować prezerwatywy podczas kontaktów seksualnych z kobietami w ciąży lub mogącymi zajść w ciążę, przez cały okres leczenia i 7 dni po jego zakończeniu. Lek jest przeciwwskazany u kobiet mogących zajść w ciążę, które nie spełniają wymogów programu antykoncepcyjnego. Ponadto, ze względu na ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, szczególnie u pacjentów ze szpiczakiem mnogim leczonych lenalidomidem w skojarzeniu z deksametazonem, zaleca się profilaktykę przeciwzakrzepową oraz monitorowanie czynników ryzyka, takich jak nadciśnienie, hiperlipidemia i palenie tytoniu.
agenezja macicy, chłoniak grudkowy, chłoniak z komórek płaszcza, cholestatyczne zapalenie wątroby, epizod naczyniowo-mózgowy, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, nadciśnienie płucne, neutropenia, niewydolność jajników, obrzęk naczynioruchowy, ostra białaczka szpikowa, podwiązanie jajowodów, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, Program Zapobiegania Ciąży, reakcja tumour flare, reaktywacja HBV, reaktywacja wirusa półpaśca, szpiczak mnogi, teratogen, toksyczne zapalenie wątroby, zakrzepica żył głębokich, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół mielodysplastyczny, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Turnera, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bortezomib Krka
Leczenie produktem Bortezomib Krka wymaga ścisłego monitorowania pacjentów pod kątem działań niepożądanych, zwłaszcza hematologicznych i neurologicznych. Produkt o mocy 1 mg podaje się wyłącznie dożylnie, a 3,5 mg dożylnie lub podskórnie, z bezwzględnym zakazem podawania dooponowego ze względu na ryzyko zgonu. Najczęstsze działania niepożądane to małopłytkowość, neutropenia i niedokrwistość, z charakterystycznym spadkiem liczby płytek krwi do wartości około 40-50% wyjściowej, najniższa liczba płytek występuje zwykle w dniu 11. cyklu. W przypadku spadku płytek poniżej 25 000/μl (lub 30 000/μl przy skojarzeniu z melfalanem i prednizonem) należy wstrzymać leczenie. Zalecane jest regularne badanie morfologii krwi oraz rozważenie przetoczeń płytek i stosowania czynników stymulujących kolonie granulocytów w przypadku neutropenii. Profilaktyka przeciwwirusowa jest wskazana ze względu na zwiększone ryzyko reaktywacji wirusa półpaśca, szczególnie w skojarzeniu z melfalanem i prednizonem lub rytuksymabem.
ból neuropatyczny, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, frakcja wyrzutowa lewej komory, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, hipotonia ortostatyczna, kłębuszkowe zapalenie nerek, krwawienie śródmózgowe, krwawienie żołądkowo-jelitowe, neuropatia amyloidowa, neuropatia cukrzycowa, neuropatia obwodowa, neuropatia ruchowa, neuropatia układu autonomicznego, niedrożność jelit, ostra białaczka szpikowa, parestezja, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, reaktywacja wirusa półpaśca, śródmiąższowe zapalenie płuc, szpiczak mnogi, toksyczność hematologiczna, toksyczność przewodu pokarmowego, trombocytopenia, wirus Johna Cunninghama, wydłużenie odstępu QT, WZW typu B, zaburzenia hematologiczne, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zakażenie HBV, zakażenie wirusem półpaśca, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bortezomib Zentiva
Bortezomib Zentiva należy podawać zgodnie z zalecaną drogą: dawka 1 mg wyłącznie dożylnie, a dawka 3,5 mg dożylnie lub podskórnie; podanie dooponowe jest bezwzględnie przeciwwskazane z powodu ryzyka zgonu. Toksyczność hematologiczna jest bardzo częstym powikłaniem, manifestującym się cykliczną trombocytopenią (najniższe wartości płytek krwi około dnia 11. cyklu, spadek do średnio 40-50% wartości wyjściowych), neutropenią i niedokrwistością. W badaniu LYM-3002 u pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza (MCL) częstość trombocytopenii stopnia ≥3 wyniosła 56,7% w grupie BR-CAP (bortezomib + rytuksymab + cyklofosfamid + doksorubicyna + prednizon) w porównaniu do 5,8% w grupie R-CHOP, przy czym liczba krwotoków nie różniła się istotnie. Liczbę płytek należy kontrolować przed każdym podaniem, a leczenie wstrzymać przy spadku poniżej 25 000/μl (lub ≤30 000/μl w schemacie z melfalanem i prednizonem). Zalecane jest regularne monitorowanie morfologii krwi oraz rozważenie przetoczeń płytek i stosowania czynników stymulujących kolonie granulocytów w przypadku neutropenii. Profilaktyka przeciwwirusowa jest wskazana ze względu na zwiększone ryzyko reaktywacji wirusa półpaśca (14% vs 4% w schemacie bortezomib+melfalan+prednizon). U pacjentów leczonych skojarzeniem z rytuksymabem należy wykonać badania przesiewowe w kierunku HBV i monitorować ryzyko reaktywacji.
ból neuropatyczny, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, hipotonia ortostatyczna, krwawienie śródmózgowe, krwawienie żołądkowo-jelitowe, małopłytkowość, neuropatia autonomiczna, neuropatia czuciowa, neuropatia obwodowa, neuropatia ruchowa, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność wątroby, ostra białaczka szpikowa, parestezja, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, proliferacyjne kłębuszkowe zapalenie nerek, reaktywacja wirusa półpaśca, reaktywacja wirusa WZW typu B, śródmiąższowe zapalenie płuc, szpiczak mnogi, trombocytopenia, wirus Johna Cunninghama, wydłużenie odstępu QT, zapalenie wątroby, zapalenie wielostawowe, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon substancji czynnych
Bortezomib – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Bortezomib, stosowany w terapii szpiczaka mnogiego i chłoniaka z komórek płaszcza (MCL), wymaga podawania wyłącznie dożylnego lub podskórnego (3,5 mg) z wykluczeniem drogi dooponowej ze względu na ryzyko zgonu. Leczenie wiąże się z wysokim ryzykiem toksyczności hematologicznej, w tym małopłytkowości (najniższe wartości płytek obserwowane w dniu 11. cyklu, średnio 40-50% wartości wyjściowej), neutropenii oraz niedokrwistości, co wymaga regularnego monitorowania morfologii krwi. W badaniu LYM-3002 u pacjentów z MCL schemat VcR-CAP wykazał wyższą częstość trombocytopenii stopnia ≥3 (56,7% vs 5,8% w porównaniu do R-CHOP) oraz większe zapotrzebowanie na przetoczenia płytek (22,5% vs 2,9%). Wskazane jest przerwanie terapii przy liczbie płytek <25 000/μl lub ≤30 000/μl w skojarzeniu z melfalanem i prednizonem. Neutropenia jest przemijająca, z największym nasileniem w dniu 11. cyklu, a profilaktyka i leczenie zakażeń oraz stosowanie czynników stymulujących kolonię granulocytów są zalecane. Neuropatia obwodowa, głównie czuciowa, występuje bardzo często, z większą częstością i nasileniem przy podawaniu dożylnym (neuropatia stopnia ≥2: 41% dożylna vs 24% podskórna; stopnia ≥3: 16% dożylna vs 6% podskórna). Konieczne jest monitorowanie objawów neuropatii i ewentualna modyfikacja dawki lub drogi podania.
amyloidoza, ból neuropatyczny, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, czynnik stymulujący kolonię granulocytów, frakcja wyrzutowa lewej komory, HBV, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, inhibitor CYP3A4, krwawienie śródmózgowe, krwawienie żołądkowo-jelitowe, małopłytkowość, morfologia krwi, neuropatia autonomiczna, neuropatia cukrzycowa, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, ostra białaczka szpikowa, parestezja, podanie dooponowe, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, proliferacyjne kłębuszkowe zapalenie nerek, reaktywacja wirusa półpaśca, rytuksymab, śródmiąższowe zapalenie płuc, szpiczak mnogi, toksyczność hematologiczna, toksyczność przewodu pokarmowego, trombocytopenia, wirus JC, wydłużenie odstępu QT, zapalenie wątroby, zapalenie wielostawowe, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bortezomib medac
Bortezomib, stosowany w leczeniu nowotworów hematologicznych, wymaga ścisłego przestrzegania zasad podawania, gdyż podanie dooponowe jest przeciwwskazane i może prowadzić do zgonu. Preparat w dawce 1 mg podaje się wyłącznie dożylnie, natomiast dawkę 3,5 mg można podawać dożylnie lub podskórnie. Terapia wiąże się z wysokim ryzykiem toksyczności hematologicznej, w tym małopłytkowości (spadek liczby płytek do ≤ 25 000/μl), neutropenii i niedokrwistości, co wymaga regularnego monitorowania morfologii krwi i ewentualnego przetaczania płytek. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko krwawień oraz konieczność wstrzymania leczenia przy liczbie płytek poniżej 25 000/μl (lub ≤ 30 000/μl w schemacie z melfalanem i prednizonem). Profilaktyka przeciwwirusowa jest zalecana ze względu na zwiększone ryzyko reaktywacji wirusa półpaśca (14% vs 4% w porównaniu do schematu bez bortezomibu). U pacjentów z ryzykiem zakażenia HBV konieczne jest badanie przesiewowe i monitorowanie podczas terapii skojarzonej z rytuksymabem.
ból neuropatyczny, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, czynniki stymulujące kolonie, frakcja wyrzutowa lewej komory, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, hipotonia ortostatyczna, inhibitor CYP3A4, lek cytotoksyczny, małopłytkowość, neuropatia autonomiczna, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, niewydolność wątroby, ostra białaczka szpikowa, parestezje, podanie dooponowe, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, proliferacyjne kłębuszkowe zapalenie nerek, reaktywacja wirusa półpaśca, śródmiąższowe zapalenie płuc, szpiczak mnogi, terapia skojarzona, toksyczność hematologiczna, toksyczność przewodu pokarmowego, wirus Johna Cunninghama, wydłużenie odstępu QT, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lenalidomide Pharmascience
Lenalidomid, będący pochodną talidomidu, wykazuje silne działanie teratogenne, co wymaga ścisłego przestrzegania programu zapobiegania ciąży u kobiet w wieku rozrodczym. Kobiety muszą stosować skuteczną antykoncepcję co najmniej 4 tygodnie przed, w trakcie oraz 4 tygodnie po zakończeniu terapii, a także poddawać się regularnym testom ciążowym o czułości ≥25 mIU/ml co 4 tygodnie. Mężczyźni stosujący lenalidomid powinni używać prezerwatyw podczas kontaktów seksualnych z kobietami w ciąży lub potencjalnie płodnymi przez cały okres leczenia i 7 dni po jego zakończeniu. Lenalidomid wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych, takich jak neutropenia, trombocytopenia, zawały mięśnia sercowego, żylna i tętnicza choroba zakrzepowo-zatorowa, nadciśnienie płucne oraz reakcje alergiczne, w tym zespół Stevensa-Johnsona i toksyczna nekroliza naskórka. Monitorowanie morfologii krwi jest zalecane przed leczeniem, co tydzień przez pierwsze 8 tygodni, a następnie co miesiąc.
agenezja macicy, badanie neurologiczne, chłoniak grudkowy, chłoniak z komórek płaszcza, cholestatyczne zapalenie wątroby, cytolityczne zapalenie wątroby, drugi nowotwór pierwotny, działanie teratogenne, lenalidomid, mutacja genu TP53, nadciśnienie płucne, neutropenia, nietolerancja galaktozy, obrzęk naczynioruchowy, ostra białaczka szpikowa, płyn mózgowo-rdzeniowy, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, potencjał teratogenny, Program Zapobiegania Ciąży, przedwczesna niewydolność jajników, reakcja anafilaktyczna, reakcja polekowa z eozynofilią, reakcja typu tumour flare, reaktywacja wirusa półpaśca, sterylizacja przez podwiązanie jajowodów, szpiczak mnogi, talidomid, tętnicza choroba zakrzepowo-zatorowa, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, wirus zapalenia wątroby typu B, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół mielodysplastyczny, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Turnera, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bortezomib MSN
Bortezomib MSN, zawierający 3,5 mg bortezomibu, podaje się wyłącznie dożylnie lub podskórnie, z wyraźnym zakazem podawania dooponowego ze względu na ryzyko zgonu. Terapia wiąże się z częstą toksycznością ze strony przewodu pokarmowego (nudności, biegunka, wymioty, zaparcia) oraz hematologiczną (małopłytkowość, neutropenia, niedokrwistość). Szczególnie istotne jest monitorowanie liczby płytek krwi, zwłaszcza u pacjentów z wyjściową liczbą poniżej 75 000/µl, u których ryzyko ciężkiej małopłytkowości (<25 000/µl) wynosi 90%. Zaleca się badanie morfologii krwi przed każdym podaniem i wstrzymanie leczenia przy spadku płytek poniżej 25 000/μl (lub <30 000/μl przy skojarzeniu z melfalanem i prednizonem). U pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza (MCL) stosujących schemat BzR-CAP obserwuje się wyższą częstość trombocytopenii stopnia ≥3 (56,7%) oraz zwiększone zapotrzebowanie na przetoczenia płytek (22,5%). Profilaktyka przeciwwirusowa jest wskazana ze względu na zwiększone ryzyko reaktywacji wirusa półpaśca (do 14% w niektórych grupach). Należy także monitorować obecność HBV i rozważyć profilaktykę przeciwwirusową u pacjentów z grup ryzyka.
ból neuropatyczny, bortezomib, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, czynnik stymulujący kolonię granulocytów, frakcja wyrzutowa lewej komory, hiperestezja, hipoestezja, hipotonia ortostatyczna, inhibitory CYP3A4, kłębuszkowe zapalenie nerek, małopłytkowość, neuropatia autonomiczna, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, niedrożność jelit, ostra białaczka szpikowa, parestezja, podanie dooponowe, podanie dożylne i podskórne, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, reaktywacja wirusa półpaśca, roztwór do wstrzykiwań, śródmiąższowe zapalenie płuc, toksyczność hematologiczna, toksyczność przewodu pokarmowego, wirus Johna Cunninghama, wydłużenie odstępu QT, WZW typu B, zapalenie wielostawowe, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Adabonib
Adabonib, zawierający bortezomib – inhibitor proteasomu, jest stosowany w leczeniu nowotworów hematologicznych, takich jak szpiczak mnogi i chłoniak z komórek płaszcza (MCL). Lek podaje się dożylnie lub podskórnie, z wyraźnym zakazem podawania dooponowego ze względu na ryzyko zgonu. Najczęstsze działania niepożądane obejmują toksyczność hematologiczną (małopłytkowość, neutropenię, niedokrwistość), z najniższą liczbą płytek krwi obserwowaną w dniu 11. cyklu, zwykle powracającą do normy w kolejnym cyklu. W badaniu LYM-3002 częstość trombocytopenii stopnia ≥3 wynosiła 56,7% w grupie VcR-CAP (bortezomib z rytuksymabem, cyklofosfamidem, doksorubicyną i prednizonem) vs. 5,8% w grupie R-CHOP, przy czym liczba płytek <25 000/μl wymagała wstrzymania leczenia. Należy regularnie monitorować morfologię krwi i rozważyć przetoczenie płytek oraz stosowanie czynników stymulujących kolonie granulocytów w przypadku neutropenii. Profilaktyka przeciwwirusowa jest zalecana ze względu na zwiększone ryzyko reaktywacji wirusa półpaśca i HBV, zwłaszcza przy skojarzeniu z rytuksymabem.
ból neuropatyczny, bortezomib, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, czynniki stymulujące kolonie, frakcja wyrzutowa lewej komory, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, hipotonia ortostatyczna, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteasomu, małopłytkowość, neuropatia autonomicznego układu nerwowego, neuropatia czuciowa, neuropatia obwodowa, neuropatia ruchowa, neutropenia i niedokrwistość, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, nowotwór hematologiczny, nowotworowa komórka plazmatyczna, ostra białaczka szpikowa, parestezja, podanie dożylne i podskórne, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, profilaktyka przeciwwirusowa, proliferacyjne kłębuszkowe zapalenie nerek, reaktywacja wirusa półpaśca, reaktywacja wirusa WZW typu B, śródmiąższowe zapalenie płuc, substrat CYP3A4, szpiczak mnogi, toksyczność hematologiczna, toksyczność przewodu pokarmowego, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zakażenie wirusem Johna Cunninghama, zakażenie wirusem półpaśca, zapalenie wątroby, zapalenie wielostawowe, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bortezomib Adamed
Bortezomib, stosowany dożylnie lub podskórnie (3,5 mg), wymaga ścisłego przestrzegania zasad podawania ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych. Najczęstsze toksyczności obejmują hematologiczne (małopłytkowość, neutropenię, niedokrwistość), z których trombocytopenia osiąga najniższe wartości około dnia 11. cyklu, zwykle powracając do normy w kolejnym cyklu. U pacjentów z wyjściową liczbą płytek <75 000/μl, 90% doświadcza spadku ≤25 000/μl, a 14% poniżej 10 000/μl. W terapii skojarzonej z VcR-CAP u chorych na chłoniaka z komórek płaszcza (MCL) trombocytopenia stopnia ≥3 występuje u 56,7%, z koniecznością transfuzji u 22,5%. Zaleca się monitorowanie morfologii krwi przed każdym podaniem, wstrzymanie leczenia przy liczbie płytek <25 000/μl (lub ≤30 000/μl w skojarzeniu z melfalanem i prednizonem) oraz rozważenie przetoczeń. Profilaktyka przeciwwirusowa jest wskazana ze względu na zwiększone ryzyko reaktywacji wirusa półpaśca (14% vs. 4% w terapii skojarzonej). Należy także monitorować pacjentów pod kątem zakażenia HBV i rozważyć profilaktykę przeciwwirusową przy stosowaniu rytuksymabu.
ból neuropatyczny, chłoniak z komórek płaszcza, czynniki stymulujące kolonie, hiperestezja, hipoestezja, hipotonia ortostatyczna, kłębuszkowe zapalenie nerek, małopłytkowość, neuropatia autonomiczna, neuropatia czuciowa, neuropatia obwodowa, neuropatia ruchowa, neutropenia, niedokrwistość, parestezja, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, reaktywacja wirusa półpaśca, reaktywacja wirusa WZW typu B, śródmiąższowe zapalenie płuc, szpiczak mnogi, trombocytopenia, wirus Johna Cunninghama, wydłużenie odstępu QT, zakażenie wirusem półpaśca, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bortezomib EVER Pharma
Produkt leczniczy Bortezomib EVER Pharma stosowany dożylnie lub podskórnie wymaga ścisłego monitorowania pacjentów pod kątem toksyczności hematologicznej i neurologicznej. Najczęściej obserwuje się małopłytkowość, neutropenię i niedokrwistość, z najniższymi wartościami płytek krwi około 11. dnia cyklu. U pacjentów z wyjściową liczbą płytek <75 000/μL aż 90% doświadcza spadku do ≤25 000/μL, a 14% poniżej 10 000/μL. Zaleca się wstrzymanie leczenia przy liczbie płytek <25 000/μL (lub <30 000/μL w schemacie z melfalanem i prednizonem) oraz rozważenie przetoczeń płytek. Neutropenia jest przemijająca, a profilaktyczne stosowanie czynników stymulujących kolonie granulocytów jest wskazane przy powtarzających się opóźnieniach w leczeniu. Częstość reaktywacji wirusa półpaśca jest podwyższona (do 14%), dlatego zaleca się profilaktykę przeciwwirusową. Przed terapią skojarzoną z rytuksymabem należy wykonać badania w kierunku HBV i rozważyć profilaktykę przeciwwirusową u nosicieli.
ból neuropatyczny, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, drgawki, frakcja wyrzutowa, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, hipotonia ortostatyczna, kłębuszkowe zapalenie nerek, krwawienie śródmózgowe, krwawienie żołądkowo-jelitowe, leki przeciwwirusowe, małopłytkowość, morfologia krwi, neuropatia autonomiczna, neuropatia czuciowa, neuropatia obwodowa, neuropatia polekowa, neuropatia ruchowa, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, parestezja, podanie dooponowe, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, reaktywacja wirusa półpaśca, śródmiąższowe zapalenie płuc, szpiczak mnogi, trombocytopenia, wirus Johna Cunninghama, wydłużenie odstępu QT, WZW typu B, zakażenie wirusem półpaśca, zaparcia, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bortezomib TZF
Bortezomib TZF wymaga ścisłego monitorowania pacjentów ze względu na liczne działania niepożądane, w tym toksyczność hematologiczną (małopłytkowość, neutropenia, niedokrwistość), która jest bardzo częsta. Małopłytkowość osiąga największe nasilenie około 11. dnia cyklu, z minimalną liczbą płytek krwi spadającą do średnio 40% wartości wyjściowej u pacjentów ze szpiczakiem mnogim i 50% u chorych na chłoniaka z komórek płaszcza (MCL). W przypadku liczby płytek <25 000/μl (lub ≤30 000/μl przy skojarzeniu z melfalanem i prednizonem) leczenie należy przerwać. Neutropenia jest przemijająca i odwracalna, a w razie potrzeby stosuje się czynniki stymulujące kolonie granulocytów (G-CSF). Profilaktyka przeciwwirusowa jest zalecana ze względu na zwiększone ryzyko reaktywacji wirusa półpaśca (14% w terapii bortezomibem z melfalanem i prednizonem vs. 4% bez bortezomibu). Przed terapią należy wykluczyć ciążę i stosować antykoncepcję, zwłaszcza przy łączeniu z talidomidem. Podanie leku jest dożylne lub podskórne, podanie dooponowe jest bezwzględnie przeciwwskazane.
chłoniak z komórek płaszcza, czynnik stymulujący kolonię granulocytów, hiperbilirubinemia, kłębuszkowe zapalenie nerek, małopłytkowość, neuropatia autonomicznego układu nerwowego, neuropatia czuciowa, neuropatia obwodowa, neuropatia ruchowa, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, ostra białaczka szpikowa, podanie dooponowe, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, reaktywacja wirusa półpaśca, śródmiąższowe zapalenie płuc, szpiczak mnogi, trombocytopenia, wirus JC, wirus zapalenia wątroby typu B, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół PRES, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bortezomib Zentiva
Przed rozpoczęciem terapii bortezomibem, zwłaszcza w skojarzeniu z innymi lekami, konieczne jest dokładne zapoznanie się z ostrzeżeniami dotyczącymi stosowania. Bortezomib Zentiva podaje się wyłącznie dożylnie lub podskórnie (dla dawki 3,5 mg), bezwzględnie zabrania się podawania dooponowego ze względu na ryzyko zgonu. Terapia często wiąże się z toksycznością hematologiczną, w tym małopłytkowością (spadek liczby płytek do ≤25 000/μl u 90% pacjentów z początkową liczbą <75 000/μl), neutropenią i niedokrwistością. W badaniu LYM-3002 trombocytopenia stopnia ≥3 występowała u 56,7% pacjentów leczonych schematem BR-CAP, a 22,5% wymagało przetoczeń płytek. Zaleca się monitorowanie morfologii krwi przed każdym podaniem, wstrzymanie leczenia przy liczbie płytek <25 000/μl (lub ≤30 000/μl w terapii skojarzonej z melfalanem i prednizonem) oraz rozważenie stosowania czynników stymulujących kolonie granulocytów u pacjentów z neutropenią. Profilaktyka przeciwwirusowa jest wskazana ze względu na zwiększone ryzyko reaktywacji wirusa półpaśca (14% vs 4% w schemacie bortezomib+melfalan+prednizon). U pacjentów leczonych rytuksymabem i bortezomibem należy monitorować i profilaktycznie leczyć zakażenia HBV.
ból neuropatyczny, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, cytopenia, czynniki stymulujące kolonie, drgawki, enzymy wątrobowe, frakcja wyrzutowa lewej komory, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, hipotonia ortostatyczna, inhibitor CYP3A4, komórka plazmatyczna, krwawienie śródmózgowe, krwawienie żołądkowo-jelitowe, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwwirusowy, morfologia krwi, napad drgawkowy, neuropatia czuciowa, neuropatia obwodowa, neuropatia ruchowa, neutropenia, niedrożność jelit, niewydolność wątroby, objawy żołądkowo-jelitowe, ostra białaczka szpikowa, parestezje, pieczenie, płytki krwi, podanie dooponowe, półpasiec, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, powikłanie nerkowe, proliferacyjne kłębuszkowe zapalenie nerek, przetoczenie płytek, reaktywacja HBV, reaktywacja wirusa półpaśca, śródmiąższowe zapalenie płuc, substrat CYP2C19, substrat CYP3A4, szpiczak mnogi, toksyczność hematologiczna, toksyczność żołądkowo-jelitowa, trombocytopenia, wirus Johna Cunninghama, wydłużenie odstępu QT, zapalenie wątroby, zapalenie wielostawowe, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bortezomib Reddy
Bortezomib Reddy, stosowany dożylnie lub podskórnie, wymaga ścisłego monitorowania ze względu na liczne działania niepożądane, w tym toksyczność hematologiczną (małopłytkowość, neutropenia, niedokrwistość) z charakterystycznym spadkiem liczby płytek krwi do najniższych wartości około 11. dnia cyklu, oraz toksyczność przewodu pokarmowego (nudności, biegunka, wymioty, zaparcia). Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko niedrożności jelit u pacjentów z zaparciami oraz na konieczność profilaktyki przeciwwirusowej przeciwko reaktywacji wirusa półpaśca. W terapii skojarzonej z talidomidem wskazane jest wykluczenie ciąży i stosowanie skutecznej antykoncepcji. W przypadku małopłytkowości zaleca się wstrzymanie leczenia przy liczbie płytek poniżej 25 000/μl (lub 30 000/μl w terapii z melfalanem i prednizonem) oraz rozważenie transfuzji płytek. Neutropenię należy monitorować i w razie infekcji wdrożyć leczenie przeciwinfekcyjne oraz rozważyć G-CSF.
ból neuropatyczny, chłoniak z komórek płaszcza, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, hipotonia ortostatyczna, kłębuszkowe zapalenie nerek, małopłytkowość, neuropatia czuciowa, neuropatia obwodowa, neuropatia ruchowa, neuropatia układu autonomicznego, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność wątroby, ostra białaczka szpikowa, parestezje, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, reaktywacja wirusa półpaśca, śródmiąższowe zapalenie płuc, szpiczak mnogi, toksyczność hematologiczna, trombocytopenia, wirus Johna Cunninghama, wirus półpaśca, WZW typu B, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii