podanie dooponowe
Podanie dooponowe (intratekalne) to specjalistyczna technika administracji leków bezpośrednio do płynu mózgowo-rdzeniowego w przestrzeni podoponowej. Metoda ta umożliwia dostarczenie substancji leczniczych z pominięciem bariery krew-mózg, co zapewnia wyższe stężenie leku w ośrodkowym układzie nerwowym przy jednoczesnym zmniejszeniu dawki systemowej i ograniczeniu działań niepożądanych.
Najczęstsze wskazania do podania dooponowego obejmują znieczulenie podpajęczynówkowe, leczenie przewlekłego bólu przy użyciu pomp infuzyjnych, terapię infekcji OUN (zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych), chemioterapię nowotworów układu nerwowego oraz leczenie spastyczności (najczęściej baklofenem). Technicznie podanie dooponowe wykonuje się poprzez nakłucie lędźwiowe, rzadziej przez wszczepialny system do długotrwałej infuzji.
Procedura ta wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko powikłań, takich jak zespół popunkcyjny, infekcje, krwawienie podpajęczynówkowe czy uszkodzenie nerwów. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest zwiększone ciśnienie śródczaszkowe oraz zakażenie w miejscu wkłucia. Podanie dooponowe powinno być wykonywane wyłącznie przez doświadczony personel medyczny w warunkach zapewniających bezpieczeństwo pacjenta.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Vortemyel 3,5 mg
Vortemyel 3,5 mg to preparat zawierający bortezomib w postaci proszku do sporządzania roztworu do iniekcji, dostępny do podawania dożylnego oraz podskórnego. Substancja czynna występuje jako ester mannitolu i kwasu boronowego, a każda fiolka zawiera 3,5 mg bortezomibu. Po rekonstytucji roztwór do iniekcji dożylnej zawiera 1 mg/ml bortezomibu (rozpuszczony w 3,5 ml 0,9% NaCl), natomiast roztwór do podania podskórnego ma stężenie 2,5 mg/ml (rozpuszczony w 1,4 ml 0,9% NaCl). Preparat jest cytotoksyczny, dlatego wymaga stosowania środków ochrony osobistej przez personel medyczny oraz zachowania aseptyki podczas przygotowania. Podanie dooponowe jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zgonu. Prawidłowo przygotowany roztwór jest przezroczysty, bezbarwny, o pH 4-7, a stabilność fizykochemiczna wynosi 8 godzin w warunkach 25°C/60% RH w zaciemnionym miejscu. Stabilność mikrobiologiczna pozwala na przechowywanie do 24 godzin w temperaturze 2-8°C pod warunkiem aseptycznych warunków przygotowania.
bortezomib, ester mannitolu i kwasu boronowego, fiolka ze szkła typu I, iniekcja dożylna, korek z gumy bromobutylowej, mannitol, niezgodność farmaceutyczna, podanie dooponowe, precypitat, produkt cytotoksyczny, proszek do sporządzania roztworu, proszek liofilizowany, rekonstytucja, roztwór chlorku sodu, stabilność fizyko-chemiczna, technika aseptyczna, Vortemyel, wstrzyknięcie podskórne - Leksykon leków
Skład i postać leku – Bortezomib Zentiva 1 mg
Bortezomib Zentiva jest dostępny w postaci liofilizowanego proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań dożylnych, zawierającego 1 mg bortezomibu w formie estru mannitolu i kwasu boronowego na fiolkę o objętości nominalnej 6 ml. Po rozpuszczeniu w 1 ml 0,9% roztworu chlorku sodu, roztwór zawiera 1 mg bortezomibu/ml, ma pH w zakresie 4-7 i powinien być bezbarwny oraz przezroczysty. Produkt jest cytotoksyczny, wymaga aseptycznego przygotowania przez wykwalifikowany personel z użyciem rękawiczek i odzieży ochronnej. Podawanie dooponowe jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zgonów. Fiolki należy przechowywać w oryginalnym opakowaniu chroniącym przed światłem, bez specjalnych wymagań temperaturowych, z okresem ważności 3 lat.
bortezomib, chlorek sodu do wstrzykiwań, ester mannitolu i kwasu boronowego, fiolka, guma bromobutylowa, mannitol, niezgodność farmaceutyczna, podanie dooponowe, podanie dożylne, precypitat, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, proszek liofilizowany, roztwór chlorku sodu, substancja cytotoksyczna, technika aseptyczna, uszczelnienie aluminiowe, wilgotność względna - Leksykon leków
Skład i postać leku – Bortezomib MSN 3,5 mg
Bortezomib MSN to proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, zawierający 3,5 mg bortezomibu w postaci estru kwasu koronowego z mannitolem, który jest jedyną substancją pomocniczą. Po rozpuszczeniu w 0,9% roztworze chlorku sodu stężenie bortezomibu wynosi 1 mg/ml dla podania dożylnego (rozpuszczalnik 3,5 ml) oraz 2,5 mg/ml dla podania podskórnego (rozpuszczalnik 1,4 ml). Roztwór powinien być przezroczysty, bezbarwny, o pH 4-7 i przygotowany aseptycznie przez wykwalifikowany personel, z zachowaniem środków ochrony osobistej ze względu na cytotoksyczność leku. Podanie dooponowe jest przeciwwskazane z powodu ryzyka zgonu. Po przygotowaniu roztwór zachowuje stabilność chemiczną i fizyczną przez 8 godzin w 25°C, a wszelkie zmiany w wyglądzie roztworu dyskwalifikują go do użycia.
bortezomib, cytotoksyczność, guma bromobutylowa, mannitol, niezgodność farmaceutyczna, podanie dooponowe, proszek do sporządzania roztworu, roztwór chlorku sodu, skażenie mikrobiologiczne, środek ochrony osobistej, stabilność chemiczno-fizyczna, technika aseptyczna, wstrzyknięcie dożylne, wstrzyknięcie podskórne - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Cefazolin Phagecon
Cefazolina wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z historią alergii na beta-laktamy, w tym penicyliny i inne cefalosporyny, ze względu na ryzyko reakcji alergicznych i alergii krzyżowych. W przypadku wystąpienia objawów nadwrażliwości należy natychmiast przerwać terapię i wdrożyć leczenie objawowe. U pacjentów z czynnikami ryzyka zaburzeń krzepnięcia, takimi jak niedożywienie, zaburzenia funkcji wątroby i nerek, małopłytkowość czy żywienie pozajelitowe, zaleca się monitorowanie czasu protrombinowego i ewentualną suplementację witaminą K w dawce 10 mg tygodniowo. Cefazolina nie jest wskazana do leczenia zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych ze względu na słabe przenikanie do płynu mózgowo-rdzeniowego oraz jest przeciwwskazana do podawania dooponowego z powodu ryzyka ciężkiego zatrucia OUN, w tym drgawek.
alergia krzyżowa, antybiotyk beta-laktamowy, antybiotykoterapia, astma oskrzelowa, cefalosporyna, cefazolina, czas protrombinowy, drgawki, hemofilia, hemostaza, katar sienny, małopłytkowość, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, nadkażenie, nadmierny wzrost niewrażliwych drobnoustrojów, niedobór witaminy K, niewydolność serca, ośrodkowy układ nerwowy, perystaltyka jelit, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie dooponowe, reakcja alergiczna, skaza alergiczna, test Coombsa, układ krwiotwórczy, wskaźnik filtracji kłębuszkowej, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie funkcji nerek, zaburzenie krzepnięcia, zapalenie okrężnicy, zapalenie opon mózgowych, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Skład i postać leku – Bortezomib medac 3,5 mg
Bortezomib medac jest lekiem cytotoksycznym dostępnym w postaci liofilizowanego proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, zawierającym 3,5 mg bortezomibu (ester kwasu boronowego z mannitolem) w każdej fiolce 10R o objętości nominalnej 10 ml. Preparat wymaga rozpuszczenia w roztworze chlorku sodu 0,9% (9 mg/ml) przed podaniem. Stężenie bortezomibu w roztworze wynosi 1 mg/ml przy podaniu dożylnym (rozpuszczenie w 3,5 ml roztworu) oraz 2,5 mg/ml przy podaniu podskórnym (rozpuszczenie w 1,4 ml roztworu). Roztwór powinien być przezroczysty, bezbarwny, o pH 4–7, a wszelkie zmętnienia lub osady dyskwalifikują go do podania. Lek nie może być podawany dooponowo ze względu na ryzyko zgonu. Preparat jest przeznaczony do jednorazowego użytku, a niewykorzystane resztki należy utylizować zgodnie z przepisami dotyczącymi leków cytotoksycznych.
bortezomib, ester kwasu boronowego, iniekcja dożylna, iniekcja podskórna, lek cytotoksyczny, liofilizacja, mannitol, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności leku, podanie dooponowe, podanie dożylne, podanie podskórne, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, roztwór chlorku sodu, substancja czynna, substancja pomocnicza, technika aseptyczna, warunki aseptyczne - Leksykon substancji czynnych
Chloroprokaina – Dawkowanie i sposób podawania
Chloroprokaina stosowana w znieczuleniu podpajęczynówkowym wymaga indywidualnego dostosowania dawki, uwzględniającego stan kliniczny pacjenta, jego parametry fizyczne oraz współistniejące terapie. Preparat dostępny jest w roztworze do wstrzykiwań o stężeniu 10 mg/ml, a maksymalna zalecana dawka dla dorosłych o masie około 70 kg wynosi 50 mg (5 ml roztworu). Czas działania chloroprokainy jest zależny od dawki i wynosi średnio 80 minut przy dawce 40 mg (4 ml) oraz 100 minut przy dawce 50 mg (5 ml), zapewniając blokadę czuciową na poziomie T10. U pacjentów z upośledzonym stanem ogólnym lub chorobami współistniejącymi (np. miażdżyca, polineuropatia cukrzycowa) wskazane jest zmniejszenie dawki. Chloroprokaina jest przeciwwskazana u dzieci i młodzieży oraz u pacjentów z zaburzeniami krzepnięcia lub przyjmujących leki przeciwzakrzepowe.
anestezjolog, blokada czuciowa, chloroprokaina chlorowodorek, choroba współistniejąca, drożność dróg oddechowych, lek przeciwzakrzepowy, lek znieczulający, miażdżyca naczyń krwionośnych, miejscowy lek znieczulający, nadwrażliwość, niedrożność naczyń krwionośnych, osmolalność, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie dooponowe, polineuropatia cukrzycowa, przestrzeń międzykręgowa, roztwór do wstrzykiwań, zaburzenie krzepnięcia krwi, znieczulenie podpajęczynówkowe - Leksykon leków
Skład i postać leku – Bortezomib Glenmark 1 mg
Bortezomib Glenmark to lek cytotoksyczny dostępny w postaci proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, zawierający 1 mg bortezomibu w każdej fiolce. Preparat wymaga rozpuszczenia w 1 ml roztworu chlorku sodu 0,9% przed podaniem dożylnym. Roztwór powinien być bezbarwny, przezroczysty, o pH 4-7, a jego stabilność chemiczna i fizyczna utrzymuje się do 8 godzin w temperaturze 25°C i 60% wilgotności względnej, pod warunkiem przechowywania w ciemności. Z mikrobiologicznego punktu widzenia roztwór należy stosować natychmiast po przygotowaniu lub przechowywać maksymalnie 24 godziny w 2-8°C, jeśli przygotowanie odbyło się w kontrolowanych warunkach aseptycznych. Produkt jest przeznaczony wyłącznie do jednorazowego użytku i nie wolno go podawać drogą dooponową ze względu na ryzyko zgonów.
Przygotowanie leku wymaga zachowania ścisłej aseptyki oraz stosowania środków ochrony osobistej, takich jak rękawiczki i odzież ochronna, ze względu na cytotoksyczny charakter bortezomibu. Produkt nie zawiera substancji konserwujących, dlatego kontrola wizualna roztworu pod kątem obecności cząstek stałych lub zmiany zabarwienia jest obligatoryjna przed podaniem. Fiolka o objętości nominalnej 6 ml jest zamknięta korkiem bromobutylowym i zabezpieczona nakładką typu flip-off. Nie należy mieszać Bortezomibu Glenmark z innymi lekami poza roztworem chlorku sodu 0,9%. Niewykorzystane resztki leku należy utylizować zgodnie z przepisami dotyczącymi odpadów cytotoksycznych.
bortezomib, chlorek sodu, fiolka szklana, korek bromobutylowy, lek cytotoksyczny, leki cytotoksyczne, mannitol, niezgodność farmaceutyczna, ocena mikrobiologiczna, okres ważności leku, podanie dooponowe, podanie dożylne, roztwór do wstrzykiwań, stabilność chemiczna i fizyczna, substancja konserwująca, technika aseptyczna, warunki aseptyczne - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Ropimol 5 mg/ml
Ropimol, zawierający ropiwakainę chlorowodorek (5 mg/ml), jest lekiem znieczulającym miejscowo z grupy amidów, charakteryzującym się długim czasem działania oraz zdolnością do wywoływania zarówno znieczulenia, jak i analgezji. Mechanizm działania polega na odwracalnym blokowaniu kanałów sodowych w osłonce włókien nerwowych, co prowadzi do zahamowania depolaryzacji i wzrostu progu pobudliwości, skutkując miejscową blokadą impulsów nerwowych. Efekt znieczulający zależy od miejsca i dawki podania, a skuteczność nie jest modyfikowana przez obecność leków zwężających naczynia, takich jak adrenalina. W zależności od dawki, ropiwakaina może wywoływać pełne znieczulenie (duże dawki) lub selektywną blokadę czuciową z ograniczoną blokadą motoryczną (mniejsze dawki), co pozwala na precyzyjne dostosowanie do wymagań procedury chirurgicznej lub diagnostycznej.
adrenalina, analgezja, blokada czuciowa, blokada impulsów nerwowych, blokada motoryczna, depolaryzacja, długi czas działania, działanie analgetyczne, działanie toksyczne leku, działanie znieczulające, grupa farmakoterapeutyczna, infuzja donaczyniowa, lek znieczulający miejscowy, lek zwężający naczynia krwionośne, osłona włókna nerwowego, ośrodkowy układ nerwowy, podanie dooponowe, próg pobudliwości, redukcja przepuszczalności, ropiwakaina chlorowodorek, roztwór do wstrzykiwań, roztwór izotoniczny, roztwór sterylny - Leksykon substancji czynnych
Hydrokortyzon – Przeciwwskazania stosowania
Hydrokortyzon, jako glikokortykosteroid, posiada liczne przeciwwskazania zależne od drogi podania i postaci farmaceutycznej. Podstawowym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na hydrokortyzon lub substancje pomocnicze. Preparaty miejscowe są przeciwwskazane w zakażeniach skóry bakteryjnych, wirusowych (np. opryszczka, ospa wietrzna) i grzybiczych, a także w trądziku zwykłym i różowatym, zapaleniu skóry wokół ust, atrofi skóry oraz nowotworach i stanach przednowotworowych skóry. Krople do oczu z hydrokortyzonem nie powinny być stosowane przy jaskrze pierwotnej, nadciśnieniu wewnątrzgałkowym, zakażeniach wirusowych i grzybiczych oka oraz gruźlicy oka. Preparaty doodbytnicze są przeciwwskazane m.in. przy cukrzycy, jaskrze, osteoporozie, zakażeniach grzybiczych i wirusowych oraz zakrzepicy żylnej.
atrofia skóry, biegunka niebakteryjnego pochodzenia, choroba Buergera, glikokortykosteroid, gruźlica oka, gruźlica skóry, grzybica oka, grzybicze zapalenie spojówek, hydrokortyzon 17-maślan, jaskra pierwotna, jęczmień oka, kandydoza, kiła skóry, kwas fusydynowy, liszajec, nadciśnienie wewnątrzgałkowe, nadwrażliwość na substancję czynną, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, oksytetracyklina, opryszczka zwykła, ospa wietrzna, osteoporoza, ostra psychoza, podanie dooponowe, podanie zewnątrzoponowe, polimyksyna B, ropne zapalenie powiek, ropne zapalenie spojówek, rzeżączka, stan przednowotworowy skóry, szczepionka atenuowana, szczepionka żywa, trądzik posteroidowy, trądzik różowaty, trądzik zwykły, układowe zakażenie grzybicze, wirusowe zapalenie rogówki, wirusowe zapalenie siatkówki, zakażenie bakteryjne skóry, zakażenie grzybicze, zakażenie pasożytnicze, zakażenie wirusem opryszczki, zakażenie wirusowe, zakrzepica żylna, zapalenie skóry wokół ust, zarostowe zapalenie naczyń - Leksykon substancji czynnych
Metyloprednizolon – Przeciwwskazania stosowania
Metyloprednizolon, jako syntetyczny glikokortykosteroid o silnym działaniu przeciwzapalnym, immunosupresyjnym i przeciwalergicznym, posiada szereg bezwzględnych przeciwwskazań, które należy uwzględnić w praktyce klinicznej. Należą do nich nadwrażliwość na substancję czynną lub składniki preparatu, układowe zakażenia grzybicze oraz specyficzne przeciwwskazania związane z drogą podania (np. podanie dooponowe jest bezwzględnie przeciwwskazane, a dożylne niezalecane dla niektórych preparatów jak Depo-Medrol). U pacjentów przyjmujących dawki immunosupresyjne metyloprednizolonu, szczepienia żywymi lub atenuowanymi wirusami są przeciwwskazane ze względu na ryzyko zakażenia i osłabioną odpowiedź immunologiczną. Dodatkowo, preparaty miejscowe (np. Advantan, Skinatan) nie powinny być stosowane w przypadku zakażeń bakteryjnych, grzybiczych, wirusowych skóry, trądziku różowatego, owrzodzeń czy zaniku skóry. U dzieci poniżej 2 lat oraz u wcześniaków i noworodków (szczególnie przy preparatach zawierających alkohol benzylowy) stosowanie metyloprednizolonu jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko kumulacji substancji i działań niepożądanych.
antybiotyk makrolidowy, choroba wrzodowa żołądka, cukrzyca, działanie immunosupresyjne, działanie przeciwalergiczne, działanie przeciwzapalne, glikokortykosteroid, gruźlica aktywna, infekcja wirusowa, jałowa martwica kości, lek indukujący enzymy, lek przeciwgrzybiczny, metyloprednizolon, miopatia steroidowa, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na substancję czynną, niedoczynność tarczycy, niewydolność kory nadnerczy, niewydolność serca, okołowargowe zapalenie skóry, osteoporoza, ostre zapalenie płuc, perforacja przewodu pokarmowego, podanie dooponowe, podanie nadtwardówkowe, profil lipidowy, reakcja anafilaktyczna, rozszczep podniebienia, szczepionka żywa, trądzik pospolity, trądzik różowaty, układowe zakażenie grzybicze, wirus atenuowany, wrzodziejące zapalenie jelita, zaburzenie afektywne, zaburzenie kontroli glikemii, zakażenie bakteryjne, zakażenie skóry, zakażenie wirusowe, zakrzepica, zakrzepowe zapalenie żył, zanikowa choroba skóry, zapalenie uchyłków jelita, zawał mięśnia sercowego, zespół odstawienia - Leksykon leków
Skład i postać leku – Bortezomib Zentiva 3,5 mg
Produkt leczniczy Bortezomib Zentiva dostępny jest w formie proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, zawierającego 3,5 mg bortezomibu w każdej fiolce. Substancja czynna występuje jako ester mannitolu i kwasu boronowego, a jedyną substancją pomocniczą jest mannitol (E421), pełniący funkcję stabilizatora. Roztwór przygotowuje się aseptycznie, rozpuszczając proszek w 0,9% roztworze chlorku sodu: do podania dożylnego w 3,5 ml rozpuszczalnika (stężenie 1 mg/ml), a do podania podskórnego w 1,4 ml (stężenie 2,5 mg/ml). Roztwór powinien być przezroczysty, bezbarwny, o pH 4-7, a czas rozpuszczania nie przekracza 2 minut. Ze względu na cytotoksyczność bortezomibu, podczas przygotowania konieczne jest stosowanie środków ochrony osobistej. Produkt jest przeznaczony wyłącznie do jednorazowego użytku, a niewykorzystane resztki należy utylizować zgodnie z przepisami dotyczącymi leków cytotoksycznych.
bortezomib, ester mannitolu, fiolka, guma bromobutylowa, lek cytotoksyczny, mannitol, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności, personel medyczny, podanie dooponowe, podanie dożylne, podanie podskórne, precypitat, roztwór chlorku sodu, stabilność chemiczna, technika aseptyczna, właściwość cytotoksyczna, wstrzyknięcie dożylne, wstrzyknięcie podskórne - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Ropimol 5 mg/ml
Lek Ropimol, zawierający chlorowodorek ropiwakainy w stężeniu 5 mg/ml, jest przeznaczony do podania dooponowego i posiada szereg przeciwwskazań, które należy bezwzględnie uwzględnić przed zastosowaniem. Podstawowym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na ropiwakainę lub inne amidowe leki miejscowo znieczulające, ze względu na ryzyko reakcji krzyżowej. Ponadto, ogólne przeciwwskazania do znieczulenia przewodowego obejmują zaburzenia krzepnięcia, aktywne zakażenie w miejscu wkłucia, zwiększone ciśnienie śródczaszkowe, niestabilność hemodynamiczną oraz ciężkie zaburzenia neurologiczne. Szczególne przeciwwskazania dotyczą techniki odcinkowego znieczulenia dożylnego (blokada Biera) oraz znieczulenia okołoszyjkowego w położnictwie, gdzie Ropimol nie powinien być stosowany.
blokada Biera, blokada dużego nerwu, chlorowodorek ropiwakainy, hipowolemia, lek miejscowo znieczulający z grupy amidów, nadwrażliwość na ropiwakainę, niestabilność hemodynamiczna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, odcinkowe znieczulenie dożylne, podanie dooponowe, reakcja alergiczna, reakcja krzyżowa, roztwór do wstrzykiwań, spadek ciśnienia tętniczego, zaburzenie krzepnięcia krwi, zaburzenie przewodnictwa serca, znieczulenie okołoszyjkowe, znieczulenie przewodowe, zwiększone ciśnienie śródczaszkowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bortezomib Eugia
Bortezomib podaje się wyłącznie dożylnie lub podskórnie, z absolutnym zakazem podawania dooponowego ze względu na ryzyko zgonu. Terapia często wiąże się z toksycznością przewodu pokarmowego (nudności, biegunka, wymioty, zaparcia) oraz poważnymi zaburzeniami hematologicznymi, w tym cykliczną trombocytopenią z najniższą liczbą płytek krwi około 11. dnia cyklu. U pacjentów z zaawansowanym szpiczakiem mnogim, gdy wyjściowa liczba płytek jest <75 000/μl, aż 90% doświadcza spadku do ≤25 000/μl, a 14% poniżej 10 000/μl. W przypadku chłoniaka z komórek płaszcza (MCL) stosowanie schematu BzR-CAP wiąże się z wysoką częstością trombocytopenii stopnia ≥3 (56,7% vs 5,8% w R-CHOP). Konieczne jest monitorowanie morfologii krwi przed każdym podaniem, wstrzymanie terapii przy liczbie płytek <25 000/μl (lub ≤30 000/μl przy skojarzeniu z melfalanem i prednizonem) oraz rozważenie przetoczenia płytek. Neutropenia wymaga monitorowania zakażeń i ewentualnego stosowania G-CSF. Profilaktyka przeciwwirusowa jest zalecana ze względu na zwiększone ryzyko reaktywacji wirusa półpaśca (14% w terapii bortezomib+melfalan+prednizon vs 4% bez bortezomibu). Przy skojarzeniu z rytuksymabem należy wykonać badanie HBV i rozważyć profilaktykę przeciwwirusową.
ból neuropatyczny, bortezomib, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, czynnik stymulujący kolonię granulocytów, frakcja wyrzutowa lewej komory, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, hipotonia ortostatyczna, inhibitor CYP3A4, małopłytkowość, neuropatia autonomiczna, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, niedrożność jelit, niewydolność wątroby, parestezja, podanie dooponowe, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, profilaktyka przeciwwirusowa, proliferacyjne kłębuszkowe zapalenie nerek, reaktywacja wirusa półpaśca, śródmiąższowe zapalenie płuc, substrat CYP3A4, szpiczak mnogi, toksyczność przewodu pokarmowego, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zakażenie HBV, zakażenie wirusem półpaśca, zapalenie wątroby, zapalenie wielostawowe, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Skład i postać leku – Bortezomib Adamed 3,5 mg
Bortezomib Adamed 3,5 mg jest dostępny w postaci proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, zawierającego 3,5 mg bortezomibu w fiolce. Po rekonstytucji roztwór może być podawany dożylnie (1 mg/ml po dodaniu 3,5 ml 0,9% NaCl) lub podskórnie (2,5 mg/ml po dodaniu 1,4 ml 0,9% NaCl). Preparat nie zawiera substancji konserwujących, co wymaga aseptycznego przygotowania przez wykwalifikowany personel. Produkt nie może być podawany dooponowo ze względu na ryzyko zgonów. Roztwór po rekonstytucji powinien być przezroczysty, bezbarwny, o pH 4-7, a przed podaniem należy wykluczyć obecność osadu lub zmiany zabarwienia. Niewłaściwy roztwór należy odrzucić.
bortezomib, ester mannitolu, fiolka, guma bromobutylowa, kontrola wzrokowa leku, kwas boronowy, lek cytotoksyczny, mannitol, podanie dooponowe, podanie dożylne, podanie podskórne, precypitat, produkt leczniczy, rekonstytucja, rekonstytucja produktu leczniczego, roztwór chlorku sodu, roztwór do wstrzykiwań, technika aseptyczna, warunki aseptyczne, wytrącenie precypitatu - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ampres 10 mg/ml
Lek Ampres zawiera chloroprokainę chlorowodorek w stężeniu 10 mg/ml, dostępny w formie roztworu do wstrzykiwań. Po podaniu dooponowym wykazuje niskie stężenie w osoczu, co minimalizuje ryzyko działań ogólnoustrojowych. Chloroprokaina jest szybko metabolizowana w osoczu przez pseudocholinesterazę, z okresem półtrwania in vitro wynoszącym 21 ± 2 s u mężczyzn, 25 ± 1 s u kobiet oraz 43 ± 2 s u noworodków, natomiast in vivo u kobiet okres półtrwania wynosi 1,6–3,1 min. Metabolity – ß-dietyloaminoetanol oraz kwas 2-chloro-4-aminobenzoesowy – są wydalane przez nerki. U pacjentów z niedoborem pseudocholinesterazy metabolizm chloroprokainy może być spowolniony, jednak maksymalne stężenia w osoczu pozostają niskie po podaniu dooponowym.
chloroprokainy chlorowodorek, dyfuzja, hydroliza wiązania estrowego, in vitro, in vivo, kwas 2-chloro-4-aminobenzoesowy, niedobór cholinesterazy, niedobór pseudocholinesterazy, osmolalność, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie dooponowe, przestrzeń nadtwardówkowa, przestrzeń oponowa, przestrzeń podpajęczynówkowa, pseudocholinesteraza, roztwór do wstrzykiwań, sulfonamid, wchłanianie naczyniowe, wstrzyknięcie dooponowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bortezomib medac
Bortezomib medac (3,5 mg) jest podawany wyłącznie dożylnie lub podskórnie, z zakazem podawania dooponowego ze względu na ryzyko zgonu. Terapia często powoduje toksyczność hematologiczną, w tym małopłytkowość, neutropenię i niedokrwistość. Małopłytkowość osiąga najniższe wartości około 11. dnia cyklu, z normalizacją w kolejnym cyklu; w monoterapii szpiczaka mnogiego spadek płytek wynosi średnio do 40% wartości wyjściowej, a w chłoniaku z komórek płaszcza (MCL) do 50%. W przypadku liczby płytek <25 000/μl leczenie należy wstrzymać, a przy terapii skojarzonej z melfalanem i prednizonem – przy ≤30 000/μl. Neutropenia u pacjentów z MCL jest przemijająca, z najniższą liczbą neutrofili również około 11. dnia cyklu. Zaleca się monitorowanie morfologii krwi, rozważenie przetoczenia płytek oraz stosowanie czynników stymulujących kolonie granulocytów w razie potrzeby. W trakcie terapii obserwuje się także częste objawy ze strony przewodu pokarmowego (nudności, biegunka, wymioty, zaparcia) oraz zwiększone ryzyko reaktywacji wirusa półpaśca (14% w schemacie bortezomib + melfalan + prednizon vs. 4% bez bortezomibu).
ból neuropatyczny, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, czynnik stymulujący kolonię granulocytów, frakcja wyrzutowa lewej komory, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, hipotonia ortostatyczna, krwawienie śródmózgowe, krwawienie żołądkowo-jelitowe, małopłytkowość, neuropatia autonomicznego układu nerwowego, neuropatia czuciowa, neuropatia obwodowa, neuropatia ruchowa, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, niedrożność jelit, ostra białaczka szpikowa, parestezja, podanie dooponowe, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, proliferacyjne kłębuszkowe zapalenie nerek, reaktywacja wirusa półpaśca, reaktywacja wirusa WZW typu B, śródmiąższowe zapalenie płuc, szpiczak mnogi, toksyczność hematologiczna, wirus Johna Cunninghama, wydłużenie odstępu QT, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon substancji czynnych
Metotreksat – Interakcje
Metotreksat, jako lek modyfikujący przebieg choroby (DMARD) i cytotoksyczny, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą zwiększać jego toksyczność lub zmniejszać skuteczność terapeutyczną. Kluczowe mechanizmy interakcji obejmują wypieranie metotreksatu z wiązań z albuminami osocza (np. przez salicylany, barbiturany, fenytoinę), zmniejszenie kanalikowego wydzielania nerkowego (np. przez NLPZ, probenecyd, penicyliny, inhibitory pompy protonowej), oraz zaburzenia krążenia wątrobowo-jelitowego (np. przez tetracykliny, chloramfenikol). Szczególnie istotne jest unikanie jednoczesnego stosowania metotreksatu z inhibitorami pompy protonowej (omeprazol, pantoprazol, lanzoprazol) oraz niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi, które mogą podnosić stężenie metotreksatu w osoczu i nasilać ryzyko mielosupresji i toksyczności narządowej. Ponadto, leki o działaniu hepatotoksycznym (leflunomid, azatiopryna, sulfasalazyna, retinoidy) oraz alkohol znacząco zwiększają ryzyko uszkodzenia wątroby, co wymaga ścisłej kontroli funkcji wątroby i bezwzględnego unikania alkoholu podczas terapii.
biodostępność, działanie immunosupresyjne, działanie toksyczne, farmakokinetyka metotreksatu, folinian wapnia, hepatotoksyczność metotreksatu, inhibitor pompy protonowej, klirens nerkowy, krążenie wątrobowo-jelitowe, kwas foliowy, lek cytotoksyczny, lek hematotoksyczny, lek hepatotoksyczny, lek modyfikujący przebieg choroby, merkaptopuryna, mielosupresja, morfologia krwi, neurotoksyczność, niedobór folianów, pancytopenia, podanie dooponowe, podtlenek azotu, receptor adenozynowy, reumatoidalne zapalenie stawów, toksyczność żołądkowo-jelitowa, układ odpornościowy, wiązanie z białkami osocza, wydalanie nerkowe, zaburzenie krwiotworzenia, zapalenie jamy ustnej, żywa szczepionka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Solu-Medrol 500 mg
Metyloprednizolon w postaci soli sodowej bursztynianu (SOLU-MEDROL) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub substancje pomocnicze, a także u osób z układowymi zakażeniami grzybiczymi ze względu na ryzyko nasilenia infekcji wskutek immunosupresji. Podanie dooponowe lub nadtwardówkowe jest bezwzględnie zabronione z powodu ryzyka poważnych powikłań neurologicznych. Ponadto, preparat nie powinien być stosowany u wcześniaków i noworodków ze względu na obecność alkoholu benzylowego (9 mg/ml), który w dawce 70,2 mg w 7,8 ml roztworu (SOLU-MEDROL 500 mg) oraz 140,4 mg w 15,6 ml roztworu (SOLU-MEDROL 1000 mg) może wywołać poważne działania niepożądane. W trakcie terapii metyloprednizolonem należy unikać podawania szczepionek żywych lub atenuowanych ze względu na ryzyko obniżonej odpowiedzi immunologicznej i powikłań poszczepiennych.
alkohol benzylowy, choroba układu sercowo-naczyniowego, dieta niskosodowa, działanie immunosupresyjne, immunosupresja, kortykosteroid, metyloprednizolon, nadwrażliwość na substancję czynną, podanie dooponowe, podanie nadtwardówkowe, powikłanie neurologiczne, sól sodowa bursztynianu, SOLU-MEDROL, szczepionka żywa atenuowana, wcześniaki i noworodki, zakażenie grzybicze układowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Cefazolin Phagecon
Cefazolin Phagecon, jako antybiotyk cefalosporynowy, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z historią alergii na beta-laktamy, w tym penicyliny i cefalosporyny, ze względu na ryzyko reakcji nadwrażliwości i alergii krzyżowych. Należy monitorować objawy alergiczne i w razie ich wystąpienia natychmiast przerwać terapię. U pacjentów z zaburzeniami krzepnięcia, niedoborem witaminy K, chorobami wątroby, nerek, małopłytkowością lub współistniejącymi schorzeniami zwiększającymi ryzyko krwawień (np. hemofilia, wrzody żołądka) wskazane jest monitorowanie czasu protrombinowego i ewentualna suplementacja witaminy K w dawce 10 mg tygodniowo. Cefazolina może wywołać zapalenie okrężnicy związane z leczeniem przeciwbakteryjnym, które wymaga natychmiastowego odstawienia leku i wdrożenia odpowiedniej terapii, przy jednoczesnym unikaniu leków hamujących perystaltykę jelit.
aktywność enzymów wątrobowych, alergia krzyżowa, antybiotyk beta-laktamowy, antybiotykoterapia, astma oskrzelowa, badanie glukozy w moczu, cefalosporyna, czas protrombinowy, drgawki, hematopoeza, hemofilia, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, niedobór witaminy K, niewydolność serca, ośrodkowy układ nerwowy, parametry morfologiczne krwi, penicylina, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie dooponowe, reakcja nadwrażliwości, test Coombsa, układ krwiotwórczy, wskaźnik filtracji kłębuszkowej, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie krzepnięcia krwi, zapalenie okrężnicy, zapalenie opon mózgowych, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Clariscan
Produkt Clariscan zawierający kwas gadoterowy jest przeznaczony wyłącznie do podawania dożylnego, z bezwzględnym zakazem podania dooponowego ze względu na ryzyko miejscowych reakcji nietolerancji w przypadku wynaczynienia. Podczas badania MRI z użyciem Clariscan należy zapewnić dostępność sprzętu ratunkowego do natychmiastowego leczenia powikłań, takich jak reakcje nadwrażliwości (w tym anafilaktyczne) czy drgawki. Reakcje nadwrażliwości mogą wystąpić natychmiast (do 60 minut) lub z opóźnieniem do 7 dni, niezależnie od dawki, a szczególnie narażeni są pacjenci z wcześniejszymi reakcjami na środki kontrastowe zawierające gadolin, astmą oskrzelową oraz stosujący beta-adrenolityki. Przed podaniem konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu alergologicznego oraz ocena funkcji nerek (GFR <30 ml/min/1,73 m² stanowi istotne ryzyko NSF), zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku, po przeszczepie wątroby oraz u noworodków i niemowląt, gdzie dawka powinna być podawana ręcznie. Zaleca się także premedykację u pacjentów wysokiego ryzyka oraz ścisły nadzór lekarski podczas podawania środka.
astma oskrzelowa, beta-adrenolityk, Clariscan, drgawki, glikokortykosteroid, hemodializa, implant ślimakowy, klips naczyniowy, kwas gadoterowy, lepkość, nerkopochodne włóknienie układowe, osmolalność, ostra niewydolność nerek, podanie dooponowe, próg napadu padaczkowego, przeszczepienie wątroby, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rozrusznik serca, rurka dotchawicza, środek kontrastowy, środek przeciwhistaminowy, wynaczynienie, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Ampres 10 mg/ml
Ampres, roztwór do wstrzykiwań o stężeniu 10 mg/ml chloroprokainy chlorowodorku, stosowany jest do znieczulenia dooponowego u dorosłych pacjentów o średniej masie ciała (~70 kg). Zalecane dawki wynoszą 4 ml (40 mg) lub 5 ml (50 mg), co odpowiada średniemu czasowi działania odpowiednio 80 i 100 minut. Maksymalna dawka nie powinna przekraczać 50 mg (5 ml). Dawkowanie musi być indywidualnie dostosowane, uwzględniając stan fizyczny pacjenta, współistniejące choroby (np. miażdżyca, polineuropatia cukrzycowa) oraz jednoczesne stosowanie innych leków. U pacjentów z upośledzonym stanem ogólnym zaleca się redukcję dawki. Ampres jest przeciwwskazany u dzieci i młodzieży oraz u pacjentów z zaburzeniami krzepnięcia lub przyjmujących leki przeciwzakrzepowe.
blokada czuciowa, chloroprokainy chlorowodorek, drożność dróg oddechowych, lek przeciwzakrzepowy, lek ratunkowy, miażdżyca naczyń krwionośnych, niedrożność naczyń krwionośnych, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie dooponowe, polineuropatia cukrzycowa, przestrzeń międzykręgowa, środek znieczulający, zabieg medyczny, zaburzenia krzepnięcia krwi, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie rdzeniowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Vinorelbine Accord 10 mg/ml
Winorelbina w formie koncentratu do infuzji (10 mg/ml) powinna być stosowana wyłącznie pod nadzorem lekarza doświadczonego w chemioterapii, z uwzględnieniem indywidualnego dawkowania zależnego od wskazań klinicznych i protokołu leczenia. Standardowe dawki wynoszą 25–30 mg/m² powierzchni ciała, podawane raz w tygodniu w monoterapii niedrobnokomórkowego raka płuc oraz raka piersi z przerzutami, z maksymalną tolerowaną dawką na jedno podanie 35,4 mg/m² i maksymalną dawką całkowitą 60 mg. W terapii wielolekowej niedrobnokomórkowego raka płuc stosuje się podobne dawki, ale z mniejszą częstością podawania (np. dni 1. i 5. lub 1. i 8. co 3 tygodnie). U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby zaleca się redukcję dawki do 20 mg/m² oraz ścisłe monitorowanie parametrów hematologicznych, natomiast u pacjentów z niewydolnością nerek nie ma konieczności modyfikacji dawkowania. U osób starszych standardowe dawki są akceptowalne, choć wymagana jest ostrożność ze względu na potencjalnie zwiększoną wrażliwość.
biotransformacja, ciężkie zaburzenia wątroby, działanie farmakodynamiczne, farmakokinetyka winorelbiny, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji, maksymalna tolerowana dawka, monoterapia, niedrobnokomórkowy rak płuc, osmolalność, parametry hematologiczne, podanie dooponowe, podanie dożylne, powolny bolus, rak piersi z przerzutami, roztwór glukozy, sól fizjologiczna, terapia wielolekowa, winian, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon substancji czynnych
Winkrystyna – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Winkrystyna jest cytostatykiem o wysokim potencjale toksyczności, wymagającym podawania wyłącznie dożylnie pod ścisłym nadzorem doświadczonego lekarza. Przypadkowe podanie dooponowe stanowi zagrożenie życia i wymaga natychmiastowej interwencji neurochirurgicznej, obejmującej m.in. usunięcie płynu mózgowo-rdzeniowego, irygację roztworem Ringera z mleczanem (150 ml/h lub 75 ml/h z dodatkiem 25 ml świeżego osocza na litr) oraz stosowanie cewników wewnątrzkomorowych. Dodatkowo, w niektórych przypadkach stosowano dożylne podawanie kwasu folinowego (100 mg bolus, następnie 25 mg/h przez 24 h i dawki co 6 h przez tydzień), kwasu glutaminowego (10 g/24 h dożylnie, potem 500 mg p.o. 3x/d przez miesiąc) oraz pirydoksyny (50 mg co 8 h w 30-minutowym wlewie dożylnym). Kontakt winkrystyny z oczami lub skórą wymaga natychmiastowego płukania i konsultacji lekarskiej, a podczas podawania należy unikać wynaczynienia, które leczy się miejscowym podaniem hialuronidazy (250 j.m./ml, 1 ml podskórnie) i umiarkowanym ogrzewaniem. Monitorowanie hematologiczne jest obowiązkowe ze względu na ryzyko leukopenii, zwłaszcza u pacjentów z wcześniejszymi zaburzeniami czynności szpiku.
cewnik nadtwardówkowy, choroba niedokrwienna serca, drenaż wewnątrzkomorowy, funkcja neurologiczna, hialuronidaza, indukcja remisji, kwas folinowy, laktuloza, lek cytostatyczny, leukopenia, napromienianie rdzenia kręgowego, neuropatia, neurotoksyczność, okres półtrwania w osoczu, ostra białaczka, owrzodzenie rogówki, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie dooponowe, przestrzeń podpajęczynówkowa, siarczan winkrystyny, środek przeczyszczający, stężenie kwasu moczowego, szpik kostny, trombocytopenia, wtórny nowotwór złośliwy, wynaczynienie, zaburzenie czynności wątroby, zamrożone świeże osocze, zapalenie tkanki łącznej - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Ropimol 5 mg/ml
Ropimol to roztwór do wstrzykiwań zawierający chlorowodorek ropiwakainy w stężeniu 5 mg/ml, dostępny w ampułkach po 10 ml (50 mg substancji czynnej). Preparat jest sterylny, bezbarwny, o pH 4,0-6,0, izotoniczny i izobaryczny, co jest istotne przy podaniu dooponowym. U dorosłych lek jest wskazany wyłącznie do znieczulenia dooponowego (podpajęczynówkowego) w celu uzyskania znieczulenia chirurgicznego, umożliwiającego przeprowadzenie zabiegów przy zachowaniu świadomości pacjenta. W populacji pediatrycznej, od 1 do 12 roku życia, Ropimol stosuje się do pojedynczych blokad nerwów obwodowych w celu uśmierzania ostrego bólu podczas zabiegów chirurgicznych i w okresie pooperacyjnym.
blokada nerwu obwodowego, chlorowodorek ropiwakainy, dieta niskosodowa, działanie niepożądane, monitorowanie stanu pacjenta, okres pooperacyjny, ostry ból, podanie dooponowe, roztwór do wstrzykiwań, zabieg chirurgiczny, znieczulenie chirurgiczne, znieczulenie dooponowe, znieczulenie miejscowe, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie regionalne - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Ropimol 5 mg/ml
Ropiwakaina w postaci roztworu do wstrzykiwań do podania dooponowego (Ropimol, 5 mg/ml) wymaga ostrożności u kobiet w okresie rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania u ciężarnych są ograniczone i dotyczą głównie znieczulenia zewnątrzoponowego w położnictwie. Badania przedkliniczne na zwierzętach nie wykazały negatywnego wpływu ropiwakainy na przebieg ciąży, rozwój zarodka i płodu, przebieg porodu ani rozwój pourodzeniowy potomstwa, jednak wyniki te nie mogą być bezpośrednio ekstrapolowane na ludzi. W przypadku kobiet karmiących piersią brak jest danych o przenikaniu leku do mleka, co wymaga rozważenia tymczasowego przerwania karmienia lub odroczenia podania leku, jeśli stan kliniczny pacjentki na to pozwala.
badania przedkliniczne, charakterystyka produktu leczniczego, okres rozrodczy, podanie dooponowe, przenikanie do mleka kobiecego, przerwanie karmienia piersią, Ropimol, ropiwakaina, rozwój płodu, rozwój pourodzeniowy, stosunek korzyści do ryzyka, wpływ na płodność, zawartość sodu, znieczulenie zewnątrzoponowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Calcium folinate Sandoz
Folinian wapnia powinien być podawany wyłącznie drogą domięśniową lub dożylną, gdyż dooponowe podanie jest przeciwwskazane z powodu ryzyka zgonu, zwłaszcza w kontekście przedawkowania metotreksatu. Terapia skojarzona folinianem wapnia z metotreksatem lub 5-fluorouracylem wymaga ścisłego nadzoru doświadczonego onkologa, ze względu na możliwość maskowania niedokrwistości złośliwej oraz ryzyko nasilenia toksyczności 5-fluorouracylu, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku lub w złym stanie ogólnym. Należy monitorować morfologię krwi, zwłaszcza leukocyty, oraz objawy zapalenia błon śluzowych i biegunkę, które mogą wymagać redukcji dawki 5-fluorouracylu. Podkreśla się konieczność unikania mieszania folinianu wapnia i 5-fluorouracylu w tym samym wstrzyknięciu dożylnym oraz monitorowania stężenia wapnia w surowicy, z uzupełnieniem w przypadku hipokalcemii.
antagonista kwasu foliowego, biegunka, chemioterapeutyk przeciwnowotworowy, fluorouracyl, folinian wapnia, hipokalcemia, inhibitor syntezy DNA, kwas folinowy, lek przeciwpadaczkowy, leukopenia, metotreksat, napad drgawkowy, nefrotoksyczność, niedokrwistość złośliwa, niewydolność nerek, ośrodkowy układ nerwowy, pacjent w podeszłym wieku, padaczka, podanie dooponowe, przedawkowanie metotreksatu, toksyczność przewodu pokarmowego, wiązanie z albuminami, zapalenie błony śluzowej - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Depo-Medrol z Lidokainą (40 mg + 10 mg)/ml
Depo-Medrol z Lidokainą jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na metyloprednizolon, lidokainę lub substancje pomocnicze, w tym alkohol benzylowy (8,7 mg/ml), który stanowi zagrożenie szczególnie dla wcześniaków i noworodków. Preparatu nie należy podawać dooponowo, donaczyniowo, domięśniowo, nadtwardówkowo ani do struktur głowy ze względu na ryzyko poważnych powikłań neurologicznych i systemowych. Ponadto, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z układowymi zakażeniami grzybiczymi, gdyż metyloprednizolon może nasilać przebieg infekcji poprzez działanie immunosupresyjne.
alkohol benzylowy, choroba autoimmunologiczna, ciśnienie śródczaszkowe, Depo-Medrol z Lidokainą, działanie immunosupresyjne, glikokortykosteroid, gruźlica, hiperglikemia, infekcja bakteryjna, leki miejscowo znieczulające amidowe, lidokaina chlorowodorek jednowodny, metyloprednizolon octan, nadciśnienie, nadwrażliwość na glikokortykosteroidy, niewydolność wątroby, osteoporoza, podanie donaczyniowe, podanie dooponowe, podanie nadtwardówkowe, przestrzeń podpajęczynówkowa, zaburzenia krzepnięcia krwi, zaburzenia rytmu serca, zakażenie grzybicze układowe, zwój klinowo-podniebienny - Leksykon substancji czynnych
Bortezomib – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Bortezomib, stosowany w terapii szpiczaka mnogiego i chłoniaka z komórek płaszcza (MCL), wymaga podawania wyłącznie dożylnego lub podskórnego (3,5 mg) z wykluczeniem drogi dooponowej ze względu na ryzyko zgonu. Leczenie wiąże się z wysokim ryzykiem toksyczności hematologicznej, w tym małopłytkowości (najniższe wartości płytek obserwowane w dniu 11. cyklu, średnio 40-50% wartości wyjściowej), neutropenii oraz niedokrwistości, co wymaga regularnego monitorowania morfologii krwi. W badaniu LYM-3002 u pacjentów z MCL schemat VcR-CAP wykazał wyższą częstość trombocytopenii stopnia ≥3 (56,7% vs 5,8% w porównaniu do R-CHOP) oraz większe zapotrzebowanie na przetoczenia płytek (22,5% vs 2,9%). Wskazane jest przerwanie terapii przy liczbie płytek <25 000/μl lub ≤30 000/μl w skojarzeniu z melfalanem i prednizonem. Neutropenia jest przemijająca, z największym nasileniem w dniu 11. cyklu, a profilaktyka i leczenie zakażeń oraz stosowanie czynników stymulujących kolonię granulocytów są zalecane. Neuropatia obwodowa, głównie czuciowa, występuje bardzo często, z większą częstością i nasileniem przy podawaniu dożylnym (neuropatia stopnia ≥2: 41% dożylna vs 24% podskórna; stopnia ≥3: 16% dożylna vs 6% podskórna). Konieczne jest monitorowanie objawów neuropatii i ewentualna modyfikacja dawki lub drogi podania.
amyloidoza, ból neuropatyczny, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, czynnik stymulujący kolonię granulocytów, frakcja wyrzutowa lewej komory, HBV, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, inhibitor CYP3A4, krwawienie śródmózgowe, krwawienie żołądkowo-jelitowe, małopłytkowość, morfologia krwi, neuropatia autonomiczna, neuropatia cukrzycowa, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, ostra białaczka szpikowa, parestezja, podanie dooponowe, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, proliferacyjne kłębuszkowe zapalenie nerek, reaktywacja wirusa półpaśca, rytuksymab, śródmiąższowe zapalenie płuc, szpiczak mnogi, toksyczność hematologiczna, toksyczność przewodu pokarmowego, trombocytopenia, wirus JC, wydłużenie odstępu QT, zapalenie wątroby, zapalenie wielostawowe, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bortezomib medac
Bortezomib, stosowany w leczeniu nowotworów hematologicznych, wymaga ścisłego przestrzegania zasad podawania, gdyż podanie dooponowe jest przeciwwskazane i może prowadzić do zgonu. Preparat w dawce 1 mg podaje się wyłącznie dożylnie, natomiast dawkę 3,5 mg można podawać dożylnie lub podskórnie. Terapia wiąże się z wysokim ryzykiem toksyczności hematologicznej, w tym małopłytkowości (spadek liczby płytek do ≤ 25 000/μl), neutropenii i niedokrwistości, co wymaga regularnego monitorowania morfologii krwi i ewentualnego przetaczania płytek. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko krwawień oraz konieczność wstrzymania leczenia przy liczbie płytek poniżej 25 000/μl (lub ≤ 30 000/μl w schemacie z melfalanem i prednizonem). Profilaktyka przeciwwirusowa jest zalecana ze względu na zwiększone ryzyko reaktywacji wirusa półpaśca (14% vs 4% w porównaniu do schematu bez bortezomibu). U pacjentów z ryzykiem zakażenia HBV konieczne jest badanie przesiewowe i monitorowanie podczas terapii skojarzonej z rytuksymabem.
ból neuropatyczny, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, czynniki stymulujące kolonie, frakcja wyrzutowa lewej komory, hiperbilirubinemia, hiperestezja, hipoestezja, hipotonia ortostatyczna, inhibitor CYP3A4, lek cytotoksyczny, małopłytkowość, neuropatia autonomiczna, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, niewydolność wątroby, ostra białaczka szpikowa, parestezje, podanie dooponowe, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, proliferacyjne kłębuszkowe zapalenie nerek, reaktywacja wirusa półpaśca, śródmiąższowe zapalenie płuc, szpiczak mnogi, terapia skojarzona, toksyczność hematologiczna, toksyczność przewodu pokarmowego, wirus Johna Cunninghama, wydłużenie odstępu QT, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Vortemyel
Bortezomib (Vortemyel) stosowany jest wyłącznie drogą dożylną lub podskórną, podanie dooponowe jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zgonu. W trakcie terapii często obserwuje się toksyczność hematologiczną, w tym małopłytkowość (spadek liczby płytek do 25 000/μl lub niżej), neutropenię i niedokrwistość, z najniższą liczbą płytek i neutrofilów w 11. dniu cyklu. Wskazane jest regularne monitorowanie morfologii krwi oraz stosowanie G-CSF w przypadku neutropenii. Należy zwrócić uwagę na ryzyko krwawień przy trombocytopenii i wstrzymać leczenie, gdy PLT <25 000/μl (<30 000/μl przy skojarzeniu z melfalanem i prednizonem). Profilaktyka przeciwwirusowa jest zalecana ze względu na zwiększone ryzyko reaktywacji wirusa Herpes zoster (14% w schemacie bortezomib + melfalan + prednizon). Przed terapią skojarzoną z rytuksymabem należy wykonać badania przesiewowe w kierunku HBV i rozważyć profilaktykę przeciwwirusową u nosicieli.
bortezomib, chłoniak z komórek płaszcza, choroba posurowicza, czynniki stymulujące kolonie, droga podskórna, frakcja wyrzutowa lewej komory, hiperurycemia, hipotonia ortostatyczna, inhibitor CYP3A4, kłębuszkowe zapalenie nerek, małopłytkowość, neuropatia obwodowa, neuropatia układu autonomicznego, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, ostra białaczka szpikowa, parestezja, podanie dooponowe, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, profilaktyka przeciwwirusowa, schemat BR-CAP, śródmiąższowe zapalenie płuc, toksyczność hematologiczna, toksyczność przewodu pokarmowego, trombocytopenia, wirus półpaśca, wirus WZW typu B, wydłużenie odstępu QT, zakażenie opryszczką, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii