antagoniści receptora alfa-adrenergicznego

Antagoniści receptora alfa-adrenergicznego (nazywani również alfa-blokerami lub alfa-adrenolitykami) to grupa leków blokujących receptory alfa-adrenergiczne, które znajdują się głównie w naczyniach krwionośnych, gruczole krokowym i mięśniach gładkich dróg moczowych. Leki te hamują działanie noradrenaliny i adrenaliny na receptory alfa, co prowadzi do rozkurczu mięśni gładkich i rozszerzenia naczyń krwionośnych.

W zależności od selektywności działania, antagoniści receptora alfa-adrenergicznego dzielą się na nieselektywne (blokujące zarówno receptory alfa-1, jak i alfa-2) oraz selektywne (działające głównie na receptory alfa-1). Do głównych przedstawicieli tej grupy należą: doksazosyna, terazosyna, alfuzosyna, tamsulosyna i prazosyna. Selektywne alfa-1 blokery są powszechnie stosowane w leczeniu łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH), ponieważ powodują rozkurcz mięśni gładkich stercza i szyi pęcherza moczowego, zmniejszając opór w drogach wyprowadzających mocz.

Antagoniści receptora alfa-adrenergicznego znalazły również zastosowanie w terapii nadciśnienia tętniczego, szczególnie w przypadkach opornych na standardowe leczenie. Poprzez rozszerzenie naczyń obwodowych i zmniejszenie oporu naczyniowego, leki te skutecznie obniżają ciśnienie tętnicze. Ponadto są wykorzystywane w leczeniu guzów chromochłonnych oraz mogą być pomocne w zaburzeniach czynnościowych dolnych dróg moczowych u kobiet.

Do najczęstszych działań niepożądanych alfa-blokerów należą: hipotonia ortostatyczna (nagły spadek ciśnienia przy zmianie pozycji ciała), zawroty głowy, senność oraz objawy przekrwienia błony śluzowej nosa. Szczególnie istotnym zjawiskiem jest tzw. „efekt pierwszej dawki”, czyli znaczny spadek ciśnienia po pierwszym podaniu leku, który może prowadzić do omdleń. Z tego powodu terapię rozpoczyna się od niskich dawek, stosowanych najczęściej wieczorem przed snem.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl