rak gruczołu krokowego oporny na kastrację z przerzutami

Rak gruczołu krokowego oporny na kastrację z przerzutami (mCRPC – metastatic Castration-Resistant Prostate Cancer) to zaawansowana postać raka prostaty, która charakteryzuje się progresją choroby mimo obniżenia poziomu testosteronu do wartości kastracyjnych (poniżej 50 ng/dl). Stan ten rozwija się u pacjentów poddanych terapii deprywacji androgenowej (ADT), gdy komórki nowotworowe nabywają zdolność do proliferacji nawet przy minimalnych stężeniach androgenów.

Mechanizmy oporności na kastrację obejmują: amplifikację lub mutację receptora androgenowego, zwiększoną ekspresję enzymów szlaku syntezy androgenów, aktywację alternatywnych szlaków sygnałowych oraz różnicowanie neuroendokrynne. Przerzuty najczęściej lokalizują się w kościach (>90% przypadków), węzłach chłonnych, wątrobie i płucach.

Leczenie mCRPC jest wielokierunkowe i może obejmować nowe terapie hormonalne (octan abirateronu, enzalutamid, apalutamid, darolutamid), chemioterapię (docetaksel, kabazytaksel), immunoterapię (sipuleucel-T), leczenie radioizotopowe (rad-223), a także terapie celowane ukierunkowane na mutacje w genach naprawy DNA (inhibitory PARP). Wybór optymalnej metody leczenia zależy od stanu pacjenta, charakterystyki molekularnej nowotworu, lokalizacji przerzutów oraz wcześniejszych terapii.

Progresja mCRPC wiąże się z pogarszającą się jakością życia i zwiększonym ryzykiem powikłań, takich jak złamania patologiczne, ucisk rdzenia kręgowego czy niewydolność narządowa. Mimo rozwoju nowych terapii, mediana przeżycia pacjentów z mCRPC wynosi około 2-3 lat, choć nowoczesne schematy leczenia systematycznie wydłużają ten czas.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl