leki przeciwbólowe

Leki przeciwbólowe (analgetyki) to grupa substancji farmakologicznych stosowanych w celu łagodzenia lub eliminacji bólu. Dzielą się na kilka podstawowych grup: nieopioidowe leki przeciwbólowe (np. NLPZ i paracetamol), opioidowe leki przeciwbólowe oraz leki adjuwantowe (wspomagające).

Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), takie jak ibuprofen, diklofenak czy naproksen, działają poprzez hamowanie enzymów cyklooksygenazy (COX), zmniejszając syntezę prostaglandyn odpowiedzialnych za proces zapalny i ból. Paracetamol, choć nie wykazuje istotnego działania przeciwzapalnego, jest skutecznym analgetykiem o centralnym mechanizmie działania.

Opioidowe leki przeciwbólowe (np. morfina, oksykodon, fentanyl) działają poprzez wiązanie się z receptorami opioidowymi w ośrodkowym układzie nerwowym, zapewniając silne działanie przeciwbólowe. Stosowane są w leczeniu bólu o dużym nasileniu, szczególnie w warunkach szpitalnych oraz w opiece paliatywnej.

W praktyce klinicznej stosuje się zasadę drabiny analgetycznej WHO, rozpoczynając terapię od leków o najniższym potencjale uzależniającym i najmniejszej liczbie działań niepożądanych, stopniowo przechodząc do silniejszych analgetyków w przypadku niewystarczającej kontroli bólu. Wybór odpowiedniego leku przeciwbólowego powinien uwzględniać przyczynę, charakter i nasilenie bólu oraz współistniejące schorzenia pacjenta.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl