rak brodawczakowaty tarczycy
Rak brodawczakowaty tarczycy (papillary thyroid carcinoma, PTC) to najczęściej występujący typ raka tarczycy, stanowiący około 80% wszystkich przypadków nowotworów złośliwych tego gruczołu. Charakteryzuje się powolnym wzrostem oraz stosunkowo dobrym rokowaniem, z 10-letnim przeżyciem wynoszącym ponad 90% dla większości pacjentów.
Histopatologicznie rak brodawczakowaty wyróżnia się obecnością charakterystycznych struktur brodawkowatych oraz charakterystycznych zmian jądrowych, takich jak przejaśnienia jąder, bruzdy i wtręty wewnątrzjądrowe. Genetycznie często obserwuje się mutacje BRAF V600E (występujące w około 60% przypadków), rearanżacje RET/PTC oraz mutacje w szlaku MAPK.
Diagnostyka opiera się na badaniu ultrasonograficznym tarczycy, biopsji aspiracyjnej cienkoigłowej (BAC) oraz badaniach molekularnych. Leczenie raka brodawczakowatego tarczycy obejmuje zazwyczaj zabieg chirurgiczny (tyreoidektomia całkowita lub częściowa), terapię jodem radioaktywnym w wybranych przypadkach oraz supresyjne leczenie L-tyroksyną.
Czynniki ryzyka gorszego rokowania obejmują wiek powyżej 55 lat, płeć męską, wielkość guza przekraczającą 4 cm, przerzuty odległe, inwazję pozatarczycową oraz warianty histopatologiczne o agresywnym przebiegu (np. wariant wysokokomórkowy czy wariant z komórek kolumnowych). Regularne monitorowanie pacjentów po leczeniu obejmuje badania ultrasonograficzne, oznaczanie tyreoglobuliny oraz scyntygrafię jodową.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Doxorubicinum Accord 2 mg/ml
Doksorubicyna chlorowodorek, dostępna jako koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji o stężeniu 2 mg/ml, jest cytostatykiem o szerokim spektrum zastosowań w onkologii. Lek wykazuje skuteczność w terapii guzów litych, takich jak drobnokomórkowy rak płuca, rak piersi, zaawansowany rak jajnika, rak pęcherza moczowego (w formie dopęcherzowej), a także w nowotworach tarczycy, nerwiaku niedojrzałym oraz nowotworach mezenchymalnych, w tym kostniakomięsaku, mięsakach tkanek miękkich i mięsakach Ewinga. W hematologii doksorubicyna jest stosowana w leczeniu ziarnicy złośliwej, chłoniaków nieziarniczych, ostrych białaczek limfatycznej i szpikowej oraz zaawansowanego szpiczaka mnogiego. W pediatrii znajduje zastosowanie w terapii guza Wilmsa. Preparat dostępny jest w fiolkach o pojemnościach od 5 ml (10 mg) do 100 ml (200 mg), o pH 2,5-3,5 i osmolalności 270-320 mOsm/kg, zawierając 3,5 mg/ml sodu, co należy uwzględnić u pacjentów na diecie niskosodowej.
chemioterapia indukcyjna, chemioterapia wielolekowa, chłoniak nieziarniczy, choroba Hodgkina, cytostatyk, doksorubicyna chlorowodorek, drobnokomórkowy rak płuca, efekt synergistyczny, guz Wilmsa, infuzja, kardiotoksyczność, koncentrat do sporządzania roztworu, kostniakomięsak, leczenie adjuwantowe, mięsak Ewinga, mięsak tkanek miękkich, nephroblastoma, nerwiak niedojrzały, nowotwór układu krwiotwórczego, ostra białaczka limfatyczna, ostra białaczka szpikowa, rak anaplastyczny tarczycy, rak brodawczakowaty tarczycy, rak jajnika, rak pęcherza moczowego, rak piersi, rak trzonu macicy, schemat R-CHOP, szpiczak mnogi, terapia neoadjuwantowa, ziarnica złośliwa - Leksykon substancji czynnych
Doksorubicyna – Wskazania do stosowania
Doksorubicyna chlorowodorek, antracyklinowy lek przeciwnowotworowy, jest szeroko stosowany w terapii licznych nowotworów hematologicznych i litych. W hematologii znajduje zastosowanie m.in. w ostrych białaczkach limfoblastycznej i szpikowej, przewlekłych białaczkach, ziarnicy złośliwej (chorobie Hodgkina), chłoniakach nieziarniczych oraz szpiczaku mnogim, będąc integralnym składnikiem wielolekowych schematów indukujących remisję. W onkologii litych nowotworów doksorubicyna jest stosowana w leczeniu raka piersi (w tym jako terapia uzupełniająca po resekcji z zajęciem węzłów pachowych), nowotworów ginekologicznych, układu moczowo-płciowego, oddechowego, przewodu pokarmowego, głowy i szyi oraz tarczycy. Ponadto, lek jest kluczowy w terapii mięsaków tkanek miękkich i kości, w tym kostniakomięsaka, mięsaków Ewinga i prążkowanokomórkowego, zarówno w leczeniu neoadjuwantowym, jak i adjuwantowym, co poprawia rokowanie pacjentów. W onkologii pediatrycznej doksorubicyna jest stosowana w neuroblastomie, guzie Wilmsa oraz mięsakach prążkowanokomórkowym i Ewinga, będąc częścią standardowych protokołów wielolekowych.
Doksorubicyna dostępna jest w postaci roztworu do wstrzykiwań lub koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji o stężeniu 2 mg/ml, w fiolkach o pojemnościach od 5 ml (10 mg substancji czynnej) do 100 ml (200 mg). Podawanie odbywa się głównie dożylnie, w formie powolnego wstrzyknięcia lub infuzji, a w przypadku raka pęcherza moczowego także dopęcherzowo, co pozwala na wysokie stężenie miejscowe przy ograniczeniu ekspozycji ogólnoustrojowej. Doksorubicyna rzadko stosowana jest w monoterapii, najczęściej w schematach wielolekowych, takich jak ABVD, CHOP czy R-CHOP, wykazując wysoką skuteczność przeciwnowotworową. Jej zastosowanie w terapii uzupełniającej raka piersi oraz w leczeniu neoadjuwantowym i adjuwantowym kostniakomięsaka znacząco poprawia wyniki leczenia i zmniejsza ryzyko nawrotu choroby. Preparaty dostępne na rynku polskim różnią się formą farmaceutyczną i wielkością opakowań, jednak zawierają tę samą substancję czynną w identycznym stężeniu.
antracyklina, białaczka przewlekła, chłoniak nieziarniczy, choroba Hodgkina, doksorubicyna, drobnokomórkowy rak płuca, guz Wilmsa, kostniakomięsak, leczenie adjuwantowe, leczenie neoadjuwantowe, leczenie uzupełniające, mięsak Ewinga, mięsak kości, mięsak prążkowanokomórkowy, mięsak tkanek miękkich, neuroblastoma, nowotwór jądra, nowotwory głowy i szyi, ostra białaczka, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka szpikowa, podanie dopęcherzowe, rak brodawczakowaty tarczycy, rak gruczołu krokowego, rak jajnika, rak pęcherza moczowego, rak pęcherzykowy tarczycy, rak piersi, rak szyjki macicy, rak trzonu macicy, rak trzustki, rak wątrobowokomórkowy, rak żołądka, remisja choroby, schemat ABVD, schemat CHOP, schemat R-CHOP, szpiczak mnogi, terapia skojarzona