replikacja wirusa opryszczki

Replikacja wirusa opryszczki (HSV – Herpes Simplex Virus) jest złożonym procesem biologicznym, podczas którego wirus namnaża się wewnątrz komórki gospodarza. Proces ten rozpoczyna się od przyłączenia wirusa do powierzchni komórki poprzez interakcję białek otoczki wirusowej z receptorami komórkowymi, a następnie wirus ulega fuzji z błoną komórkową, co umożliwia wprowadzenie kapsydu wirusowego do cytoplazmy.

W kolejnym etapie kapsyd wirusowy transportowany jest wzdłuż mikrotubuli do jądra komórkowego, gdzie uwalniane jest wirusowe DNA. W jądrze następuje transkrypcja genów wirusowych w ściśle regulowanej kaskadzie – najpierw genów natychmiastowo wczesnych (α), potem wczesnych (β) i na końcu późnych (γ). Produkty genów wczesnych są niezbędne do replikacji wirusowego DNA, która odbywa się według modelu „toczącego się koła”.

Po replikacji materiału genetycznego, białka strukturalne wirusa gromadzą się w jądrze, gdzie zachodzi montaż nowych kapsydów i pakowanie do nich wirusowego DNA. Następnie dochodzi do pączkowania nukleokapsydów przez wewnętrzną błonę jądrową, co prowadzi do uzyskania pierwotnej otoczki wirusowej. Dojrzałe wiriony opuszczają komórkę drogą egzocytozy lub poprzez lizę komórki.

Szczególną cechą wirusa opryszczki jest zdolność do ustanawiania zakażenia latentnego w zwojach nerwowych, gdzie genom wirusa pozostaje w formie episomalnej, bez aktywnej replikacji. Pod wpływem określonych bodźców (stres, promieniowanie UV, osłabienie układu immunologicznego) może dochodzić do reaktywacji wirusa i wznowienia cyklu litycznego, co klinicznie objawia się nawrotami zmian opryszczkowych.