zaburzenie rytmu biologicznego

Zaburzenie rytmu biologicznego (chronodysregulacja) to stan, w którym dochodzi do desynchronizacji wewnętrznego zegara biologicznego organizmu z cyklem dobowym i środowiskowymi wskaźnikami czasu. Rytmy biologiczne są kontrolowane przez jądra nadskrzyżowaniowe podwzgórza, które regulują szereg procesów fizjologicznych, w tym cykl snu i czuwania, wydzielanie hormonów, temperaturę ciała oraz metabolizm.

Najczęstsze zaburzenia rytmu biologicznego obejmują zaburzenia snu (bezsenność, nadmierna senność, zaburzenia fazy snu), zespół nagłej zmiany strefy czasowej (jet lag), zaburzenia związane z pracą zmianową oraz sezonowe zaburzenie afektywne (SAD). Chroniczne zaburzenia rytmu biologicznego wiążą się ze zwiększonym ryzykiem rozwoju chorób metabolicznych, sercowo-naczyniowych, nowotworowych oraz zaburzeń psychicznych, szczególnie depresji i zaburzeń lękowych.

Diagnostyka zaburzeń rytmu biologicznego obejmuje wywiad lekarski, dziennik snu, aktygrafię, pomiary poziomu melatoniny oraz badania polisomnograficzne. Leczenie koncentruje się na resynchronizacji rytmów biologicznych poprzez terapię światłem, suplementację melatoniny, farmakoterapię, regulację stylu życia, techniki behawioralne oraz w niektórych przypadkach chronoterapię. Kluczowe znaczenie ma regularny harmonogram snu i czuwania oraz kontrolowana ekspozycja na światło.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl