zespół piekących ust
Zespół piekących ust (ang. burning mouth syndrome, BMS) to przewlekły, idiopatyczny zespół bólowy charakteryzujący się uczuciem pieczenia, mrowienia lub drętwienia błony śluzowej jamy ustnej, przy jednoczesnym braku widocznych zmian patologicznych. Dolegliwość ta najczęściej obejmuje język, podniebienie, wargi oraz błonę śluzową policzków.
W etiologii zespołu piekących ust wyróżnia się formę pierwotną (idiopatyczną) oraz wtórną, która może być związana z różnymi czynnikami, takimi jak: zaburzenia hormonalne (np. menopauza), niedobory witamin i minerałów (B12, kwas foliowy, żelazo, cynk), choroby ogólnoustrojowe (cukrzyca, choroby tarczycy), stres i zaburzenia psychogenne, zmiany neurodegeneracyjne, a także reakcje na leki czy miejscowe czynniki drażniące.
Diagnostyka zespołu piekących ust opiera się głównie na wykluczeniu innych schorzeń i wymaga interdyscyplinarnego podejścia. Leczenie jest złożone i obejmuje eliminację potencjalnych czynników wywołujących, farmakoterapię (leki przeciwdepresyjne, przeciwdrgawkowe, miejscowe środki znieczulające), psychoterapię oraz metody alternatywne, takie jak akupunktura czy terapia poznawczo-behawioralna.
Zespół piekących ust dotyka głównie kobiet w okresie około- i pomenopauzalnym, a jego przewlekły charakter może znacząco obniżać jakość życia pacjentów. Ważnym elementem postępowania jest edukacja pacjenta oraz wsparcie psychologiczne, gdyż dolegliwości związane z BMS często prowadzą do frustracji, lęku i depresji.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Actair 300 IR
Lek ACTAIR, zawierający standaryzowane wyciągi alergenów roztoczy kurzu domowego (Dermatophagoides pteronyssinus i Dermatophagoides farinae) w dawce 300 IR, wykazuje profil działań niepożądanych oparty na badaniach klinicznych obejmujących 3007 pacjentów. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to reakcje miejscowe, takie jak świąd i obrzęk jamy ustnej, podrażnienie gardła oraz świąd ucha, o nasileniu łagodnym do umiarkowanego, ustępujące zwykle w ciągu 3 miesięcy terapii. W badaniach klinicznych u 1583 dorosłych i nastolatków z alergicznym nieżytem nosa, 57% zgłosiło działania niepożądane, głównie przejściowe. U dzieci w wieku 5-11 lat profil bezpieczeństwa był podobny, choć odnotowano dodatkowe objawy, takie jak martwicze zapalenie jelit czy ból oczu. U pacjentów z astmą alergiczną stosujących dawki do 2000 IR obserwowano podobny profil bezpieczeństwa, z częstszymi parestezjami wewnątrznosowymi.
alergia sezonowa, alergiczny nieżyt nosa, astma alergiczna, ból oka, choroba refluksowa żołądka i przełyku, ciężka reakcja alergiczna, ciężka reakcja anafilaktyczna, Dermatophagoides farinae, Dermatophagoides pteronyssinus, duszność, dysfagia, dysfonia, dyskomfort krtaniowy, dyspepsja, eozynofilowe zapalenie przełyku, hipestezja, immunoterapia podjęzykowa, kandydoza jamy ustnej, krwawienie z nosa, martwicze zapalenie jelit, nieżyt nosa, obrzęk gardła, obrzęk jamy ustnej, obrzęk języka, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk oka, obrzęk twarzy, obrzęk wargi, ogólnoustrojowa reakcja alergiczna, owrzodzenie jamy ustnej, paradontoza, parestezja, parestezja wewnątrznosowa, podrażnienie gardła, pokrzywka, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, stan lękowy, świąd jamy ustnej, świąd ucha, świszczący oddech, tabletka podjęzykowa, tachykardia, wyciąg alergenów roztoczy kurzu domowego, zaburzenie krtaniowo-gardłowe, zaburzenie smaku, zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, zapalenie jamy ustnej, zapalenie oskrzeli, zapalenie powiek, zapalenie spojówek, zapalenie żołądka i jelit, zawrót głowy, zespół alergii jamy ustnej, zespół jelita drażliwego, zespół piekących ust - Leksykon substancji czynnych
Kannabidiol – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Kannabidiol (CBD), będący jednym z głównych kannabinoidów w preparacie Sativex, stosowanym w leczeniu m.in. spastyczności, wykazuje szereg działań niepożądanych i wymaga szczególnej ostrożności. Preparat zawiera 25 mg CBD i 27 mg THC na ml, a najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są zawroty głowy o nasileniu łagodnym do umiarkowanego, zwłaszcza w pierwszych tygodniach terapii. U pacjentów z padaczką lub nawracającymi drgawkami konieczna jest ścisła obserwacja. Zgłaszano również objawy psychiczne, takie jak niepokój, omamy, zmiany nastroju, myśli paranoidalne, a w rzadkich przypadkach poważniejsze zaburzenia psychiczne, w tym myśli samobójcze, co wymaga natychmiastowego przerwania leczenia. U osób z osłabioną siłą mięśniową istnieje zwiększone ryzyko upadków, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu leków zmniejszających napięcie mięśni, takich jak baklofen czy benzodiazepiny. W trakcie ustalania dawki obserwowano zmiany tętna i ciśnienia krwi, a także przypadki omdleń, dlatego preparatu nie zaleca się pacjentom z poważnymi chorobami układu krążenia.
antykoncepcja hormonalna, benzodiazepiny, Cannabis sativa, choroba układu krążenia, delta-9-tetrahydrokannabinol, dezorientacja, działania niepożądane, działanie addytywne, halucynacje, kannabidiol, leukoplakia, myśli samobójcze, nadużywanie środków odurzających, objawy odstawienia, objawy psychiczne, omdlenie, owrzodzenie jamy ustnej, padaczka, pieczenie jamy ustnej, reakcja psychotyczna, ryzyko upadków, stan splątania, urojenia, zawroty głowy, zespół piekących ust - Leksykon substancji czynnych
Delta-9-tetrahydrokannabinol – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Delta-9-tetrahydrokannabinol (THC), główny składnik aktywny preparatu Sativex, zawiera 27 mg THC oraz 25 mg kannabidiolu na mililitr aerozolu do stosowania w jamie ustnej. Terapia wymaga szczególnej ostrożności ze względu na działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takie jak zawroty głowy, zmiany ciśnienia tętniczego i częstości tętna, omdlenia oraz zwiększone ryzyko upadków, zwłaszcza u pacjentów z osłabioną siłą mięśniową. U osób starszych obserwuje się potencjalne zaburzenia funkcji poznawczych i bezpieczeństwa osobistego. Nie zaleca się stosowania u pacjentów z ciężkimi chorobami układu krążenia, choć badania u zdrowych ochotników nie wykazały istotnych zmian w parametrach EKG (QTc, PR, QRS) ani ciśnieniu krwi przy dawkach do 18 rozpyleń dwa razy dziennie. Występują również objawy psychiczne, takie jak niepokój, omamy, zmiany nastroju, myśli paranoidalne, dezorientacja, halucynacje i przejściowe reakcje psychotyczne, które zwykle ustępują po redukcji dawki lub odstawieniu leku. W przypadku myśli samobójczych konieczne jest natychmiastowe przerwanie terapii i monitorowanie pacjenta.
aerozol do jamy ustnej, alkohol etylowy, baklofen, benzodiazepina, choroba układu krążenia, ciśnienie krwi, delta-9-tetrahydrokannabinol, dezorientacja, drgawki nawracające, działanie addytywne, działanie niepożądane miejscowe, glikol propylenowy, halucynacja, hormonalny środek antykoncepcyjny, kannabidiol, leukoplakia, myśli samobójcze, nadużywanie środków odurzających, objawy odstawienia, objawy psychiczne, odstęp QTc, omdlenie, ośrodkowy układ nerwowy, owrzodzenie jamy ustnej, padaczka, ryzyko upadku, spastyczność, środek zmniejszający napięcie mięśni, urojenie, zaburzenie równowagi, zawroty głowy, zespół piekących ust - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Sativex
Produkt leczniczy Sativex, zawierający 27 mg delta-9-tetrahydrokannabinolu (THC) oraz 25 mg kannabidiolu (CBD) na ml, jest stosowany w formie aerozolu do jamy ustnej i wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami współistniejącymi. W początkowym okresie terapii często obserwuje się łagodne do umiarkowanych zawroty głowy oraz przypadki omdleń, co wiąże się z koniecznością monitorowania parametrów układu krążenia, zwłaszcza częstości tętna i ciśnienia krwi. Produkt jest przeciwwskazany u pacjentów z poważnymi chorobami układu krążenia, choć badania u zdrowych ochotników stosujących do 18 rozpyleń dwa razy dziennie nie wykazały istotnych zmian w elektrokardiogramie (QTc, PR, QRS) ani w ciśnieniu krwi. Należy zachować ostrożność u pacjentów z padaczką lub nawracającymi drgawkami oraz monitorować objawy psychiczne, takie jak niepokój, omamy, zmiany nastroju, myśli paranoidalne, a w rzadkich przypadkach dezorientację, halucynacje, urojenia i reakcje psychotyczne, które mogą wymagać przerwania leczenia.
baklofen, benzodiazepina, choroba układu krążenia, delta-9-tetrahydrokannabinol, dezorientacja, dyskomfort jamy ustnej, działanie addytywne, halucynacje, hormonalny środek antykoncepcyjny, kannabidiol, leukoplakia, myśli paranoidalne, myśli samobójcze, nadużywanie środków odurzających, niepokój, objawy psychiczne, omamy, omdlenie, owrzodzenie jamy ustnej, padaczka, reakcja psychotyczna, reakcja w miejscu zastosowania, siła mięśniowa, spastyczność, stan splątania, upadek, urojenia, zaburzenia smaku, zawroty głowy, zespół piekących ust