czynnik komórek pnia
Czynnik komórek pnia (ang. Stem Cell Factor, SCF), znany również jako c-kit ligand lub steel factor, to kluczowa cytokina regulująca funkcje komórek macierzystych. Jest on produktem genu KITLG i występuje w formie błonowej oraz rozpuszczalnej. SCF odgrywa istotną rolę w proliferacji, różnicowaniu, przeżyciu i migracji komórek macierzystych hematopoetycznych.
Mechanizm działania SCF polega na wiązaniu się z receptorem c-kit (CD117), który jest receptorem kinazy tyrozynowej obecnym na powierzchni komórek macierzystych i progenitorowych. Aktywacja receptora c-kit inicjuje kaskadę sygnałową prowadzącą do ekspresji genów odpowiedzialnych za procesy komórkowe, w tym głównie proliferację i różnicowanie. Interakcja SCF-c-kit jest niezbędna dla prawidłowego rozwoju hematopoezy, melanogenezy i gametogenezy.
W praktyce klinicznej czynnik komórek pnia jest wykorzystywany w procedurach mobilizacji komórek macierzystych do krwi obwodowej przed transplantacją szpiku kostnego. Badania wskazują również na potencjalne zastosowanie SCF w regeneracji tkanek, leczeniu niedokrwistości aplastycznej oraz w terapiach komórkami macierzystymi. Zaburzenia w szlaku SCF/c-kit są związane z patogenezą niektórych nowotworów, szczególnie mięsaków podścieliska przewodu pokarmowego (GIST) i mastocytozy.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Meaxin 400 mg
Imatynib, substancja czynna leku Meaxin, jest małocząsteczkowym inhibitorem kinazy tyrozynowej BCR-ABL (kod ATC: L01EA01), wykazującym selektywne hamowanie kinaz tyrozynowych, w tym Bcr-Abl, receptorów Kit, DDR1/DDR2, CSF-1R oraz PDGFR-alfa i PDGFR-beta. Mechanizm działania polega na blokowaniu aktywności tych kinaz, co prowadzi do zahamowania proliferacji komórek nowotworowych Bcr-Abl dodatnich oraz indukcji apoptozy. Skuteczność kliniczna imatynibu została potwierdzona w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) z chromosomem Philadelphia oraz ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL), a także w terapii guzów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST) z mutacjami w genie c-Kit.
apoptoza, chromosom Philadelphia, czynnik komórek pnia, czynnik wzrostu komórek macierzystych, imatynib, inhibitor kinazy białkowo-tyrozynowej, inhibitor kinazy tyrozynowej BCR-ABL, kinaza tyrozynowa BCR-ABL, lek przeciwnowotworowy, mutacja KIT, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, ostra białaczka limfoblastyczna, płytkopochodny czynnik aktywacji, płytkopochodny czynnik wzrostu, protoonkogen c-Kit, przewlekła białaczka szpikowa, receptor czynnika stymulującego kolonię, receptor domeny dyskoidynowej, receptor KIT, terapia onkologiczna, włókniakomięsak guzowaty skóry, zespół hipereozynofilowy/przewlekła białaczka eozynofilowa, zespół mielodysplastyczny/mieloproliferacyjny - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Sunitinib Bluefish 50 mg
Sunitynib Bluefish, będący inhibitorem kinaz tyrozynowych (ATC: L01EX01), wykazuje skuteczność w leczeniu nowotworów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST) opornych lub nietolerujących imatynibu, raka nerkowokomórkowego z przerzutami (MRCC) oraz nieoperacyjnych nowotworów neuroendokrynnych trzustki (pNET). Mechanizm działania polega na hamowaniu receptorów PDGFRα/β, VEGFR1-3, KIT, FLT3, CSF-1R oraz RET, co wpływa na zahamowanie wzrostu guza, neoangiogenezy i rozsiewu nowotworu. Podstawowy metabolit sunitynibu wykazuje podobną aktywność farmakologiczną jak substancja macierzysta. W badaniach klinicznych stosowano dawkę 50 mg/dobę według schematu 4 tygodnie leczenia/2 tygodnie przerwy (4/2), co potwierdziło wydłużenie czasu do progresji (TTP) i przeżycia całkowitego (OS) u pacjentów z GIST po niepowodzeniu terapii imatynibem.
badanie fazy III, czynnik komórek pnia, czynnik stymulujący powstawanie kolonii, czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego, eskalacja dawki, glejopochodny czynnik neurotroficzny, imatynib, inhibitor kinazy białkowej, kinaza tyrozynowa podobna do Fms-3, leczenie cytokinami, neoangiogeneza, nowotwór neuroendokrynny trzustki, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, płytkowy czynnik wzrostu, progresja choroby, przeżycie bez progresji choroby, przeżycie całkowite, rak nerkowokomórkowy z przerzutami, receptor kinazy tyrozynowej, sunitynib, wskaźnik obiektywnej odpowiedzi, współczynnik ryzyka - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Imatenil 400 mg
Imatynib, inhibitor kinazy białkowo-tyrozynowej (kod ATC: L01XE01), wykazuje selektywne hamowanie kinaz Bcr-Abl, c-Kit, DDR1/2, CSF-1R oraz PDGFR-alfa i PDGFR-beta, co przekłada się na jego skuteczność w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) z chromosomem Philadelphia, ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL) Ph+, zespołów mielodysplastycznych/mieloproliferacyjnych (MDS/MPD), zespołu hipereozynofilowego/przewlekłej białaczki eozynofilowej (HES/CEL) oraz guzowatego włókniakomięsaka skóry (DFSP). W badaniach klinicznych u dorosłych z CML w fazie przełomu blastycznego, imatynib w dawkach 400-600 mg/dobę uzyskał całkowitą odpowiedź hematologiczną (CHR) u 31% pacjentów, z wyższą skutecznością przy dawce 600 mg (33% vs 16%, p=0,0220). Mediana przeżycia wynosiła 7,7 miesiąca u pacjentów uprzednio nieleczonych i 4,7 miesiąca u uprzednio leczonych. U dzieci i młodzieży z CML w fazie przewlekłej stosowano dawki 260-570 mg/m²/dobę, uzyskując wskaźnik większej odpowiedzi cytogenetycznej (MCyR) do 77% oraz całkowitą odpowiedź hematologiczną u 78% po 8 tygodniach terapii. W badaniu kontrolowanym u pacjentów ≥55 lat z nowo rozpoznaną Ph+ ALL, imatynib wykazał wyższy wskaźnik CHR (96,3% vs 50%, p=0,0001) w porównaniu z chemioterapią.
brak objawów białaczki, całkowita odpowiedź cytogenetyczna, całkowita odpowiedź hematologiczna, całkowita odpowiedź molekularna, chemioterapia indukcyjna, chemioterapia konsolidacyjna, chemioterapia wielolekowa, choroba resztkowa, chromosom Philadelphia, czynnik komórek pnia, dysfagia, guzowaty włókniakomięsak skóry, kinaza BCR-ABL, kinaza białkowo-tyrozynowa, kinaza fuzyjna FIP1L1-PDGFRα, mieloidalny przełom blastyczny, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź częściowa, ostra białaczka limfoblastyczna, płytkopochodny czynnik aktywacji, przeszczepienie hematopoetycznych komórek macierzystych, przewlekła białaczka szpikowa, reakcja łańcuchowa polimerazy, rearanżacja genu PDGFR, receptor domeny dyskoidynowej, receptor KIT, remisja molekularna, translokacja (17:22)[(q22:q13)], transplantacja szpiku kostnego, zespół hipereozynofilowy/przewlekła białaczka eozynofilowa, zespół mielodysplastyczny/mieloproliferacyjny - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Meaxin 100 mg
Imatynib, substancja czynna leku Meaxin (100 mg/tabletka), jest inhibitorem kinazy tyrozynowej BCR-ABL oraz innych receptorów kinaz tyrozynowych, takich jak c-Kit, PDGFR-alfa i beta, DDR1/2 oraz CSF-1R. Jego mechanizm działania polega na silnym hamowaniu aktywności tych kinaz, co prowadzi do zahamowania proliferacji komórek nowotworowych oraz indukcji apoptozy. Imatynib wykazuje skuteczność w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) z chromosomem Philadelphia, ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL) Ph+, guzów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST) z mutacją c-Kit, a także w zespołach mielodysplastycznych/mieloproliferacyjnych (MDS/MPD), zespole hipereozynofilowym/przewlekłej białaczce eozynofilowej (HES/CEL) oraz włókniakomięsaku guzowatym skóry (DFSP). W modelach in vitro i in vivo potwierdzono selektywne hamowanie kinaz tyrozynowych i skuteczne blokowanie procesów proliferacyjnych i sygnałowych zależnych od PDGFR i c-Kit.
ALL Ph+, apoptoza, chromosom Philadelphia, czynnik komórek pnia, czynnik wzrostu komórek macierzystych, działanie przeciwnowotworowe, GIST, imatynib, inhibitor kinazy tyrozynowej BCR-ABL, kinaza białkowo-tyrozynowa, kinaza tyrozynowa, lek przeciwnowotworowy, mezylan, mutacja KIT, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, onkogeneza, ostra białaczka limfoblastyczna, płytkopochodny czynnik aktywacji, przewlekła białaczka eozynofilowa, przewlekła białaczka szpikowa, receptor czynnika stymulującego kolonię, receptor domeny dyskoidynowej, receptor PDGF, włókniakomięsak guzowaty skóry, zespół hipereozynofilowy, zespół mielodysplastyczny/mieloproliferacyjny