zastrzyk steroidowy
Zastrzyk steroidowy to forma podania leków steroidowych (glikokortykosteroidów) bezpośrednio do tkanki lub stawu. Jest to powszechna procedura medyczna stosowana w leczeniu stanów zapalnych, chorób autoimmunologicznych oraz dolegliwości bólowych związanych z układem mięśniowo-szkieletowym.
Zastrzyki steroidowe mogą być podawane dostawowo (do wnętrza stawu), okołostawowo, domięśniowo, podskórnie lub okołonerwowo. Najczęściej stosowane preparaty to betametazon, metyloprednizolon, triamcynolon oraz deksametazon. Efekt przeciwzapalny i przeciwbólowy pojawia się zwykle po 24-48 godzinach od podania i może utrzymywać się przez okres od kilku dni do kilku miesięcy.
Wskazania do zastrzyków steroidowych obejmują zapalenie stawów, tendinopatie, zapalenie kaletki maziowej, zespół cieśni nadgarstka, reumatoidalne zapalenie stawów oraz zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa. Procedura ta jest również stosowana w leczeniu niektórych chorób skóry i alergii.
Mimo skuteczności, zastrzyki steroidowe mogą wiązać się z działaniami niepożądanymi, takimi jak miejscowa atrofia tkanki tłuszczowej, depigmentacja skóry, zaburzenia glikemii czy przejściowy wzrost ciśnienia tętniczego. Przy wielokrotnych iniekcjach do jednego stawu istnieje ryzyko uszkodzenia chrząstki stawowej. Z tego powodu liczba zastrzyków w to samo miejsce jest zwykle ograniczona do 3-4 rocznie.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Ektropion – Leczenie
Ektropion, najczęściej dotyczący dolnej powieki, charakteryzuje się wywinięciem powieki na zewnątrz, co prowadzi do ekspozycji spojówki i wewnętrznej powierzchni powieki. Etiologia obejmuje procesy starzenia, osłabienie mięśni i ścięgien, bliznowacenie oraz porażenie nerwu twarzowego. Diagnostyka opiera się na badaniu fizykalnym, ocenie napięcia powieki i jej pozycji względem gałki ocznej. Leczenie zachowawcze obejmuje stosowanie sztucznych łez, maści nawilżających, miękkich soczewek kontaktowych, iniekcji onabotulinumtoxinA oraz tymczasowych szwów lub taśmy skórnej. W przypadkach wymagających korekcji anatomicznej, wskazana jest chirurgia, w tym blepharoplastyka, kantoplastyka lub usunięcie fragmentu powieki, z zastosowaniem maści antybiotykowej pooperacyjnie. Terapia jest dostosowana do przyczyny ektropionu, np. bliznowacenie może wymagać przeszczepu skóry, a ptosis – operacji plastycznej lub leczenia farmakologicznego (np. oksymetolazyna w kroplach).
alergiczne zapalenie spojówek, badanie oka, blepharitis, blepharoplastyka, bliznowacenie, chalazjon, chirurgia okuloplastyczna, choroba Gravesa, ciepły kompres, cyklosporyna, dysfunkcja gruczołów Meiboma, ektropion, ektropion bliznowaty, entropion, hordeolum, IPL, masaż powiek, maść antybiotykowa, maść nawilżająca, miękka soczewka kontaktowa, onabotulinumtoxinA, opadanie powieki, osłabienie mięśni, porażenie nerwu twarzowego, prednizon, ptosis, rytuksymab, soczewka skleralna, starzenie się skóry, teprotumumab, zapalenie brzegów powiek, zapalenie powiek, zastrzyk steroidowy - Leksykon chorób i schorzeń
Wysypka po kontakcie z bluszczem trującym – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Wysypka po kontakcie z bluszczem trującym jest reakcją alergiczną na urushiol, oleistą żywicę obecna w bluszczu trującym, dębie trującym i sumaku jadowitym, która wywołuje u około 85% populacji swędzącą wysypkę z pęcherzami. Objawy pojawiają się zwykle w ciągu 12-72 godzin od ekspozycji i obejmują intensywne świąd, zaczerwienienie, obrzęk, czerwone guzki lub linie oraz pęcherze wypełnione płynem. Wysypka utrzymuje się zazwyczaj 1-3 tygodnie, a jej nasilenie zależy od ilości urushiolu i indywidualnej wrażliwości pacjenta. Diagnostyka opiera się na wywiadzie i badaniu fizykalnym, ze szczególnym uwzględnieniem lokalizacji zmian, obecności obrzęku, oznak zakażenia wtórnego oraz objawów ogólnoustrojowych, takich jak gorączka czy trudności w oddychaniu.
acetonid triamcynolonu, antybiotyk doustny, benadryl, bentokwatam, budezonid, difenhydramina, duszność, hydrokortyzon, kąpiel owsiana, kortykosteroid, kortykosteroid doustny, lek przeciwhistaminowy, loratadyna, obrzęk twarzy, octan glinu, pęcherze, płyn kalaminowy, prednizon, reakcja alergiczna, reakcja ogólnoustrojowa, roztwór Burowa, swędząca wysypka, urushiol, zakażenie wtórne, zastrzyk steroidowy - Leksykon chorób i schorzeń
Osteofit (kość guzowata) – Epidemiologia
Osteofity, czyli kostne narośla rozwijające się głównie w okolicy stawów, są powszechnym zjawiskiem, szczególnie u osób powyżej 40. roku życia. Epidemiologicznie, w USA ponad 80% osób po 40. roku życia wykazuje objawy spondylozy lędźwiowej z osteofitami, a u osób powyżej 70 lat ich obecność sięga około 95%. Osteofity często przebiegają bezobjawowo – u 27-37% osób bez dolegliwości bólowych stwierdza się osteofity kręgosłupa lędźwiowego. Wśród czynników ryzyka dominują wiek oraz predyspozycje genetyczne, np. genotyp CC genu TGF-β1 u kobiet po menopauzie. Inne czynniki to przebyte urazy stawów, odwodnienie dysków międzykręgowych oraz nieprawidłowe obciążenia i orientacja stawów. Występowanie osteofitów kostki jest częstsze u kobiet po 50. roku życia, natomiast u sportowców młodych (poniżej 18 lat) obserwuje się zwiększone ryzyko osteofitów związanych z przeciążeniem i spondylolizą. Osteoartroza, dotykająca około 11% populacji powyżej 60. roku życia, jest najczęstszą przyczyną powstawania osteofitów, które w zaawansowanym stadium choroby mogą powodować ból, ograniczenie ruchomości i utratę funkcji stawów.
choroba zwyrodnieniowa stawów, chrząstka stawowa, dysfagia, kość blaszkowata, kość podchrzęstna, kość splotowata, mechanotransdukcja, osteoartroza, osteofit, osteofit kręgosłupa lędźwiowego, sklerostyna, spondyloliza, spondyloza lędźwiowa, tomografia komputerowa, transformujący czynnik wzrostu, wskaźnik masy ciała, wyrośle kostne, zastrzyk steroidowy, zwężenie szpary stawowej - Leksykon chorób i schorzeń
Poród przedwczesny – Epidemiologia
Poród przedwczesny, definiowany jako urodzenie przed 37. tygodniem ciąży (<259 dni), stanowi główną przyczynę umieralności i zachorowalności noworodków globalnie, odpowiadając za około 900 000 zgonów dzieci poniżej 5. roku życia rocznie. Częstość porodów przedwczesnych waha się geograficznie od 5-9% w krajach rozwiniętych do ponad 10% w niektórych regionach, np. w USA (10,4% w 2022 r.) i Etiopii (10,48%, 95% CI: 7,98-12,99). Wzrost częstości porodów przedwczesnych obserwuje się w ostatnich dekadach, szczególnie w USA, gdzie wzrost o 33% w ciągu 25 lat jest głównie związany z późnymi porodami przedwczesnymi (34-36 tygodni). Istotne dysproporcje rasowe i etniczne wykazują wyższe ryzyko u kobiet czarnoskórych (14,6%) i rdzennych mieszkańców, a także u osób z chorobami współistniejącymi i zakażeniem COVID-19, które zwiększają ryzyko porodu przedwczesnego odpowiednio o 40% i 100% (w przypadku COVID-19 z chorobami współistniejącymi). Kluczowe czynniki ryzyka obejmują zaawansowany wiek matki (≥40 lat, 17,0% wskaźnik), ciąże mnogie (AOR=3,30), krótki odstęp między ciążami (<2 lata, AOR=2,91), niewystarczającą opiekę prenatalną (<4 wizyty, AOR=2,34), choroby przewlekłe (AOR=4,89), niedokrwistość z niedoboru żelaza (AOR=2,59), a także czynniki behawioralne jak używanie marihuany w ciąży (52% wzrost ryzyka).
choroba przewlekła, długość szyjki macicy, fibronektyna płodowa, krwawienie przedporodowe, krwotok dokomorowy, martwicze zapalenie jelit, nadciśnienie indukowane ciążą, niedokrwistość z niedoboru żelaza, niska masa urodzeniowa, opieka przedkoncepcyjna, palenie tytoniu, położna, poród przedwczesny, przedwczesne pęknięcie błon płodowych, samoistny poród przedwczesny, technologia wspomaganego rozrodu, umieralność okołoporodowa, zaawansowany wiek matki, zaburzenie wzrostu płodu, zakażenie układu moczowo-płciowego, zapłodnienie in vitro, zastrzyk steroidowy, zespół zaburzeń oddychania