zrąb rogówki
Zrąb rogówki (łac. stroma corneae) stanowi główną, środkową warstwę rogówki, tworząc około 90% jej grubości. Ta warstwa zbudowana jest głównie z regularnie ułożonych włókien kolagenowych, które układają się w blaszki i tworzą specyficzną, uporządkowaną strukturę. Dzięki takiej budowie zrąb zapewnia rogówce wyjątkową przezierność oraz odpowiednią wytrzymałość mechaniczną.
W zrębie rogówki znajdują się keratocyty – wyspecjalizowane fibroblasty odpowiedzialne za syntezę i utrzymanie macierzy zewnątrzkomórkowej. Oprócz kolagenu (głównie typu I i V), zrąb zawiera proteoglikany, które wiążą wodę i utrzymują odpowiednie nawodnienie tkanki. Istotną cechą zrębu jest brak naczyń krwionośnych, co również przyczynia się do zachowania przezierności rogówki.
Patologie zrębu rogówki mogą objawiać się w postaci dystrofii rogówki (np. dystrofia kraciasta), keratostożka czy też blizn pozapalnych. W przypadku głębokich urazów rogówki dochodzi do zaburzenia regularnej struktury zrębu, co może prowadzić do trwałego zmętnienia rogówki i upośledzenia widzenia. Nowoczesne techniki diagnostyczne, takie jak optyczna koherentna tomografia (OCT), pozwalają na dokładną ocenę struktury zrębu rogówki, co jest istotne w diagnostyce chorób rogówki.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Opryszczkowe zapalenie oka – Zapobieganie i profilaktyka
Opryszczkowe zapalenie oka, wywołane głównie przez HSV-1 i rzadziej HSV-2, jest istotną przyczyną zakaźnych uszkodzeń rogówki, które mogą prowadzić do trwałej utraty widzenia lub ślepoty. Profilaktyka opiera się na rygorystycznej higienie, unikaniu kontaktu z osobami z aktywną opryszczką oraz stosowaniu indywidualnych środków ostrożności, zwłaszcza u nosicieli soczewek kontaktowych. Długoterminowa doustna terapia przeciwwirusowa, np. acyklowirem 400 mg dwa razy dziennie, walacyklowirem 500 mg raz dziennie lub famcyklowirem 250 mg 1-2 razy dziennie, znacząco redukuje ryzyko nawrotów (o 40-50%), szczególnie u pacjentów z nawracającym zapaleniem zrębu rogówki, bliznowaceniem, neowaskularyzacją lub po przeszczepie rogówki. Zabiegi okulistyczne wymagają profilaktyki przeciwwirusowej, a aktywne zapalenie rogówki stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do laserowej chirurgii refrakcyjnej.
acyklowir, bliznowacenie, chirurgia refrakcyjna rogówki, cidofowir, famcyklowir, foskarnet, Herpetic Eye Disease Study, kortykosteroid, lek przeciwwirusowy, martwicze zapalenie rogówki, nabłonkowe zapalenie rogówki, neowaskularyzacja, operacja zaćmy, oporność wirusa, opryszczka wargowa, opryszczkowe zapalenie oka, promieniowanie słoneczne, przeszczep rogówki, reaktywacja wirusa, upośledzenie widzenia, walacyklowir, wirus opryszczki pospolitej typu 1, wirus opryszczki pospolitej typu 2, zakażenie HSV, zapalenie błędnika, zapalenie powiek, zapalenie spojówek, zapalenie śródbłonka, zapalenie tęczówki, zapalenie zrębu rogówki, zrąb rogówki - Leksykon chorób i schorzeń
Keratoconus – Leczenie
Keratoconus to postępująca dystrofia rogówki charakteryzująca się ścieńczeniem i stożkowatym wybrzuszeniem, prowadzącym do nieregularnego astygmatyzmu i pogorszenia ostrości wzroku. Wczesne stadia choroby można leczyć za pomocą okularów, miękkich lub twardych gazoprzepuszczalnych (RGP) oraz hybrydowych soczewek kontaktowych, które poprawiają korekcję refrakcyjną. W przypadku progresji zalecane jest Corneal Collagen Cross-Linking (CXL), procedura polegająca na aplikacji ryboflawiny i naświetlaniu UV, skuteczna w zatrzymaniu progresji w około 90% przypadków. Dostępne są dwie techniki CXL: epithelium-off (usunięcie nabłonka) oraz epithelium-on (nabłonek pozostaje nienaruszony), z różnym profilem bólu i czasu gojenia. CXL nie poprawia widzenia, a jedynie stabilizuje rogówkę, zmniejszając ryzyko dalszej utraty wzroku. W zaawansowanych przypadkach stosuje się soczewki skleralne lub EyePrintPRO, które zapewniają komfort i dobrą korekcję nawet przy znacznej nieregularności rogówki.
astygmatyzm, bliznowacenie rogówki, CAIRS, cross-linking rogówki, jaskra, keratoconus, keratocyty, keratoplastyka, krótkowzroczność, pęcherzyki pozakomórkowe, penetrująca keratoplastyka, perforacja rogówki, przeszczep rogówki, ryboflawina, siarczan miedzi, sieciowanie rogówki, soczewki skleralne, twardówka, zespół suchego oka, zrąb rogówki - Leksykon chorób i schorzeń
Opryszczkowe zapalenie oka – Patofizjologia i mechanizm
Opryszczkowe zapalenie oka (HSV-1) jest istotnym schorzeniem okulistycznym, które może prowadzić do poważnych powikłań, w tym ślepoty. Wirus HSV-1 infekuje różne struktury oka, od powiek po siatkówkę, wywołując objawy takie jak zaczerwienienie, ból, światłowstręt i zaburzenia widzenia. Patogeneza obejmuje pierwotną infekcję nabłonka rogówki, latencję w zwoju trójdzielnym oraz reaktywację wirusa pod wpływem czynników takich jak stres czy ekspozycja na UV. W przebiegu choroby obserwuje się zarówno bezpośrednią replikację wirusa, jak i immunologiczną odpowiedź gospodarza, która może prowadzić do bliznowacenia rogówki, neowaskularyzacji, utraty nerwów rogówkowych oraz podwyższonego ciśnienia wewnątrzgałkowego. Szacuje się, że HSV-1 infekuje około 66% populacji, a rocznie ponad 1,8 miliona osób doświadcza opryszczkowego zapalenia oka, które najczęściej przebiega jednostronnie, choć u osób z immunosupresją może być obuoczne.
bliznowacenie, bliznowacenie rogówki, ciśnienie wewnątrzgałkowe, dendryt, hipoestezja, infekcja lityczna, keratopatia neurotroficzna, keratouveitis, komórki T CD4+, nabłonek rogówki, nabłonkowe zapalenie rogówki, neowaskularyzacja, nukleokapsyd ikozaedryczny, obrzęk zrębu, odporność wrodzona, ostra martwica siatkówki, otoczkowy wirus DNA, pęcherzykowe zapalenie spojówek, precypitaty keratyczne, replikacja wirusowa, śródbłonek rogówki, śródmiąższowe zapalenie rogówki, transkrypty związane z latencją, wirus opryszczki pospolitej, wirus opryszczki pospolitej typu 1, zapalenie błony naczyniowej, zapalenie tęczówki, zrąb rogówki