toksoid tężcowy i błoniczy

Toksoid tężcowy i błoniczy to komponenty szczepionek, które powstają poprzez inaktywację toksyn wytwarzanych przez bakterie Clostridium tetani (tężec) i Corynebacterium diphtheriae (błonica). Inaktywacja zwykle odbywa się za pomocą formaldehydu, który powoduje utratę toksyczności przy zachowaniu właściwości antygenowych.

W szczepionce DTP (błonica-tężec-krztusiec) toksoidy stanowią kluczowy element indukujący odporność humoralną. Toksoid tężcowy stymuluje produkcję przeciwciał neutralizujących toksynę tężcową, która jest odpowiedzialna za spastyczne porażenie mięśni. Toksoid błoniczy z kolei wywołuje odpowiedź immunologiczną przeciwko toksynie błoniczej powodującej uszkodzenia narządów, w tym mięśnia sercowego.

Szczepionki zawierające toksoidy są niezwykle skuteczne – zapewniają ochronę przed tężcem na poziomie 95-100% oraz błonicą na poziomie 85-95%. Odporność po pełnym cyklu szczepień utrzymuje się przez wiele lat, jednak zaleca się dawki przypominające co 10 lat. Najczęściej stosowane są w formie skojarzonej jako szczepionki Td (tężec-błonica) lub DTP (z komponentem krztuścowym).

Toksoidy charakteryzują się wysokim profilem bezpieczeństwa. Reakcje niepożądane są zwykle łagodne i ograniczają się do miejscowego zaczerwienienia i bolesności w miejscu wstrzyknięcia. Poważne reakcje alergiczne występują niezwykle rzadko (mniej niż 1 na milion dawek). Bezpieczeństwo toksoidów potwierdza ich obecność w kalendarzu szczepień dzieci i dorosłych na całym świecie od wielu dekad.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl