zator cholesterolowy
Zator cholesterolowy (cholesterol embolism) to rzadkie, lecz poważne powikłanie naczyniowe, powstające na skutek embolizacji drobnych kryształów cholesterolu do dystalnych tętnic. Najczęściej zjawisko to dotyczy pacjentów z zaawansowaną miażdżycą, szczególnie po inwazyjnych procedurach wewnątrznaczyniowych, takich jak angiografia, angioplastyka czy operacje na tętnicach.
Kryształy cholesterolu uwalniane są z pękniętych blaszek miażdżycowych i przemieszczają się z prądem krwi do mniejszych naczyń, gdzie powodują ich niedrożność oraz wywołują lokalną reakcję zapalną. Typowe manifestacje kliniczne zatoru cholesterolowego obejmują zmiany skórne (livedo reticularis, sinica palców), ostrą niewydolność nerek, objawy niedokrwienia przewodu pokarmowego, a w cięższych przypadkach – wielonarządowe uszkodzenia.
Diagnostyka zatoru cholesterolowego opiera się na obrazie klinicznym, badaniach laboratoryjnych (eozynofilia, podwyższone OB, wzrost stężenia kreatyniny) oraz badaniu histopatologicznym, które stanowi złoty standard rozpoznania. Leczenie ma głównie charakter objawowy i wspierający, obejmując intensywną kontrolę czynników ryzyka sercowo-naczyniowego, stosowanie statyn oraz leczenie przeciwzapalne. Rokowanie zależy od stopnia zajęcia narządów i często bywa niepomyślne.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Urokinase medac 10 000 j.m.
Terapia urokinazą wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, z których najpoważniejszym jest krwotok, w tym krwotok wewnątrzczaszkowy, mogący prowadzić do zgonu lub trwałego uszkodzenia neurologicznego. Krwawienia występują bardzo często, zwłaszcza w miejscach wkłucia, oraz często w obrębie układu pokarmowego, moczowo-płciowego i zaotrzewnowo. U około 20% pacjentów obserwuje się umiarkowany spadek hematokrytu bez klinicznie wykrywalnego krwawienia. Urokinaza powoduje większe zaburzenia hemostazy niż heparyna czy pochodne kumaryny, a ryzyko krwotoków jest szczególnie wysokie u pacjentów z wcześniejszymi zaburzeniami hemostazy. Ponadto, mogą wystąpić reakcje alergiczne, w tym rzadkie, ale potencjalnie śmiertelne anafilaksje, oraz objawy ogólne takie jak gorączka, dreszcze, duszność, sinica i kwasica, zwykle pojawiające się w ciągu pierwszej godziny od rozpoczęcia wlewu.
aminotransferaza, blaszka miażdżycowa, duszność, dysfunkcja wątroby, gorączka i dreszcze, hematokryt, krew utajona w kale, krwiak, krwiomocz, krwotok, krwotok mózgowy, krwotok wewnątrzczaszkowy, krwotok wewnątrzwątrobowy, krwotok z układu pokarmowego, krwotok zaotrzewnowy, kwasica, niedociśnienie tętnicze, niedotlenienie, ośrodkowy układ nerwowy, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, sinica, skurcz oskrzeli, urokinaza, uszkodzenie neurologiczne, zaburzenie hemostazy, zator cholesterolowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Urokinase medac 250 000 j.m.
Urokinaza, lek trombolityczny pozyskiwany z ludzkiego moczu, stosowany do infuzji lub wstrzyknięć, wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych, przede wszystkim krwotoków. Krwawienia, w tym ciężkie samoistne krwawienia i krwotok mózgowy, występują częściej niż podczas terapii heparyną, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami hemostazy. U około 20% leczonych obserwuje się umiarkowany spadek hematokrytu bez klinicznych objawów krwawienia. Reakcje alergiczne, choć rzadkie, mogą obejmować skurcz oskrzeli, wysypkę, a w bardzo rzadkich przypadkach anafilaksję zagrażającą życiu. Infuzja może wywołać gorączkę, dreszcze i drgawki, które zwykle ustępują po leczeniu objawowym; nie zaleca się stosowania kwasu acetylosalicylowego ze względu na ryzyko nasilenia krwawień.
aminotransferaza, anafilaksja, duszność, działanie przeciwpłytkowe, hematokryt, hemostaza, heparyna, krwiomocz, krwotok, krwotok mózgowy, krwotok wewnątrzczaszkowy, krwotok wewnątrzwątrobowy, krwotok z układu moczowo-płciowego, krwotok z układu pokarmowego, krwotok zaotrzewnowy, kwasica, lek przeciwzakrzepowy, lek trombolityczny, niedociśnienie tętnicze, niedotlenienie, nudności i wymioty, pochodna kumaryny, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, sinica, skurcz oskrzeli, streptokinaza, urokinaza, zaburzenie hemostazy, zator cholesterolowy, zatorowość - Leksykon leków
Działania niepożądane – Actilyse 50 50 mg
Alteplaza (Actilyse 50) jako trombolityk wykazuje charakterystyczny profil działań niepożądanych, z dominującą grupą krwawień, które mogą prowadzić do obniżenia hematokrytu i hemoglobiny. Krwawienia śródczaszkowe w leczeniu ostrego udaru niedokrwiennego występują u około 15% pacjentów, jednak nie zwiększają istotnie całkowitej śmiertelności ani ciężkiej niepełnosprawności (wynik 5 lub 6 w zmodyfikowanej skali Rankina). W terapii zawału mięśnia sercowego i ostrej zatorowości płucnej krwawienia śródmózgowe występują często. Inne krwawienia obejmują m.in. krwawienia do krtani, przewodu pokarmowego, dróg moczowo-płciowych oraz miejsca podania, z częstością od bardzo często (≥1/10) do rzadko (<1/1 000). Dodatkowo, mogą wystąpić reakcje immunologiczne, takie jak wysypka, pokrzywka, skurcz oskrzeli, a także bardzo rzadkie ciężkie reakcje anafilaktyczne. Neurologiczne incydenty, w tym napady padaczkowe i afazja, są bardzo rzadkie i często współistnieją z incydentami naczyniowo-mózgowymi.
afazja, alteplaza, arytmia serca, blok przedsionkowo-komorowy, ból dławicowy, częstoskurcz komorowy, hematemeza, hematokryt, hemoglobina, hipotensja, krwawienie mózgowe, krwawienie podpajęczynówkowe, krwawienie z nosa, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwiak pozaotrzewnowy, krwiomocz, krwioplucie, krwotok śródczaszkowy, majaczenie, migotanie komór, migotanie przedsionków, nadwrażliwość, napad padaczkowy, niedomykalność zastawki mitralnej, niewydolność serca, obrzęk dróg oddechowych, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, ostry zespół mózgowy, pokrzywka, reperfuzja, rozkojarzenie elektromechaniczne, skala Rankina, skurcz dodatkowy, skurcz oskrzeli, stolec smolisty, tamponada serca, transfuzja krwi, tromboliza, trzepotanie przedsionków, ubytek przegrody międzykomorowej, udar krwotoczny, udar niedokrwienny, układ fibrynolityczny, wstrząs anafilaktyczny, wstrząs kardiogenny, wybroczyna, zator cholesterolowy, zator mózgowy, zator płucny, zator tłuszczowy, zatrzymanie krążenia, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Urokinase medac 500 000 j.m.
Urokinaza, stosowana jako lek trombolityczny, wiąże się z istotnym ryzykiem działań niepożądanych, przede wszystkim krwotoków, które są najpoważniejszym i najczęstszym powikłaniem terapii. Krwotoki, w tym wewnątrzczaszkowe, występują z częstością od ≥ 1/100 do < 1/10 i mogą prowadzić do zgonu, szczególnie u pacjentów z wcześniejszymi zaburzeniami hemostazy. Bardzo często (≥ 1/10) obserwuje się krwawienia z miejsc wkłucia, krwiaki, krwawienia z nosa, dziąseł oraz mikroskopowy krwiomocz. Urokinaza wykazuje silne działanie fibrynolityczne, co zwiększa ryzyko powikłań krwotocznych w porównaniu do heparyny czy antykoagulantów kumarynowych. Dodatkowo, często (≥ 1/100 do < 1/10) występują zatory, w tym zatory cholesterolowe, oraz przejściowy wzrost aktywności aminotransferaz, wskazujący na przemijające uszkodzenie hepatocytów, co wymaga monitorowania funkcji wątroby podczas terapii.
aminotransferaza, anafilaksja, antykoagulant pochodny kumaryny, drgawki, duszność, działanie antyagregacyjne, działanie fibrynolityczne, gorączka i dreszcze, hematokryt, heparyna, krwiak, krwiomocz, krwotok, krwotok do mięśni, krwotok mózgowy, krwotok wewnątrzczaszkowy, krwotok wewnątrzwątrobowy, krwotok z układu moczowo-płciowego, krwotok z układu pokarmowego, krwotok zaotrzewnowy, kwas acetylosalicylowy, kwasica, lek trombolityczny, niedociśnienie tętnicze, niedotlenienie, pokrzywka, potencjał antygenowy, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, sinica, skurcz oskrzeli, streptokinaza, terapia urokinazą, układ krzepnięcia, urokinaza, uszkodzenie hepatocytów, zaburzenie hemostazy, zator cholesterolowy, zatorowość - Leksykon substancji czynnych
Alteplaza – Działania niepożądane
Alteplaza (Alteplasum), substancja czynna produktów leczniczych Actilyse dostępnych w dawkach 20 mg i 50 mg do infuzji, jest stosowana w leczeniu trombolitycznym świeżego zawału mięśnia sercowego, ostrej masywnej zatorowości płucnej oraz ostrego udaru niedokrwiennego. Najczęstszym działaniem niepożądanym są krwawienia, w tym krwawienia śródczaszkowe występujące u do 15% pacjentów leczonych z powodu udaru niedokrwiennego, które nie zwiększają całkowitej śmiertelności ani ciężkiej niepełnosprawności (mRS 5 lub 6). W leczeniu zawału serca i zatorowości płucnej często obserwuje się krwawienia śródmózgowe, a także krwawienia z uszkodzonych naczyń krwionośnych, przewodu pokarmowego, dróg moczowo-płciowych oraz w miejscu podania. Rzadziej występują krwawienia do oka, płuc, osierdzia czy przestrzeni pozaotrzewnowej, a z nieznaną częstością krwawienia z narządów miąższowych, np. wątroby.
afazja, alteplaza, blok przedsionkowo-komorowy, ból dławicowy, częstoskurcz komorowy, hematokryt, hemoglobina, krwawienie do mózgu, krwawienie do oka, krwawienie do przewodu pokarmowego, krwawienie podpajęczynkowe, krwawienie śródmózgowe, krwawienie z dziąseł, krwawienie z naczyń, krwiak mózgu, krwiak pozaotrzewnowy, krwiomocz, krwioplucie, krwotok śródczaszkowy, leczenie trombolityczne, majaczenie, migotanie komór, migotanie przedsionków, nadwrażliwość, napad padaczkowy, niedociśnienie tętnicze, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, ostry zespół mózgowy, reakcja anafilaktyczna, reperfuzja, rozkojarzenie elektromechaniczne, skala Rankina, skurcz oskrzeli, transfuzja krwi, trzepotanie przedsionków, ubytek przegrody międzykomorowej, udar krwotoczny, udar niedokrwienny, wrzód trawienny, wstrząs kardiogenny, wybroczyna, wymioty krwawe, zaburzenia rytmu serca, zator cholesterolowy, zator tłuszczowy, zatorowość płucna, zatrzymanie krążenia, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Urokinase medac 100 000 j.m.
Urokinaza, enzym proteolityczny stosowany w terapii fibrynolitycznej, charakteryzuje się znacznym ryzykiem krwotoków, które stanowią najpoważniejsze działanie niepożądane. W porównaniu do heparyny i pochodnych kumaryny, leczenie urokinazą prowadzi do istotniejszego zaburzenia hemostazy, z ciężkimi samoistnymi krwawieniami, w tym krwotokiem mózgowym, które mogą być śmiertelne. Lżejsze epizody krwawień występują dwukrotnie częściej niż przy stosowaniu heparyny. U około 20% pacjentów obserwuje się umiarkowany spadek hematokrytu, niezwiązany z klinicznie wykrywalnym krwawieniem. Dodatkowo, rzadkie reakcje alergiczne, w tym skurcz oskrzeli, wysypka oraz bardzo rzadkie przypadki anafilaksji, wymagają uwagi klinicznej. W trakcie wlewu mogą pojawić się gorączka, dreszcze, drgawki oraz objawy takie jak duszność, sinica, niedotlenienie, kwasica, ból pleców, nudności i wymioty, zwykle w ciągu pierwszej godziny terapii.
aminotransferazy, anafilaksja, dreszcze, duszność, działanie fibrynolityczne, enzym proteolityczny, hematokryt, heparyna, krwawienie z nosa, krwiak, krwiomocz, krwotok, krwotok mózgowy, krwotok wewnątrzczaszkowy, krwotok wewnątrzwątrobowy, krwotok z układu pokarmowego, krwotok zaotrzewnowy, kwasica, lek przeciwzakrzepowy, niedociśnienie tętnicze, niedotlenienie, nudności, pochodna kumaryny, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, sinica, skurcz oskrzeli, streptokinaza, terapia fibrynolityczna, urokinaza, wysypka, zaburzenia hemostazy, zator cholesterolowy, zatorowość - Leksykon substancji czynnych
Urokinaza – Działania niepożądane
Urokinaza (Urokinasum), dostępna w preparacie Urokinase medac w dawkach od 10 000 do 500 000 j.m., jest lekiem fibrynolitycznym o istotnym ryzyku działań niepożądanych, przede wszystkim krwotoków. Zaburzenia hemostazy wywołane przez urokinazę są znacznie bardziej nasilone niż w terapii heparyną czy pochodnymi kumaryny, z częstszym występowaniem samoistnych krwawień, w tym śmiertelnych krwotoków mózgowych. U około 20% pacjentów obserwuje się umiarkowany spadek hematokrytu bez jawnych objawów krwawienia. Reakcje alergiczne, choć rzadsze niż przy streptokinazie, mogą obejmować skurcz oskrzeli, wysypkę, a bardzo rzadko anafilaksję o przebiegu zagrażającym życiu. W trakcie infuzji mogą pojawić się gorączka, dreszcze, duszność, sinica, niedotlenienie, kwasica oraz objawy ze strony przewodu pokarmowego i układu mięśniowo-szkieletowego, zwykle w ciągu pierwszej godziny podania.
aminotransferazy, anafilaksja, doustne antykoagulanty, duszność, dysfagia, heparyna, krwiak, krwiomocz, krwotok, krwotok domięśniowy, krwotok mózgowy, krwotok wewnątrzczaszkowy, krwotok wewnątrzwątrobowy, krwotok z nosa, krwotok z przewodu pokarmowego, krwotok zaotrzewnowy, kwas acetylosalicylowy, kwasica, lek fibrynolityczny, niedociśnienie tętnicze, niedotlenienie, pochodne kumaryny, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja gorączkowa, reakcja nadwrażliwości, samoistne krwawienie, sinica, skurcz oskrzeli, streptokinaza, urokinaza, zaburzenia hemostazy, zator cholesterolowy, zatorowość - Leksykon leków
Działania niepożądane – Actilyse 20 20 mg
Produkt leczniczy Actilyse 20, zawierający alteplazę w dawce 20 mg, stosowany w leczeniu trombolitycznym, wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, z których najistotniejsze klinicznie są krwawienia. Krwawienia śródczaszkowe występują bardzo często (≥1/10) u pacjentów leczonych z powodu ostrego udaru niedokrwiennego, dotykając do 15% chorych, choć nie zwiększają one całkowitej śmiertelności ani istotnie nie podnoszą łącznego wskaźnika śmiertelności i ciężkiej niepełnosprawności (modyfikowana skala Rankina 5 lub 6). W leczeniu zawału mięśnia sercowego i masywnej zatorowości płucnej krwawienia śródmózgowe występują często (≥1/100, <1/10). Inne krwawienia, takie jak do przewodu pokarmowego, dróg moczowo-płciowych, miejsca podania czy krwiaki, również występują często. Profil działań niepożądanych jest podobny jakościowo i ilościowo we wszystkich wskazaniach trombolitycznych. Należy zwrócić uwagę na ryzyko poważnych zaburzeń sercowych, w tym nawracającego niedokrwienia, niewydolności serca z obrzękiem płuc, wstrząsu kardiogennego i zatrzymania krążenia, które mogą zagrażać życiu i występują często (≥1/100, <1/10).
afazja, alteplaza, blok przedsionkowo-komorowy, ból dławicowy, częstoskurcz komorowy, hematokryt, krwawienie podpajęczynówkowe, krwawienie śródczaszkowe, krwiak mózgu, krwioplucie, krwotok śródczaszkowy, leczenie trombolityczne, migotanie komór, migotanie przedsionków, nadwrażliwość, napad padaczkowy, niedociśnienie tętnicze, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, ostry udar niedokrwienny, ostry zespół mózgowy, reakcja anafilaktyczna, rozkojarzenie elektromechaniczne, skala Rankina, transfuzja krwi, ubytek przegrody międzykomorowej, udar krwotoczny, udar niedokrwienny, wstrząs kardiogenny, zaburzenia rytmu serca, zator cholesterolowy, zator tłuszczowy, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Urokinase medac 50 000 j.m.
Leczenie urokinazą (Urokinase medac, 50 000 j.m.) wiąże się z ryzykiem wystąpienia licznych działań niepożądanych, z których najpoważniejszym jest krwotok. Pacjenci poddawani terapii urokinazą wykazują znacznie większe zaburzenia hemostazy niż osoby leczone heparyną lub pochodnymi kumaryny, co przekłada się na wyższą częstość samoistnych krwawień, w tym krwotoków mózgowych o potencjalnie śmiertelnym przebiegu. U około 20% pacjentów obserwuje się umiarkowane obniżenie hematokrytu bez klinicznych objawów krwawienia. Inne często występujące działania niepożądane to gorączka, dreszcze, reakcje alergiczne (w tym rzadkie przypadki anafilaksji), a także objawy takie jak duszność, sinica, niedotlenienie, kwasica, ból pleców oraz nudności i wymioty, zwykle pojawiające się w ciągu pierwszej godziny od rozpoczęcia wlewu.
duszność, gorączka i dreszcze, hematokryt, krwiak, krwiomocz, krwotok, krwotok domięśniowy, krwotok wewnątrzczaszkowy, krwotok wewnątrzwątrobowy, krwotok z nosa, krwotok z układu pokarmowego, krwotok zaotrzewnowy, kwasica, lek przeciwzakrzepowy, niedociśnienie tętnicze, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, samoistne krwawienie, skurcz oskrzeli, spadek hematokrytu, urokinaza, wzrost aminotransferaz, zaburzenie hemostazy, zator cholesterolowy, zatorowość