nabyte uszkodzenie mózgu
Nabyte uszkodzenie mózgu (ang. Acquired Brain Injury, ABI) to określenie obejmujące wszelkie uszkodzenia tkanki mózgowej, które powstały po urodzeniu i nie są związane z wrodzonymi wadami, chorobami degeneracyjnymi czy procesem starzenia się. Najczęstszymi przyczynami nabytego uszkodzenia mózgu są urazy czaszkowo-mózgowe (TBI), udary niedokrwienne i krwotoczne, zatrucia, niedotlenienie, guzy mózgu, infekcje oraz choroby metaboliczne.
Objawy nabytego uszkodzenia mózgu mogą obejmować zaburzenia świadomości, deficyty poznawcze (problemy z pamięcią, uwagą, funkcjami wykonawczymi), zaburzenia mowy (afazja, dyzartria), deficyty ruchowe (niedowłady, porażenia), zaburzenia równowagi i koordynacji, padaczkę pourazową oraz zaburzenia behawioralne i emocjonalne. Nasilenie objawów zależy od lokalizacji, rozległości i charakteru uszkodzenia, a także od wieku pacjenta i wcześniejszego stanu jego zdrowia.
Diagnostyka nabytego uszkodzenia mózgu opiera się na badaniach neuroobrazowych (TK, MRI, fMRI), elektrofizjologicznych (EEG, potencjały wywołane), neuropsychologicznych oraz ocenie klinicznej. Leczenie ma charakter wielodyscyplinarny i obejmuje postępowanie neurochirurgiczne, farmakoterapię oraz kompleksową rehabilitację neurologiczną, która powinna być wdrożona jak najwcześniej po ustabilizowaniu stanu pacjenta.
Rokowanie w nabytym uszkodzeniu mózgu jest zróżnicowane i zależy od wielu czynników, w tym od przyczyny uszkodzenia, jego lokalizacji i rozległości, wieku pacjenta, chorób współistniejących oraz czasu, jaki upłynął od momentu uszkodzenia do wdrożenia odpowiedniego leczenia. Kluczowe znaczenie dla poprawy rokowania ma wczesna, intensywna i długoterminowa rehabilitacja neuropsychologiczna i fizjoterapeutyczna.