dawka NOEL
Dawka NOEL (No Observed Effect Level) to najwyższa dawka substancji, która w badaniach toksykologicznych nie powoduje wykrywalnych szkodliwych zmian w organizmie. Jest to kluczowy parametr w ocenie bezpieczeństwa leków, dodatków do żywności, pestycydów i innych substancji chemicznych.
W praktyce klinicznej i farmakologicznej NOEL stanowi punkt odniesienia do ustalania bezpiecznych dawek terapeutycznych. Na podstawie NOEL, z uwzględnieniem odpowiednich współczynników bezpieczeństwa, wyznacza się ADI (Acceptable Daily Intake) oraz inne parametry istotne dla zdrowia publicznego.
Wartość NOEL jest ustalana na podstawie długoterminowych badań na zwierzętach laboratoryjnych, z uwzględnieniem różnych parametrów biochemicznych, fizjologicznych i histopatologicznych. Określenie dawki NOEL wymaga przeprowadzenia badań z zastosowaniem wielu poziomów dawkowania i dokładnej oceny statystycznej uzyskanych wyników.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gliptivil Combo 50 mg + 1000 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu Gliptivil Combo, zawierającego wildagliptynę i metforminę, wykazały brak nowych działań toksycznych przy stosowaniu kombinacji substancji czynnych w badaniach trwających do 13 tygodni. Wildagliptyna wykazywała efekty zależne od dawki i gatunku, m.in. opóźnienia przewodzenia impulsów sercowych u psów przy dawce NOEL 15 mg/kg (7-krotność ekspozycji u ludzi według Cmax) oraz gromadzenie piankowatych makrofagów w płucach szczurów i myszy przy dawkach NOEL odpowiednio 25 mg/kg (5-krotność ekspozycji u ludzi według AUC) i 750 mg/kg (142-krotność ekspozycji). Badania genotoksyczności nie wykazały mutagenności, a badania reprodukcyjne u szczurów i królików potwierdziły brak istotnych zaburzeń płodności i rozwoju przy dawkach NOEL do 75 mg/kg (10-krotność ekspozycji u ludzi). Dwuletnie badania rakotwórczości u szczurów nie wykazały zwiększonego ryzyka nowotworowego, natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości gruczolakoraka sutków i naczyniakomięsaka krwionośnego przy dawkach do 1000 mg/kg, co jednak nie jest uznawane za istotne ryzyko dla ludzi ze względu na brak działania genotoksycznego i specyficzność gatunkową.
badanie rakotwórczości, Cmax, dawka NOEL, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, ekspozycja leku, faliste żebra, genotoksyczność, Gliptivil Combo, gruczolakorak sutka, interakcja toksykologiczna, margines bezpieczeństwa, naczyniakomięsak krwionośny, objawy przewodu pokarmowego, piankowate makrofagi pęcherzykowe, toksyczne działanie na zarodek, wewnątrzsercowe przewodzenie impulsów, wildagliptyna i metformina, zmiana martwicza, zmniejszona aktywność ruchowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – GluaMet 50 mg + 1000 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego GluaMet, łączącego wildagliptynę i metforminę, przeprowadzono na zwierzętach do 13 tygodni. Nie wykazano nowych działań toksycznych w porównaniu do podawania substancji osobno. U psów zaobserwowano opóźnienia wewnątrzsercowego przewodzenia impulsów przy dawce NOEL 15 mg/kg m.c., co odpowiada 7-krotności ekspozycji u ludzi (Cmax). W płucach szczurów i myszy stwierdzono gromadzenie piankowatych makrofagów pęcherzykowych, z dawką NOAEL odpowiednio 25 mg/kg (5x AUC u ludzi) i 750 mg/kg (142x AUC u ludzi). Objawy ze strony przewodu pokarmowego u psów obejmowały biegunkę i krwawienia, bez ustalonej dawki NOEL/NOAEL. Wildagliptyna nie wykazała działania mutagennego in vitro i in vivo, a badania reprodukcyjne u szczurów i królików nie potwierdziły zaburzeń płodności ani rozwoju zarodka przy dawkach do 75 mg/kg (10x ekspozycji u ludzi). W badaniach rozwoju przed- i pourodzeniowego u szczurów toksyczność pojawiała się przy dawkach ≥150 mg/kg m.c.
badanie przedkliniczne, badanie rakotwórczości, badanie rozrodu, dawka NOAEL, dawka NOEL, działanie mutagenne, działanie toksyczne, genotoksyczność, gruczolakorak sutka, kardiotoksyczność, makrofagi pęcherzykowe, metformina, metformina chlorowodorek, naczyniakomięsak krwionośny, objawy żołądkowo-jelitowe, potencjał genotoksyczny, przewodzenie wewnątrzsercowe, rozwój pourodzeniowy, toksyczność płucna, toksyczność skórna, toksyczność zarodkowa, toksyczność żołądkowo-jelitowa, wildagliptyna, wpływ na płodność, zmiana martwicza, zmiana skórna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Venescin 25 mg + 15 mg + 0,5 mg
Dane toksykologiczne dotyczące wyciągu z nasion kasztanowca (Aesculus hippocastanum L. semen), głównego składnika aktywnego leku Venescin, wykazały zróżnicowaną toksyczność ostrej dawki w zależności od gatunku zwierząt laboratoryjnych. Wartości LD50 przy podaniu doustnym wyniosły: 990 mg/kg m.c. u myszy, 2150 mg/kg u szczurów, 1530 mg/kg u królików oraz 130 mg/kg u psów, co wskazuje na największą wrażliwość psów i najwyższą tolerancję szczurów. W badaniach toksyczności podostrej, po dożylnym podaniu wyciągu szczurom przez ponad 8 tygodni, ustalono dawkę NOEL w zakresie 9-30 mg/kg m.c. Badania toksyczności przewlekłej wykazały, że długotrwałe podawanie dawki 80 mg/kg m.c. u psów przez 34 tygodnie powodowało podrażnienie żołądka, natomiast u szczurów dawka 400 mg/kg m.c. przez ten sam okres nie wywołała zmian toksycznych, co świadczy o dobrej tolerancji u tego gatunku.
Aesculus hippocastanum, badanie toksykologiczne, dawka NOEL, dawka śmiertelna LD50, eskulina, genotoksyczność, podrażnienie żołądka, potencjał rakotwórczy, rozwój płodu, rutozyd trójwodny, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, wpływ na reprodukcję, wyciąg z nasion kasztanowca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – ProHance 279,3 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa gadoteridolu (ProHance) wykazały szeroki margines bezpieczeństwa, z dawkami nieletalnymi u myszy i szczurów wynoszącymi odpowiednio 7 mmol/kg i 10 mmol/kg masy ciała, co przekracza maksymalną dawkę kliniczną 20- i 30-krotnie. W badaniach toksyczności podostrej (28 dni) obserwowano odwracalne zmiany w nerkach przy dawkach powyżej 0,3 mmol/kg u szczurów i 1 mmol/kg u psów. Pojedyncze dożylne podanie do 1,5 mmol/kg nie wpływało negatywnie na hemostazę ani poziom żelaza, a brak działania drażniącego po podaniu dotętniczym podkreśla bezpieczeństwo stosowania w praktyce klinicznej. Kompleksowe testy genotoksyczności, w tym testy bakteryjne, komórkowe i in vivo, nie wykazały mutagenności gadoteridolu, co uzasadnia brak długoterminowych badań rakotwórczości ze względu na jego jednorazowe zastosowanie.
aberracja chromosomalna, ciężar właściwy, dawka NOEL, działanie drażniące, gadoteridol, genotoksyczność, lepkość, mutagenność, osmolalność, parametr hemostatyczny, podanie dotętnicze, poród przedwczesny, poronienie samoistne, rakotwórczość, rozrodczość, roztwór hipertoniczny, rozwój embrionalno-płodowy, środek kontrastowy, szpik kostny, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność podostra, zmiana histopatologiczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Imatinib Zentiva 100 mg
W badaniach przedklinicznych imatynib wykazał toksyczność wielonarządową, ze szczególnym wpływem na wątrobę, nerki oraz układ hematologiczny u szczurów, psów, małp i królików. Zmiany hematologiczne były łagodne do umiarkowanych, a wątroba u psów wykazywała ciężkie uszkodzenia po 2-tygodniowym podaniu leku, objawiające się wzrostem enzymów wątrobowych i martwicą komórek. U małp obserwowano uszkodzenia nerek z mineralizacją i zwyrodnieniem cewek nerkowych oraz wzrost stężenia BUN i kreatyniny. Długotrwałe podawanie imatynibu wiązało się ze zwiększoną częstością zakażeń oportunistycznych. Poziom NOAEL ustalono na 15 mg/kg u małp, co odpowiada około 1/3 maksymalnej dawki u ludzi (800 mg) przeliczonej na powierzchnię ciała. Imatynib nie wykazał jednoznacznej genotoksyczności in vivo, jednak w testach in vitro wykazano działanie klastogenne oraz mutagenne dla niektórych produktów pośrednich procesu produkcji.
aberracja chromosomowa, aminotransferaza, azot mocznikowy, badanie rakotwórczości, brodawczak gruczołu, cewka nerkowa, chłoniak mysi, dawka NOEL, działanie klastogenne, genotoksyczność, hepatotoksyczność, kardiomiopatia, martwica komórek wątrobowych, mineralizacja, nefrotoksyczność, niewydolność serca, NOAEL, organogeneza, pęcherz moczowy, profil bezpieczeństwa imatynibu, przepuklina mózgowa, przewlekła choroba nerek, spermatogeneza, szpik kostny, teratogenność, test Amesa, toksyczność po podaniu, uszkodzenie nerek, zwyrodnienie cewek nerkowych