zmiana martwicza
Zmiana martwicza (necrosis) to lokalna śmierć komórek i tkanek w żywym organizmie, powstająca wskutek nieodwracalnego uszkodzenia komórek. Jest to patologiczny proces, który może być wywołany przez różne czynniki, takie jak niedokrwienie, urazy fizyczne, chemiczne lub termiczne, infekcje, toksyny, czy choroby autoimmunologiczne.
W obrazie mikroskopowym zmian martwiczych obserwuje się charakterystyczne cechy, takie jak: piknotyczne jądra komórkowe, karioreksa (fragmentacja jąder), karioliza (rozpuszczenie jąder), eozynofilia cytoplazmy, zatarcie granic międzykomórkowych oraz brak reakcji zapalnej w początkowej fazie. Klinicznie zmiany martwicze mogą objawiać się jako obszary o zmienionej barwie, konsystencji i funkcji.
Wyróżnia się kilka typów martwicy: koagulacyjną (najczęściej w niedokrwieniu narządów miąższowych), upłynniającą (typową dla ośrodkowego układu nerwowego i infekcji), serowaciejącą (charakterystyczną dla gruźlicy), włóknikową (w błonach surowiczych), tłuszczową (w trzustce i tkance tłuszczowej) oraz martwicę włóknikowatą (w ścianach naczyń).
Diagnostyka zmian martwiczych opiera się na badaniach obrazowych (USG, TK, MRI), laboratoryjnych (oznaczanie markerów martwicy tkankowej) oraz histopatologicznych. Leczenie zależy od przyczyny, lokalizacji i rozległości zmiany martwiczej, często wymaga interwencji chirurgicznej polegającej na usunięciu martwych tkanek (nekrektomii).
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vimetso 50 mg + 850 mg
Badania przedkliniczne produktu leczniczego Vimetso, zawierającego wildagliptynę i metforminę chlorowodorku, wykazały brak nowych działań toksycznych w porównaniu do profilu bezpieczeństwa poszczególnych substancji. W badaniach toksykologicznych na zwierzętach (do 13 tygodni) zaobserwowano u psów opóźnienia wewnątrzsercowego przewodzenia impulsów przy dawce NOAEL 15 mg/kg mc. (7-krotność ekspozycji u ludzi na podstawie Cmax). U szczurów i myszy stwierdzono gromadzenie piankowatych makrofagów pęcherzykowych w płucach przy dawkach NOAEL odpowiednio 25 mg/kg mc. (5-krotność ekspozycji AUC u ludzi) i 750 mg/kg mc. (142-krotność ekspozycji AUC u ludzi). U małp cynomolgus zmiany skórne pojawiały się przy dawce ≥ 5 mg/kg mc./dobę (ekspozycja zbliżona do AUC u ludzi), z nasileniem objawów przy wyższych dawkach. Wildagliptyna nie wykazywała działania mutagennego in vitro i in vivo. Badania reprodukcyjne u szczurów i królików nie wykazały istotnych zaburzeń płodności ani rozwoju zarodkowego przy dawkach NOAEL odpowiednio 75 mg/kg mc. i 50 mg/kg mc., co stanowi odpowiednio 10- i 9-krotność ekspozycji u ludzi. W badaniach rakotwórczości na szczurach (do 900 mg/kg mc.) nie stwierdzono zwiększonego ryzyka nowotworowego, natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości gruczolakoraka sutków i naczyniakomięsaka krwionośnego przy dawkach do 1000 mg/kg mc., jednak uznano to za mało istotne ryzyko dla ludzi ze względu na brak działania genotoksycznego i specyfikę gatunkową.
badanie rakotwórczości, badanie toksykologiczne, dawka NOAEL, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, ekspozycja na produkt leczniczy, faliste żebra, genotoksyczność, gruczolakorak sutka, margines bezpieczeństwa, naczyniakomięsak krwionośny, piankowate makrofagi pęcherzykowe, rakotwórczość, rozwój przed- i pourodzeniowy, rozwój zarodkowy, toksyczne działanie na zarodek, wildagliptyna i metformina chlorowodorek, zaburzenie płodności, zmiana kośćca, zmiana martwicza, zmiana skórna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gliptivil Combo 50 mg + 1000 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu Gliptivil Combo, zawierającego wildagliptynę i metforminę, wykazały brak nowych działań toksycznych przy stosowaniu kombinacji substancji czynnych w badaniach trwających do 13 tygodni. Wildagliptyna wykazywała efekty zależne od dawki i gatunku, m.in. opóźnienia przewodzenia impulsów sercowych u psów przy dawce NOEL 15 mg/kg (7-krotność ekspozycji u ludzi według Cmax) oraz gromadzenie piankowatych makrofagów w płucach szczurów i myszy przy dawkach NOEL odpowiednio 25 mg/kg (5-krotność ekspozycji u ludzi według AUC) i 750 mg/kg (142-krotność ekspozycji). Badania genotoksyczności nie wykazały mutagenności, a badania reprodukcyjne u szczurów i królików potwierdziły brak istotnych zaburzeń płodności i rozwoju przy dawkach NOEL do 75 mg/kg (10-krotność ekspozycji u ludzi). Dwuletnie badania rakotwórczości u szczurów nie wykazały zwiększonego ryzyka nowotworowego, natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości gruczolakoraka sutków i naczyniakomięsaka krwionośnego przy dawkach do 1000 mg/kg, co jednak nie jest uznawane za istotne ryzyko dla ludzi ze względu na brak działania genotoksycznego i specyficzność gatunkową.
badanie rakotwórczości, Cmax, dawka NOEL, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, ekspozycja leku, faliste żebra, genotoksyczność, Gliptivil Combo, gruczolakorak sutka, interakcja toksykologiczna, margines bezpieczeństwa, naczyniakomięsak krwionośny, objawy przewodu pokarmowego, piankowate makrofagi pęcherzykowe, toksyczne działanie na zarodek, wewnątrzsercowe przewodzenie impulsów, wildagliptyna i metformina, zmiana martwicza, zmniejszona aktywność ruchowa - Leksykon substancji czynnych
Furazydyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Furazydyna wykazuje niską toksyczność ostrą po podaniu doustnym, z LD50 u myszy wynoszącą 2813 mg/kg m.c., podczas gdy po podaniu dootrzewnowym LD50 spada do 284,3 mg/kg m.c. Badania na szczurach i królikach potwierdziły brak toksyczności przy dawkach do 2000 mg/kg m.c. oraz podobny profil toksyczny. Objawy zatrucia obejmowały ataksję, drżenia mięśniowe i porażenie u myszy oraz zmniejszenie napięcia mięśniowego i duszność u królików. Kumulacja furazydyny w organizmie myszy była obserwowana przy dawkach 100-250 mg/kg m.c. podawanych przez miesiąc, jednak nie powodowała śmiertelności, a nawet zwiększenie masy ciała. W badaniach podostrych na szczurach (dawki 16, 50, 150 mg/kg m.c. przez 2 miesiące) nie stwierdzono toksyczności ogólnej ani zmian histologicznych w narządach, a badania na królikach wykazały zmiany jedynie w wątrobie (stłuszczenie) i nerkach (martwica, nacieki). Furazydyna nie wpływała na funkcję mięśni gładkich jelit ani na motorykę przewodu pokarmowego u kotów, a jej wpływ na florę bakteryjną jelitową myszy był minimalny i nie powodował trwałych zaburzeń.
ataksja, badanie farmakologiczne, badanie histologiczne, badanie przedkliniczne, dawka śmiertelna LD50, droga dootrzewnowa, droga dożołądkowa, drżenie mięśniowe, działanie przeciwbakteryjne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, fizjologiczna flora bakteryjna, flora bakteryjna przewodu pokarmowego, furazydyna, genotoksyczność, model zwierzęcy, nabłonek kanalików nerkowych, naciek komórkowy, opistotonus, pałeczka Gram-ujemna, parametr biochemiczny krwi, parametr morfologiczny, pochodna nitrofuranu, potencjał rakotwórczy, rakotwórczość, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, zakażenie układu moczowego, zastój żylny, zmiana martwicza - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – GluaMet 50 mg + 1000 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego GluaMet, łączącego wildagliptynę i metforminę, przeprowadzono na zwierzętach do 13 tygodni. Nie wykazano nowych działań toksycznych w porównaniu do podawania substancji osobno. U psów zaobserwowano opóźnienia wewnątrzsercowego przewodzenia impulsów przy dawce NOEL 15 mg/kg m.c., co odpowiada 7-krotności ekspozycji u ludzi (Cmax). W płucach szczurów i myszy stwierdzono gromadzenie piankowatych makrofagów pęcherzykowych, z dawką NOAEL odpowiednio 25 mg/kg (5x AUC u ludzi) i 750 mg/kg (142x AUC u ludzi). Objawy ze strony przewodu pokarmowego u psów obejmowały biegunkę i krwawienia, bez ustalonej dawki NOEL/NOAEL. Wildagliptyna nie wykazała działania mutagennego in vitro i in vivo, a badania reprodukcyjne u szczurów i królików nie potwierdziły zaburzeń płodności ani rozwoju zarodka przy dawkach do 75 mg/kg (10x ekspozycji u ludzi). W badaniach rozwoju przed- i pourodzeniowego u szczurów toksyczność pojawiała się przy dawkach ≥150 mg/kg m.c.
badanie przedkliniczne, badanie rakotwórczości, badanie rozrodu, dawka NOAEL, dawka NOEL, działanie mutagenne, działanie toksyczne, genotoksyczność, gruczolakorak sutka, kardiotoksyczność, makrofagi pęcherzykowe, metformina, metformina chlorowodorek, naczyniakomięsak krwionośny, objawy żołądkowo-jelitowe, potencjał genotoksyczny, przewodzenie wewnątrzsercowe, rozwój pourodzeniowy, toksyczność płucna, toksyczność skórna, toksyczność zarodkowa, toksyczność żołądkowo-jelitowa, wildagliptyna, wpływ na płodność, zmiana martwicza, zmiana skórna - Leksykon substancji czynnych
Tuberkulina – Działania niepożądane
Preparat Tuberculin PPD RT 23 AJV (2 T.U./0,1 ml) wykazuje profil bezpieczeństwa oparty na licznych doświadczeniach klinicznych, gdzie działania niepożądane są przeważnie łagodne i przejściowe. Najczęściej obserwowane są reakcje miejscowe w miejscu wstrzyknięcia, takie jak ból, swędzenie, podrażnienie, a u osób o wysokiej wrażliwości mogą pojawić się pęcherze lub martwica skóry (częstość 1/10 000 do 1/1000), które zwykle ustępują samoistnie. Objawy ogólnoustrojowe obejmują niewielką gorączkę (często ≥1/100 do <1/10) oraz powiększenie węzłów chłonnych (częstość 1/1000 do 1/100), które zazwyczaj nie wymagają interwencji. Bardzo rzadkie (<1/10 000) są reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja, stanowiąca bezpośrednie zagrożenie życia i wymagająca natychmiastowej pomocy medycznej z podaniem adrenaliny.
adrenalina, ból głowy, choroba nowotworowa, ciężka reakcja alergiczna, interwencja dermatologiczna, lek przeciwgorączkowy, martwica skóry, martwica tkanki, objaw ogólnoustrojowy, owrzodzenie skóry, pęcherz skórny, pokrzywka, postępowanie w anafilaksji, powiększenie węzłów chłonnych, próba tuberkulinowa, reakcja anafilaktyczna, reakcja miejscowa, reakcja nadwrażliwości, stan zapalny, tuberkulina, tuberkulina PPD RT 23, zaburzenie skóry, zaburzenie układu chłonnego, zaburzenie układu immunologicznego, zaburzenie układu nerwowego, zakażenie wtórne, zmiana martwicza - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Kwikaton 50 mg
Przedkliniczne badania wildagliptyny wykazały, że u psów dawka NOAEL dla opóźnień przewodzenia wewnątrzsercowego wynosiła 15 mg/kg mc., co odpowiada 7-krotnej ekspozycji względem Cmax u ludzi. U gryzoni obserwowano piankowate makrofagi pęcherzykowe w płucach przy dawkach ≥ 25 mg/kg u szczurów (5-krotna ekspozycja AUC względem ludzi) oraz 750 mg/kg u myszy (142-krotna ekspozycja). Objawy ze strony przewodu pokarmowego u psów obejmowały miękkie, śluzowate stolce, biegunkę i obecność krwi w kale, przy czym nie ustalono dawki NOAEL. Badania genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały mutagenności wildagliptyny. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów dawka NOAEL dla zmian kostnych (faliste żebra) wynosiła 75 mg/kg (10-krotna ekspozycja), a u królików 50 mg/kg (9-krotna ekspozycja), przy czym zmiany u królików występowały tylko przy toksyczności matki. Toksyczność rozwojowa u szczurów pojawiała się przy dawkach ≥ 150 mg/kg, związana z toksycznością matki, a w pokoleniu F1 obserwowano przemijające zmniejszenie masy ciała i aktywności ruchowej.
badanie histopatologiczne, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie rakotwórczości, biegunka, działanie genotoksyczne, faliste żebra, gruczolakorak sutka, krew w kale, łuszczenie skóry, makrofagi pęcherzykowe, miękki stolec, naczyniakomięsak krwionośny, NOAEL, pęcherzyk skórny, potencjał mutagenny, przewodzenie wewnątrzsercowe, rozwój pourodzeniowy, śluzowaty stolec, toksyczność płucna, toksyczność sercowo-naczyniowa, toksyczność zarodkowo-płodowa, toksyczność żołądkowo-jelitowa, wildagliptyna, zmiana martwicza - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – AGARTHA 50 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa wildagliptyny, substancji czynnej leku AGARTHA, wykazały brak działania mutagennego oraz brak istotnego wpływu na płodność i wczesny rozwój zarodka u szczurów. Dawki niepowodujące działań niepożądanych (NOAEL) ustalono na poziomie 15 mg/kg mc. dla opóźnień przewodzenia impulsów u psów (7-krotna ekspozycja względem Cmax u ludzi), 25 mg/kg mc. u szczurów oraz 750 mg/kg mc. u myszy dla gromadzenia piankowatych makrofagów w płucach (odpowiednio 5- i 142-krotność ekspozycji AUC u ludzi). W badaniach reprodukcyjnych u szczurów i królików dawki NOAEL wynosiły 75 mg/kg mc. i 50 mg/kg mc., odpowiednio 10- i 9-krotność ekspozycji u ludzi. W badaniu karcynogenności na szczurach (do 900 mg/kg mc.) nie stwierdzono zwiększonego ryzyka nowotworów, natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości gruczolakoraka sutków i naczyniakomięsaka krwionośnego przy dawkach ≥ 100 mg/kg mc., jednak uznano to za mało istotne klinicznie dla ludzi ze względu na brak genotoksyczności i specyfikę gatunkową.
badanie histopatologiczne, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie karcynogenności, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, ekspozycja na produkt leczniczy, genotoksyczność, gruczolakorak sutka, makrofag pęcherzykowy, naczyniakomięsak krwionośny, NOAEL, rozwój płodu, toksyczne działanie na zarodek, toksyczność płucna, toksyczność przewodu pokarmowego, toksyczność sercowo-naczyniowa, toksyczność skórna, wildagliptyna, wpływ na rozrodczość, zmiana histopatologiczna, zmiana kośćca, zmiana martwicza - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vimetso 50 mg + 1000 mg
Produkt leczniczy Vimetso, zawierający wildagliptynę (50 mg) i metforminę chlorowodorku (850 mg lub 1000 mg), przeszedł szerokie badania przedkliniczne potwierdzające brak nowych działań toksycznych przy stosowaniu leku złożonego. Wildagliptyna wykazała w badaniach na zwierzętach działania niepożądane, takie jak opóźnienia przewodzenia wewnątrzsercowego u psów (dawka bez efektu toksycznego 15 mg/kg, odpowiadająca 7-krotnej ekspozycji względem Cmax u ludzi) oraz gromadzenie piankowatych makrofagów pęcherzykowych w płucach szczurów i myszy (dawki bez efektu odpowiednio 25 mg/kg i 750 mg/kg, co stanowi 5- i 142-krotną ekspozycję względem AUC u ludzi). W badaniach kancerogenności u szczurów nie stwierdzono zwiększonego ryzyka nowotworów przy dawkach do 900 mg/kg (200-krotna ekspozycja), natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości gruczolakoraka sutka i naczyniakomięsaka krwionośnego przy dawkach ≥ 100 mg/kg, jednak uznano to za mało istotne ryzyko dla ludzi ze względu na brak genotoksyczności i specyfikę gatunkową. Badania reprodukcyjne wykazały toksyczność płodową przy dawkach ≥ 50 mg/kg (9-10-krotna ekspozycja względem ludzi), natomiast toksyczność skórna u małp cynomolgus pojawiała się przy dawkach ≥ 5 mg/kg/dobę, z nieodwracalnymi zmianami przy 160 mg/kg/dobę.
badanie genotoksyczności, badanie kancerogenne, biegunka, działanie niepożądane, działanie toksyczne, ekspozycja terapeutyczna, faliste żebra, gruczolakorak sutka, łuszczenie skóry, miękki stolec, naczyniakomięsak krwionośny, pęcherzyk skórny, piankowate makrofagi pęcherzykowe, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, rozwój zarodkowo-płodowy, śluzowaty stolec, wewnątrzsercowe przewodzenie impulsów, wildagliptyna i metformina chlorowodorek, zmiana martwicza, zmniejszona aktywność ruchowa - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Sulovas 250 LSU
Sulovas, zawierający sulodeksyd w dawce 250 LSU w postaci kapsułek miękkich, jest lekiem o szerokim spektrum zastosowań w chorobach naczyń krwionośnych, obejmującym przewlekłą niewydolność żylną (zarówno pierwotną, jak i wtórną), profilaktykę nawrotów żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej po zakończeniu standardowej terapii przeciwzakrzepowej, a także leczenie twardych wysięków w nieproliferacyjnej retinopatii cukrzycowej o nasileniu łagodnym do umiarkowanego. Ponadto, Sulovas jest stosowany jako uzupełnienie terapii miejscowej w leczeniu owrzodzeń żylnych podudzi oraz w terapii objawowej przewlekłej obturacyjnej choroby tętnic kończyn dolnych (stopień II wg Fontaine’a). W leczeniu owrzodzeń żylnych i choroby tętniczej doustna forma leku powinna stanowić kontynuację wcześniejszej terapii parenteralnej sulodeksydem, co zapewnia optymalną skuteczność. Wskazania do stosowania leku wymagają uwzględnienia kolejności terapii oraz konsultacji specjalistycznych, np. okulistycznej w przypadku retinopatii cukrzycowej.
ból spoczynkowy, chromanie przestankowe, etylu parahydroksybenzoesan, incydent zakrzepowo-zatorowy, klasyfikacja Fontaine’a, leczenie przeciwzakrzepowe, nieproliferacyjna retinopatia cukrzycowa, olej sojowy rafinowany, owrzodzenie żylne podudzi, propylu parahydroksybenzoesan, przewlekła niewydolność żylna, przewlekła obturacyjna choroba tętnic, sulodeksyd, terapia miejscowa, terapia parenteralna, twardy wysięk, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zmiana martwicza, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa