kwasica i zasadowica
Kwasica i zasadowica to zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej organizmu, które mają fundamentalne znaczenie w praktyce klinicznej. Kwasica oznacza stan nadmiernego zakwaszenia organizmu, charakteryzujący się spadkiem pH krwi poniżej 7,35. Może występować w postaci metabolicznej (związanej z nadmiernym gromadzeniem kwasów lub utratą zasad) lub oddechowej (wywołanej retencją dwutlenku węgla wskutek niewydolności oddechowej).
Zasadowica z kolei to stan nadmiernej alkalizacji organizmu, objawiający się wzrostem pH krwi powyżej 7,45. Podobnie jak kwasica, może mieć charakter metaboliczny (spowodowany utratą kwasów lub nadmiernym gromadzeniem zasad) lub oddechowy (wywołany nadmierną eliminacją CO₂ w wyniku hiperwentylacji). Diagnostyka tych zaburzeń opiera się na oznaczeniu parametrów gazometrycznych, w tym pH krwi, pCO₂, stężenia wodorowęglanów oraz luki anionowej.
Leczenie kwasicy i zasadowicy powinno być ukierunkowane przede wszystkim na przyczynę zaburzenia. W przypadku ciężkiej kwasicy metabolicznej (pH <7,1) może być konieczne podanie wodorowęglanów, natomiast w kwasicy oddechowej kluczowa jest poprawa wentylacji. W leczeniu zasadowicy metabolicznej stosuje się uzupełnianie niedoborów chlorków i potasu, zaś w zasadowicy oddechowej dąży się do normalizacji oddychania. Nieleczone zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej mogą prowadzić do poważnych konsekwencji, w tym zaburzeń rytmu serca, drgawek, śpiączki, a nawet zgonu.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Uldiulan 12,5 mg
Chlortalidon, substancja czynna leku Uldiulan, jest diuretykiem o niskim pułapie z grupy benzotiadiazyno-podobnych, działającym głównie poprzez hamowanie wchłaniania sodu w dystalnym kanaliku nerkowym, co prowadzi do wydalenia około 15% przesączonego sodu oraz odpowiadającego mu wydalania chlorków. Działanie to skutkuje zwiększoną diurezą, z efektem pojawiającym się po 2-3 godzinach, osiągającym maksimum w 4-24 godzinach i utrzymującym się do 2-3 dni. Chlortalidon zwiększa także eliminację potasu i wodorowęglanów (przy dużych dawkach), co może prowadzić do alkalizacji moczu, a długotrwałe stosowanie wiąże się z hiperkalcemią. Mechanizm przeciwnadciśnieniowy opiera się początkowo na zmniejszeniu objętości zewnątrzkomórkowej i oporu obwodowego, z utrzymaniem efektu hipotensyjnego mimo normalizacji objętości zewnątrzkomórkowej, co jest związane z obniżoną reaktywnością naczyń na noradrenalinę i możliwą aktywacją układu renina-angiotensyna-aldosteron. Działanie przeciwnadciśnieniowe jest dawkozależne w zakresie 12,5-50 mg/dobę, a dawki powyżej 50 mg zwiększają ryzyko powikłań metabolicznych bez istotnych korzyści terapeutycznych.
choroba wieńcowa, diuretyk o niskim pułapie, dystalny kanalik nerkowy, działanie przeciwnadciśnieniowe, hiperkalcemia, hormon antydiuretyczny, karboanhydraza, klirens kreatyniny, kwasica i zasadowica, lek moczopędny, moczówka prosta, nadciśnienie tętnicze, noradrenalina, stężenie kreatyniny, substancja czynna, udar naczyń mózgowych, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wchłanianie sodu, wydalanie elektrolitów - Leksykon leków
Przedawkowanie – balance 4,25% z 4,25% glukozą i wapniem 1,75 mmol/l 4,25% glukozy + 1,75 mmol/l wapnia
Przedawkowanie roztworów do dializy otrzewnowej, takich jak balance 4,25% zawierający 4,25% glukozy (42,5 g/l) oraz wapń 1,75 mmol/l, może prowadzić do poważnych zaburzeń homeostazy. Mechanizmy przedawkowania obejmują zarówno wprowadzenie nadmiernej objętości roztworu do jamy otrzewnowej, jak i zbyt częste wymiany płynu dializacyjnego. Najczęstszą konsekwencją jest odwodnienie wynikające z intensywnej ultrafiltracji spowodowanej wysokim stężeniem glukozy, co manifestuje się suchością błon śluzowych, hipotonią, tachykardią oraz zmniejszonym wypełnieniem żył szyjnych. Dodatkowo, zbyt częste wymiany mogą wywołać zaburzenia elektrolitowe (np. sodu, potasu, wapnia), kwasowo-zasadowe oraz hiperglikemię, szczególnie u pacjentów z cukrzycą. Objawy te wymagają natychmiastowej interwencji, a w ciężkich przypadkach może być konieczne zastosowanie hemodializy w celu szybkiej korekty zaburzeń wodno-elektrolitowych i metabolicznych.
bilans płynów, ciśnienie tętnicze, dekompensacja krążenia, dializa otrzewnowa, hemodializa, hiperglikemia, kwasica i zasadowica, mocznica, obniżone ciśnienie krwi, odwodnienie organizmu, osłabienie mięśniowe, ośrodkowe ciśnienie żylne, przewodnienie, równowaga kwasowo-zasadowa, roztwór do dializy otrzewnowej, tachykardia, toksyny mocznicowe, ultrafiltracja, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia gospodarki elektrolitowej, zaburzenia rytmu serca