efekt nikotynowy
Efekt nikotynowy to zespół reakcji fizjologicznych organizmu, które zachodzą po ekspozycji na nikotynę – substancję psychoaktywną zawartą głównie w wyrobach tytoniowych. Nikotyna oddziałuje na receptory nikotynowe acetylocholiny (nAChR) występujące w ośrodkowym i obwodowym układzie nerwowym.
Klinicznie efekt nikotynowy objawia się stymulacją układu współczulnego, co prowadzi do zwiększenia ciśnienia tętniczego, przyspieszenia akcji serca, zwiększenia poziomu glukozy we krwi oraz uwolnienia katecholamin. W ośrodkowym układzie nerwowym nikotyna powoduje zwiększenie czujności, redukcję napięcia i niepokoju oraz poprawę koncentracji – efekty te są podstawą rozwoju uzależnienia.
Długotrwała ekspozycja na nikotynę prowadzi do rozwoju tolerancji i zależności fizycznej, a jej nagłe odstawienie wywołuje zespół abstynencyjny. Efekt nikotynowy jest istotny w kontekście klinicznym nie tylko z powodu uzależnienia, ale również ze względu na jego wpływ na metabolizm leków, układ sercowo-naczyniowy oraz zwiększone ryzyko chorób układu krążenia i nowotworów.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Ubretid 5 mg
Ubretid (distygminy bromek), jako inhibitor acetylocholinoesterazy, wywołuje przede wszystkim muskarynowe działania niepożądane, które są ściśle zależne od dawki. Najczęściej obserwuje się nudności, wymioty, biegunkę, nadmierną potliwość oraz bradykardię, typowe dla tej klasy leków. Muskarynowe efekty uboczne dotyczą wielu układów: okulistycznie – zwężenie źrenic i nadmierne łzawienie; kardiologicznie – bardzo często bradykardia, rzadziej częstoskurcz komorowy czy migotanie przedsionków; naczyniowo – niedociśnienie tętnicze; oddechowo – nadmierna produkcja wydzieliny oskrzelowej i skurcze oskrzeli; żołądkowo-jelitowo – biegunka, nudności, wymioty, zwiększona perystaltyka; skórnie – nadmierna potliwość; moczowo – nietrzymanie moczu. Atropina lub podobne leki mogą zapobiegać muskarynowym działaniom niepożądanym, jednak nie wpływają na nikotynowe, które manifestują się głównie zaburzeniami mięśniowo-szkieletowymi, takimi jak drżenia, kurcze, osłabienie mięśni, a w skrajnych przypadkach porażenie mięśni wskutek blokady nerwowo-mięśniowej.
atropina, blokada nerwowo-mięśniowa, bradykardia, częstoskurcz komorowy, distygminy bromek, dławica piersiowa, drżenie mięśniowe, dysfagia, dystrofia mięśniowa, działanie muskarynowe, efekt nikotynowy, inhibitor acetylocholinoesterazy, miastenia, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, napad kloniczno-toniczny, niedociśnienie tętnicze, nietrzymanie moczu, reakcja anafilaktyczna, reakcja paradoksowa, skurcz oskrzeli, Ubretid, zaburzenie akomodacji, zatrzymanie krążenia, zwężenie źrenic