Działania niepożądane
Mestinon 60 mg

Mestinon (bromek pirydostygminy) w dawce 60 mg, jako inhibitor acetylocholinesterazy, zwiększa stężenie acetylocholiny w synapsach cholinergicznych, co prowadzi do działań niepożądanych wynikających z pobudzenia receptorów muskarynowych i nikotynowych. Objawy muskarynopodobne obejmują m.in. wzmożone wydzielanie gruczołów, skurcze mięśni gładkich przewodu pokarmowego oraz bradykardię (<60 uderzeń/min), natomiast efekty nikotynopodobne manifestują się drżeniem pęczkowym, skurczami mięśni i osłabieniem siły mięśniowej. Działania niepożądane dotyczą wielu układów i narządów, takich jak układ nerwowy (omdlenie, drżenie), oko (mioza, zaburzenia akomodacji), serce (bradykardia, tachykardia, blok przedsionkowo-komorowy), naczynia (niedociśnienie, zaczerwienienie twarzy), układ oddechowy (wzmożone wydzielanie śluzu), przewód pokarmowy (nudności, wymioty, biegunka), skóra (wysypka, pokrzywka, nadmierna potliwość) oraz mięśniowo-szkieletowy (osłabienie siły mięśni, drżenie, skurcze). Częstość występowania tych działań jest nieznana ze względu na brak wystarczających danych.

Działania niepożądane leku Mestinon (bromek pirydostygminy)

Mestinon (bromek pirydostygminy) w postaci tabletek drażowanych o mocy 60 mg, jako lek cholinergiczny, może wywoływać szereg działań niepożądanych związanych z wpływem na autonomiczny układ nerwowy. Działania te obejmują zarówno efekty muskarynopodobne, jak i nikotynowe, które mogą wystąpić z różnym nasileniem u pacjentów stosujących terapię tym preparatem.1

Klasyfikacja działań niepożądanych według częstości występowania

Działania niepożądane bromku pirydostygminy zostały uporządkowane zgodnie z klasyfikacją MedDRA (Medical Dictionary for Regulatory Activities) według układów i narządów. Częstość występowania działań niepożądanych kategoryzowana jest według następującego schematu:2

  • bardzo często (≥ 1/10) – występuje u więcej niż 1 na 10 pacjentów
  • często (≥1/100 do <1/10) – występuje u 1 do 10 na 100 pacjentów
  • niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) – występuje u 1 do 10 na 1000 pacjentów
  • rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) – występuje u 1 do 10 na 10 000 pacjentów
  • bardzo rzadko (<1/10 000) – występuje u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów
  • nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych)

W przypadku leku Mestinon, dla wszystkich wymienionych poniżej działań niepożądanych, częstość występowania określono jako nieznaną, co oznacza, że dokładna częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych.3

Mechanizm powstawania działań niepożądanych

Bromek pirydostygminy, jako inhibitor acetylocholinesterazy, zwiększa stężenie acetylocholiny w synapsach cholinergicznych. Działania niepożądane wynikają z dwóch głównych mechanizmów:

  1. Efekty muskarynopodobne – związane z pobudzeniem receptorów muskarynowych, prowadzące do objawów takich jak wzmożone wydzielanie gruczołów, skurcze mięśni gładkich przewodu pokarmowego czy bradykardia.
  2. Efekty nikotynopodobne – związane z pobudzeniem receptorów nikotynowych, prowadzące głównie do objawów nerwowo-mięśniowych, takich jak skurcze mięśni, drżenie pęczkowe czy osłabienie siły mięśniowej.

Szczegółowy opis działań niepożądanych

Poniżej przedstawiono szczegółowy opis działań niepożądanych według klasyfikacji układów i narządów:

Tabela działań niepożądanych leku Mestinon

Układ/narząd Działania niepożądane Opis Częstość występowania
Zaburzenia układu immunologicznego Nadwrażliwość na lek Reakcje alergiczne o różnym nasileniu Nieznana
Zaburzenia układu nerwowego Omdlenie Krótkotrwała utrata przytomności Nieznana
Drżenie Mimowolne rytmiczne skurcze mięśni Nieznana
Zaburzenia oka Zwężenie źrenic Mioza – zmniejszenie średnicy źrenicy Nieznana
Wzmożone łzawienie Zwiększone wydzielanie łez Nieznana
Zaburzenia akomodacji Problemy z dostosowaniem ostrości widzenia, niewyraźne widzenie Nieznana
Zaburzenia serca Bradykardia Zwolnienie rytmu serca poniżej 60 uderzeń/minutę Nieznana
Tachykardia Przyspieszenie rytmu serca powyżej 100 uderzeń/minutę Nieznana
Blok przedsionkowo-komorowy
Dławica Prinzmetala
Zaburzenia przewodnictwa między przedsionkami a komorami
Szczególna postać dławicy piersiowej spowodowana skurczem tętnicy wieńcowej
Nieznana
Zaburzenia naczyniowe Nagłe zaczerwienienie Zwłaszcza twarzy, związane z rozszerzeniem naczyń krwionośnych Nieznana
Niedociśnienie tętnicze Obniżenie ciśnienia tętniczego krwi Nieznana
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Wzmożone wydzielanie śluzu oskrzelowego Zwiększona sekrecja śluzu w drogach oddechowych z towarzyszącym skurczem oskrzeli Nieznana
Zaburzenia żołądka i jelit Nudności Uczucie dyskomfortu w żołądku z tendencją do wymiotów Nieznana
Wymioty Gwałtowne opróżnianie żołądka przez usta Nieznana
Biegunka Częste oddawanie luźnych lub wodnistych stolców Nieznana
Nadmierna motoryka przewodu pokarmowego Wzmożona perystaltyka jelit Nieznana
Objawy brzuszne
Nadmierne wydzielanie śliny
Dyskomfort, ból, skurcze
Zwiększone wydzielanie śliny (ślinotok)
Nieznana
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Wysypka Zmiany skórne, zazwyczaj ustępujące po odstawieniu leku. Uwaga: leki zawierające bromki nie powinny być więcej stosowane u takich pacjentów Nieznana
Nadmierna potliwość Wzmożone wydzielanie potu Nieznana
Pokrzywka Swędząca wysypka z bąblami podobnymi do tych po kontakcie z pokrzywą Nieznana
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Nasilenie osłabienia siły mięśni Pogorszenie zdolności do wykonywania skurczów mięśniowych Nieznana
Drżenie pęczkowe Drżenie mięśni (fascykulacje) Nieznana
Skurcze mięśni Nagłe, mimowolne skurcze mięśni Nieznana
Hipotonia mięśni Obniżone napięcie mięśniowe Nieznana
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Nagłe parcie na mocz Pilna potrzeba oddania moczu Nieznana

Przełom cholinergiczny – zagrożenie życia

Szczególnie istotnym zagrożeniem związanym ze stosowaniem bromku pirydostygminy jest możliwość wystąpienia przełomu cholinergicznego. Jest to stan potencjalnie zagrażający życiu, charakteryzujący się nasileniem objawów cholinergicznych, które mogą przypominać zaostrzenie objawów miastenii. Wymienione powyżej działania niepożądane mogą wskazywać na rozwijający się przełom cholinergiczny, dlatego należy o nich niezwłocznie powiadomić lekarza w celu ustalenia właściwego rozpoznania i wdrożenia odpowiedniego postępowania.4

Monitorowanie bezpieczeństwa leku

Istotnym elementem zapewnienia bezpieczeństwa stosowania produktu leczniczego Mestinon jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych po dopuszczeniu produktu do obrotu. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania leku. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.5

Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych

W przypadku wystąpienia działań niepożądanych należy rozważyć modyfikację dawkowania lub czasowe odstawienie leku, w zależności od nasilenia objawów. Szczególną uwagę należy zwrócić na objawy sugerujące przełom cholinergiczny, który wymaga natychmiastowej interwencji medycznej, polegającej na odstawieniu leku i podaniu atropiny jako antidotum.

W przypadku wystąpienia reakcji skórnych, zwłaszcza wysypki, wskazane jest odstawienie leku. Należy pamiętać, że u pacjentów, u których wystąpiły reakcje nadwrażliwości na bromki, nie powinno się w przyszłości stosować leków zawierających te związki.6

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl