kryteria Kings College
Kryteria Kings College to zestaw diagnostycznych wskaźników opracowanych w szpitalu Kings College w Londynie, służących do oceny ciężkości niewydolności wątroby i kwalifikacji pacjentów do pilnego przeszczepu wątroby w przypadku ostrej niewydolności wątroby.
Kryteria dzielą się na dwie kategorie: dla zatrucia paracetamolem oraz dla innych przyczyn ostrej niewydolności wątroby. W przypadku zatrucia paracetamolem ocenia się pH krwi tętniczej, poziom kreatyniny, czas protrombinowy, stopień encefalopatii wątrobowej. Dla innych przyczyn uwzględnia się wiek, etiologię, czas trwania żółtaczki przed wystąpieniem encefalopatii, poziom bilirubiny, czas protrombinowy oraz poziom kreatyniny.
Zastosowanie kryteriów Kings College pozwala na identyfikację pacjentów z najgorszym rokowaniem, u których przeszczep wątroby może być jedyną opcją terapeutyczną zapewniającą przeżycie. Czułość i swoistość tych kryteriów jest różnie oceniana w badaniach, ale pozostają one ważnym narzędziem klinicznym w podejmowaniu decyzji o kwalifikacji do przeszczepu.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie wątroby toksyczne – Leczenie
Toksyczne zapalenie wątroby to stan zapalny wywołany ekspozycją na substancje hepatotoksyczne, takie jak leki (np. paracetamol, leki przeciwgruźlicze, niwolumab), alkohol, suplementy diety czy chemikalia. Podstawą terapii jest natychmiastowa eliminacja czynnika toksycznego oraz monitorowanie enzymów wątrobowych (ALT, AST, ALP, GGTP) i bilirubiny. W przypadku przedawkowania paracetamolu stosuje się N-acetylocysteinę (NAC) najlepiej w ciągu 8-16 godzin od ekspozycji, natomiast zatrucie kwasem walproinowym leczy się L-karnityną. Leczenie wspomagające obejmuje dożylne nawodnienie, leki przeciwwymiotne i przeciwbólowe, unikanie leków hepatotoksycznych oraz odpoczynek. W ciężkich przypadkach konieczna jest hospitalizacja, a w razie ostrej niewydolności wątroby rozważa się przeszczep, szczególnie przy wysokich wartościach enzymów przekraczających 10-krotność ULN i bilirubiny powyżej 2-krotności ULN.
autoimmunologiczne zapalenie wątroby, bilirubina, czas protrombinowy, encefalopatia, encefalopatia wątrobowa, enzymy wątrobowe, hiperbilirubinemia, kortykosteroidy, kryteria Kings College, kwas ursodeoksycholowy, L-karnityna, lek hepatoprotekcyjny, lek hepatotoksyczny, lek immunosupresyjny, lek przeciwgruźliczy, marskość wątroby, N-acetylocysteina, niewydolność wątroby, ostra niewydolność wątroby, polekowe uszkodzenie wątroby, przeszczep wątroby, skala MELD, toksyczne uszkodzenie wątroby, wirusowe zapalenie wątroby, zapalenie wątroby toksyczne, zatrucie paracetamolem - Leksykon chorób i schorzeń
Wirusowe zapalenie wątroby typu a – Leczenie
Wirusowe zapalenie wątroby typu A (WZW A) jest ostrą, samoograniczającą się infekcją wątroby wywołaną przez HAV, która zazwyczaj nie prowadzi do przewlekłego uszkodzenia narządu. Leczenie jest wyłącznie wspomagające i obejmuje odpoczynek, odpowiednie nawodnienie, zbilansowaną dietę oraz unikanie alkoholu i leków hepatotoksycznych, takich jak paracetamol. W przypadku nasilonych objawów stosuje się leki przeciwwymiotne, przeciwgorączkowe i przeciwświądowe pod ścisłą kontrolą lekarską. Monitorowanie pacjentów powinno obejmować regularną ocenę funkcji wątroby (AspAT, AlAT, bilirubina, fosfataza alkaliczna, GGTP), parametrów krzepnięcia (INR, czas protrombinowy) oraz stanu neurologicznego w celu wczesnego wykrycia encefalopatii. Hospitalizacja jest wskazana w ciężkich przypadkach, zwłaszcza przy ryzyku piorunującej niewydolności wątroby, gdzie stosuje się intensywne leczenie wspomagające, a w skrajnych sytuacjach rozważa się przeszczepienie wątroby według kryteriów Kings College lub skali MELD.
aplazja czerwonokrwinkowa, badanie funkcji wątroby, badanie serologiczne, encefalopatia wątrobowa, immunoglobulina, kryteria Kings College, leczenie objawowe, leczenie przeciwwirusowe, leczenie wspomagające, lek przeciwgorączkowy, lek przeciwświądowy, lek przeciwwirusowy, lek przeciwwymiotny, nawodnienie dożylne, okres zakaźności, parametry krzepnięcia, piorunująca niewydolność wątroby, postępowanie terapeutyczne, profilaktyka poekspozycyjna, przeszczepienie wątroby, przewlekłe uszkodzenie wątroby, skala MELD, substancja hepatotoksyczna, szczepienie poekspozycyjne, terapia kortykosteroidowa, wirus HAV, wirusowe zapalenie wątroby typu A - Leksykon chorób i schorzeń
Ostre niewydolność wątroby – Diagnostyka i diagnoza
Ostra niewydolność wątroby (ALF) definiowana jest przez nagłe pogorszenie funkcji wątroby u pacjentów bez wcześniejszej choroby wątroby, manifestujące się koagulopatią (INR ≥1,5) oraz encefalopatią wątrobową, trwającą krócej niż 26 tygodni. Diagnostyka ALF wymaga kompleksowego podejścia, obejmującego szczegółowy wywiad (uwzględniający ekspozycję na paracetamol, toksyny, wirusy hepatotropowe, choroby autoimmunologiczne i chorobę Wilsona), badanie fizykalne oraz szeroki panel badań laboratoryjnych (m.in. ALT, AST, bilirubina, albuminy, amoniak, serologia wirusowa, poziom paracetamolu, badania autoimmunologiczne i toksykologiczne). Obrazowanie (USG z dopplerem, TK, MRI, MRCP) służy ocenie struktury wątroby, drożności naczyń i wykluczeniu innych przyczyn, natomiast biopsja wątroby, preferencyjnie przezżylna, jest zarezerwowana dla wybranych przypadków o niejasnej etiologii. Diagnostyka różnicowa obejmuje m.in. ostre zapalenie wątroby, zaostrzenie przewlekłej choroby wątroby, sepsę oraz zakażenia imitujące ALF (np. malaria, leptospiroza).
albuminy, aminotransferazy, amoniak we krwi, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, biopsja wątroby, cholangiografia rezonansu magnetycznego, choroba Wilsona, encefalopatia wątrobowa, gazometria krwi tętniczej, koagulopatia, krwawienie, kryteria Kings College, model MELD, morfologia krwi, N-acetylocysteina, nadciśnienie wrotne, obrzęk mózgu, ostra niewydolność wątroby, paracetamol, przeciwciała autoimmunologiczne, przeszczep wątroby, rezonans magnetyczny, sepsa, skala APACHE, tomografia komputerowa, ultrasonografia jamy brzusznej, wirusowe zapalenie wątroby, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia świadomości, zespół Budda-Chiariego, zespół HELLP, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół wątrobowo-nerkowy, żółtaczka cholestatyczna, żółtaczka hemolityczna - Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie wątroby toksyczne – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Rokowanie w toksycznym zapaleniu wątroby jest uzależnione od stopnia uszkodzenia, czasu trwania ekspozycji na czynnik toksyczny oraz obecności współistniejących chorób wątroby. Kluczowymi wskaźnikami ciężkiego przebiegu są podwyższone stężenie bilirubiny powyżej 2-krotności górnej granicy normy, podwyższony poziom AST, encefalopatia wątrobowa oraz zaburzenia krzepnięcia (wydłużenie czasu protrombinowego). Wartości funkcji dyskryminacyjnej Maddreya (MDF >32) oraz skali MELD (≥23,5) wskazują na wysokie ryzyko ostrej niewydolności wątroby i 30-dniową śmiertelność sięgającą 50%. Dodatkowo, biomarkery takie jak IL-10 i czynnik von Willebranda (≥750 IU/dL) mogą wspomagać ocenę rokowania. W łagodnych przypadkach śmiertelność 30-dniowa jest <5%, natomiast w ciężkich, z encefalopatią i koagulopatią, sięga lub przekracza 50%.
aminotransferaza asparaginianowa, amoniak, bilirubina, biomarkery prognostyczne, czas protrombinowy, czynnik von Willebranda, encefalopatia wątrobowa, funkcja dyskryminacyjna Maddreya, INR, interleukina-10, koagulopatia, kryteria Kings College, marskość wątroby, niewydolność wątroby, ostra niewydolność wątroby, przeszczepienie wątroby, przewlekła niewydolność wątroby, skala MELD, stłuszczenie wątroby, stłuszczeniowe zapalenie wątroby, toksyczne zapalenie wątroby, transaminazy, uszkodzenie wątroby, włóknienie wątroby, zaburzenia krzepnięcia, zespół ogólnoustrojowej reakcji zapalnej, żółtaczka