klasyfikacja Gella-Coombsa

Klasyfikacja Gella-Coombsa to system kategoryzacji reakcji nadwrażliwości, opracowany w 1963 roku przez Robina Coombsa i Philipa Gella. Wyróżnia ona cztery główne typy reakcji immunologicznych, które mogą prowadzić do uszkodzenia tkanek i wystąpienia objawów chorobowych.

Typ I (natychmiastowy) to reakcja anafilaktyczna, zależna od przeciwciał IgE i degranulacji komórek tucznych. Przykładami są reakcje alergiczne, w tym astma, pokrzywka czy wstrząs anafilaktyczny. Typ II (cytotoksyczny) opiera się na wiązaniu przeciwciał IgG lub IgM z antygenami na powierzchni komórek, co prowadzi do ich zniszczenia poprzez aktywację układu dopełniacza lub mechanizmy komórkowe. Występuje w chorobach autoimmunologicznych jak niedokrwistość hemolityczna czy miastenia.

Typ III (kompleksów immunologicznych) charakteryzuje się tworzeniem i odkładaniem kompleksów antygen-przeciwciało w tkankach, co wywołuje reakcję zapalną. Przykładami są choroba posurowicza, niektóre postacie zapalenia naczyń czy toczeń rumieniowaty układowy. Typ IV (opóźniony, komórkowy) jest zależny od limfocytów T, a nie przeciwciał. Reakcja rozwija się po 24-72 godzinach i występuje w alergicznym kontaktowym zapaleniu skóry, reakcji na tuberkulinę czy odrzucaniu przeszczepów.

Współcześnie klasyfikacja Gella-Coombsa pozostaje fundamentalnym narzędziem w immunologii klinicznej, choć wiedza o mechanizmach reakcji immunologicznych znacznie się rozwinęła. Niektórzy eksperci proponują rozszerzenie klasyfikacji o dodatkowe typy, uwzględniające rolę cytokin czy przeciwciał nieukładających dopełniacza.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl