strofantyna
Strofantyna to glikozyd nasercowy, który działa inotropowo dodatnio, zwiększając siłę skurczu mięśnia sercowego. Związek ten izolowany jest głównie z roślin z rodzaju Strophanthus, występujących w Afryce i Azji. Historycznie był stosowany w leczeniu niewydolności serca oraz niektórych zaburzeń rytmu serca.
Mechanizm działania strofantyny polega na hamowaniu pompy sodowo-potasowej (Na+/K+-ATPazy), co prowadzi do zwiększenia stężenia wewnątrzkomórkowego sodu, a w konsekwencji wapnia w kardiomiocytach. Wyższe stężenie jonów wapnia zwiększa siłę skurczu mięśnia sercowego. Strofantyna charakteryzuje się szybkim początkiem działania i krótkim okresem półtrwania w porównaniu do digoksyny.
Współcześnie strofantyna ma ograniczone zastosowanie kliniczne ze względu na wąski indeks terapeutyczny i ryzyko działań niepożądanych, w tym zaburzeń rytmu serca i objawów żołądkowo-jelitowych. W niektórych krajach europejskich nadal jest wykorzystywana w określonych sytuacjach klinicznych, jednak została w dużej mierze zastąpiona przez nowsze, bezpieczniejsze leki w terapii niewydolności serca.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Interakcje leku – Polopiryna C Plus 500 mg + 300 mg + 200 mg
Polopiryna C Plus, zawierająca kwas acetylosalicylowy, kwas askorbinowy oraz wapń, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Kwas acetylosalicylowy nasila działanie leków przeciwcukrzycowych (insulina, pochodne sulfonylomocznika), przeciwzakrzepowych (pochodne kumaryny, heparyna) i przeciwpłytkowych (np. tyklopidyna), zwiększając ryzyko hipoglikemii oraz krwawień, a także podnosi stężenie digoksyny, co może prowadzić do toksyczności. Ponadto, nasila toksyczność metotreksatu i kwasu walproinowego, a osłabia działanie leków przeciwdnawych (probenecyd), moczopędnych (furosemid) oraz inhibitorów ACE (kaptopryl, enalapryl). Kwas askorbinowy przyspiesza eliminację pochodnych amfetaminy i trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych, co może obniżać ich skuteczność, a także fałszuje wyniki badań laboratoryjnych opartych na metodach oksydoredukcyjnych. Wapń zmniejsza wchłanianie tetracyklin i fluorochinolonów (zalecana 3-godzinna przerwa), nasila działanie glikozydów nasercowych, zwiększa ryzyko hiperkalcemii przy stosowaniu diuretyków tiazydowych oraz osłabia działanie blokerów kanału wapniowego.
agregacja płytek krwi, antybiotyk, badanie laboratoryjne, bloker kanału wapniowego, ciśnienie tętnicze, digoksyna, diuretyk tiazydowy, dna moczanowa, działanie antyagregacyjne, działanie hipoglikemizujące, enalapryl, fenytoina, filtracja kłębuszkowa, fluorochinolon, furosemid, glikozyd nasercowy, hiperkalcemia, inhibitor ACE, inhibitor konwertazy angiotensyny, kaptopryl, kontrola glikemii, kontrola INR, kortykosteroid, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, kwas askorbowy, kwas walproinowy, lek moczopędny, lek przeciwdnawy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, metotreksat, nefrotoksyczność, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, owrzodzenie, pochodne amfetaminy, pochodne kumaryny, pochodne sulfonylomocznika, probenecyd, reumatoidalne zapalenie stawów, równowaga wodno-elektrolitowa, strofantyna, sulfonamid, szpik kostny, tetracyklina, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tyklopidyna, uszkodzenie błony śluzowej przewodu pokarmowego, werapamil, witamina C, zaburzenia rytmu serca, zaburzenie funkcji nerek, zaburzenie krzepnięcia - Leksykon leków
Interakcje leku – Sanosvit Calcium 114 mg Ca2+/5 ml
Preparat Sanosvit Calcium wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Współstosowanie z tiazydowymi lekami moczopędnymi może prowadzić do hiperkalcemii wskutek zmniejszonego wydalania wapnia, co wymaga regularnego monitorowania stężenia wapnia w surowicy. Preparat obniża wchłanianie antybiotyków tetracyklinowych i chinolonowych, dlatego zaleca się przyjmowanie tych antybiotyków odpowiednio 2 godziny przed lub 4-6 godzin po podaniu wapnia. Wysokie dawki Sanosvit Calcium, zwłaszcza w połączeniu z witaminą D, mogą osłabiać działanie antagonistów wapnia (np. werapamilu), a jednoczesne stosowanie z glikozydami nasercowymi (digoksyna, strofantyna) zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca, co wymaga ścisłego monitorowania EKG i stężenia leków. Ponadto preparat nasila działanie sulfonamidów i zmniejsza wchłanianie bisfosfonianów, lewotyroksyny, żelaza, cynku oraz ranelinianu strontu, co wymaga zachowania odpowiednich odstępów czasowych między podaniem leków (od 1 do 6 godzin w zależności od preparatu).
Wchłanianie wapnia z preparatu Sanosvit Calcium jest modulowane przez różne czynniki endogenne i dietetyczne. Witamina D, glikokortykosteroidy, parathormon, tiazydowe diuretyki oraz kwas cytrynowy zwiększają absorpcję wapnia, natomiast kalcytonina, nadmiar lipidów i fosforany ją obniżają. Dietetyczne fityniany (produkty zbożowe), szczawiany (szpinak, rabarbar) oraz fosforany (mleko i przetwory mleczne) tworzą nierozpuszczalne kompleksy z wapniem, zmniejszając jego biodostępność. Kwaśny odczyn pokarmu sprzyja wchłanianiu wapnia, natomiast zasadowy je obniża. Choć brak jest bezpośrednich danych o interakcji z alkoholem, nadmierne spożycie etanolu może zaburzać metabolizm wapnia poprzez zmniejszenie jego wchłaniania i zwiększenie wydalania, co może negatywnie wpływać na skuteczność suplementacji i gęstość mineralną kości. W praktyce klinicznej zaleca się uwzględnienie tych interakcji oraz edukację pacjentów w celu optymalizacji terapii i minimalizacji ryzyka działań niepożądanych.
alendronian, antagoniści wapnia, antybiotyki chinolonowe, antybiotyki tetracyklinowe, biodostępność, bisfosfoniany, ciprofloksacyna, digoksyna, diltiazem, doksycyklina, fityniany, gęstość mineralna kości, glikokortykosteroidy, glikozydy nasercowe, hiperkalcemia, hydrochlorotiazyd, indapamid, kalcytonina, kotrimoksazol, kwas cytrynowy, norfloksacyna, osteoporoza, parathormon, rizedronian, równowaga wapniowo-fosforanowa, strofantyna, sulfonamidy, szczawiany, tetracyklina, tiazydowe leki moczopędne, werapamil, witamina D, zaburzenia rytmu serca - Leksykon substancji czynnych
Kozłek – Właściwości farmakodynamiczne
Kozłek lekarski (Valeriana officinalis L.) wykazuje wielokierunkowe działanie farmakodynamiczne, głównie uspokajające i nasenne, wynikające z obecności seskwiterpenów (w tym walerenalu i kwasu walerenowego), walepotratów, olejków eterycznych, lignanów oraz flawonoidów. Mechanizmy działania obejmują modulację układu GABA-ergicznego, agonizm receptorów adenozynowych A1 oraz wpływ na receptory serotoninowe 5-HT1A, co przekłada się na poprawę jakości snu, skrócenie czasu zasypiania oraz wydłużenie jego trwania. Skuteczność preparatów standaryzowanych na zawartość kwasów walerenowych (≥0,15 mg/tabletkę) potwierdzono w badaniach klinicznych z podwójnie ślepą próbą, gdzie dawka seskwiterpenów rzędu 50 mg/kg wykazywała istotne działanie uspokajające i zmniejszające ruchliwość.
bezsenność, działanie kardioprotekcyjne, działanie uspokajające i nasenne, flawonoidy, glikozydy kardenolidowe, kozłek lekarski, kwas walerenowy, kwasy goryczochmielowe, kwiatostan głogu, leki nasenne, lignany, liść melisy, napięcie nerwowe, olejki eteryczne, ośrodkowy układ nerwowy, problemy z zasypianiem, receptory adenozynowe, receptory GABA, receptory serotoninowe, seskwiterpeny, strofantyna, szyszki chmielu, układ GABA-ergiczny, walepotriaty, właściwości sedatywne, zaburzenia snu, ziele serdecznika - Leksykon leków
Interakcje leku – Ascalcin Plus o smaku malinowym 500 mg + 300 mg + 200 mg
Preparat Ascalcin Plus zawiera kwas acetylosalicylowy (500 mg), kwas askorbowy (300 mg) oraz wapń (200 mg w postaci 1,55 g wapnia laktoglukonianu), które wykazują liczne interakcje farmakologiczne. Szczególnie istotne jest bezwzględne przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania kwasu acetylosalicylowego z metotreksatem w dawkach ≥15 mg/tydzień ze względu na ryzyko nasilenia toksyczności szpiku kostnego. Kwas acetylosalicylowy nasila działanie hipoglikemizujące leków przeciwcukrzycowych, zwiększa ryzyko krwawień przy stosowaniu leków przeciwzakrzepowych, przeciwpłytkowych, SSRI, kortykosteroidów i innych NLPZ oraz może osłabiać działanie leków moczopędnych, inhibitorów ACE i leków przeciwdnawe. Kwas askorbowy przyspiesza eliminację pochodnych amfetaminy i trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych, a wapń zmniejsza wchłanianie fluorochinolonów i tetracyklin oraz może nasilać działanie glikozydów nasercowych i wpływać na działanie leków moczopędnych tiazydowych i blokerów kanału wapniowego.
białko osocza, bloker kanału wapniowego, digoksyna, dna moczanowa, działanie antyagregacyjne, działanie hipoglikemizujące, działanie synergistyczne, enalapryl, fenytoina, filtracja kłębuszkowa, fluorochinolon, furosemid, glikozyd nasercowy, hamowanie agregacji płytek krwi, heparyna, hiperkalcemia, inhibitor ACE, inhibitor konwertazy angiotensyny, kaptopryl, klirens nerkowy, kortykosteroid, krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, kwas askorbowy, kwas walproinowy, laktoglukonian wapnia, lek moczopędny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwdnawy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwzakrzepowy, metoda oksydoredukcyjna, metotreksat, niesteroidowy lek przeciwzapalny, pochodna amfetaminy, pochodna kumaryny, pochodna sulfonylomocznika, probenecyd, selektywny inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, SSRI, strofantyna, sulfonamid, tetracyklina, tiazydowy lek moczopędny, toksyczność szpiku kostnego, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tyklopidyna, werapamil, zaburzenie rytmu serca, zakażenie bakteryjne - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Convafort 15,7 mg
Convafort jest produktem leczniczym zawierającym wyciąg suchy z ziela konwalii (Convallaria maialis L.) w dawce 15,7 mg na tabletkę drażowaną, co odpowiada 0,53-0,79 jednostkom gołębim glikozydów kardenolidowych. Mechanizm działania preparatu opiera się na hamowaniu pompy sodowo-potasowej w kardiomiocytach, co prowadzi do efektu inotropowo dodatniego, tj. zwiększenia siły skurczu mięśnia sercowego. Działanie to jest porównywalne do strofantyny, jednak o znacznie mniejszej sile. Convafort wykazuje również słabe działanie diuretyczne, co może być korzystne w terapii pacjentów wymagających łagodnego efektu moczopędnego wraz z poprawą kurczliwości mięśnia sercowego.
- Leksykon leków
Interakcje leku – Laboratoria PolfaŁódź Przeziębienie i Grypa 500 mg + 300 mg + 200 mg
Preparat Laboratoria PolfaŁódź PRZEZIĘBIENIE I GRYPA zawiera trzy substancje czynne: kwas acetylosalicylowy, kwas askorbowy oraz wapń (w postaci wapnia laktoglukonianu), które wykazują liczne interakcje farmakologiczne. Kwas acetylosalicylowy, jako NLPZ, nasila działanie leków przeciwcukrzycowych (insulina, pochodne sulfonylomocznika) poprzez wypieranie z połączeń białkowych, co zwiększa ryzyko hipoglikemii. Ponadto, zwiększa ryzyko krwawień przy jednoczesnym stosowaniu leków przeciwzakrzepowych (pochodne kumaryny, heparyna) i antyagregacyjnych (tyklopidyna). Istotne jest także nasilenie toksyczności metotreksatu (ryzyko supresji szpiku) oraz kwasu walproinowego (wzrost skłonności do krwawień). Kwas askorbowy przyspiesza eliminację pochodnych amfetaminy i trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych oraz może fałszować wyniki badań biochemicznych (glukoza, kreatynina, krew utajona). Wapń obniża wchłanianie fluorochinolonów i tetracyklin, a jego duże dawki nasilają działanie glikozydów nasercowych, zwiększając ryzyko arytmii. Moczopędne tiazydowe mogą powodować hiperkalcemię poprzez zwiększenie zwrotnego wchłaniania wapnia.
agregacja płytek krwi, bloker kanału wapniowego, digoksyna, dna moczanowa, działanie antyagregacyjne, działanie niepożądane, efekt hipoglikemizujący, enalapryl, fenytoina, filtracja kłębuszkowa, fluorochinolon, furosemid, glikozyd nasercowy, hiperkalcemia, inhibitor konwertazy angiotensyny, kaptopryl, krwawienie, kwas acetylosalicylowy, kwas askorbowy, kwas walproinowy, lek moczopędny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwdnawy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwzakrzepowy, metotreksat, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, pochodna amfetaminy, pochodna kumaryny, pochodna sulfonylomocznika, probenecyd, przewód pokarmowy, reumatoidalne zapalenie stawów, strofantyna, sulfonamid, tetracyklina, tiazydowy lek moczopędny, toksyczność szpiku kostnego, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tyklopidyna, uszkodzenie błony śluzowej żołądka, wapń laktoglukonian, werapamil, witamina D, zaburzenie rytmu serca - Leksykon substancji czynnych
Ziele konwalii – Właściwości farmakodynamiczne
Ziele konwalii (Convallaria maialis L., herba) zawiera glikozydy kardenolidowe, głównie konwalatoksynę, które wykazują działanie inotropowo dodatnie poprzez wzmacnianie siły skurczu mięśnia sercowego, oraz działanie chronotropowo ujemne, zmniejszając częstość skurczów serca. Mechanizm działania jest podobny do strofantyny, jednak siła efektu jest znacznie słabsza, co potwierdzają jednostki gołębie (j.g.). Preparat Convafort zawiera 15,7 mg wyciągu suchego (0,53-0,79 j.g.), natomiast Kelicardina 1 ml kropli doustnych zawiera 0,47 g wyciągu płynnego (2,5-4,2 j.g.). Preparaty te wykazują również słabe działanie moczopędne i są stosowane tradycyjnie, bez pełnych badań farmakologicznych zgodnych z nowoczesnymi standardami.
Convallaria maialis, działanie chronotropowo ujemne, działanie inotropowo dodatnie, działanie moczopędne, ekstrahent etanolowy, glikozyd kardenolidowy, glikozyd nasercowy, jednostka gołębia, konwalatoksyna, niewydolność mięśnia sercowego, skurcz mięśnia sercowego, strofantyna, wyciąg płynny, wyciąg suchy, zaburzenie pracy serca - Leksykon substancji czynnych
Kwiatostan głogu – Właściwości farmakodynamiczne
Kwiatostan głogu (Crataegi folium cum flore) pozyskiwany z gatunków Crataegus monogyna, C. leavigata oraz C. oxycantha jest wykorzystywany w preparatach kardiologicznych ze względu na swoje właściwości farmakodynamiczne. Substancje aktywne zawarte w kwiatostanie wykazują działanie inotropowo dodatnie, zwiększając siłę skurczu mięśnia sercowego, oraz działanie chronotropowo ujemne, obniżając częstość skurczów serca. Takie właściwości czynią go użytecznym w terapii łagodnych zaburzeń rytmu i funkcji serca. Preparaty zawierające kwiatostan głogu, takie jak Kelicardina, często łączą go z innymi składnikami, np. wyciągiem z ziela konwalii zawierającym glikozydy kardenolidowe, co potęguje efekt kardiologiczny. W preparacie Kelicardina zastosowano wyciąg płynny (1:1) ekstrahowany 70% etanolem w ilości 42,0 g na 100 g preparatu, co odpowiada 0,40 g wyciągu na 1 ml produktu.
badanie kliniczne, charakterystyka produktu leczniczego, Crataegi folium cum flore, działanie chronotropowo ujemne, działanie inotropowo dodatnie, działanie kardiologiczne, ekstrakcja etanolem, glikozyd kardenolidowy, kwiatostan głogu, mięsień sercowy, preparat farmaceutyczny, strofantyna, surowiec roślinny, układ sercowo-naczyniowy, wyciąg płynny, zaburzenia pracy serca, ziele konwalii, zioła do zaparzania