glikozyd kardenolidowy

Glikozydy kardenolidowe to grupa związków chemicznych należących do glikozydów nasercowych, które występują naturalnie w niektórych roślinach, takich jak naparstnica (Digitalis spp.), oleander (Nerium oleander) czy konwalia majowa (Convallaria majalis). Składają się z części cukrowej (glikonu) oraz niecukrowej (aglikonu) o strukturze kardenolidu, zawierającej pięcioczłonowy pierścień laktonowy.

Pod względem farmakologicznym glikozydy kardenolidowe wykazują silne działanie inotropowe dodatnie, zwiększając siłę skurczu mięśnia sercowego bez znaczącego wpływu na zużycie tlenu. Mechanizm ich działania polega na hamowaniu aktywności pompy sodowo-potasowej (Na⁺/K⁺-ATPazy), co prowadzi do wzrostu wewnątrzkomórkowego stężenia jonów wapnia i zwiększenia siły skurczu mięśnia sercowego.

W praktyce klinicznej najczęściej stosowanymi glikozydami kardenolidowymi są digoksyna i digitoksyna, wykorzystywane w leczeniu niewydolności serca oraz niektórych zaburzeń rytmu serca, szczególnie migotania przedsionków. Ze względu na wąskie okno terapeutyczne, konieczne jest ścisłe monitorowanie stężenia tych leków w surowicy krwi, aby uniknąć działań niepożądanych, które mogą obejmować zaburzenia rytmu serca, zaburzenia żołądkowo-jelitowe oraz zaburzenia widzenia.

Ostatnie badania wskazują również na potencjalne przeciwnowotworowe właściwości glikozydów kardenolidowych, co otwiera nowe perspektywy dla ich zastosowania w onkologii. Naukowcy badają ich zdolność do indukowania apoptozy komórek nowotworowych oraz hamowania angiogenezy i przerzutowania.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl