prostaglandyny naczyniowe

Prostaglandyny naczyniowe to grupa eikozanoidów odgrywających kluczową rolę w regulacji napięcia naczyń krwionośnych oraz homeostazy naczyniowej. Powstają z kwasu arachidonowego w wyniku działania cyklooksygenazy (COX) i następnie odpowiednich syntaz. Główne prostaglandyny działające na naczynia to PGI2 (prostacyklina), PGE2, PGD2 oraz PGF2α.

Prostacyklina (PGI2), wytwarzana głównie przez komórki śródbłonka naczyniowego, wykazuje silne działanie wazodylatacyjne oraz hamuje agregację płytek krwi. PGE2 powoduje rozszerzenie naczyń i uczestniczy w procesach zapalnych. Z kolei PGF2α działa głównie naczynioskurczowo, podobnie jak tromboksan A2 (TXA2), który dodatkowo nasila agregację płytek.

Równowaga między działaniem prostacykliny (rozszerzającej naczynia) a tromboksanu (zwężającego naczynia) ma istotne znaczenie dla prawidłowej homeostazy naczyniowej. Zaburzenie tej równowagi przyczynia się do rozwoju chorób sercowo-naczyniowych, w tym nadciśnienia tętniczego, miażdżycy i zakrzepicy. Leki modulujące aktywność prostaglandyn naczyniowych, takie jak aspiryna (hamująca COX-1) czy selektywne inhibitory COX-2, znajdują szerokie zastosowanie w terapii chorób układu krążenia.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl