utrata gęstości kości
Utrata gęstości kości to proces stopniowego zmniejszania się masy kostnej i osłabienia mikroarchitektury tkanki kostnej, co prowadzi do zwiększonej łamliwości kości. Zjawisko to może występować w przebiegu osteopenii (stanu pośredniego) lub osteoporozy, która jest zaawansowaną formą tego procesu.
Etiologia utraty gęstości kości jest wieloczynnikowa i obejmuje predyspozycje genetyczne, niedobory hormonalne (zwłaszcza estrogenu u kobiet po menopauzie i testosteronu u mężczyzn), niedobory witaminy D i wapnia, przewlekłe stosowanie glikokortykosteroidów, niektóre choroby endokrynologiczne (np. nadczynność tarczycy, nadczynność przytarczyc), brak aktywności fizycznej oraz używki (alkohol, nikotyna).
Diagnostyka utraty gęstości kości opiera się głównie na badaniu densytometrycznym (DXA), które jest złotym standardem w ocenie masy kostnej. Wynik przedstawiany jest w postaci wskaźnika T-score (porównanie z wartością szczytową młodych osób dorosłych) oraz Z-score (porównanie z wartością referencyjną dla wieku). Zgodnie z kryteriami WHO, wartość T-score poniżej -1,0 wskazuje na osteopenię, a poniżej -2,5 na osteoporozę.
Profilaktyka i leczenie obejmują modyfikację stylu życia (zwiększenie aktywności fizycznej, zwłaszcza ćwiczeń oporowych, zaprzestanie palenia tytoniu i ograniczenie spożycia alkoholu), suplementację wapnia i witaminy D oraz farmakoterapię. W leczeniu farmakologicznym stosuje się bisfosfoniany, denosumab, teryparatyd, raloksyfen oraz hormonalną terapię zastępczą, przy czym wybór terapii powinien być zindywidualizowany.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Divina 2 mg (białe); 2 mg + 10 mg (niebieskie)
Produkt leczniczy Divina to złożony preparat hormonalny zawierający 2 mg estradiolu walerianianu oraz 10 mg medroksyprogesteronu octanu (MPA) w tabletkach niebieskich, a także tabletki białe zawierające jedynie 2 mg estradiolu walerianianu. Estradiol walerianian, będący syntetycznym 17β-estradiolem identycznym z endogennym hormonem, uzupełnia niedobory estrogenów u kobiet po menopauzie, łagodząc objawy menopauzy i przeciwdziałając utracie gęstości kości. MPA, pochodna progesteronu, zapobiega rozrostowi i rakowi błony śluzowej trzonu macicy poprzez transformację endometrium do fazy wydzielniczej, co jest istotne przy terapii estrogenowej u kobiet z zachowaną macicą. W badaniach klinicznych Divina wykazała skuteczność w łagodzeniu objawów menopauzy już w pierwszych tygodniach terapii, z 86% pacjentek doświadczających regularnych krwawień z odstawienia trwających średnio 5 dni, a śródcykliczne krwawienia i plamienia występowały u 24-34% kobiet w trakcie pierwszego roku leczenia.
17β-estradiol, błona śluzowa trzonu macicy, Divina, estradiolu walerianian, faza proliferacyjna, gęstość mineralna kości, hormonalna terapia zastępcza, krwawienie z odstawienia, medroksyprogesteronu octan, monoterapia estrogenowa, objawy menopauzy, osteoporoza, progestagen, rak błony śluzowej trzonu macicy, receptor cytoplazmatyczny, receptor progestagenowy, szyjka kości udowej, trójkąt Warda, utrata gęstości kości, złamanie osteoporotyczne