krwawienie zewnątrzoponowe
Krwawienie zewnątrzoponowe (epidural hematoma) to nagromadzenie krwi między kością czaszki a twardą oponą mózgową. Stanowi stan nagłego zagrożenia życia wymagający natychmiastowej interwencji neurochirurgicznej. Najczęstszą przyczyną jest uraz głowy powodujący przerwanie tętnicy oponowej środkowej.
W obrazie klinicznym charakterystyczna jest triada objawów: utrata przytomności bezpośrednio po urazie, następnie okres względnie dobrego stanu (tzw. jasny okres) i ponowne pogorszenie z silnym bólem głowy, wymiotami oraz zaburzeniami świadomości. Czaszkę krwawienie zewnątrzoponowe widoczne jest w badaniu CT jako hiperdensyjna soczewkowata zmiana przylegająca do kości.
Leczenie obejmuje ewakuację krwiaka poprzez kraniotomię, która powinna być przeprowadzona w ciągu kilku godzin od urazu. Rokowanie zależy od czasu, który upłynął od urazu do interwencji chirurgicznej, wieku pacjenta oraz rozległości uszkodzenia mózgu. Śmiertelność w przypadku szybkiej interwencji wynosi około 5-10%, jednak opóźnienie leczenia znacząco zwiększa to ryzyko.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Fraxodi 15 200 j.m. AXa/0,8 ml
Lek Fraxodi, zawierający nadroparynę wapniową w dawce 15 200 j.m. AXa/0,8 ml, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną, heparynę lub jej pochodne oraz u osób z małopłytkowością indukowaną nadroparyną, aktywnym krwawieniem i zaburzeniami hemostazy zwiększającymi ryzyko krwawienia (z wyjątkiem DIC niewywołanego przez heparynę). Ponadto, lek nie powinien być stosowany u pacjentów z organicznymi zmianami predysponującymi do krwawień, takimi jak czynna choroba wrzodowa żołądka i/lub dwunastnicy, krwotoczne incydenty naczyniowo-mózgowe oraz ostre zakaźne zapalenie wsierdzia. U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny < 30 ml/min) stosowanie Fraxodi jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko kumulacji nadroparyny i zwiększonego ryzyka krwawień.
choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, ciężkie zaburzenie czynności nerek, doustny antykoagulant, heparyna drobnocząsteczkowa, klirens kreatyniny, krwawienie podpajęczynówkowe, krwawienie zewnątrzoponowe, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwpłytkowy, lek trombolityczny, małopłytkowość zależna od nadroparyny, nadroparyna wapniowa, niestabilna dławica piersiowa, niesteroidowy lek przeciwzapalny, ostre zakaźne zapalenie wsierdzia, punkcja lędźwiowa, retinopatia naczyniowa, rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, zawał mięśnia sercowego bez załamka Q, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie regionalne, znieczulenie zewnątrzoponowe - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Losmina 150 mg/ml (15 000 j.m.)
Enoksaparyna sodowa (Losmina) w dawkach 12 000 j.m. (120 mg)/0,8 ml oraz 15 000 j.m. (150 mg)/1 ml wykazuje minimalne przenikanie przez łożysko, co potwierdzają badania przedkliniczne na modelach zwierzęcych, bez dowodów na działanie teratogenne lub toksyczne dla płodu. Stosowanie enoksaparyny w ciąży powinno być ograniczone do sytuacji medycznie uzasadnionych, z uwzględnieniem ścisłego nadzoru klinicznego, zwłaszcza w zakresie monitorowania objawów krwawienia oraz parametrów krzepnięcia. Ryzyko powikłań takich jak krwawienia, małopłytkowość czy osteoporoza u kobiet ciężarnych stosujących enoksaparynę nie różni się istotnie od populacji nieciężarnych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentek z implantowanymi sztucznymi zastawkami serca, ze względu na podwyższone ryzyko powikłań zakrzepowo-zatorowych i krwotocznych.
biodostępność, działanie przeciwzakrzepowe, działanie teratogenne, enoksaparyna sodowa, implantacja zastawki serca, krwawienie, krwawienie zewnątrzoponowe, leczenie przeciwzakrzepowe, małopłytkowość, model zwierzęcy, monitorowanie kliniczne, osteoporoza, parametry krzepnięcia, powikłania neurologiczne, powikłania zakrzepowo-zatorowe, przenikanie przez łożysko, przestrzeń zewnątrzoponowa, roztwór do wstrzykiwań, sztuczna zastawka serca, znieczulenie zewnątrzoponowe - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Neoparin 20 mg/0,2 ml
Enoksaparyna sodowa (Neoparin) stosowana u kobiet w ciąży wykazuje minimalne przenikanie przez łożysko, co potwierdzają badania przedkliniczne, które nie wykazały działania teratogennego ani toksycznego na płód. Brak jest jednoznacznych danych klinicznych dotyczących przenikania leku w poszczególnych trymestrach ciąży, jednak dostępne dane sugerują, że stosowanie enoksaparyny nie zwiększa ryzyka krwawień, małopłytkowości ani osteoporozy w porównaniu do populacji nieciężarnych. Szczególną ostrożność należy zachować u kobiet z zastawkami serca oraz w kontekście planowania znieczulenia zewnątrzoponowego, gdzie wskazane jest odstawienie leku w celu minimalizacji ryzyka krwawienia w przestrzeni zewnątrzoponowej. Monitorowanie pacjentek powinno obejmować ocenę objawów krwawienia i nadmiernego działania przeciwzakrzepowego.
działanie przeciwzakrzepowe, działanie teratogenne, enoksaparyna sodowa, heparyna drobnocząsteczkowa, krwawienie, krwawienie zewnątrzoponowe, małopłytkowość, Neoparin, osteoporoza, podanie doustne, przenikanie leku przez łożysko, sztuczna zastawka serca, terapia enoksaparyną, trymestr ciąży, wpływ na płodność, znieczulenie zewnątrzoponowe - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Fragmin 15 000 j.m. a.Xa/0,6 ml
Lek Fragmin (dalteparyna sodowa) jest heparyną drobnocząsteczkową stosowaną w profilaktyce i leczeniu zakrzepicy, jednak posiada szereg bezwzględnych przeciwwskazań. Należą do nich nadwrażliwość na dalteparynę lub inne heparyny, immunologiczna małopłytkowość poheparynowa, aktywne krwawienia (np. z przewodu pokarmowego lub naczyń mózgowych), ciężkie zaburzenia krzepnięcia, ostre lub podostre bakteryjne zapalenie wsierdzia oraz niedawne zabiegi neurochirurgiczne, okulistyczne lub otologiczne. Szczególną ostrożność wymaga stosowanie wysokich dawek (od 2 500 j.m. do 18 000 j.m. anty-Xa w objętościach od 0,2 ml do 0,72 ml) u pacjentów planowanych do znieczulenia podpajęczynówkowego, zewnątrzoponowego lub innych procedur z nakłuciem lędźwiowym ze względu na ryzyko krwawienia do przestrzeni podpajęczynówkowej lub zewnątrzoponowej i potencjalnej kompresji rdzenia kręgowego.
bakteryjne zapalenie wsierdzia, dalteparyna sodowa, Fragmin, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, jednostka anty-Xa, kompresja rdzenia kręgowego, krwawienie, krwawienie podpajęczynówkowe, krwawienie zewnątrzoponowe, małopłytkowość poheparynowa, nakłucie lędźwiowe, niestabilna choroba wieńcowa, zabieg neurochirurgiczny, zaburzenie krzepnięcia, zakrzepica, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie zewnątrzoponowe - Leksykon substancji czynnych
Dalteparyna sodowa – Przeciwwskazania stosowania
Dalteparyna sodowa, jako heparyna drobnocząsteczkowa (LMWH), jest szeroko stosowana w terapii przeciwzakrzepowej, jednak jej podanie jest przeciwwskazane w określonych stanach klinicznych. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na dalteparynę lub inne heparyny, potwierdzoną lub podejrzewaną małopłytkowość poheparynową (HIT), aktywne krwawienia (zwłaszcza z przewodu pokarmowego i naczyń mózgowych), ciężkie zaburzenia krzepnięcia, ostre lub podostre bakteryjne zapalenie wsierdzia oraz niedawne urazy lub zabiegi chirurgiczne w obrębie OUN, oczu lub uszu. Szczególną ostrożność należy zachować przy stosowaniu wysokich dawek dalteparyny (>10 000 j.m.) u pacjentów planowanych do znieczulenia podpajęczynówkowego lub zewnątrzoponowego, ze względu na ryzyko poważnych powikłań krwotocznych. Zaleca się odpowiednie odstępy czasowe od ostatniej dawki leku do planowanego zabiegu: 12 godzin dla dawek profilaktycznych (2500-5000 j.m.) oraz 24 godziny dla dawek pośrednich (5000-10 000 j.m.) i leczniczych (>10 000 j.m.).
aktywność anty-Xa, antagonisty witaminy K, czynne krwawienie, doustne antykoagulanty, fondaparynuks, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, krwawienie zewnątrzoponowe, leczenie przeciwzakrzepowe, małopłytkowość poheparynowa, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na dalteparynę, nakłucie lędźwiowe, niestabilna choroba wieńcowa, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, retinopatia cukrzycowa, ryzyko zakrzepowo-zatorowe, trombocytopenia, zaburzenia czynności płytek krwi, zaburzenia krzepnięcia, zakrzepica żył głębokich, zapalenie wsierdzia, zatorowość płucna, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie zewnątrzoponowe - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Clexane 8000 j.m. (80 mg)/0,8 ml
Enoksaparyna sodowa, substancja czynna leku Clexane, jest heparyną drobnocząsteczkową stosowaną w profilaktyce i leczeniu stanów zakrzepowo-zatorowych. Przeciwwskazania do jej stosowania obejmują nadwrażliwość na enoksaparynę, heparynę, pochodne heparyny oraz substancje pomocnicze preparatu, a także immunologiczną małopłytkowość poheparynową (HIT) w ciągu ostatnich 100 dni lub obecność przeciwciał przeciwko kompleksom heparyna-PF4. Ponadto, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z aktywnym, klinicznie istotnym krwawieniem oraz stanami zwiększonego ryzyka krwawienia, takimi jak niedawny udar krwotoczny, owrzodzenia przewodu pokarmowego, nowotwory z wysokim ryzykiem krwawienia, niedawne operacje mózgu, rdzenia kręgowego lub oka, żylaki przełyku, tętniaki naczyniowe oraz poważne nieprawidłowości naczyniowe w obrębie ośrodkowego układu nerwowego.
aktywność anty-Xa, depolimeryzacja heparyny, działanie przeciwkrzepliwe, enoksaparyna sodowa, heparyna drobnocząsteczkowa, krwawienie klinicznie istotne, krwawienie zewnątrzoponowe, leczenie przeciwzakrzepowe, małopłytkowość poheparynowa, owrzodzenie żołądka, powikłanie zakrzepowe, reakcja anafilaktyczna, stan zakrzepowo-zatorowy, tętniak naczyniowy, udar krwotoczny, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie zewnątrzoponowe, żylaki przełyku