zaburzenie pigmentacji
Zaburzenia pigmentacji skóry to grupa schorzeń dermatologicznych charakteryzujących się nieprawidłową ilością melaniny lub jej dystrybucją w skórze. Mogą one prowadzić zarówno do hiperpigmentacji (nadmierne gromadzenie się barwnika), jak i hipopigmentacji (niedobór barwnika), a także do całkowitego braku pigmentu (bielactwo).
Etiologia zaburzeń pigmentacji jest złożona i obejmuje czynniki genetyczne, autoimmunologiczne, zapalne, hormonalne, polekowe oraz środowiskowe, z których najważniejszym jest ekspozycja na promieniowanie UV. Melanocyty, komórki produkujące melaninę, mogą być uszkodzone, zniszczone lub dysfunkcyjne, co prowadzi do widocznych zmian w zabarwieniu skóry.
Diagnostyka zaburzeń pigmentacji wymaga dokładnego badania dermatologicznego, często wspomaganego dermatoskopią, badaniami histopatologicznymi oraz testami laboratoryjnymi w celu określenia przyczyny. Leczenie jest ukierunkowane na przyczynę podstawową i może obejmować miejscowe środki rozjaśniające (np. hydrochinon, kwas azelainowy, retinoidy), terapię laserową, mikrodermabrazję, peelingi chemiczne oraz fotoprotekcję.
Wśród najczęstszych zaburzeń pigmentacji wymienia się bielactwo, ostudę (melasma), plamy posłoneczne, piegi, plamy café-au-lait, hiperpigmentację pozapalną oraz albinizm. Każde z tych schorzeń wymaga indywidualnego podejścia terapeutycznego i często długotrwałego leczenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Terbiderm 10 mg/g
Produkt leczniczy Terbiderm (chlorowodorek terbinafiny 10 mg/g, krem) może wywoływać głównie miejscowe działania niepożądane skórne, takie jak świąd, łuszczenie naskórka, ból, podrażnienie, zaburzenia pigmentacji, uczucie pieczenia, rumień oraz powstawanie strupów. Reakcje te występują z częstością nieznaną i nie powinny być mylone z reakcjami nadwrażliwości, które manifestują się uogólnioną wysypką i stanowią wskazanie do natychmiastowego przerwania terapii. W przypadku kontaktu preparatu z oczami może dojść do podrażnienia struktur oka, co wymaga przepłukania oka czystą wodą. Rzadko obserwuje się paradoksalne nasilenie infekcji grzybiczej, co wymaga rozważenia alternatywnych metod leczenia przeciwgrzybiczego.
chlorowodorek terbinafiny, egzema, infekcja grzybicza, kontaktowe zapalenie skóry, leczenie przeciwgrzybicze, miejscowa reakcja skórna, miejscowe podrażnienie, nasilenie infekcji, pieczenie skóry, podrażnienie oka, reakcja nadwrażliwości, rumień skóry, suchość skóry, świąd skóry, Terbiderm, tworzenie strupów, układ immunologiczny, wyprysk skórny, zaburzenie pigmentacji, zaburzenie skóry, złuszczanie naskórka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Klonafen 2 mg
Klonazepam, substancja czynna leku Klonafen, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu. Do najczęstszych należą zaburzenia hematologiczne (małopłytkowość), reakcje alergiczne, w tym anafilaksja, oraz zaburzenia psychiczne takie jak zmiany libido, wahania nastroju, splątanie, depresja oraz liczne reakcje paradoksalne (niepokój ruchowy, agresywność, urojenia, omamy). Rzadziej obserwuje się objawy ze strony układu nerwowego, m.in. zaburzenia koncentracji, senność, ataksję, zawroty głowy, a także napady uogólnione. Bardzo rzadkie, ale istotne są odwracalne zaburzenia neurologiczne, takie jak dyzartria, niepamięć następcza oraz zwiększenie częstości napadów padaczkowych. Ponadto, nieokreślona jest częstość występowania poważnych działań niepożądanych, takich jak depresja oddechowa, niewydolność serca, zaburzenia widzenia, reakcje skórne, osłabienie mięśni czy nietrzymanie moczu. U dzieci i młodzieży mogą pojawić się specyficzne objawy, w tym przedwczesne dojrzewanie płciowe oraz zwiększona produkcja wydzieliny oskrzelowej i śliny.
anafilaksja, arefleksja, ataksja, benzodiazepina, bezdech, depresja krążeniowo-oddechowa, depresja oddechowa, diplopia, dysfagia, dyzartria, klonazepam, małopłytkowość, napad uogólniony, niedociśnienie tętnicze, niepamięć następcza, niewydolność serca, objaw odstawienia, oczopląs, padaczka, pokrzywka, przedwczesne dojrzewanie płciowe, reakcja alergiczna, reakcja paradoksalna, śpiączka, uzależnienie pierwotne, zaburzenie erekcji, zaburzenie koncentracji, zaburzenie pigmentacji, zapalenie płuc, zatrzymanie akcji serca, zawrót głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Myconafine 1% 10 mg/g (1%)
Myconafine 1% krem zawiera terbinafinę chlorowodorek w stężeniu 10 mg/g (1%) i jest stosowany miejscowo w leczeniu zakażeń grzybiczych skóry. Działania niepożądane związane z aplikacją kremu dotyczą głównie skóry i tkanki podskórnej, z częstością występowania obejmującą łuszczenie naskórka i świąd (często), zmiany skórne, strupy, zaburzenia pigmentacji, rumień oraz uczucie pieczenia (niezbyt często), a także suchość skóry, kontaktowe zapalenie skóry i egzemę (rzadko). W miejscu aplikacji mogą pojawić się również ból i podrażnienie (niezbyt często), a w rzadkich przypadkach nasilenie objawów grzybicy. Reakcje nadwrażliwości, takie jak wysypka, występują z częstością nieznaną i wymagają natychmiastowego przerwania terapii. Podrażnienie oka może wystąpić rzadko w przypadku przypadkowego kontaktu kremu z tkanką oka.
działanie niepożądane, egzema, grzybica, kontaktowe zapalenie skóry, łuszczenie naskórka, łuszczenie skóry, monitorowanie, nasilenie grzybicy, podrażnienie oka, produkt leczniczy, reakcja miejscowa, reakcja nadwrażliwości, rumień, stosunek korzyści do ryzyka, strup, suchość skóry, świąd, terbinafina chlorowodorek, uczucie pieczenia, wysypka, zaburzenie ogólne, zaburzenie pigmentacji, zaburzenie skóry i tkanki podskórnej, zaburzenie układu immunologicznego, zmiana pigmentacyjna - Leksykon chorób i schorzeń
Wyprysk krążkowy – Objawy
Wyprysk krążkowy (discoid eczema) to przewlekła dermatoza charakteryzująca się dobrze odgraniczonymi, okrągłymi lub owalnymi zmianami o średnicy 1-10 cm, najczęściej lokalizującymi się na kończynach, tułowiu oraz rzadziej na twarzy i skórze głowy. Choroba wykazuje fazowy przebieg: od ostrej fazy z grudkami i pęcherzykami, przez fazę zlewania się zmian i wysięku, aż do fazy podostrej i przewlekłej z lichenifikacją i zmianami pigmentacyjnymi. Zmiany są intensywnie świądzące, co prowadzi do drapania, nasilającego stan zapalny i ryzyko wtórnej infekcji bakteryjnej, potencjalnie komplikującej się cellulitisem. Wyprysk krążkowy ma tendencję do nawrotów, szczególnie w chłodniejszych miesiącach, a czynniki takie jak sucha skóra, stres, zimny klimat oraz kontakt z alergenami mogą zaostrzać przebieg. Różnicowanie z grzybicą skóry, łuszczycą i liszajem płaskim jest kluczowe ze względu na odmienne strategie terapeutyczne.
atopia, atopowe zapalenie skóry, faza ostra, faza podostra, faza przewlekła, grzybica, grzybica skóry, hiperpigmentacja, hipopigmentacja, infekcja bakteryjna, lichenifikacja, liszaj płaski, łuszczenie, łuszczyca, obrzęk, parestezje, pęcherzyk wypełniony płynem, przewlekła choroba skóry, remisja, rumień, sączenie, stan zapalny, świąd, wykwit skórny, wyprysk krążkowy, wysięk, zaburzenie krążenia, zaburzenie pigmentacji, zapalenie tkanki łącznej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Clormetin 0,03 mg + 2 mg
Clormetin, zawierający 0,03 mg etynyloestradiolu i 2 mg chlormadinonu octanu w tabletkach powlekanych, wykazuje profil bezpieczeństwa typowy dla złożonych hormonalnych środków antykoncepcyjnych. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi (≥20%) są krwawienia międzymiesiączkowe, plamienia, bóle głowy oraz dyskomfort piersiowy, które zwykle ustępują przy kontynuacji terapii. Dane z badań klinicznych obejmujących 1629 kobiet wskazują na szerokie spektrum działań niepożądanych, klasyfikowanych według MedDRA 17.1, obejmujących m.in. zakażenia pochwy (kandydoza, zapalenie sromu i pochwy), zaburzenia naczyniowe (nadciśnienie, zakrzepica żył i tętnic, VTE, ATE), zaburzenia psychiczne (obniżony nastrój, nerwowość, zmniejszone libido), a także objawy ze strony układu nerwowego, pokarmowego, skórnego i mięśniowo-szkieletowego. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko poważnych zdarzeń zakrzepowo-zatorowych, takich jak zawał mięśnia sercowego, udar mózgu, przemijający napad niedokrwienny, zakrzepica żylna i zatorowość płucna.
biegunka, ból brzucha, ból głowy, bolesne miesiączkowanie, brak miesiączki, choroba Leśniowskiego-Crohna, dyskomfort piersi, etynyloestradiol, gruczolako-włókniak piersi, hipertrójglicerydemia, kandydoza pochwy, krwawienie do jamy brzusznej, krwawienie międzymiesiączkowe, łuszczyca, łysienie, migrena, mlekotok, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość, nadmierne owłosienie, nadwrażliwość na lek, nagła utrata słuchu, niedociśnienie tętnicze, nietolerancja soczewek kontaktowych, nowotwór szyjki macicy, nowotwór wątroby, nudność, obniżony nastrój, obrzęk, obrzęk naczynioruchowy, octan chlormadinonu, ostuda, plamienie, pokrzywka, przemijający napad niedokrwienny, reakcja alergiczna skórna, rumień, rumień guzkowaty, świąd, szum uszny, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, trądzik, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wydzielina z pochwy, wymioty, wyprysk, wzdęcie, zaburzenie dróg żółciowych, zaburzenie pigmentacji, zaburzenie widzenia, zakrzepica żył, zakrzepica żylna, zapalenie spojówek, zapalenie sromu i pochwy, zapaść sercowo-naczyniowa, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zawrót głowy, zespół napięcia przedmiesiączkowego, zmniejszone libido, żylak, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Dietyloditiokarbaminian cynku – Działania niepożądane
Dietyloditiokarbaminian cynku jest składnikiem mieszaniny pochodnych węglowych stosowanych w plastrach do testów prowokacyjnych TRUE Test 36, w płatku nr 15 (Panel nr 2) w dawce 250 µg/cm² (203 µg/płatek). Działania niepożądane związane z tą substancją, jak i innymi składnikami testu, zostały sklasyfikowane według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz o nieznanej częstości. Najczęstsze reakcje to przewlekłe dodatnie reakcje testowe i pieczenie skóry (≥1/10), przejściowe odbarwienia lub przebarwienia oraz rumień (≥1/100 do <1/10). Zaostrzenie istniejących zmian zapalnych skóry występuje niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), a uczulenie na substancję rzadko (≥1/10 000 do <1/1000). Bardzo rzadko mogą wystąpić reakcje anafilaktyczne, choć nie odnotowano ich w dokumentacji TRUE Test 36.
aktywna sensytyzacja, charakterystyka produktu leczniczego, dibutyloditiokarbaminian cynku, dietyloditiokarbaminian cynku, difenyloguanidyna, hiperpigmentacja, hipopigmentacja, klasyfikacja Gella i Coombsa, kontaktowe zapalenie skóry, limfocyt T, nadwrażliwość typu opóźnionego, obrzęk naczynioruchowy, pochodna węglowa, przewlekła reakcja, reakcja anafilaktyczna, reakcja immunologiczna, rumień, spadek ciśnienia tętniczego, test płatkowy, test prowokacyjny, uczulenie, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie pigmentacji, zaburzenie skóry i tkanki podskórnej, zaostrzenie stanu zapalnego, zapalenie skóry - Leksykon substancji czynnych
Siarczan niklu – Działania niepożądane
Siarczan niklu, stosowany w stężeniu 200 µg/cm² (162 µg/płatek) w testach płatkowych TRUE Test 36, jest kluczowym alergenem w diagnostyce alergii kontaktowej na nikiel. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są miejscowe reakcje skórne, takie jak przewlekłe dodatnie reakcje utrzymujące się tygodnie lub miesiące, uczucie pieczenia, przejściowe odbarwienia, rumień oraz zaostrzenie istniejących zmian zapalnych, zwłaszcza gdy test wykonywany jest w fazie aktywnego zapalenia skóry. Rzadko dochodzi do aktywnej sensytyzacji, czyli indukcji nowej alergii na nikiel, a bardzo rzadko do ogólnoustrojowych reakcji uczuleniowych, w tym anafilaksji, która jednak nie została odnotowana w dokumentacji klinicznej TRUE Test 36. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikuje się od bardzo często (≥1/10) dla przewlekłych reakcji i podrażnień spowodowanych taśmą mocującą, do rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) dla uczulenia i reakcji ogólnoustrojowych.
aktywna sensytyzacja, alergia kontaktowa, alergia skórna, dodatnia reakcja testowa, hipotensja, leczenie przeciwzapalne, miejscowa reakcja skórna, miejscowy kortykosteroid, nadwrażliwość kontaktowa, plaster do prób prowokacyjnych, podrażnienie taśmą chirurgiczną, przewlekła reakcja, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja ogólnoustrojowa, reakcja uczuleniowa, rumień, siarczan niklu, test płatkowy, TRUE Test, zaburzenie pigmentacji, zaostrzenie zmian zapalnych, zapalenie skóry - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Hydrocortisonum Aflofarm 5 mg/g
Hydrocortisonum Aflofarm w postaci kremu zawiera 5 mg/g hydrokortyzonu octanu i jest przeznaczony do miejscowego stosowania na skórę. Zalecane dawkowanie to aplikacja cienkiej warstwy kremu 2-3 razy na dobę bezpośrednio na zmienione chorobowo miejsca. Maksymalny czas stosowania na skórę twarzy wynosi 3 dni, natomiast na pozostałe obszary ciała do 14 dni bez konsultacji lekarskiej. W populacji pediatrycznej stosowanie u dzieci poniżej 12 roku życia wymaga wyłącznie zaleceń lekarza, natomiast u dzieci powyżej 12 lat dawkowanie jest analogiczne do dorosłych z zachowaniem ograniczeń czasowych. Należy unikać stosowania opatrunków okluzyjnych, chyba że lekarz zaleci inaczej, a także zwracać uwagę na ryzyko działań niepożądanych takich jak ścieńczenie skóry, teleangiektazje czy zaburzenia pigmentacji przy przedłużonym stosowaniu.
glikokortykosteroid miejscowy, hydrokortyzon octan, kortykosteroid miejscowy, miejscowy glikokortykosteroid, objaw podrażnienia, opatrunek okluzyjny, populacja pediatryczna, ścieńczenie skóry, stosowanie miejscowe na skórę, teleangiektazja, uczulenie, wchłanianie systemowe leku, wywiad medyczny, zaburzenie pigmentacji, zalecenie terapeutyczne - Leksykon substancji czynnych
Morfolinylomerkaptobenzotiazol – Przeciwwskazania stosowania
Morfolinylomerkaptobenzotiazol jest składnikiem mieszaniny pochodnych merkaptanowych w produkcie TRUE Test 36, stosowanym w diagnostyce alergicznego kontaktowego zapalenia skóry. Substancja ta znajduje się w panelu nr 2, płatku nr 22, w równych proporcjach wagowych z N-cykloheksylobenzotiazylosufonamidem oraz disiarczkiem dibenzotiazylu, przy łącznym stężeniu 75 μg/cm² (61 μg/płatek). Testy z tą substancją są przeciwwskazane u pacjentów z ciężkim lub uogólnionym aktywnym zapaleniem skóry, nadwrażliwością na substancje pomocnicze, aktywnymi zmianami zapalnymi w miejscu aplikacji, rozległymi zmianami skórnymi oraz podczas terapii immunosupresyjnej lub kortykosteroidami, które mogą zaburzać reakcję skórną. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z atopowym zapaleniem skóry, przyjmujących leki immunosupresyjne, a także u dzieci, osób starszych, kobiet w ciąży i karmiących piersią.
alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, atopowe zapalenie skóry, bliznowiec, deficyt immunologiczny, disiarczek dibenzotiazylu, kortykosteroid, kortykosteroid miejscowy, leczenie kortykosteroidami, lek immunosupresyjny, łuszczyca, morfolinylomerkaptobenzotiazol, N-cykloheksylobenzotiazylosufonamid, obrzęk naczynioruchowy, pemfigoid, pochodna merkaptanowa, próba prowokacyjna, promieniowanie UV, reakcja alergiczna, terapia immunosupresyjna, test płatkowy, TRUE Test 36, uszkodzenie naskórka, wyprysk kontaktowy, zabieg dermatologiczny, zaburzenie pigmentacji, zapalenie skóry, zmiany zapalne - Leksykon leków
Działania niepożądane – Undofen Max Spray 10 mg/g
Undofen Max Spray, zawierający 10 mg/g terbinafiny chlorowodorku, wykazuje profil bezpieczeństwa obejmujący głównie miejscowe działania niepożądane w miejscu aplikacji. Najczęściej obserwowane objawy to łuszczenie skóry oraz świąd (często, ≥1/100 do <1/10), a także zmiany skórne, strupy, zaburzenia pigmentacji, rumień i uczucie pieczenia skóry (niezbyt często, ≥1/1000 do <1/100). Rzadziej występują suchość skóry, kontaktowe zapalenie skóry oraz wyprysk (rzadko, ≥1/10000 do <1/1000). W miejscu aplikacji mogą pojawić się także ból, podrażnienie oraz rzadko nasilenie objawów pierwotnej infekcji grzybiczej. Reakcje nadwrażliwości, w tym uogólniona wysypka skórna, mają częstość nieznaną i wymagają natychmiastowego przerwania leczenia. Przypadkowy kontakt preparatu z oczami może wywołać podrażnienie (rzadko, ≥1/10000 do <1/1000).
aerozol na skórę, alergia, glikol propylenowy, infekcja grzybicza, infekcja grzybicza skóry, kontaktowe zapalenie skóry, lek przeciwgrzybiczy, łuszczenie skóry, obrzęk, pieczenie skóry, podrażnienie miejscowe, podrażnienie oka, produkt leczniczy, reakcja nadwrażliwości, rumień, strup, suchość skóry, świąd, terapia przeciwgrzybicza, terbinafina chlorowodorek, tkanka podskórna, wyprysk, zaburzenie pigmentacji, zaburzenie układu immunologicznego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Clonazepamum TZF 1 mg/ml
Klonazepam w postaci roztworu do wstrzykiwań (1 mg/ml) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, głównie związanych z ośrodkowym układem nerwowym. Do najczęstszych należą senność, spowolnienie reakcji, zawroty głowy i ataksja, szczególnie u osób starszych i na początku terapii. Reakcje paradoksalne, takie jak niepokój psychoruchowy, bezsenność, agresywność czy pojawienie się nowych rodzajów drgawek, występują częściej u pacjentów z chorobami psychicznymi, po spożyciu alkoholu oraz u osób w podeszłym wieku. Istotnym zagrożeniem jest rozwój uzależnienia psychicznego i fizycznego, nawet przy dawkach terapeutycznych, zwłaszcza u pacjentów z historią uzależnień. U niemowląt i dzieci z zaburzeniami psychicznymi obserwuje się zwiększenie wydzieliny oskrzelowej i śliny, co wymaga monitorowania drożności dróg oddechowych. Długotrwałe stosowanie może prowadzić do zwiększenia częstości napadów padaczkowych w niektórych postaciach choroby.
alergiczna reakcja skórna, ataksja, bezsenność, bradykardia, depresja, depresja oddechowa, dyzartria, działanie niepożądane, farmakowigilancja, klonazepam, koszmary senne, napad padaczkowy, nietrzymanie moczu, obrzęk naczynioruchowy, oczopląs, ośrodkowy układ nerwowy, padaczka, podwójne widzenie, podwyższenie aminotransferaz, reakcja anafilaktyczna, reakcja paradoksalna, uzależnienie psychiczne i fizyczne, zaburzenia morfologii krwi, zaburzenie pigmentacji, zapalenie żyły, zespół odstawienia, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Flucinar 0,25 mg/g
Flucinar w postaci maści zawiera fluocynolonu acetonid w stężeniu 0,25 mg/g i wykazuje głównie miejscowe działania niepożądane dotyczące skóry i tkanki podskórnej. Niezbyt często obserwuje się zanik skóry oraz teleangiektazje, a rzadko hipertrichozę. Inne zmiany skórne o nieznanej częstości to m.in. zmiany trądzikopodobne, plamica posteroidowa, zahamowanie wzrostu naskórka, zaniki tkanki podskórnej, rozstępy, stan zapalny skóry dookoła ust, kontaktowe zapalenie skóry oraz zaburzenia pigmentacji. Dolegliwości subiektywne obejmują pieczenie, świąd, podrażnienie, a także wysypkę, suchość skóry i łysienie. Możliwe są także zakażenia wtórne i zapalenie mieszków włosowych.
cukromocz, Flucinar, fluocynolonu acetonid, hiperglikemia, hipertrichoza, jaskra, kontaktowe zapalenie skóry, kortykosteroid, nadciśnienie tętnicze, nieostre widzenie, obniżona odporność, opatrunek okluzyjny, opóźnienie wzrostu, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, plamica posteroidowa, pokrzywka, rozstęp skóry, teleangiektazja, wysypka plamisto-grudkowa, zaburzenie pigmentacji, zaćma, zahamowanie wzrostu naskórka, zanik skóry, zanik tkanki podskórnej, zapalenie mieszków włosowych, zapalenie okołoustne, zespół Cushinga, zmiana trądzikopodobna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lamisilatt 10 mg/g
Produkt leczniczy Lamisilatt w postaci kremu zawiera 10 mg/g chlorowodorku terbinafiny i może wywoływać działania niepożądane głównie w miejscu aplikacji, takie jak łuszczenie skóry, świąd (często ≥1/100, <1/10), suchość skóry, kontaktowe zapalenie skóry, zmiany skórne, strupy, egzema (niezbyt często ≥1/1 000, <1/100), a także rzadko wysypkę będącą objawem nadwrażliwości (≥1/10 000, <1/1 000). Dodatkowo obserwuje się zaburzenia pigmentacji, rumień i uczucie pieczenia skóry o częstości nieznanej. W miejscu podania mogą wystąpić ból i podrażnienie (niezbyt często), a także nasilenie objawów infekcji grzybiczej o częstości nieznanej, co wymaga modyfikacji terapii. Reakcje nadwrażliwości, choć rzadkie, stanowią wskazanie do natychmiastowego przerwania leczenia. Kontakt preparatu z oczami może powodować podrażnienie, co jest istotne przy aplikacji w okolicach twarzy.
ból w miejscu podania, chlorowodorek terbinafiny, egzema, infekcja grzybicza, kontakt z oczami, kontaktowe zapalenie skóry, krem Lamisilatt, łuszczenie skóry, nadwrażliwość, pieczenie skóry, podrażnienie oka, produkt leczniczy, reakcja nadwrażliwości, rumień, strup, suchość skóry, świąd, tkanka podskórna, układ immunologiczny, wysypka, zaburzenie oka, zaburzenie pigmentacji - Leksykon chorób i schorzeń
Grzybica różowata – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Grzybica różowata (Pityriasis versicolor) cechuje się dobrym rokowaniem, pomimo częstych nawrotów, szczególnie w warunkach ciepłych i wilgotnych. Leczenie miejscowe i ogólne preparatami przeciwgrzybiczymi skutecznie eradykuje infekcję, co potwierdza ustąpienie drobnego złuszczania naskórka. Jednak zmiany pigmentacyjne, takie jak hiperpigmentacja (różowe lub brązowe plamy) oraz hipopigmentacja (blade plamy), mogą utrzymywać się przez tygodnie lub miesiące po terapii, a w rzadkich przypadkach być trwałe i oporne na leczenie. Kluczowe jest edukowanie pacjentów, że utrzymujące się zmiany pigmentacyjne nie świadczą o niepowodzeniu terapii, a skóra z hipopigmentacją stopniowo odzyskuje normalną reakcję na ekspozycję słoneczną.
charakter przewlekły, drożdżak Malassezia, dyskomfort psychiczny, ekspozycja słoneczna, grzybica różowata, hiperpigmentacja, hipopigmentacja, leczenie przeciwgrzybicze, lek przeciwgrzybiczny, nawrót choroby, nawrotowość choroby, pityriasis versicolor, preparat przeciwgrzybiczny, profilaktyka nawrotów, rokowanie długoterminowe, środek przeciwgrzybiczny, terapia przeciwgrzybicza, zaburzenie immunologiczne, zaburzenie pigmentacji, złuszczanie naskórka, zmiana pigmentacyjna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Isotretinoin Aristo 10 mg
Izotretynoina (Isotretinoinum) w postaci kapsułek miękkich (10 mg i 20 mg) jest skutecznym lekiem stosowanym w terapii trądziku, jednak jej stosowanie wiąże się z licznymi działaniami niepożądanymi, których częstość i nasilenie są zależne od dawki. Najczęściej obserwuje się suchość skóry i błon śluzowych (warg, nosa, oczu), zapalenie spojówek, bóle mięśniowo-szkieletowe oraz zaburzenia lipidowe (podwyższenie trójglicerydów i cholesterolu, obniżenie HDL). Działania te występują bardzo często (≥1/10) lub często (≥1/100 do <1/10) i wymagają regularnego monitorowania parametrów biochemicznych oraz oceny klinicznej. Rzadziej pojawiają się zaburzenia psychiczne, w tym depresja, psychoza i myśli samobójcze, które mogą wystąpić zarówno w trakcie terapii, jak i po jej zakończeniu, co wymaga szczególnej uwagi i ścisłej obserwacji pacjenta. Ponadto, izotretynoina jest silnie teratogenna, dlatego jest bezwzględnie przeciwwskazana u kobiet w ciąży, a u kobiet w wieku rozrodczym konieczne jest stosowanie skutecznej antykoncepcji oraz regularne testy ciążowe.
anhedonia, ból głowy, ból mięśniowo-szkieletowy, czerwień koszenilowa, depresja, egzostoza, epistaxis, hipercholesterolemia, hipertrójglicerydemia, hirsutyzm, izotretynoina, MedDRA, myśli samobójcze, nadciśnienie śródczaszkowe, niewyraźne widzenie, obniżenie HDL, podwyższenie enzymów wątrobowych, suchość błony śluzowej nosa, teratogenność, trądzik piorunujący, wada wrodzona, zaburzenie pigmentacji, zachowanie samobójcze, zapalenie brzegów powiek, zapalenie spojówek, zapalenie warg, żółcień pomarańczowa - Leksykon substancji czynnych
Adapalen – Działania niepożądane
Adapalen, miejscowo stosowany retinoid w terapii trądziku pospolitego, wywołuje najczęściej miejscowe działania niepożądane o charakterze skórnym, takie jak suchość, podrażnienie, pieczenie i rumień, które zwykle nasilają się w pierwszym tygodniu leczenia i następnie ustępują. Rzadziej obserwuje się kontaktowe zapalenie skóry, wyprysk, świąd, łuszczenie się naskórka, a także nasilenie trądziku. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko oparzeń miejscowych, które mogą mieć charakter powierzchowny lub, w rzadkich przypadkach, drugiego stopnia, a także na zaburzenia pigmentacji skóry (hiperpigmentacja i hipopigmentacja). Preparaty z adapalenem zwiększają wrażliwość skóry na promieniowanie UV, co wymaga stosowania ochrony przeciwsłonecznej o wysokim SPF oraz unikania nadmiernej ekspozycji na słońce.
adapalen, alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, blizna, ból skóry, duszność, działanie niepożądane, hiperpigmentacja, hipopigmentacja, kontaktowe zapalenie skóry, kwas salicylowy, łuszczenie skóry, nadtlenek benzoilu, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk powiek, obrzęk skóry, oparzenie drugiego stopnia, oparzenie słoneczne, oparzenie w miejscu aplikacji, pęcherz skórny, pieczenie skóry, podrażnienie powiek, podrażnienie skóry, pokrzywka, promieniowanie UV, reakcja anafilaktyczna, reakcja skórna, retynoid, rumień, rumień powiek, środek złuszczający, sucha skóra, świąd, trądzik pospolity, ucisk w gardle, wyprysk z podrażnienia, zaburzenie pigmentacji - Leksykon leków
Działania niepożądane – Terbinafina Ziaja 10 mg/g
Produkt leczniczy Terbinafina Ziaja w postaci kremu o stężeniu 10 mg/g jest stosowany w terapii zakażeń grzybiczych, jednak może wywoływać różnorodne działania niepożądane, głównie miejscowe reakcje skórne. Najczęściej obserwuje się łuszczenie skóry oraz świąd w miejscu aplikacji, które mają charakter łagodny i samoograniczający się. Objawy o umiarkowanej częstości to zmiany skórne, strupy, zaburzenia pigmentacji, rumień oraz uczucie pieczenia skóry. Rzadziej występują suchość skóry, kontaktowe zapalenie skóry, egzema oraz podrażnienie oczu po przypadkowym kontakcie preparatu z oczami. W wyjątkowych przypadkach może dojść do nasilenia objawów choroby grzybiczej, co wymaga szczególnej uwagi klinicznej.
aplikacja kremu, chlorowodorek terbinafiny, egzema, infekcja grzybicza, kontaktowe zapalenie skóry, łuszczenie skóry, monitorowanie działań niepożądanych, nadwrażliwość, nasilenie choroby, pieczenie skóry, podrażnienie oczu, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, rumień, strup, suchość skóry, świąd, terbinafina w kremie, tkanka podskórna, układ immunologiczny, wysypka, zaburzenie pigmentacji, zaburzenie skóry, zakażenie grzybicze - Leksykon chorób i schorzeń
Morphea – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Morfea, czyli twardzina ograniczona, to rzadka choroba autoimmunologiczna tkanki łącznej o rocznej zapadalności 0,4-2,7/100 000, charakteryzująca się zapaleniem i włóknieniem skóry oraz tkanek głębszych. Przebieg choroby jest zróżnicowany w zależności od podtypu: morfea plackowata ma zwykle samoograniczający się charakter z aktywnością trwającą średnio 3-5 lat, morfea linijna cechuje się dłuższym czasem trwania i wyższym ryzykiem nawrotów, natomiast morfea uogólniona i głęboka wiążą się z gorszym rokowaniem i większą chorobowością. Dodatnie miano ANA oraz postać uogólniona korelują z cięższym przebiegiem. Wśród powikłań wymienia się przykurcze stawów, deformacje, manifestacje neurologiczne i okulistyczne, a także ryzyko raka kolczystokomórkowego w rzadkich przypadkach. Wskaźniki przeżycia nie odbiegają od populacji ogólnej, jednak ciężkie postacie mogą prowadzić do trwałej niepełnosprawności, a w wyjątkowych sytuacjach do zgonu.
choroba autoimmunologiczna, deplecja limfocytów B, en coup de sabre, imatynib, lek immunosupresyjny, manifestacja neurologiczna, metotreksat, morfea, morfea głęboka, morfea linijna, morfea pansklerodermatyczna, morfea uogólniona, nawrót choroby, powikłanie okulistyczne, przebieg choroby, przeciwciała przeciwjądrowe, przykurcz stawu, rak kolczystokomórkowy, rytuksymab, włóknienie skóry, zaburzenie pigmentacji, zespół Parry-Romberga - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tersilat 10 mg/g
Produkt leczniczy Tersilat w postaci aerozolu na skórę zawiera 10 mg/g terbinafiny chlorowodorku i jest związany z szeregiem działań niepożądanych, które należy uwzględnić podczas terapii. Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą skóry i tkanki podskórnej, w tym złuszczania skóry oraz świądu (często, ≥1/100 do <1/10), a także zmiany skórne, strupy, zaburzenia pigmentacji, rumień i uczucie pieczenia (niezbyt często, ≥1/1000 do <1/100). Rzadziej występują suchość skóry, kontaktowe zapalenie skóry i egzema (≥1/10 000 do <1/1000). W miejscu aplikacji mogą pojawić się ból, podrażnienie oraz nasilenie objawów infekcji grzybiczej (niezbyt często do rzadko). Podrażnienie oka jest rzadkie (≥1/10 000 do <1/1000) i wynika z przypadkowego kontaktu leku z oczami. Reakcje nadwrażliwości, w tym wysypka, mają częstość nieznaną i wymagają natychmiastowego przerwania leczenia.
aerozol na skórę, egzema, glikol propylenowy, infekcja grzybicza, kontaktowe zapalenie skóry, nasilenie objawów, pieczenie skóry, podrażnienie miejsca podania, podrażnienie oka, reakcja nadwrażliwości, rumień, stosunek korzyści do ryzyka, strup, suchość skóry, terbinafina chlorowodorek, wysypka, zaburzenie pigmentacji, zaburzenie układu immunologicznego, złuszczanie skóry - Leksykon chorób i schorzeń
Rogowacenie łojotokowe – Zapobieganie i profilaktyka
Rogowacenie łojotokowe (seborrheic keratosis) to powszechna, łagodna zmiana skórna związana z wiekiem i predyspozycją genetyczną, która nie ustępuje samoistnie i utrzymuje się przez całe życie. Profilaktyka opiera się głównie na ochronie przeciwsłonecznej, obejmującej stosowanie kremów z wysokim SPF (zalecane nakładanie co najmniej sześciu pełnych łyżeczek na ciało dorosłego pacjenta), noszenie odzieży ochronnej oraz unikanie ekspozycji na słońce w godzinach 11:00-15:00. Istotne jest także utrzymanie odpowiedniej higieny skóry poprzez delikatne oczyszczanie, regularne nawilżanie i unikanie mechanicznego drażnienia zmian, co może zapobiegać stanom zapalnym i infekcjom. Regularne samokontrole skóry oraz coroczne badania dermatologiczne (Total Body Skin Exams) są kluczowe dla wczesnego wykrywania i różnicowania rogowacenia łojotokowego od zmian potencjalnie złośliwych, zwłaszcza u pacjentów z rodzinną predyspozycją.
alfa-hydroksykwas, apoptoza, badanie dermatologiczne, dimetylosulfotlenek, konsultacja dermatologiczna, krem z filtrem przeciwsłonecznym, kwas mlekowy, kwas salicylowy, łagodna zmiana skórna, nadtlenek wodoru, niacyna, opieka dermatologiczna, podrażnienie skóry, predyspozycja genetyczna, promieniowanie ultrafioletowe, promieniowanie UV, rogowacenie łojotokowe, stan zapalny, świąd, zaburzenie pigmentacji - Leksykon substancji czynnych
Dichlorowodorek etylenodiaminy – Działania niepożądane
Dichlorowodorek etylenodiaminy, obecny w plastrach do prób prowokacyjnych TRUE Test 36 w stężeniu 50 µg/cm² (41 µg/płatek), jest stosowany w diagnostyce alergii kontaktowej. Działania niepożądane tej substancji obejmują przewlekłe reakcje alergiczne utrzymujące się tygodniami lub miesiącami, pieczenie skóry (bardzo często, ≥1/10), rumień i przejściowe zaburzenia pigmentacji (często, ≥1/100 do <1/10), a także zaostrzenie istniejących zmian zapalnych (niezbyt często, ≥1/1 000 do <1/100). Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) może dojść do indukowania nowej alergii (sensytyzacji). Podrażnienie skóry spowodowane plastrem samoprzylepnym jest bardzo częste i zazwyczaj szybko ustępuje. Reakcje anafilaktyczne i nadwrażliwość systemowa są bardzo rzadkie i do tej pory nie odnotowano anafilaksji po zastosowaniu TRUE Test 36.
alergia kontaktowa, ciśnienie tętnicze krwi, dichlorowodorek etylenodiaminy, nadwrażliwość systemowa, pieczenie skóry, podrażnienie skóry, przewlekła reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja ogólnoustrojowa, reakcja uczuleniowa, rumień, sensytyzacja, test płatkowy, zaburzenie pigmentacji, zaburzenie skóry, zaburzenie układu immunologicznego, zaostrzenie zmian zapalnych, zapalenie skóry - Leksykon chorób i schorzeń
Grzybica różowata – Etiologia i przyczyny
Grzybica różowata (Tinea versicolor) jest dermatologiczną infekcją wywołaną przez drożdżakopodobne grzyby z rodzaju Malassezia, głównie M. globosa, M. furfur i M. sympodialis. Patogeneza choroby wiąże się z przejściem grzyba z formy drożdżakowej w mycelialną, co prowadzi do nadmiernego namnażania i produkcji kwasu azelainowego hamującego tyrozynazę, kluczowy enzym w melanogenezie. W efekcie dochodzi do zaburzeń pigmentacji skóry manifestujących się plamami hipopigmentacyjnymi, hiperpigmentacyjnymi lub rumieniowymi, najczęściej na tułowiu, szyi i proksymalnych częściach kończyn górnych. Epidemiologicznie choroba dotyka około 1% populacji ogólnej, z wyższą częstością w klimacie tropikalnym (do 40-50%), szczególnie u nastolatków i młodych dorosłych. Czynniki predysponujące obejmują klimat gorący i wilgotny, łojotok, zmiany hormonalne, osłabioną odporność, stosowanie kortykosteroidów oraz predyspozycje genetyczne.
ciklopiroks, ekonazol, faza mycelialna, flukonazol, forma mycelialna, forma strzępkowa, grzyb drożdżakopodobny, grzyb lipofilny, grzybica różowata, Helicobacter pylori, hiperpigmentacja, hipopigmentacja, itrakonazol, ketokonazol, kwas azelainowy, Malassezia, Malassezia furfur, Malassezia globosa, Malassezia sympodialis, melanogeneza, pirytionian cynku, pityriasis versicolor, preparat przeciwgrzybiczny miejscowy, Tinea versicolor, tyrozynaza, zaburzenie pigmentacji, zespół Cushinga - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tersilat 10 mg/g
Terbinafina chlorowodorek w kremie 10 mg/g (Tersilat) może wywoływać różnorodne działania niepożądane, głównie miejscowe reakcje skórne takie jak świąd, łuszczenie się naskórka oraz ból w miejscu aplikacji, które występują z częstością od często do niezbyt często. Należy szczególnie zwrócić uwagę na reakcje nadwrażliwości o częstości nieznanej, manifestujące się wysypką, które wymagają natychmiastowego przerwania terapii. Rzadko obserwuje się podrażnienie oczu, zwłaszcza przy przypadkowym kontakcie kremu z oczami. W składzie preparatu znajduje się alkohol benzylowy (15 mg/g) oraz alkohol cetostearylowy (100 mg/g), które mogą wywoływać reakcje alergiczne. Istotnym klinicznie, choć rzadkim działaniem niepożądanym jest nasilenie objawów leczonej grzybicy, co wymaga monitorowania przebiegu terapii i ewentualnej zmiany leczenia.
alkohol benzylowy, alkohol cetostearylowy, egzema, infekcja grzybicza, kontaktowe zapalenie skóry, łuszczenie naskórka, nadwrażliwość, pieczenie skóry, podrażnienie oka, reakcja nadwrażliwości, rumień, substancja pomocnicza, suchość skóry, świąd, terapia przeciwgrzybicza, terbinafina chlorowodorek, wysypka, zaburzenie pigmentacji - Leksykon substancji czynnych
Parahydroksybenzoesan metylu – Działania niepożądane
Parahydroksybenzoesan metylu (metyloparaben), stosowany jako konserwant w preparacie TRUE Test 36, występuje w mieszaninie parabenów w dawce 1000 µg/cm² (810 µg/płatek). Działania niepożądane obejmują bardzo często przewlekłe reakcje skórne i pieczenie, często przejściowe odbarwienia/przebarwienia oraz rumień, a także podrażnienie spowodowane taśmą chirurgiczną. Rzadziej obserwuje się uczulenie i reakcje uczuleniowe, natomiast reakcje anafilaktyczne, choć potencjalnie zagrażające życiu, występują bardzo rzadko i nie zostały dotąd odnotowane w kontekście TRUE Test 36. Ekspozycja na parahydroksybenzoesan metylu może zaostrzać zmiany zapalne u pacjentów z aktywnym zapaleniem skóry, co wymaga ostrożności przy planowaniu testów prowokacyjnych.
ciśnienie tętnicze, działanie niepożądane leku, metyloparaben, nadwrażliwość, paraben, parahydroksybenzoesan benzylu, parahydroksybenzoesan butylu, parahydroksybenzoesan etylu, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan propylu, pieczenie skóry, plaster do prób prowokacyjnych, podrażnienie skóry, próba prowokacyjna, produkt farmaceutyczny, przewlekła reakcja, reakcja alergiczna skóry, reakcja anafilaktyczna, reakcja uczuleniowa, rumień, środek konserwujący, TRUE Test, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie pigmentacji, zaostrzenie stanu zapalnego, zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Chlorchinaldin H (30 mg + 10 mg)/g
Chlorchinaldin H w postaci maści zawiera 30 mg chlorochinaldolu oraz 10 mg hydrokortyzonu octanu na gram preparatu. Stosowanie tego leku może powodować liczne miejscowe działania niepożądane, takie jak przemijające podrażnienie skóry, wysuszenie naskórka, zaczerwienienie, świąd, pieczenie, kontaktowe zapalenie skóry oraz reakcje uczuleniowe związane z chlorochinaldolem. Hydrokortyzon octan może dodatkowo wywoływać miejscowe objawy takie jak atrofia skóry, teleangiektazje, zaburzenia pigmentacji, zmiany trądzikopodobne oraz nadkażenia bakteryjne, wirusowe i grzybicze, zwłaszcza przy stosowaniu pod opatrunkami zamkniętymi. Szczególną ostrożność należy zachować przy aplikacji na skórę twarzy, gdzie może dojść do dermatitis perioralis, zanikowego zapalenia skóry oraz utrwalonego rozszerzenia naczyń krwionośnych.
atrofia skóry, chlorochinaldol, dermatitis perioralis, hydrokortyzon octan, kontaktowe zapalenie skóry, kortykosteroid, nadkażenie, odczyn uczuleniowy, opatrunek zamknięty, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, podrażnienie skóry, reakcja alergiczna, rozszerzenie naczyń, teleangiektazja, zaburzenie pigmentacji, zanik skóry, zanikowe zapalenie skóry, zespół Cushinga, zmiany trądzikopodobne - Leksykon leków
Działania niepożądane – Endovelle 2 mg
Endovelle (dienogest 2 mg) wykazuje profil działań niepożądanych, które najczęściej pojawiają się w początkowych miesiącach terapii i ulegają złagodzeniu z czasem. Najczęstsze działania niepożądane to ból głowy (9,0%), dyskomfort piersi (5,4%), obniżony nastrój (5,1%) oraz trądzik (5,1%). Zmiany w profilu krwawień menstruacyjnych są powszechne, z obserwowanym wzrostem odsetka pacjentek z brakiem miesiączki z 1,7% w pierwszym 90-dniowym okresie do 28,2% w czwartym okresie referencyjnym, a jednoczesnym spadkiem częstości przedłużonych krwawień z 38,3% do 4,0%. Zaburzenia psychiczne, takie jak zaburzenia snu, nerwowość, utrata libido, lęk czy depresja, występują rzadziej, jednak wymagają monitorowania, zwłaszcza u pacjentek z historią zaburzeń psychicznych.
biegunka, BMD odcinka lędźwiowego, ból brzucha, ból głowy, ból pleców, brak miesiączki, dienogest, duszność, dyskomfort piersi, dysplazja włóknisto-torbielowata sutka, gęstość mineralna kości, hirsutyzm, kandydoza pochwy, klasyfikacja MedDRA, kołatanie serca, krwawienie menstruacyjne, kurcz mięśni, łamliwość paznokci, łysienie, migrena, nadwrażliwość na światło, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, nieregularne krwawienie, nudności, obniżony nastrój, przedłużone krwawienie, rzadkie krwawienie, stwardnienie piersi, suche oko, szumy uszne, torbiel jajnika, trądzik, uderzenia gorąca, utrata libido, wzmożona potliwość, zaburzenie pigmentacji, zakażenie dróg moczowych, zanikowe zapalenie sromu i pochwy, zapalenie dziąseł, zapalenie żołądka i jelit, zaparcie, zwiększenie masy ciała