Działania niepożądane
Dietyloditiokarbaminian cynku

Dietyloditiokarbaminian cynku jest składnikiem mieszaniny pochodnych węglowych stosowanych w plastrach do testów prowokacyjnych TRUE Test 36, w płatku nr 15 (Panel nr 2) w dawce 250 µg/cm² (203 µg/płatek). Działania niepożądane związane z tą substancją, jak i innymi składnikami testu, zostały sklasyfikowane według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz o nieznanej częstości. Najczęstsze reakcje to przewlekłe dodatnie reakcje testowe i pieczenie skóry (≥1/10), przejściowe odbarwienia lub przebarwienia oraz rumień (≥1/100 do <1/10). Zaostrzenie istniejących zmian zapalnych skóry występuje niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), a uczulenie na substancję rzadko (≥1/10 000 do <1/1000). Bardzo rzadko mogą wystąpić reakcje anafilaktyczne, choć nie odnotowano ich w dokumentacji TRUE Test 36.

Dietyloditiokarbaminian cynku – działania niepożądane

Dietyloditiokarbaminian cynku to substancja czynna wchodząca w skład mieszaniny pochodnych węglowych stosowanych w plastrach do testów prowokacyjnych TRUE Test 36. Substancja ta występuje w równych proporcjach wagowych z difenyloguanidyną oraz dibutyloditiokarbaminianem cynku w płatku nr 15 (Panel nr 2), gdzie łączna zawartość mieszaniny wynosi 250 mikrogramów/cm² (203 mikrogramów/płatek). Działania niepożądane związane z dietyloditiokarbaminianem cynku oraz innymi substancjami testowymi zostały szczegółowo udokumentowane w badaniach klinicznych produktu TRUE Test 36.1

Częstotliwość występowania działań niepożądanych

Zgodnie z charakterystyką produktu leczniczego TRUE Test 36, działania niepożądane związane z substancjami testowymi, w tym z dietyloditiokarbaminianem cynku, zostały sklasyfikowane według częstotliwości występowania w następujących kategoriach: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), niezbyt często (≥ 1/1 000 do < 1/100), rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1 000), bardzo rzadko (< 1/10 000) oraz częstotliwość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).2

Tabela działań niepożądanych związanych z dietyloditiokarbaminianem cynku

Klasyfikacja układów i narządów Częstość występowania Działanie niepożądane Opis
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Bardzo często (≥1/10) Przewlekła reakcja, pieczenie Dodatnie reakcje utrzymujące się przez tygodnie lub miesiące po ekspozycji na substancję testową
Często (≥1/100 do <1/10) Przejściowe odbarwienia/przebarwienia, rumień Zmiany barwnikowe skóry w miejscu aplikacji, zazwyczaj ustępujące samoistnie
Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Zaostrzenie zmian zapalnych Pogorszenie istniejących już zmian skórnych podczas przeprowadzania testu w okresie aktywnego zapalenia skóry
Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) Uczulenie Reakcje uczuleniowe na substancję testową
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Bardzo często (≥1/10) Podrażnienie spowodowane taśmą chirurgiczną Podrażnienie mechaniczne skóry związane z plastrem samoprzylepnym, zazwyczaj szybko ustępujące
Zaburzenia układu immunologicznego Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) Reakcja uczuleniowa Miejscowe reakcje immunologiczne na substancję testową
Nieznana Reakcje anafilaktyczne*, nadwrażliwość* Ogólnoustrojowe reakcje z możliwością wystąpienia zagrażającego życiu obniżenia ciśnienia tętniczego krwi (dane uzyskane po wprowadzeniu do obrotu)

3

Szczegółowy opis działań niepożądanych

Przewlekłe reakcje skórne

Przewlekłe reakcje po ekspozycji na dietyloditiokarbaminian cynku definiowane są jako dodatnie reakcje testowe, które mogą utrzymywać się przez tygodnie lub nawet miesiące po wykonaniu testu. Stanowią one najczęstsze działanie niepożądane związane z tą substancją, występujące z częstotliwością określaną jako bardzo częsta (≥1/10 pacjentów poddanych testowi). Pieczenie skóry również zalicza się do bardzo częstych objawów.4

Zmiany pigmentacyjne

Często (≥1/100 do <1/10) po zastosowaniu testu zawierającego dietyloditiokarbaminian cynku występują przejściowe zaburzenia pigmentacji skóry w miejscu aplikacji. Mogą one przyjmować postać zarówno odbarwień (hipopigmentacji), jak i przebarwień (hiperpigmentacji). Zmiany te mają charakter przejściowy i zazwyczaj ustępują samoistnie. Rumień (zaczerwienienie skóry) występuje również często w miejscu aplikacji testu.5

Zaostrzenie zmian zapalnych

Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) obserwuje się zaostrzenie istniejących już zmian zapalnych skórnych, szczególnie gdy test z dietyloditiokarbaminianem cynku jest przeprowadzany w okresie aktywnego zapalenia skóry. Zjawisko to podkreśla znaczenie odpowiedniego wyboru momentu wykonania testu.6

Uczulenie nabyte

Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) dochodzi do uczulenia na dietyloditiokarbaminian cynku w wyniku przeprowadzenia testu płatkowego. To zjawisko, określane jako aktywna sensytyzacja, jest istotnym działaniem niepożądanym, które należy uwzględnić przy interpretacji wyników późniejszych testów. Aktywna sensytyzacja jest jednym z powodów, dla których testy płatkowe powinny być wykonywane wyłącznie w odpowiednio wyposażonych placówkach medycznych przez doświadczony personel medyczny.7

Reakcje systemowe i poważne działania niepożądane

W bardzo rzadkich przypadkach po ekspozycji na substancje testowe może wystąpić reakcja anafilaktyczna (ogólnoustrojowa reakcja alergiczna, potencjalnie zagrażająca życiu). Objawami takiej reakcji mogą być: nagły spadek ciśnienia tętniczego krwi, problemy z oddychaniem, obrzęk naczynioruchowy i inne objawy wstrząsu anafilaktycznego. Warto podkreślić, że w dokumentacji nie odnotowano reakcji typu anafilaktycznego po zastosowaniu TRUE Test 36, niemniej jednak oddziały alergologiczne są przygotowane do leczenia takich przypadków.8

Podrażnienia mechaniczne

Bardzo często (≥1/10) występuje podrażnienie skóry spowodowane samym plastrem samoprzylepnym TRUE Test 36. Jest to działanie niepożądane niezwiązane bezpośrednio z samą substancją testową (dietyloditiokarbaminianem cynku), ale z mechanicznym działaniem plastra. Tego typu podrażnienia zazwyczaj szybko ustępują po usunięciu plastra.9

Zgłaszanie działań niepożądanych

W przypadku wystąpienia jakichkolwiek działań niepożądanych związanych z produktem TRUE Test 36, w tym związanych z dietyloditiokarbaminianem cynku, należy je zgłaszać do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego. Monitorowanie działań niepożądanych po wprowadzeniu produktu do obrotu jest istotne dla ciągłej oceny stosunku korzyści do ryzyka.10

Mechanizm działań niepożądanych dietyloditiokarbaminianu cynku

Dietyloditiokarbaminian cynku, jako składnik mieszaniny pochodnych węglowych w tescie płatkowym, może wywoływać działania niepożądane głównie poprzez mechanizmy nadwrażliwości typu opóźnionego (typ IV wg klasyfikacji Gella i Coombsa). Reakcje te są mediowane przez limfocyty T i przejawiają się typowymi objawami kontaktowego zapalenia skóry: rumieniem, obrzękiem, pęcherzykami oraz świądem w miejscu kontaktu z alergenem. W przypadku trwającego procesu zapalnego skóry, test może nasilić te zmiany.11

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl