granuloma annulare

Granuloma annulare to łagodna, samoograniczająca się dermatoza o charakterze zapalnym, najczęściej objawiająca się jako okrągłe lub pierścieniowate zmiany skórne. Zmiany te typowo mają wygląd czerwonobrązowych grudek lub płytek, często układających się w pierścieniowaty kształt z centralnym przejaśnieniem.

Choroba występuje w kilku postaciach klinicznych, takich jak postać ograniczona (najczęstsza), uogólniona, podskórna oraz perforująca. Najczęstszą lokalizacją zmian są grzbiety rąk, nadgarstki, stopy i kostki, choć mogą pojawić się w każdym miejscu na ciele. U dzieci zmiany częściej lokalizują się na twarzy, skórze owłosionej głowy oraz kończynach.

Etiologia granuloma annulare pozostaje nieznana. Sugeruje się rolę czynników takich jak trauma, ukąszenia owadów, zakażenia wirusowe, zaburzenia immunologiczne czy przyjmowanie niektórych leków. Obserwuje się również związek z cukrzycą, szczególnie w postaci uogólnionej choroby.

Diagnostyka opiera się głównie na obrazie klinicznym, chociaż w przypadkach wątpliwych wykonuje się biopsję skóry. W badaniu histopatologicznym stwierdza się obecność ziarniniakowego nacieku z degeneracją kolagenu i obecnością śluzowacenia.

Leczenie granuloma annulare często nie jest konieczne ze względu na samoograniczający się przebieg choroby, z samoistną regresją zmian w ciągu 2 lat u większości pacjentów. W przypadkach wymagających interwencji stosuje się miejscowe kortykosteroidy, krioterapię, fototerapię PUVA, retinoidy lub leki przeciwmalaryczne. W postaciach uogólnionych i opornych rozważa się stosowanie metotreksatu, dapsonu lub cyklosporyny.