półkula mózgu
Półkula mózgu to jedna z dwóch głównych części kresomózgowia, stanowiących największy i najbardziej zróżnicowany region mózgowia człowieka. Mózg ludzki składa się z dwóch półkul – prawej i lewej – połączonych ze sobą spoidłem wielkim (corpus callosum), które umożliwia komunikację między nimi.
Każda półkula mózgu jest podzielona na cztery płaty: czołowy, ciemieniowy, skroniowy i potyliczny, które odpowiadają za różne funkcje. Powierzchnia półkul pokryta jest korą mózgową (istotą szarą), zawierającą ciała komórek nerwowych, pod którą znajduje się istota biała złożona z włókien nerwowych.
Między półkulami występuje lateralizacja funkcji, co oznacza, że każda z nich specjalizuje się w określonych zadaniach. Lewa półkula zazwyczaj odpowiada za funkcje językowe, logiczne myślenie i analizę, podczas gdy prawa półkula jest bardziej zaangażowana w procesy przestrzenne, rozpoznawanie twarzy, interpretację emocji i intuicję. Ta specjalizacja nie jest jednak absolutna i wiele funkcji wymaga współpracy obu półkul.
Uszkodzenie jednej z półkul mózgu może prowadzić do deficytów neurologicznych, takich jak afazja, agnozja, apraksja czy zaburzenia poznawcze. Dzięki neuroplastyczności mózgu, w niektórych przypadkach, zdrowa półkula może częściowo przejąć funkcje uszkodzonej, szczególnie u dzieci, których mózgi charakteryzują się większą plastycznością.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Śmierć mózgowa – Epidemiologia
Śmierć mózgowa definiowana jest jako całkowite i nieodwracalne ustanie wszystkich funkcji mózgu, w tym pnia mózgu, co prawnie i medycznie odpowiada śmierci biologicznej organizmu, mimo utrzymania krążenia i oddychania metodami sztucznymi. Najczęściej stosowana jest koncepcja „whole brain formulation”, obejmująca uszkodzenie półkul, międzymózgowia, pnia mózgu i móżdżku. W USA śmierć mózgowa stanowi około 2% zgonów dorosłych i 5% pediatrycznych w szpitalach, z głównymi przyczynami takimi jak zatrzymanie krążeniowo-oddechowe, urazowe uszkodzenie mózgu, krwotok podpajęczynówkowy (55,93% przypadków w Meksyku) oraz krwotok śródmózgowy. Diagnoza opiera się na kryteriach klinicznych, w tym braku reakcji na bodźce i odruchów pnia mózgu, oraz testach pomocniczych, takich jak scyntygrafia mózgowa (objaw pustej czaszki) i angiografia mózgowa. Test bezdechowy uznaje się za dodatni przy PCO2 ≥ 60 mmHg lub wzroście o 20 mmHg powyżej wartości wyjściowej.
angiografia mózgowa, encefalopatia niedotlenieniowo-niedokrwienna, hipotensja, hipotermia, katastrofalne uszkodzenie mózgu, krwotok podpajęczynówkowy, krwotok śródmózgowy, międzymózgowie, móżdżek, niedotlenienie mózgu, oddział intensywnej terapii, perfuzja mózgu, pień mózgu, półkula mózgu, przezczaszkowa ultrasonografia dopplerowska, resuscytacja krążeniowo-oddechowa, śmierć mózgowa, śpiączka, transplantacja narządów, udar niedokrwienny, urazowe uszkodzenie mózgu, wazopresyna, zapalenie mózgu, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zatrzymanie krążeniowo-oddechowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Trileptal 60 mg/ml
Trileptal w postaci zawiesiny doustnej o stężeniu 60 mg/ml, zawierający okskarbazepinę jako substancję czynną, jest wskazany w leczeniu napadów padaczkowych częściowych, zarówno z wtórnie uogólnionymi napadami toniczno-klonicznymi, jak i bez nich. Lek może być stosowany jako monoterapia lub w leczeniu skojarzonym u dorosłych oraz dzieci powyżej 6 roku życia. Zawiesina stanowi wygodną formę podania, szczególnie u pacjentów z trudnościami w połykaniu tabletek, umożliwiając precyzyjne dostosowanie dawki, co jest istotne zwłaszcza w pediatrii i podczas stopniowej titracji dawki. Preparat zawiera również substancje pomocnicze takie jak sorbitol (175 mg/ml), glikol propylenowy (25,4 mg/ml), parabeny oraz etanol (0,8 mg/ml), które mogą mieć znaczenie przy kwalifikacji pacjentów do terapii.
glikol propylenowy, leczenie skojarzone, lek przeciwpadaczkowy, monoterapia, napad padaczkowy częściowy, napad toniczno-kloniczny, okskarbazepina, padaczka, padaczka częściowa, paraben, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan propylu, półkula mózgu, sorbitol, titracja dawki, wtórne uogólnienie, zawiesina doustna - Leksykon chorób i schorzeń
Śmierć mózgowa – Etiologia i przyczyny
Śmierć mózgowa definiowana jest jako nieodwracalne i całkowite ustanie wszystkich funkcji mózgu, w tym pnia mózgu, co prawnie odpowiada zgonowi pacjenta, nawet przy podtrzymywaniu funkcji krążeniowo-oddechowych. Główne przyczyny wewnątrzczaszkowe to urazy czaszkowo-mózgowe, krwawienia podpajęczynówkowe, krwotoki śródmózgowe, udary niedokrwienne, guzy mózgu oraz zakażenia OUN. Zewnątrzczaszkowe przyczyny obejmują zatrzymanie krążenia, zawał serca, utonięcie, niewydolność oddechową, zatrucia oraz zaburzenia metaboliczne. Patofizjologia opiera się na wzroście ciśnienia wewnątrzczaszkowego (ICP) powyżej średniego ciśnienia tętniczego (MAP), co prowadzi do zatrzymania perfuzji mózgowej (CPP = MAP – ICP) i nieodwracalnego uszkodzenia tkanki mózgowej. U dzieci istotne są specyficzne przyczyny, takie jak urazy związane z przemocą i asfiksja, a minimalny wiek do diagnozy śmierci mózgowej to 36-37 tydzień ciąży. Diagnoza wymaga wykluczenia odwracalnych stanów, takich jak hipotermia (<32°C), wstrząs, działanie leków (np. barbiturany, benzodiazepiny), zaburzenia metaboliczne i endokrynologiczne.
anoksja, ciśnienie perfuzji mózgowej, ciśnienie wewnątrzczaszkowe, dysfunkcja układu autonomicznego, ECMO, guz mózgu, hipoglikemia, hipotermia, krwotok podpajęczynówkowy, krwotok śródmózgowy, międzymózgowie, moczówka prosta, móżdżek, nadciśnienie tętnicze, niewydolność oddechowa, obrzęk mózgu, odruch kaszlowy, odruch rogówkowy, odruch wymiotny, odruch źreniczny, oś podwzgórzowo-przysadkowa, perfuzja mózgowa, pień mózgu, półkula mózgu, pozaustrojowe utlenowanie membranowe, próba kaloryczna, śmierć mózgowa, śpiączka, średnie ciśnienie tętnicze, stan wegetatywny, test bezdechu, tętniak, udar niedokrwienny, uraz czaszkowo-mózgowy, wstrząs, zaburzenia elektrolitowe, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zatrzymanie krążenia, zawał serca