działanie uczulające
Działanie uczulające, inaczej działanie alergizujące, to proces, w którym określona substancja (alergen) wywołuje nieprawidłową, nadmierną odpowiedź układu immunologicznego. W wyniku kontaktu z alergenem organizm wytwarza przeciwciała IgE, co prowadzi do uwolnienia mediatorów zapalnych, takich jak histamina, przez komórki tuczne i bazofile.
Z klinicznego punktu widzenia działanie uczulające substancji może manifestować się w różnorodny sposób – od łagodnych objawów skórnych (pokrzywka, świąd, wyprysk kontaktowy), przez objawy ze strony układu oddechowego (nieżyt nosa, skurcz oskrzeli, astma), aż po zagrażający życiu wstrząs anafilaktyczny. Szczególne znaczenie ma identyfikacja substancji o potencjale uczulającym w lekach, kosmetykach, żywności oraz środowisku zawodowym.
W praktyce medycznej istotna jest umiejętność różnicowania między prawdziwą reakcją alergiczną a nieimmunologiczną nadwrażliwością lub nietolerancją. Diagnostyka obejmuje testy skórne, oznaczanie swoistych IgE oraz próby prowokacyjne. Postępowanie terapeutyczne koncentruje się na eliminacji kontaktu z alergenem, farmakoterapii objawowej oraz w wybranych przypadkach immunoterapii swoistej.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Progesteron – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Progesteron, jako endogenny hormon steroidowy, odgrywa kluczową rolę w procesach reprodukcyjnych, a badania przedkliniczne potwierdzają jego dobrą tolerancję przy stosowaniu terapeutycznym. W badaniach na modelach zwierzęcych preparaty dopochwowe zawierające 100 mg progesteronu podawane dwa razy na dobę przez 28 dni nie wykazywały działania drażniącego. Podawanie podskórne dawką 6,7 mg/kg/dobę przez 7 dni nie powodowało istotnych zmian histopatologicznych, natomiast domięśniowe wstrzyknięcia wiązały się z miejscową martwicą i reakcją zapalną, choć zmiany te były ograniczone i nieklinicznie istotne. Dłuższe podawanie progesteronu w dawkach 1 mg/kg (s.c.) i 4 mg/kg (i.m.) nie wywołało znaczących objawów klinicznych ani istotnych zmian histopatologicznych po 28 dniach leczenia i 14-dniowej obserwacji.
badanie farmakologiczne, badanie histopatologiczne, badanie toksyczności, działanie drażniące, działanie genotoksyczne, działanie karcinogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie uczulające, hormon płciowy, hormon steroidowy, martwica tkanki, mięsak zrębu endometrium, mutacja punktowa, nowotwór z komórek ziarnistych, podanie domięśniowe, podanie pozajelitowe, preparat dopochwowy, progresja guza, rak sutka, reakcja makrofagów, rozrost nowotworowy, supresja spermatogenezy, toksyczność, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja pochwowa, uszkodzenie chromosomalne, wstrzyknięcie podskórne, zahamowanie owulacji, żel dopochwowy, zwłóknienie wątroby - Leksykon substancji czynnych
Dl-alfa-tokoferol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Substancja dl-alfa-tokoferol, będąca formą witaminy E i stosowana jako przeciwutleniacz w emulsji do infuzji Omegaven (0,015-0,0296 g/100 ml), wykazuje akceptowalny profil bezpieczeństwa na podstawie konwencjonalnych badań farmakologicznych, toksykologicznych oraz genotoksycznych. Badania te nie wykazały istotnego zagrożenia dla ludzi, potwierdzając brak toksyczności ostrej i po podaniu wielokrotnym oraz brak działania genotoksycznego. W testach uczuleniowych na świnkach morskich stwierdzono umiarkowane działanie uczulające na skórę, jednak próby antygenowości układowej nie wykazały ryzyka anafilaksji, co jest istotne dla pacjentów z predyspozycjami alergicznymi. Niemniej jednak, istnieje istotna luka w danych przedklinicznych dotycząca braku specyficznych badań oceniających wpływ dl-alfa-tokoferolu na reprodukcję i rozwój potomstwa w kontekście stosowania Omegaven, co ogranicza pełną ocenę bezpieczeństwa u kobiet w ciąży. Pomimo korzystnego profilu bezpieczeństwa w innych aspektach, konieczne jest zachowanie ostrożności i dalsze badania w zakresie potencjalnego wpływu na reprodukcję, aby w pełni potwierdzić bezpieczeństwo stosowania tej substancji w populacjach szczególnie wrażliwych.
antygenowość układowa, badanie farmakologiczne, badanie toksykologiczne, dl-alfa-tokoferol, działanie anafilaktyczne, działanie uczulające, emulsja do infuzji, genotoksyczność, olej rybny, przeciwutleniacz, reakcja alergiczna, rozwój potomstwa, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, utlenianie, wielonienasycone kwasy tłuszczowe, witamina E - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Propranolol Accord 40 mg
Przedkliniczne badania propranololu chlorowodorku obejmujące farmakologię, toksykologię, genotoksyczność oraz kancerogenność nie wykazały istotnych zagrożeń dla organizmu ludzkiego przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Testy wielokrotnego podawania na różnych gatunkach zwierząt nie ujawniły klinicznie istotnej toksyczności narządowej, a ocena parametrów fizjologicznych potwierdziła bezpieczeństwo farmakologiczne substancji. Ponadto, badania tolerancji miejscowej wykazały brak działania drażniącego i uczulającego, co potwierdza dobrą tolerancję propranololu w formie tabletek powlekanych ze strony przewodu pokarmowego.
aberracje chromosomowe, badania farmakologiczne, dawka terapeutyczna, działanie drażniące, działanie teratogenne, działanie uczulające, genotoksyczność, mutacje genowe, płodność, potencjał rakotwórczy, propranolol, propranolol chlorowodorek, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność narządowa, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azelastine hydrochloride + Fluticasone propionate Teva (137 mcg + 50 mcg)/dawkę donosową
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu Azelastine hydrochloride + Fluticasone propionate Teva, zawierającego 137 µg azelastyny chlorowodorku i 50 µg flutykazonu propionianu na dawkę donosową, wykazały, że ekspozycja ogólnoustrojowa przy stosowaniu donosowym w zalecanych dawkach jest minimalna, co ogranicza ryzyko działań niepożądanych typowych dla glikokortykosteroidów. Flutykazon propionian nie wykazał działania genotoksycznego ani karcinogennego w badaniach in vitro i in vivo, a obserwowane efekty teratogenne i embriotoksyczne występowały jedynie przy dawkach znacznie przekraczających kliniczne. Azelastyna chlorowodorek również nie wykazała potencjału genotoksycznego ani rakotwórczego, a ryzyko reakcji alergicznych jest niskie, co potwierdzają badania na zwierzętach.
aerozol donosowy, azelastyny chlorowodorek, badanie genotoksyczności, badanie toksykologiczne, dawka donosowa, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie uczulające, ekspozycja ogólnoustrojowa, flutykazonu propionian, glikokortykosteroid, opóźnienie rozwoju wewnątrzmacicznego, potencjał genotoksyczny, potencjał karcinogenny, reakcja alergiczna, rozszczep podniebienia, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, wada rozwojowa - Leksykon substancji czynnych
Kwiat rumianku – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Preparaty zawierające kwiat rumianku (Matricaria recutita L.) są stosowane w różnych wskazaniach terapeutycznych, jednak ich użycie wymaga uwzględnienia licznych ograniczeń i środków ostrożności. Wiek pacjenta jest kluczowym czynnikiem – np. Digestonic nie jest zalecany u dzieci poniżej 12 lat, Iberogast Balance i Vagosan u osób poniżej 18 lat, a Imupret u dzieci poniżej 6 lat. Niektóre preparaty, takie jak Digestonic (60-68% etanolu, 5 ml zawiera do 2,7 g alkoholu) i Iberogast Balance (ok. 31% etanolu, 20 kropli zawiera mniej niż 7 ml piwa), zawierają etanol, co jest istotne u pacjentów z alkoholizmem. Stosowanie u kobiet w ciąży i karmiących piersią jest ograniczone, a u pacjentów z chorobami wątroby, padaczką lub nietolerancją cukrów (w przypadku Imupret) wymagana jest szczególna ostrożność. Zaleca się konsultację lekarską, jeśli objawy utrzymują się dłużej niż 7 dni lub pojawią się nowe dolegliwości.
alkoholizm, benzokaina, choroba wątroby, czopek, duszność, działanie przeczyszczające, działanie uczulające, etanol, ginekolog, guzek krwawniczy, hemoroid, kobieta w ciąży i karmiąca piersią, kwiat rumianku, Matricaria recutita, methemoglobinemia, niedobór laktazy, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja fruktozy, nietolerancja galaktozy, padaczka, sinica, środki ostrożności, stan zapalny narządów płciowych, tabletka drażowana, tachykardia, uciskowa bolesność, wyciąg płynny z rumianku, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zioła do zaparzania - Leksykon substancji czynnych
Glin octanowinian – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Glinu octanowinian (Aluminii acetotartras) jest substancją czynną o działaniu ściągającym i przeciwobrzękowym, stosowaną miejscowo w preparatach dermatologicznych. Przedkliniczne badania ostrej toksyczności skórnej, przeprowadzone m.in. dla żelu Altac-Emo (10 mg/g), nie wykazały działania toksycznego ani drażniącego. W badaniach na królikach 2% wodny roztwór produktu Altacet nie wywołał podrażnień skóry, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania nawet w wyższych stężeniach niż dostępne komercyjnie (Altacet zawiera 1% substancji czynnej). Brak jest reakcji uczulających w badaniach tolerancji miejscowej, co wskazuje na dobrą tolerancję preparatów zawierających glinu octanowinian.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Hexvix 8 mmol/l
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Hexvix, zawierającego 85 mg heksylu aminolewulinianu (chlorowodorku) w jednej fiolce, wykazały brak istotnej toksyczności układowej u szczurów i psów. Po dopęcherzowym podaniu roztworu o stężeniu 1,7 mg/ml (8 mmol/l) obserwowano przejściowe zmiany miejscowe, takie jak leukocytoza, azotemia, czerwone zabarwienie moczu oraz spadek masy ciała u szczurów, a także marginalną hiperplazję i bazofilię nabłonka dróg moczowych u psów. Badania uczulające na modelu mysim wskazały na potencjalne działanie alergizujące przy kontakcie ze skórą, co jest istotne dla personelu medycznego. Testy genotoksyczności, w tym test Amesa, test mikrojąderkowy in vivo, test aberracji chromosomowych oraz test kometkowy z aktywacją światłem niebieskim, nie wykazały działania mutagennego ani uszkadzającego DNA. Badania reprodukcyjne na szczurach i królikach nie ujawniły wpływu heksylu aminolewulinianu na płodność, rozwój zarodkowy ani występowanie wad rozwojowych. Należy jednak podkreślić brak danych dotyczących potencjalnego działania rakotwórczego substancji. Wyniki te potwierdzają korzystny profil bezpieczeństwa Hexvix w kontekście stosowania dopęcherzowego, z uwzględnieniem konieczności zachowania ostrożności przy kontakcie skórnym.
aberracja chromosomowa, aminolewulinian heksylu, azotemia, badanie przedkliniczne, bazofilia nabłonka, działanie genotoksyczne, działanie uczulające, heksyl aminolewulinianu, Hexvix, hiperplazja komórek, leukocytoza, nieprawidłowość rozwojowa, obumarcie zarodka, pęcherz moczowy, podanie dopęcherzowe, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, test Amesa, test kometkowy, test mikrojąderkowy, toksyczność układowa, tolerancja miejscowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Maść borowinowa
Maść borowinowa, zawierająca 40 g wodnego wyciągu borowinowego na 100 g preparatu (400 mg/g), wymaga ścisłego przestrzegania środków ostrożności podczas stosowania. Preparat jest przeciwwskazany do aplikacji na uszkodzoną powłokę skórną, w tym rany otwarte, oparzenia oraz inne formy uszkodzeń ciągłości skóry, ze względu na ryzyko podrażnienia i opóźnienia gojenia. Należy unikać stosowania na rozległe powierzchnie ciała, kontaktu z błonami śluzowymi i oczami, a w przypadku przypadkowego kontaktu z oczami zaleca się ich obfite przemycie wodą. Obecność etylu parahydroksybenzoesanu, substancji pomocniczej o potencjale uczulającym, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z historią nadwrażliwości na parabeny, ze względu na ryzyko reakcji alergicznych typu późnego.
błona śluzowa, dane kliniczne, działanie niepożądane, działanie uczulające, gojenie ran, maść borowinowa, nadwrażliwość na parabeny, oparzenie, pacjent pediatryczny, parahydroksybenzoesan etylu, podrażnienie skóry, populacja pediatryczna, rana otwarta, reakcja alergiczna, reakcja typu późnego, rozległa powierzchnia ciała, substancja pomocnicza, uszkodzenie ciągłości skóry, uszkodzenie powłoki skórnej, wodny wyciąg borowinowy - Leksykon substancji czynnych
Kora kasztanowca – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Kora kasztanowca (Hippocastani cortex) jest stosowana wyłącznie zewnętrznie w leczeniu objawów niewydolności żylnej oraz w preparatach dermatologicznych, np. w złożonym preparacie Hemorol, używanym w terapii hemoroidów. Ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa u dzieci, nie zaleca się stosowania tych preparatów u pacjentów poniżej 18 roku życia. W trakcie terapii konieczne jest monitorowanie skuteczności leczenia oraz obserwacja ewentualnych działań niepożądanych, w tym reakcji alergicznych, które mogą wymagać przerwania stosowania preparatu i konsultacji lekarskiej. W przypadku Hemorolu, ze względu na obecność benzokainy, istnieje ryzyko methemoglobinemii, której objawy (bladość, sinica, duszność, tachykardia) mogą pojawić się w ciągu 1-2 godzin po aplikacji.
benzokaina, działanie niepożądane, działanie przeczyszczające, działanie uczulające, guzki krwawnicze, hemoroidy, Hippocastani cortex, kora kasztanowca, methemoglobinemia, niewydolność żylna, objaw alergiczny, populacja pediatryczna, preparat dermatologiczny, reakcja nadwrażliwości, stosowanie zewnętrzne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Transtec 52,5 mcg/h 52,5 mcg/h (30 mg)
Przedkliniczne badania toksykologiczne systemu transdermalnego Transtec, zawierającego buprenorfinę, nie wykazały istotnego ryzyka dla ludzi. W badaniach na szczurach jedynym znaczącym efektem było zmniejszenie przyrostu masy ciała przy długotrwałym podawaniu. Ocena wpływu na reprodukcję nie wykazała negatywnego wpływu na płodność, natomiast toksyczność dla płodu i zwiększona liczba wczesnych poronień pojawiły się jedynie przy dawkach toksycznych dla matki. Nie stwierdzono działania teratogennego ani mutagennego, a badania kancerogenności na szczurach i myszach nie potwierdziły potencjału nowotworowego. Ponadto, brak właściwości uczulających zarówno buprenorfiny, jak i substancji pomocniczych plastra, potwierdza bezpieczeństwo stosowania systemu transdermalnego bezpośrednio na skórę.
badania in vitro, badania in vivo, buprenorfina, działanie teratogenne, działanie uczulające, funkcje neurologiczne, kancerogeneza, kancerogenność, mutagenność, podanie transdermalne, poronienie, śmiertelność okołoporodowa, substancja pomocnicza, system transdermalny, toksyczność matczyna, toksyczność płodowa, toksykologia, wady rozwojowe, wzrost wewnątrzmaciczny płodu, zaburzenia laktacji - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – SMOFlipid –
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa emulsji tłuszczowej SMOFlipid, zawierającej oleje sojowy, triglicerydy o średniej długości łańcucha, oliwę z oliwek oraz olej rybny (30 g/l) bogaty w kwasy omega-3, obejmowały ocenę toksyczności ostrej i przewlekłej, genotoksyczności, tolerancji miejscowej oraz potencjału uczulającego. Nie stwierdzono toksyczności ostrej ani przewlekłej poza typowymi reakcjami na duże dawki lipidów. Testy genotoksyczności nie wykazały działania mutagennego ani genotoksycznego. Badania tolerancji miejscowej na królikach ujawniły przemijające reakcje zapalne o różnym nasileniu w zależności od drogi podania, z umiarkowaną reakcją i martwicą tkanek jedynie po podaniu domięśniowym. Wszystkie zmiany miały charakter odwracalny po zaprzestaniu stosowania.
antygenowość układowa, badanie genotoksyczności, działanie anafilaktyczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie uczulające, emulsja tłuszczowa, kwas omega-3, martwica tkanek, podanie domięśniowe, podanie dotętnicze, podanie dożylne, podanie okołożylne, podanie podskórne, potencjał uczulający, reakcja anafilaktyczna, reakcja zapalna, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, tolerancja miejscowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – SmofKabiven Peripheral
Produkt leczniczy SmofKabiven Peripheral nie był bezpośrednio badany pod kątem bezpieczeństwa w badaniach nieklinicznych, jednak dane przedkliniczne opierają się na wynikach badań poszczególnych składników: emulsji tłuszczowej SMOFlipid, roztworów aminokwasów, glukozy oraz glicerofosforanu sodu. Badania farmakologiczne dotyczące toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności oraz bezpieczeństwa stosowania tych składników nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka. W badaniach na królikach nie stwierdzono działania teratogennego ani embriotoksycznego po zastosowaniu roztworów aminokwasów, a podobnych efektów nie oczekuje się również po emulsji tłuszczowej i glicerofosforanie sodu podawanych w zalecanych dawkach substytucyjnych. Składniki stosowane w stężeniach fizjologicznych nie powinny negatywnie wpływać na płodność ani zdolności rozrodcze.
badanie farmakologiczne, działanie anafilaktyczne, działanie embriotoksyczne, działanie uczulające, genotoksyczność, glicerofosforan sodu, leczenie substytucyjne, leczenie żywieniowe, martwica tkanek, podanie domięśniowe, podanie dotętnicze, podanie okołożylne, podanie podskórne, potencjał alergizujący, reakcja zapalna, roztwór aminokwasów, SmofKabiven Peripheral, SMOFlipid, test maksymalizacji, toksyczność po podaniu wielokrotnym, tolerancja miejscowa, wpływ teratogenny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Diclac Lipogel 10 mg/g
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa diklofenaku sodowego w postaci żelu 10 mg/g (Diclac Lipogel) obejmowały ocenę toksyczności ostrej i przewlekłej, genotoksyczności, kancerogenności oraz wpływu na reprodukcję i rozwój. Wyniki wskazują na brak istotnych zagrożeń przy stosowaniu dawek terapeutycznych, potwierdzając dobry profil bezpieczeństwa substancji czynnej. Badania genotoksyczności i kancerogenności nie wykazały mutagennego ani rakotwórczego potencjału diklofenaku. Ponadto, testy teratogenności na modelach zwierzęcych (myszy, szczury, króliki) nie ujawniły działania teratogennego, a także nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność szczurów oraz rozwój prenatalny, okołourodzeniowy i pourodzeniowy potomstwa.
diklofenak sodowy, działanie fototoksyczne, działanie kancerogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie uczulające, genotoksyczność, płodność, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, reakcja alergiczna, rozwój okołoporodowy, rozwój organizmu, rozwój płodu, rozwój postnatalny, rozwój prenatalny, teratogenność, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, tolerancja miejscowa, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Altacet 10 mg/g
Przedkliniczne badania toksykologiczne glinu octanowinianu (Aluminii acetotartras) w stężeniu 10 mg/g, substancji czynnej żelu Altacet, wykazały brak ostrej toksyczności skórnej u zwierząt doświadczalnych. Wyniki te potwierdzają wysokie bezpieczeństwo miejscowego stosowania preparatu, nie stwierdzając żadnych działań toksycznych ani niekorzystnych efektów po aplikacji na skórę.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – SmofKabiven Nutribase –
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku SmofKabiven Nutribase opierają się na danych dotyczących jego składników oraz produktów o zbliżonym składzie, takich jak SMOFlipid, roztwory aminokwasów i glukozy oraz glicerofosforan sodu. Badania farmakologiczne, toksykologiczne oraz genotoksyczności nie wykazały istotnego ryzyka dla człowieka. Nie stwierdzono działania teratogennego ani embriotoksycznego po podaniu roztworów aminokwasów u królików, a podobnych efektów nie oczekuje się po emulsjach tłuszczowych i glicerofosforanie sodu stosowanych w zalecanych dawkach substytucyjnych. Składniki te, podawane w stężeniach fizjologicznych, nie wpływają negatywnie na płodność ani zdolności rozrodcze.
badanie genotoksyczności, dane przedkliniczne, działanie anafilaktyczne, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, działanie uczulające, emulsja tłuszczowa, glicerofosforan sodu, leczenie substytucyjne, martwica tkanki, olej rybi, podanie domięśniowe, podanie dotętnicze, podanie okołożylne, podanie podskórne, potencjał uczulający, reakcja zapalna, roztwór aminokwasów, SMOFlipid, test maksymalizacji, uszkodzenie embriotoksyczne - Leksykon substancji czynnych
Iwermektyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Iwermektyna, obecna w preparatach takich jak Ivermectin Medical Valley, Scavertin oraz Soolantra (krem 10 mg/g), wykazuje toksyczność ośrodkowego układu nerwowego przy wysokich dawkach, manifestującą się rozszerzeniem źrenic, drżeniem, ataksją oraz wymiotami w badaniach na różnych gatunkach zwierząt. Wielokrotne podawanie substancji ujawniło działanie teratogenne, w tym rozszczep podniebienia u myszy, szczurów i królików, przy dawkach zbliżonych do toksycznych dla matek. W badaniach toksyczności miejscowej kremu Soolantra na miniaturowych świniach nie stwierdzono toksyczności ani miejscowej, ani ogólnoustrojowej przy ekspozycji porównywalnej z kliniczną. Margines bezpieczeństwa (NOAEL) dla toksycznych dawek był co najmniej 70-krotnie wyższy niż ekspozycja kliniczna, a toksyczność noworodków wynikała z ekspozycji pourodzeniowej przez mleko matki, a nie z narażenia in utero.
ataksja, badanie genotoksyczności, badanie przedkliniczne, chłoniak, dawka toksyczna, deformacja zgięciowa nadgarstka, działanie drażniące na skórę, działanie fototoksyczne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie uczulające, genotoksyczność, in utero, iwermektyna, ocena ryzyka środowiskowego, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał genotoksyczny, rozszczep podniebienia, ryzyko środowiskowe, test Amesa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – SmofKabiven extra Nitrogen EF –
Produkt leczniczy SmofKabiven extra Nitrogen EF nie był poddany dedykowanym badaniom nieklinicznym, a jego bezpieczeństwo oceniono na podstawie danych dotyczących poszczególnych składników oraz produktów o zbliżonym składzie, takich jak emulsja tłuszczowa SMOFlipid oraz roztwory aminokwasów i glukozy. Badania farmakologiczne i toksykologiczne, w tym toksyczność po podaniu wielokrotnym, nie wykazały istotnych zagrożeń dla pacjentów. Ponadto, testy genotoksyczności nie potwierdziły potencjału genotoksycznego tych składników, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa długotrwałego stosowania w żywieniu pozajelitowym. Badania teratogenności i embriotoksyczności na królikach nie wykazały negatywnego wpływu na rozwój płodu ani zdolności rozrodcze, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania w dawkach fizjologicznych.
badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, działanie anafilaktyczne, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, działanie uczulające, emulsja tłuszczowa, infuzja dożylna, leczenie substytucyjne, podanie domięśniowe, podanie dotętnicze, podanie okołożylne, podanie podskórne, potencjał genotoksyczny, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, roztwór aminokwasów, test maksymalizacji, toksyczność po podaniu wielokrotnym, tolerancja miejscowa, uszkodzenie embriotoksyczne, wpływ teratogenny, zdolność rozrodcza, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Stibium sulfuratum nigrum – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Produkt leczniczy Limfodrenaż-Pascoe Sensitiv zawiera Stibium sulfuratum nigrum (siarczek antymonu) w rozcieńczeniu homeopatycznym D2 (1:100²), w ilości 0,1 g na 100 g kremu, stosowany miejscowo. W dokumentacji produktu, w punkcie 5.3 „Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie”, brak jest szczegółowych danych dotyczących bezpieczeństwa tej substancji, co może wynikać z niskiego stężenia składnika, jego rozcieńczenia oraz ograniczonej ekspozycji ogólnoustrojowej przy aplikacji miejscowej. W składzie produktu obecne są także inne składniki aktywne, takie jak Conium maculatum D2 (4,0 g) i Calendula officinalis TM (2,0 g).
absorpcja przezskórna, calendula officinalis, Conium maculatum, doświadczenie kliniczne, dystrybucja tkankowa, działanie drażniące, działanie uczulające, ekspozycja ogólnoustrojowa, genotoksyczność, kancerogenność, Limfodrenaż, rozcieńczenie homeopatyczne, siarczek antymonu, składnik homeopatyczny, stosowanie miejscowe, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon substancji czynnych
Metyloprednizolon aceponian – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Metyloprednizolonu aceponian, stosowany w preparacie Skinatan w stężeniu 1 mg/ml jako roztwór na skórę, wykazuje profil bezpieczeństwa zgodny z charakterystyką glikokortykosteroidów. Badania przedkliniczne potwierdziły brak działań niepożądanych innych niż typowe dla tej grupy leków, nawet przy aplikacji na rozległe powierzchnie skóry i pod opatrunkiem okluzyjnym. Nie stwierdzono działania genotoksycznego ani mutagennego w badaniach in vitro i in vivo, a analiza chemiczna i farmakologiczna nie wskazuje na ryzyko karcynogenności przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami. Miejscowa tolerancja skóry i błon śluzowych jest dobra, a ryzyko reakcji nadwrażliwości minimalne, co potwierdzają testy na modelu zwierzęcym.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, badanie rakotwórczości, ciąża, działanie embriotoksyczne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, działanie uczulające, genotoksyczność, glikokortykosteroid, immunosupresja, metyloprednizolon aceponian, mutacja chromosomalna, mutacja genowa, nowotwór, opatrunek okluzyjny, potencjał genotoksyczny, reakcja nadwrażliwości, roztwór na skórę, ryzyko karcynogenne, tolerancja miejscowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Flurhinal 250 mcg/dawkę inh.
Przeprowadzone badania przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania propionianu flutykazonu, substancji czynnej leku Flurhinal, potwierdziły, że działa on zgodnie z profilem silnych kortykosteroidów, wywołując działania niepożądane jedynie przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne. W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym nie zaobserwowano nieoczekiwanych efektów ubocznych, co wskazuje na dobrą tolerancję leku przy długotrwałym stosowaniu. Ponadto, badania rozrodczości i teratogenności nie wykazały specyficznych działań niepożądanych, a testy mutagenności in vitro i in vivo potwierdziły brak działania mutagennego, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa terapii w populacji reprodukcyjnej. Badania na gryzoniach nie wykazały działania rakotwórczego, a brak efektów drażniących i uczulających jest istotny dla leków podawanych drogą wziewną.
aerozol inhalacyjny, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, dawka terapeutyczna, droga wziewna, drogi oddechowe, działanie drażniące, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie uczulające, karcynogeneza, kortykosteroid, nośnik bezfreonowy, potencjał mutagenny, propionian flutykazonu, teratogenność, toksyczność po podaniu wielokrotnym - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Maxiseptic (1 mg + 20 mg)/ml
W badaniach toksyczności ostrej produktu zawierającego oktenidyny dichlorowodorek i fenoksyetanol ustalono LD50 dla podania doustnego na poziomie 45–50 ml/kg mc., a dla podania dootrzewnowego 10–12 ml/kg mc., przy czym dawka 0,45 ml/kg mc. i.p. była dobrze tolerowana. Dla samej oktenidyny dichlorowodorku LD50 wynosi 800 mg/kg mc. doustnie oraz 10 mg/kg mc. dożylnie, natomiast fenoksyetanol charakteryzuje się niską toksycznością z LD50 doustnym 1,3–3,4 g/kg mc. u szczurów i LD50 dermalnym 13 ml/kg mc. u szczurów oraz 5 g/kg mc. u królików. W badaniach przewlekłych zaobserwowano zwiększoną śmiertelność u myszy i szczurów przy dawkach oktenidyny ≥2 mg/kg mc./dobę, związane z zapaleniem i krwotokami płucnymi, przy czym przy miejscowym stosowaniu na błonę śluzową jamy ustnej u psów nie stwierdzono toksyczności. Wielokrotne stosowanie na rany nie wywoływało działań niepożądanych, a przy stosowaniu zgodnym z przeznaczeniem ilość pozostałości na skórze jest minimalna.
dawka śmiertelna, działanie embriotoksyczne i teratogenne, działanie fotouczulające, działanie przeciwdrobnoustrojowe, działanie rakotwórcze, działanie uczulające, fenoksyetanol, nowotwór komórek wyspowych trzustki, oktenidyny dichlorowodorek, podanie dootrzewnowe, podanie dożylne, test aberracji chromosomowych, test Amesa, test Magnussona-Kligmana, test mikrojądrowy, test mysich komórek chłoniaka, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, właściwość mutagenna, zmiana pneumotoksyczna - Leksykon substancji czynnych
Gadobutrol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Gadobutrol, substancja czynna Gadovist 1,0, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych, nie wykazując działania genotoksycznego ani teratogennego nawet przy dawkach wielokrotnie przekraczających dawki diagnostyczne stosowane u ludzi (od 8 do 32 razy na powierzchnię ciała, od 25 do 100 razy na masę ciała). W badaniach toksykologicznych odnotowano opóźnienie rozwoju zarodkowego i zwiększoną śmiertelność zarodków u zwierząt (szczury, króliki, małpy) jedynie przy dawkach 8-16 razy wyższych niż dawki diagnostyczne, jednak brak jest danych dotyczących wpływu pojedynczej dawki diagnostycznej. Badania u młodych szczurów nie wykazały szczególnego ryzyka dla populacji pediatrycznej, w tym noworodków i niemowląt. Gadobutrol nie wywołuje reakcji uczulających ani miejscowych działań niepożądanych po podaniu dożylnym i dotętniczym, choć możliwe są niewielkie reakcje miejscowe po podaniu pozanaczyniowym.
badanie toksyczności, bezpieczeństwo farmakologiczne, ciśnienie krwi, dawka diagnostyczna, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie uczulające, gadobutrol, in vitro, in vivo, kurczliwość mięśnia sercowego, mutacja chromosomalna, mutacja genomowa, mutacja genowa, organogeneza, podanie domięśniowe, podanie dotętnicze, podanie dożylne, podanie podskórne, podanie pozanaczyniowe, populacja pediatryczna, potencjał genotoksyczny, śmiertelność zarodków, środek kontrastowy, środek kontrastowy oparty na gadolinie, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa, układ krążenia - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gadovist 1,0 604,72 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa preparatu Gadovist 1,0 (gadobutrol) wykazały brak istotnego ryzyka dla pacjentów przy stosowaniu zgodnie z zaleceniami. W toksyczności reprodukcyjnej zaobserwowano opóźnienie rozwoju zarodkowego i zwiększoną śmiertelność zarodków u szczurów i królików przy dawkach 8-16-krotnie (powierzchnia ciała) lub 25-50-krotnie (masa ciała) wyższych niż dawka diagnostyczna u ludzi. Nie stwierdzono działania teratogennego nawet przy dawkach przekraczających 8-32 razy (powierzchnia ciała) lub 25-100 razy (masa ciała) dawkę ludzką. Badania toksyczności u noworodków i młodych szczurów nie wykazały zagrożeń, co sugeruje bezpieczeństwo stosowania u dzieci, w tym noworodków donoszonych i niemowląt. Ocena genotoksyczności nie wykazała mutagenności in vivo i in vitro, a badania rakotwórczości uznano za zbędne ze względu na brak właściwości genotoksycznych i toksyczności na szybko rosnące tkanki.
dawka diagnostyczna, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie uczulające, gadobutrol, Gadovist, kurczliwość mięśnia sercowego, margines bezpieczeństwa, mutacja genowa, noworodek donoszony, organogeneza, podanie pozanaczyniowe, potencjał genotoksyczny, profil bezpieczeństwa, rozwój zarodkowy, śmiertelność zarodków, środek kontrastowy oparty na gadolinie, środek kontrastowy z gadolinem, toksyczność ogólna, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Iloprost Zentiva 20 mcg/ml
Dane przedkliniczne dotyczące iloprostu wykazały, że jednorazowe dawki dożylne lub doustne około 100-krotnie wyższe od terapeutycznych mogą wywoływać objawy toksyczności, w tym niedociśnienie, zaczerwienienie skóry, hamowanie funkcji płytek krwi, niewydolność oddechową oraz objawy ogólne zatrucia. W badaniach przewlekłych (do 26 tygodni) u gryzoni i nie-gryzoni, przy ekspozycji 14-47-krotnie wyższej niż u ludzi, nie stwierdzono toksycznego wpływu na narządy, a obserwowane efekty ograniczały się do farmakologicznie przewidywanych działań, takich jak niedociśnienie i duszność. W inhalacyjnym badaniu długoterminowym u szczurów dawka NOAEL wyniosła 48,7 µg/kg mc./dobę, co odpowiada ekspozycji ponad 10-krotnie wyższej niż u ludzi (Cmax i AUC). Badania genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały mutagenności, a testy rakotwórczości na szczurach i myszach potwierdziły brak potencjału kancerogennego iloprostu.
W badaniach embriotoksyczności u szczurów zaobserwowano nieprawidłowości pojedynczych paliczków przednich łap, niezależnie od dawki, co interpretowano jako opóźnienie wzrostu związane z hemodynamicznymi efektami iloprostu w późnej organogenezie, bez cech teratogenności. Nie stwierdzono zaburzeń rozwoju pourodzeniowego ani zdolności rozrodczych potomstwa. Badania na królikach i małpach, nawet przy dawkach wielokrotnie przekraczających ludzkie, nie wykazały poważnych anomalii rozwojowych. Iloprost przenika do mleka w stopniu <1% dawki dożylnej, bez wpływu na rozwój pourodzeniowy i rozrodczość. Testy inhalacyjne (20 µg/ml przez 26 tygodni) nie wykazały miejscowego podrażnienia dróg oddechowych, a testy skórne i antygenowości nie potwierdziły działania uczulającego, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa preparatu Iloprost Zentiva.
badanie embriotoksyczności, badanie rakotwórczości, dawka terapeutyczna, drogi oddechowe, duszność, działanie farmakologiczne, działanie genotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, działanie uczulające, ekspozycja ogólnoustrojowa, genotoksyczność, hamowanie czynności płytek krwi, jednostka płodowo-łożyskowa, miejscowe podrażnienie, niedociśnienie, niewydolność oddechowa, objaw zatrucia, organogeneza, perystaltyka jelit, rakotwórczość, rozszerzenie naczyń, stężenie w osoczu krwi, toksyczność ogólna, toksyczny wpływ na rozrodczość, zaburzenie chodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Soolantra 10 mg/g
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kremu Soolantra zawierającego iwermektynę 10 mg/g wykazały brak toksyczności ogólnoustrojowej i miejscowej przy wielokrotnym stosowaniu miejscowym u miniaturowych świń, z ekspozycją ogólnoustrojową porównywalną do klinicznej u ludzi. Kompleksowa ocena genotoksyczności in vitro i in vivo potwierdziła brak działania genotoksycznego. Dwuletnie badanie rakotwórczości u myszy nie wykazało zwiększonego ryzyka nowotworów. W badaniach reprodukcyjnych po doustnym podaniu iwermektyny zaobserwowano teratogenne efekty (rozszczep podniebienia u szczurów, deformacje nadgarstka u królików) przy dawkach znacznie przekraczających ekspozycję kliniczną, z marginesem bezpieczeństwa NOAEL co najmniej 70-krotnie wyższym niż u ludzi. Toksyczność dla noworodków wynikała z ekspozycji pourodzeniowej przez mleko matki, prowadząc do wysokich stężeń iwermektyny w mózgu i osoczu potomstwa.
badanie in vitro, badanie in vivo, deformacja zgięciowa nadgarstka, działanie drażniące, działanie fototoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, działanie uczulające, genotoksyczność, iwermektyna, narażenie in utero, NOAEL, potencjał rakotwórczy, rozszczep podniebienia, ryzyko środowiskowe, toksyczność miejscowa, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Linoseptic (1 mg + 20 mg)/g
Linoseptic, aerozol zawierający 1 mg/g oktenidyny dichlorowodorku oraz 20 mg/g fenoksyetanolu, przeszedł szerokie badania toksykologiczne. W badaniach ostrej toksyczności LD50 dla skojarzenia 0,1% oktenidyny i 2% fenoksyetanolu wyniosła 15 ml/kg po podaniu doustnym. Oktenidyna wykazała LD50 800 mg/kg (doustnie) i 10 mg/kg (dożylnie) u szczurów, natomiast fenoksyetanol charakteryzował się niską toksycznością z LD50 doustnym 1,3 g/kg u szczurów i powyżej 14 g/kg po aplikacji skórnej. W badaniach przewlekłych oktenidyna powodowała zwiększoną śmiertelność u myszy i psów od dawki 2 mg/kg/dobę, związane z zapalnymi zmianami krwotocznymi płuc, natomiast fenoksyetanol w dawce 400 mg/kg/dobę wywoływał nefrotoksyczność i zmiany behawioralne u szczurów. Miejscowa aplikacja skojarzenia na rany nie wykazała objawów toksyczności, co jest istotne w kontekście klinicznego zastosowania preparatu, który pozostaje w niewielkich ilościach na skórze.
aberracja chromosomalna, chlorowodorek oktenidyny, działanie drażniące, działanie fotouczulające, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie uczulające, fenoksyetanol, gojenie ran, hemoliza, hemoliza erytrocytów, LD50, nefrotoksyczność, oktenidyny dichlorowodorek, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, reakcja toksyczna, substancja przeciwdrobnoustrojowa, test Amesa, test Magnussona-Kligmana, test mikrojąderkowy, toksyczność miejscowa, toksyczność ostra, toksyczność płodowa, toksyczność podprzewlekła, toksyczność przewlekła - Leksykon substancji czynnych
Polidokanol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Badania przedkliniczne polidokanolu, składnika preparatu Solcoseryl, wykazały korzystny profil bezpieczeństwa. W testach na świnkach morskich, obejmujących różne metody aplikacji, nie zaobserwowano działania uczulającego ani toksycznego. Śródskórne podawanie preparatu zawierającego 10 mg polidokanolu na gram nie wywołało reakcji alergicznych skóry. Dodatkowo, badania podostrej i przewlekłej toksyczności nie potwierdziły występowania uczulenia kontaktowego ani działania immunotoksycznego, co jest istotne w kontekście stosowania preparatu wielokrotnego użytku, np. pasty do jamy ustnej Solcoseryl.
badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, bezbiałkowy dializat z krwi cieląt, działanie immunotoksyczne, działanie teratogenne, działanie uczulające, narażenie kobiet w ciąży, pasta do jamy ustnej, polidokanol, profil bezpieczeństwa, świnka morska, toksyczność, toksyczność podostra i przewlekła, toksyczność rozwojowa, uczulenie kontaktowe, uczulenie skórne, wpływ na płodność, wpływ na rozrodczość - Leksykon substancji czynnych
Iloprost – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Badania przedkliniczne iloprostu wykazały, że dawki ostre dożylne i doustne przekraczające dawkę terapeutyczną u ludzi o około 100-krotnie wywołują objawy zatrucia, w tym śmierć przy podaniu dożylnym. Długotrwałe podawanie dożylne lub podskórne przez 26 tygodni w dawkach 14-47 razy wyższych niż ekspozycja u ludzi nie wykazało toksyczności narządowej, a obserwowane efekty (niedociśnienie, zaczerwienienie skóry, duszność, nasilona perystaltyka jelit) odpowiadały farmakologicznemu profilowi prostacykliny. W badaniu inhalacyjnym u szczurów dawka NOAEL wyniosła 48,7 μg/kg mc./dobę, przy ekspozycji przekraczającej 10-krotnie wartości terapeutyczne (Cmax, AUC). Testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały mutagenności, a badania rakotwórczości na szczurach i myszach nie potwierdziły działania kancerogennego iloprostu.
badanie inhalacyjne, działanie genotoksyczne, działanie uczulające, embriotoksyczność, hamowanie płytek krwi, iloprost, jednostka płodowo-łożyskowa, niewydolność oddechowa, NOAEL, perystaltyka jelit, podrażnienie dróg oddechowych, rozszerzenie naczyń krwionośnych, stężenie w osoczu, toksyczność embrionalna i płodowa, toksyczność ostra, toksyczny wpływ na narządy, zmiany hemodynamiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pevaryl 10 mg/g
Przedkliniczne badania azotanu ekonazolu, substancji czynnej kremu Pevaryl (10 mg/g), wykazały szeroki margines bezpieczeństwa. Toksyczność ostra u gryzoni charakteryzowała się LD50 w zakresie 160-430 mg/kg masy ciała, natomiast toksyczność przewlekła przy dawce 50 mg/kg m.c./dobę ujawniła jedynie minimalne, odwracalne uszkodzenia wątroby. Nie stwierdzono istotnej toksyczności miejscowej, fototoksyczności, podrażnienia skóry ani działania uczulającego, a jedynym efektem niepożądanym było nieznaczne podrażnienie oczu przy bezpośrednim kontakcie z kremem. Badania genotoksyczności wykazały brak lub ograniczone działanie, co w połączeniu z miejscowym podaniem i minimalną ekspozycją ogólnoustrojową wskazuje na niskie ryzyko kliniczne. Kancerogenność nie była badana ze względu na krótki czas terapii i brak istotnej genotoksyczności.
aberracje chromosomowe, azotan ekonazolu, dawka śmiertelna LD50, działanie kancerogenne, działanie teratogenne, działanie uczulające, ekspozycja ogólnoustrojowa, fototoksyczność, funkcje rozrodcze, genotoksyczność, hepatotoksyczność, nowotwór, Pevaryl, podrażnienie oczu, podrażnienie skóry, toksyczność matczyna, toksyczność ostra, toksyczność płodowa, toksyczność przewlekła, toksyczność wątrobowa, tolerancja miejscowa - Leksykon substancji czynnych
Diklofenak – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Diklofenak, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), został szeroko przebadany w badaniach przedklinicznych pod kątem toksyczności, genotoksyczności, rakotwórczości oraz wpływu na rozrodczość. W badaniach toksyczności ostrej LD50 dla diklofenaku sodowego wynosiło powyżej 225 mg/kg (domięśniowo u szczurów) i powyżej 250 mg/kg (domięśniowo u myszy), a po podaniu doustnym 150 mg/kg u szczurów i 390 mg/kg u myszy. Przewlekła toksyczność dotyczyła głównie uszkodzeń przewodu pokarmowego, obserwowanych po dawkach doustnych powyżej 0,5-2,0 mg/kg. W dwuletnich badaniach na szczurach wykazano zależny od dawki wzrost częstości zakrzepicy serca. Badania genotoksyczności i rakotwórczości nie wykazały istotnego ryzyka przy dawkach terapeutycznych. Wpływ na rozrodczość obejmował hamowanie owulacji, zaburzenia implantacji, przedwczesne zamknięcie przewodu tętniczego oraz dystocję, głównie przy dawkach toksycznych dla matki. Diklofenak stosowany miejscowo (żel, krople do oczu) charakteryzuje się dobrą tolerancją, bez działania fototoksycznego, uczulającego czy drażniącego.
antagonista receptora H2, badanie przedkliniczne, diklofenak sodowy, dystocja, działanie fototoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie uczulające, genotoksyczność, hamowanie owulacji, hipergastrynemia, hiperplazja komórek ECL, inhibitor pompy protonowej, inhibitor syntezy prostaglandyn, krople do oczu, mutagenność, niesteroidowy lek przeciwzapalny, owrzodzenie przewodu pokarmowego, przewód tętniczy, rakowiak, toksyczność, toksyczność ostra, tworzenie łożyska, zaburzenie implantacji, zakrzepica serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rivanol 0,1% 1 mg/g
W dokumentacji produktu leczniczego Rivanol 0,1% (1 mg/g, płyn na skórę), zawierającego etakrydyny mleczan, nie przedstawiono danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania. Brak informacji obejmuje toksyczność ostrą, przewlekłą i podprzewlekłą, potencjalne działanie mutagenne i kancerogenne, wpływ na rozrodczość i rozwój płodu, farmakologię bezpieczeństwa (w tym funkcje układu sercowo-naczyniowego, oddechowego i ośrodkowego układu nerwowego) oraz badania miejscowego działania drażniącego i uczulającego. Taki deficyt danych wymaga opierania decyzji klinicznych głównie na wieloletnim doświadczeniu klinicznym oraz obserwacjach dotyczących bezpieczeństwa stosowania leku.
działanie drażniące, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie uczulające, etakrydyny mleczan, farmakologia bezpieczeństwa, ośrodkowy układ nerwowy, płyn na skórę, profil bezpieczeństwa, rozwój płodu, toksyczność ostra, toksyczność podprzewlekła, toksyczność przewlekła, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, wpływ na rozrodczość - Leksykon substancji czynnych
Erytromycyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Erytromycyna wykazuje bardzo niską toksyczność ostrą, co potwierdzają badania przedkliniczne na zwierzętach, gdzie dawka LD50 dla cyklicznego węglanu erytromycyny wynosiła 5,8 g/kg masy ciała u szczurów oraz 4,05 g/kg u myszy po podaniu doustnym. Badania toksyczności przewlekłej, prowadzone przez 90 dni na szczurach przy dawkach 0,0125%, 0,025% i 0,05% dawki LD50, nie wykazały istotnych zmian patologicznych w narządach takich jak wątroba, nerki, płuca, śledziona i jelita, z wyjątkiem odwracalnego powiększenia wątroby. Dodatkowo, nie stwierdzono wzrostu hepatotoksyczności ani patologii hematologicznych przy dawkach do 400 mg/kg masy ciała. Erytromycyna nie wykazuje właściwości mutagennych ani rakotwórczych w testach in vitro i długoterminowych badaniach na szczurach i myszach, a także nie wpływa negatywnie na płodność i rozwój zarodkowo-płodowy w badaniach na zwierzętach.
badanie hematologiczne, cykliczny węglan erytromycyny, dawka LD50, działanie uczulające, enzym wątrobowy, erytromycyna, hepatotoksyczność, laktobionian, octan cynku dwuwodny, powiększenie wątroby, substancja antybiotykowa, teratogeneza, test maksymalizacji, toksyczne działanie na zarodek, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, tretynoina, właściwość fotouczulająca, właściwość karcynogenna, właściwość mutagenna, właściwość rakotwórcza, wytwarzanie żółci, zaburzenie płodności - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Aksoderm Forte 1000 j.m./g
Aksoderm Forte to maść zawierająca 1000 IU/g retynolu palmitynianu, przeznaczona do miejscowego stosowania na skórę. Zalecana jest aplikacja 2-3 razy na dobę cienkiej warstwy preparatu bezpośrednio na zmienione chorobowo obszary skóry, po uprzednim dokładnym oczyszczeniu i osuszeniu skóry. Należy unikać nakładania maści na zdrową skórę otaczającą zmiany, chyba że wskazano inaczej. Po aplikacji konieczne jest umycie rąk, chyba że leczenie dotyczy dłoni. Gruba warstwa maści nie zwiększa skuteczności terapii, a może prowadzić do nadmiernego zużycia leku.
działanie niepożądane, działanie uczulające, lanolina bezwodna, postać farmaceutyczna, produkt leczniczy, reakcja alergiczna, retynol palmitynian, skuteczność leczenia, stan kliniczny pacjenta, stosowanie miejscowe na skórę, substancja czynna, substancja pomocnicza, wywiad medyczny, zmiana chorobowa skóry, zmiana skórna - Leksykon substancji czynnych
Benzoilu nadtlenek – Właściwości farmakodynamiczne
Nadtlenek benzoilu jest substancją o wielokierunkowym mechanizmie działania, wykorzystywaną w terapii trądziku pospolitego, charakteryzującą się silnym działaniem przeciwbakteryjnym, keratolitycznym i złuszczającym. Jego lipofilność umożliwia penetrację do mieszków łojowo-włosowych, gdzie skutecznie redukuje kolonizację Cutibacterium acnes, w tym szczepów opornych na antybiotyki, poprzez wytwarzanie wolnych rodników tlenowych prowadzących do bakteriobójczego efektu. Działanie keratolityczne i złuszczające nadtlenku benzoilu przyczynia się do usuwania martwych komórek naskórka i zapobiegania powstawaniu zaskórników, co wspiera normalizację rogowacenia. W preparatach złożonych, takich jak Epiduo (adapalen 0,1% + nadtlenek benzoilu 2,5%) i Epiduo Forte (adapalen 0,3% + nadtlenek benzoilu 2,5%), synergistyczne połączenie mechanizmów działania obu substancji zwiększa skuteczność terapeutyczną, przyspieszając redukcję wykwitów zapalnych i niezapalnych oraz poprawiając wyniki kliniczne, zwłaszcza u pacjentów z umiarkowanym i ciężkim trądzikiem (IGA 3-4).
adapalen, badania farmakologiczne, Cutibacterium acnes, czynnik AP-1, działanie keratolityczne, działanie przeciwbakteryjne, działanie teratogenne, działanie uczulające, działanie złuszczające, farmakokinetyka, keratynizacja, leukocyty wielojądrzaste, mediatory stanu zapalnego, mieszki łojowo-włosowe, minimalne stężenie hamujące, nadtlenek benzoilu, oporność na antybiotyki, patogeneza trądziku, receptory jądrowe kwasu retynowego, receptory toll-podobne, substancja czynna, trądzik pospolity, wolne rodniki tlenowe - Leksykon substancji czynnych
Olej z oliwek – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa oleju z oliwek stosowanego jako składnik emulsji tłuszczowych do żywienia pozajelitowego, w tym produktu ClinOleic 20%, potwierdzają jego dobrą tolerancję i korzystny profil bezpieczeństwa. Typowe zmiany obserwowane przy wysokich dawkach emulsji, takie jak stłuszczenie wątroby, małopłytkowość oraz podwyższone stężenie cholesterolu, są niespecyficzne i występują również przy innych emulsjach tłuszczowych. W porównaniu z emulsjami na bazie oleju sojowego, olej z oliwek wykazuje mniejszą peroksydację lipidów oraz poprawę zasobów witaminy E, co może przekładać się na lepszą ochronę antyoksydacyjną. Ponadto, badania immunologiczne wskazują na mniejszy wpływ oleju z oliwek na proliferację limfocytów, ekspresję markerów aktywacji komórek oraz uwalnianie interleukiny-2, co sugeruje ograniczoną immunomodulację w porównaniu z olejem sojowym.
antygenowość układowa, badanie toksykologiczne, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, działanie uczulające, emulsja tłuszczowa, genotoksyczność, hipercholesterolemia, interleukina-2, kwas omega-3, małopłytkowość, ochrona antyoksydacyjna, peroksydacja tłuszczów, proliferacja limfocytów, rakotwórczość, stłuszczenie wątroby, stres oksydacyjny, tolerancja miejscowa, trigliceryd kwasu tłuszczowego, witamina E, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Maxiseptic (1 mg + 20 mg)/ml
Maxiseptic, zawierający 1 mg/ml oktenidyny dichlorowodorku oraz 20 mg/ml fenoksyetanolu, wykazuje niską toksyczność ostrą, z LD50 po podaniu doustnym wynoszącą 45-50 ml/kg masy ciała oraz po dootrzewnowym 10-12 ml/kg. Dla oktenidyny dichlorowodorku LD50 wynosi 800 mg/kg (doustnie, szczury) i 10 mg/kg (dożylnie), natomiast fenoksyetanol charakteryzuje się bardzo niską toksycznością (doustnie LD50 1,3-3,4 g/kg, skórnie 13 ml/kg u szczurów i 5 g/kg u królików). W badaniach przewlekłych zaobserwowano zwiększoną śmiertelność przy dawkach ≥ 2 mg/kg/dobę u myszy i psów oraz ≥ 8 mg/kg/dobę u szczurów, związane z zapaleniem i krwotokami płucnymi. Wielokrotne miejscowe stosowanie na błony śluzowe i rany nie wywoływało reakcji toksycznych ani niepożądanych, a wchłanianie systemowe jest minimalne przy prawidłowym stosowaniu.
dawka śmiertelna, działanie drażniące, działanie embriotoksyczne, działanie fotouczulające, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie uczulające, fenoksyetanol, nowotwór komórek wyspowych trzustki, oktenidyny dichlorowodorek, podanie dootrzewnowe, podanie dożylne, potencjał mutagenny, roztwór na skórę, test aberracji chromosomowych, test Amesa, test Magnussona i Kligmana, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność podprzewlekła, toksyczność przewlekła, tolerancja miejscowa, zmiana pneumotoksyczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Omegaven –
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa emulsji do infuzji Omegaven, zawierającej wysoko oczyszczony olej rybny (10,0 g/100 ml) bogaty w kwasy tłuszczowe omega-3 (EPA 1,25-2,82 g/100 ml, DHA 1,44-3,09 g/100 ml) oraz dl-α-tokoferol (0,015-0,0296 g/100 ml), wykazały brak istotnych zagrożeń toksykologicznych. Badania obejmowały ocenę toksyczności ostrej, przewlekłej oraz genotoksyczności, nie ujawniając niepokojących sygnałów bezpieczeństwa. Parametry fizykochemiczne preparatu, takie jak pH 7,5-8,7, niska kwasowość (<1 mmol HCl/l) oraz osmolalność 308-376 mOsm/kg, zostały dobrane tak, aby minimalizować ryzyko podrażnień i działań niepożądanych podczas infuzji dożylnej. Energia całkowita emulsji wynosi 112 kcal/100 ml, co odpowiada umiarkowanej gęstości energetycznej.
alfa-tokoferol, antygenowość układowa, działanie uczulające, emulsja do infuzji, genotoksyczność, infuzja dożylna, kwas dokozaheksaenowy, kwas eikozapentaenowy, kwasy omega-3, osmolalność, ośrodkowy układ nerwowy, peroksydacja, potencjał uczulający, przeciwutleniacz, reakcja anafilaktyczna, test maksymalizacji, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lutinus 100 mg
Progesteron, będący aktywnym składnikiem leku Lutinus w dawce 100 mg w postaci dopochwowej, jest naturalnym hormonem steroidowym o kluczowej roli w procesach rozrodczych. Ze względu na jego naturalne pochodzenie oraz dobrze udokumentowany profil bezpieczeństwa, nie stwierdzono działania toksycznego tego związku. Standardowe badania toksyczności dla formulacji dopochwowej nie były przeprowadzane, jednak badania przedkliniczne skoncentrowały się na ocenie tolerancji miejscowej oraz potencjału uczulającego leku.
- Leksykon substancji czynnych
Cynku siarczan – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne dane dotyczące siarczanu cynku siedmiowodnego, stosowanego jako składnik produktów żywieniowych pozajelitowych z grupy SmofKabiven, wskazują na brak specyficznej toksyczności tej substancji w stężeniach fizjologicznych. Badania obejmowały farmakologię, toksyczność po podaniu wielokrotnym oraz genotoksyczność, nie wykazując szczególnego zagrożenia dla pacjenta. Ocena bezpieczeństwa prowadzona była w kontekście całego składu preparatu, co pozwoliło na identyfikację potencjalnych interakcji między siarczanem cynku a innymi składnikami. W badaniach na królikach nie stwierdzono efektów teratogennych ani embriotoksycznych, a także nie zaobserwowano negatywnego wpływu na płodność czy zdolności rozrodcze. Zawartość siarczanu cynku w poszczególnych produktach SmofKabiven waha się od 0,0027 g (0,017 mmol) do 0,017 g (0,10 mmol) na porcję, co odpowiada bezpiecznym dawkom stosowanym klinicznie.
badanie genotoksyczności, badanie toksykologiczne, działanie anafilaktyczne, działanie uczulające, emulsja tłuszczowa, glicerofosforan sodu, infuzja dożylna, leczenie substytucyjne, martwica tkanek, podanie domięśniowe, podanie dotętnicze, podanie dożylne, podanie okołożylne, podanie podskórne, potencjał alergenny, reakcja zapalna, roztwór aminokwasów, siarczan cynku siedmiowodny, SmofKabiven, SmofKabiven extra Nitrogen, SmofKabiven Low Osmo Peripheral, SmofKabiven Nutribase, tolerancja miejscowa, uszkodzenie embriotoksyczne, wpływ teratogenny, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Galusan epigallokatechiny – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Galusan epigallokatechiny (EGCG), główny składnik aktywny wyciągu z liści zielonej herbaty, stosowany w maści Veregen (100 mg/g i 150 mg/g), wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych. Nie stwierdzono działania genotoksycznego ani rakotwórczego. W badaniach toksyczności po wielokrotnym podaniu miejscowym nie zaobserwowano ogólnoustrojowych działań niepożądanych, a działania niepożądane ograniczały się do miejsc aplikacji i obejmowały podrażnienie skóry, rumień, obrzęk oraz reakcje zapalne, które ulegały zmniejszeniu w trakcie terapii. Wprowadzenie preparatu do pochwy wywoływało przejściowe, ciężkie reakcje zapalne. Produkt może wywoływać reakcje uczuleniowe na skórze, co należy uwzględnić w praktyce klinicznej.
bezpieczeństwo farmakologiczne, Camellia sinensis, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie uczulające, galusan epigallokatechiny, genotoksyczność, miejscowa reakcja zapalna, obrzęk, podrażnienie skóry, poród martwego płodu, poszerzenie splotu naczyniówkowego, powiększenie komory mózgu, proces kostnienia, reakcja alergiczna, reakcja zapalna, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, rumień, toksyczne oddziaływanie, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksykokinetyka, wodogłowie, wyciąg z liści zielonej herbaty - Leksykon leków
Skład i postać leku – Biodacyna 250 mg/ml
Biodacyna to roztwór do wstrzykiwań i infuzji zawierający amikacynę disiarczan w stężeniach 125 mg/ml oraz 250 mg/ml, co odpowiada odpowiednio 125 mg i 250 mg amikacyny na mililitr roztworu. Dostępne opakowania to ampułki 2 ml (250 mg lub 500 mg amikacyny) oraz 4 ml (1 g amikacyny). Preparat zawiera substancje pomocnicze takie jak sodu pirosiarczyn (E 223) o potencjalnym działaniu uczulającym oraz sód w ilościach 3,73 mg/ml (0,16 mmol) dla stężenia 125 mg/ml i 7,49 mg/ml (0,32 mmol) dla stężenia 250 mg/ml. Roztwór jest bezbarwny lub jasnożółty, co nie wpływa na bezpieczeństwo stosowania. Biodacyna może być podawana domięśniowo bez rozcieńczania, natomiast do infuzji dożylnych wymaga rozcieńczenia do stężenia 2,5–5 mg/ml w odpowiednich płynach infuzyjnych (np. 0,9% NaCl, 5% glukoza, płyn Ringera z mleczanami).
amikacyna, antybiotyk aminoglikozydowy, chlorek sodu, cytrynian sodu, działanie przeciwbakteryjne, działanie uczulające, infuzja dożylna, kwas siarkowy, masa ciała, niezgodność farmaceutyczna, płyn Ringera, podanie domięśniowe, roztwór do wstrzykiwań, roztwór glukozy, sodu pirosiarczyn, woda do wstrzykiwań, wodny roztwór - Leksykon substancji czynnych
Piwonia lekarska – Przeciwwskazania stosowania
Piwonia lekarska (Paeonia officinalis), będąca składnikiem nalewki macierzystej w produkcie leczniczym Avenoc, jest przeciwwskazana u pacjentów z nadwrażliwością na tę substancję czynną lub inne składniki preparatu, takie jak Ficaria verna TM, Adrenalinum 3DH czy chlorowodorek amyleiny. W maści Avenoc piwonia występuje w stężeniu 0,01 g na 100 g, a dodatkowo preparat zawiera lanolinę, substancję pomocniczą o potencjale uczulającym. U pacjentów z alergią na lanolinę lub inne składniki pomocnicze stosowanie maści jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko miejscowych reakcji alergicznych, manifestujących się zaczerwienieniem, świądem, pieczeniem lub obrzękiem w miejscu aplikacji.
działanie uczulające, interakcja lekowa, jaskrowate, lanolina, leczenie objawowe, miejscowa reakcja alergiczna, nadwrażliwość, nadwrażliwość na substancję czynną, nalewka macierzysta, objawy alergii skórnej, piwonia lekarska, reakcja alergiczna, reakcja krzyżowa, reakcja niepożądana, substancja drażniąca, substancja pomocnicza, test alergiczny, wywiad alergiczny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Maść ochronna z witaminą A 800 j.m./g
Produkt leczniczy Maść ochronna z witaminą A (800 j.m./g) nie posiada dedykowanych badań przedklinicznych oceniających bezpieczeństwo miejscowego stosowania. Dokumentacja nie zawiera szczegółowych danych dotyczących toksykologii miejscowej, w tym potencjalnego działania drażniącego, uczulającego ani stopnia absorpcji przezskórnej witaminy A. Dostępne dane przedkliniczne pochodzą głównie z badań na modelach zwierzęcych, które wskazują na teratogenny potencjał witaminy A, jednak brak jest precyzyjnych informacji o dawkach, gatunkach zwierząt oraz charakterze obserwowanych wad rozwojowych.
absorpcja przezskórna, badanie farmakodynamiczne, badanie farmakokinetyczne, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, działanie drażniące na skórę, działanie teratogenne, działanie uczulające, ekspozycja w ciąży, maść ochronna, ocena bezpieczeństwa, podanie systemowe, stosowanie miejscowe, teratogenność, wada rozwojowa płodu, witamina A - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tussicom 600 600 mg/5 g
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa N-acetylo-L-cysteiny (acetylocysteiny) w dawkach 200 mg, 400 mg i 600 mg, stosowanej w produktach Tussicom, nie wykazały istotnych zagrożeń dla pacjentów. Konwencjonalne testy farmakologiczne potwierdziły brak negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy, ośrodkowy układ nerwowy oraz inne kluczowe układy organizmu. Badania toksykologiczne, obejmujące toksyczność ostrą, podostrą i przewlekłą na różnych modelach zwierzęcych, nie wskazały na ryzyko toksyczne o znaczeniu klinicznym. Ponadto, testy genotoksyczności i kancerogenności nie wykazały mutagennego ani rakotwórczego działania substancji, co potwierdza bezpieczeństwo długoterminowego stosowania.
acetylocysteina, działanie drażniące, działanie uczulające, genotoksyczność, kancerogeneza, kancerogenność, mutagenność, ośrodkowy układ nerwowy, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy