wynaczynienie okołonaczyniowe

Wynaczynienie okołonaczyniowe (ang. extravasation) to powikłanie związane z podawaniem leków drogą dożylną, polegające na niekontrolowanym wydostaniu się leku poza naczynie krwionośne do otaczających tkanek. Jest to częste powikłanie terapii dożylnej, które może prowadzić do różnych stopni uszkodzenia tkanek, od niewielkiego obrzęku i bólu po martwicę i owrzodzenia.

Szczególnie niebezpieczne jest wynaczynienie leków cytotoksycznych stosowanych w chemioterapii, leków o wysokiej osmolarności, środków kontrastowych używanych w diagnostyce obrazowej oraz substancji o skrajnym pH. Czynniki ryzyka obejmują trudności w kaniulacji, nieodpowiednie umiejscowienie wkłucia, długotrwałą terapię dożylną oraz stosowanie urządzeń do automatycznego wstrzykiwania.

Postępowanie w przypadku wynaczynienia obejmuje natychmiastowe przerwanie infuzji, usunięcie kaniuli (z pozostawieniem miejsca dostępu), zastosowanie odpowiednich antydobtków (jeśli są dostępne dla danego leku), monitorowanie miejsca uszkodzenia oraz dokumentację zdarzenia. W niektórych przypadkach konieczna jest interwencja chirurgiczna lub specjalistyczne leczenie dermatologiczne. Profilaktyka polega na prawidłowym umiejscowieniu wkłucia, regularnej obserwacji miejsca infuzji oraz stosowaniu odpowiednich protokołów podawania leków.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl