teleradioterapia kości
Teleradioterapia kości to metoda leczenia onkologicznego polegająca na wykorzystaniu promieniowania jonizującego generowanego przez zewnętrzne źródło, które kierowane jest na obszar kości objęty procesem nowotworowym. Stosowana jest zarówno w przypadku pierwotnych nowotworów kości, jak i znacznie częściej – w leczeniu przerzutów nowotworowych do układu kostnego.
Wskazania do teleradioterapii kości obejmują przede wszystkim leczenie przeciwbólowe przerzutów nowotworowych (szczególnie przy przerzutach z raka piersi, prostaty, płuc, nerki i tarczycy), zapobieganie złamaniom patologicznym oraz leczenie złamań patologicznych. W przypadku pierwotnych nowotworów kości, teleradioterapia może być stosowana jako metoda samodzielna lub w połączeniu z chirurgią i chemioterapią.
Teleradioterapia kości może być realizowana różnymi technikami – od konwencjonalnej radioterapii 2D, przez techniki konformalną 3D, po bardziej zaawansowane metody jak IMRT (radioterapia z modulacją intensywności wiązki) czy SBRT (radioterapia stereotaktyczna). Wybór odpowiedniej techniki zależy od lokalizacji zmiany, jej rozmiaru oraz stanu ogólnego pacjenta.
Dawki promieniowania stosowane w teleradioterapii kości są zróżnicowane – od pojedynczej frakcji 8 Gy, przez schematy 20 Gy w 5 frakcjach, po bardziej rozłożone w czasie schematy 30 Gy w 10 frakcjach. Przy przerzutach mnogich można zastosować napromienianie połowy ciała (half-body irradiation) lub napromienianie izotopami (np. Stront-89, Samar-153).
Efekty przeciwbólowe teleradioterapii kości obserwuje się u 50-80% pacjentów, przy czym całkowite ustąpienie bólu następuje u 30-50% chorych. Działania niepożądane obejmują głównie przemijające nasilenie dolegliwości bólowych, nudności, biegunkę oraz miejscowe odczyny popromienne skóry.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Chlorek strontu – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Chlorek strontu (89SrCl2) jest radiofarmaceutykiem stosowanym w leczeniu paliatywnym bólu kostnego wywołanego przerzutami nowotworowymi. Preparat dostępny jest w postaci roztworu do wstrzykiwań o aktywności 37,5 MBq/ml, zawierającego izotop strontu-89 o okresie półtrwania 50,5 dnia i emisji promieniowania beta o maksymalnej energii 1,492 MeV. Ze względu na charakter radioaktywny, stosowanie 89SrCl2 wymaga ścisłego przestrzegania zasad ochrony radiologicznej oraz kwalifikacji pacjentów przez personel medyczny z odpowiednimi uprawnieniami. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z upośledzoną funkcją szpiku kostnego, niską liczbą neutrofilów i płytek krwi, a także u osób po wcześniejszym leczeniu teleradioterapią lub innymi izotopami osteotropowymi. Monitorowanie morfologii krwi jest obligatoryjne, a ponowne podanie leku wymaga oceny parametrów hematologicznych i stanu szpiku.
cewnikowanie pęcherza moczowego, chlorek strontu, cytostatyk, działanie przeciwbólowe, izotop osteotropowy, leczenie paliatywne bólu kostnego, morfologia krwi, neutrofile, nietrzymanie moczu, ochrona radiologiczna, okres półtrwania, płytki krwi, produkt radiofarmaceutyczny, promieniowanie beta, promieniowanie jonizujące, przerzuty nowotworowe, radiofarmaceutyk, substancja promieniotwórcza, teleradioterapia kości, upośledzenie szpiku kostnego, uszkodzenie szpiku kostnego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Chlorek strontu 89SrCl2 POLATOM
Chlorek strontu 89SrCl2 POLATOM jest radiofarmaceutykiem stosowanym w terapii paliatywnej bólu kostnego, emitującym promieniowanie beta o maksymalnej energii 1,492 MeV i okresie półtrwania 50,5 dnia. Preparat wymaga stosowania w wyznaczonych placówkach przez personel medyczny posiadający odpowiednie upoważnienia, z zachowaniem rygorystycznych zasad bezpieczeństwa i środków ostrożności, w tym zapewnienia jałowości produktu. Nie zaleca się stosowania u pacjentów z istotnym upośledzeniem czynności szpiku kostnego, zwłaszcza z neutropenią i trombocytopenią, ze względu na ryzyko mielosupresji. Monitorowanie morfologii krwi jest obligatoryjne, a decyzja o ponownym podaniu powinna uwzględniać aktualne parametry hematologiczne. Zaleca się odstęp co najmniej 12 tygodni między podaniem 89SrCl2 a cytostatykami, aby uniknąć kumulacji efektu mielosupresyjnego.
cewnik do pęcherza moczowego, chlorek strontu, cytostatyk, dawka promieniowania, działanie mielosupresyjne, działanie przeciwbólowe, efekt terapeutyczny, izotop osteotropowy, morfologia krwi, neutrofile i płytki krwi, nietrzymanie moczu, parametry morfologii, promieniowanie beta, promieniowanie jonizujące, radiofarmaceutyk, szpik kostny, teleradioterapia kości, upośledzenie szpiku kostnego, zasada ALARA