surfaktant endogenny
Surfaktant endogenny to złożona mieszanina związków chemicznych (głównie fosfolipidów, białek i węglowodanów) produkowana przez pneumocyty typu II w pęcherzykach płucnych. Jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania układu oddechowego, gdyż zmniejsza napięcie powierzchniowe na granicy powietrze-ciecz w pęcherzykach płucnych, zapobiegając ich zapadaniu się podczas wydechu.
W skład surfaktantu wchodzą fosfolipidy (ok. 90%), głównie dipalmitoilofosfatydylocholina (DPPC), oraz specyficzne białka surfaktantu (SP-A, SP-B, SP-C i SP-D), które stanowią około 10% jego składu. Białka te odgrywają kluczową rolę nie tylko w utrzymaniu właściwości biofizycznych surfaktantu, ale również w obronie immunologicznej płuc.
Niedobór surfaktantu endogennego jest główną przyczyną zespołu zaburzeń oddychania u wcześniaków (RDS), gdzie niedojrzałe płuca nie produkują wystarczającej ilości surfaktantu. W leczeniu tego stanu stosuje się egzogenny surfaktant, podawany dooskrzelowo. Zaburzenia w produkcji lub funkcji surfaktantu mogą również występować w innych schorzeniach płucnych, jak ARDS, zapalenie płuc czy zwłóknienie płuc.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Białka powierzchniowe SP-C – Wskazania do stosowania
Białka powierzchniowe SP-C, będące hydrofobowymi, niskocząsteczkowymi proteinami, stanowią kluczowy składnik naturalnego surfaktantu płucnego i preparatu Curosurf, który zawiera około 0,9 mg tych białek na 1 ml zawiesiny wraz z 80 mg poraktantu alfa (frakcji fosfolipidów). Preparat ten jest stosowany przede wszystkim u wcześniaków z zespołem zaburzeń oddychania (RDS), wynikającym z niedoboru endogennego surfaktantu, co prowadzi do niewydolności oddechowej. Curosurf podawany dotchawiczo lub dooskrzelowo poprawia funkcję płuc poprzez zmniejszenie napięcia powierzchniowego w pęcherzykach płucnych, zapobiega ich zapadaniu się, poprawia podatność płuc i wymianę gazową, a także redukuje wysiłek oddechowy i zapotrzebowanie na wentylację mechaniczną u noworodków z RDS.
białko powierzchniowe SP-C, białko SP-B, choroba błon szklistych, cięcie cesarskie, Curosurf, fosfatydylocholina, frakcja fosfolipidów, kortykosteroid prenatalny, napięcie powierzchniowe, niewydolność oddechowa, pęcherzyk płucny, podanie dooskrzelowe, podanie dotchawicze, poraktant alfa, surfaktant endogenny, surfaktant płucny, tlenoterapia, wentylacja mechaniczna, wymiana gazowa, zespół niewydolności oddechowej, zespół zaburzeń oddychania