aminokwas z łańcuchem rozgałęzionym
Aminokwasy z łańcuchem rozgałęzionym (BCAA – Branched-Chain Amino Acids) to grupa trzech aminokwasów egzogennych: leucyny, izoleucyny i waliny. Charakteryzują się one specyficzną budową chemiczną, w której łańcuch boczny rozgałęzia się, tworząc charakterystyczną strukturę. Aminokwasy te są niezbędne dla organizmu ludzkiego, jednak nie mogą być przez niego syntetyzowane, dlatego muszą być dostarczane z dietą.
BCAA odgrywają kluczową rolę w syntezie białek mięśniowych, metabolizmie energetycznym oraz regulacji procesów anabolicznych. Leucyna jest szczególnie istotna jako aktywator szlaku mTOR (mammalian target of rapamycin), który stymuluje syntezę białek i hamuje ich degradację. BCAA są metabolizowane głównie w mięśniach, a nie w wątrobie, co wyróżnia je spośród innych aminokwasów.
W praktyce klinicznej BCAA znajdują zastosowanie w leczeniu encefalopatii wątrobowej, wspomaganiu regeneracji wątroby, zapobieganiu katabolizmowi białek mięśniowych u pacjentów z przewlekłymi chorobami oraz w żywieniu pozajelitowym. Badania wskazują również na potencjalne korzyści w poprawie funkcji poznawczych u pacjentów z chorobami neurodegeneracyjnymi oraz w łagodzeniu zmęczenia mięśniowego u osób z chorobami przewlekłymi.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Clinimix N17G35E –
Produkt leczniczy Clinimix N17G35E, będący roztworem do infuzji do żywienia pozajelitowego, składa się z dwóch komponentów: roztworu aminokwasów z elektrolitami oraz roztworu glukozy z wapniem. Bezpośrednie badania przedkliniczne całego produktu nie zostały przeprowadzone, jednak badania poszczególnych składników wykazały brak specyficznej toksyczności. Profil aminokwasowy zawiera 15 L-aminokwasów, w tym 8 niezbędnych, z proporcjami: stosunek aminokwasów niezbędnych do wszystkich aminokwasów wynosi 41,3%, stosunek aminokwasów niezbędnych do całkowitego azotu 2,83, a aminokwasy rozgałęzione stanowią 19% wszystkich aminokwasów, co odzwierciedla fizjologicznie zrównoważony skład.