PONV
PONV (ang. Post-Operative Nausea and Vomiting) to nudności i wymioty występujące po zabiegach operacyjnych, stanowiące jedne z najczęstszych powikłań anestezjologicznych. Dotyczą 20-30% pacjentów poddawanych zabiegom chirurgicznym, a w grupach wysokiego ryzyka odsetek ten może sięgać nawet 80%.
Do głównych czynników ryzyka PONV należą: płeć żeńska, niepalenie tytoniu, wcześniejsze epizody PONV lub choroby lokomocyjnej w wywiadzie, stosowanie opioidów w okresie pooperacyjnym oraz rodzaj i czas trwania zabiegu (szczególnie operacje ginekologiczne, okulistyczne, otolaryngologiczne i chirurgia jamy brzusznej).
Profilaktyka PONV opiera się na stratyfikacji ryzyka (skala Apfela) i multimodalnym podejściu. U pacjentów z grupy umiarkowanego i wysokiego ryzyka zaleca się stosowanie deksametazonu, ondansetronu lub innych antagonistów receptora 5-HT3, a także droperidolu. Profilaktyka powinna być wdrażana przed zakończeniem zabiegu operacyjnego.
Leczenie rozwiniętego zespołu PONV obejmuje nawodnienie, tlenoterapię oraz farmakoterapię z zastosowaniem leków z innej grupy niż stosowane w profilaktyce. PONV znacząco wpływa na komfort pacjenta, wydłuża czas hospitalizacji i może prowadzić do poważniejszych powikłań, jak aspiracja treści żołądkowej czy zaburzenia elektrolitowe.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Zofran Zydis 8 mg
Zofran Zydis, dostępny w formie liofilizatu doustnego, a także w postaciach parenteralnej i doodbytniczej, umożliwia indywidualizację drogi podania i dawkowania w zależności od potrzeb klinicznych pacjenta. W terapii przeciwwymiotnej podczas chemioterapii o średnim potencjale emetogennym lub radioterapii, zalecana dawka doustna wynosi 8 mg podana 1-2 godziny przed zabiegiem, powtarzana po 12 godzinach, a następnie kontynuowana przez 2-5 dni w dawce 8 mg dwa razy na dobę. W przypadku chemioterapii o silnym potencjale emetogennym, np. dużych dawek cisplatyny, ondansetron podaje się dożylnie, domięśniowo lub doodbytniczo, a następnie doustnie w dawce 8 mg dwa razy na dobę przez 2-5 dni. U dzieci dawkowanie ustala się na podstawie powierzchni ciała (5 mg/m² dożylnie, max 8 mg) lub masy ciała (0,15 mg/kg dożylnie, max 8 mg), z całkowitą dawką do 32 mg na dobę, kontynuując leczenie doustne po 12 godzinach od podania dożylnego.
chemioterapia o średnim działaniu wymiotnym, cisplatyna, dawka ondansetronu, działanie wymiotne cytostatyków, infuzja dożylna, klirens ondansetronu, liofilizat doustny, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nudności i wymioty opóźnione, nudności i wymioty pooperacyjne, nudności i wymioty wywołane chemioterapią, okres półtrwania, ondansetron doustny, ondansetron dożylny, pole powierzchni ciała, PONV, potencjał emetogenny, promieniowanie jonizujące, radioterapia wywołująca wymioty, roztwór chlorku sodu, terapia przeciwnowotworowa, terapia przeciwwymiotna - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Ondansetron B. Braun 0,08 mg/ml
Ondansetron B. Braun to lek przeciwwymiotny dostępny w postaci roztworu do infuzji o stężeniach 0,08 mg/ml (100 ml butelka, 8 mg substancji czynnej) oraz 0,16 mg/ml (50 ml butelka, 8 mg substancji czynnej). Substancją czynną jest ondansetron w formie chlorowodorku dwuwodnego. Preparat jest przeznaczony do podawania dożylnego i zawiera 3,57 mg sodu w 1 ml, co należy uwzględnić u pacjentów na diecie niskosodowej. Wskazania do stosowania różnią się w zależności od wieku pacjenta: u dorosłych obejmują profilaktykę i leczenie nudności i wymiotów wywołanych chemioterapią cytotoksyczną (CINV), radioterapią (RINV) oraz w okresie pooperacyjnym (PONV). U dzieci wskazania ograniczają się do leczenia CINV (od 6 miesiąca życia) oraz profilaktyki i leczenia PONV (od 1 miesiąca życia).
chemioterapia cytotoksyczna, chlorowodorek dwuwodny, CINV, dieta niskosodowa, lek przeciwnowotworowy, lek przeciwwymiotny, napromienianie jamy brzusznej, nudności i wymioty, nudności i wymioty pooperacyjne, odwodnienie, okres okołooperacyjny, ondansetron, podanie dożylne, PONV, populacja pediatryczna, potencjał emetogenny, radioterapia, RINV, roztwór do infuzji, zaburzenie elektrolitowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Metoclopramide hameln 5 mg/ml
Metoclopramide hameln w stężeniu 5 mg/ml (ampułka 2 ml zawiera 10 mg metoklopramidu chlorowodorku jednowodnego) jest wskazany u dorosłych do profilaktyki i leczenia nudności oraz wymiotów po zabiegach chirurgicznych (PONV), w ostrych napadach migreny oraz w zapobieganiu nudnościom i wymiotom indukowanym radioterapią (RINV). Lek wykazuje działanie przeciwwymiotne i prokinetyczne, co czyni go skutecznym w łagodzeniu objawów ze strony przewodu pokarmowego. W populacji pediatrycznej (1-18 lat) metoklopramid jest stosowany wyłącznie jako lek drugiego rzutu w zapobieganiu opóźnionym nudnościom i wymiotom po chemioterapii (CINV) oraz w leczeniu PONV, po nieskuteczności lub przeciwwskazaniu leków pierwszego wyboru.
- Leksykon substancji czynnych
Ondansetron – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Ondansetron, antagonista receptora 5-HT3, jest szeroko stosowany jako lek przeciwwymiotny i nie wykazuje istotnego wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych ani obsługę maszyn. Badania psychomotoryczne potwierdzają brak upośledzenia funkcji psychomotorycznych, sedacji czy innych negatywnych efektów wpływających na sprawność pacjentów. Również charakterystyki produktów leczniczych (ChPL) dla różnych postaci ondansetronu (tabletki powlekane, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej, roztwory do wstrzykiwań, liofilizaty doustne) jednoznacznie wskazują na brak lub nieistotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn.
antagonista receptora 5-HT3, charakterystyka produktu leczniczego, chemioterapia, droga podania, działanie uspokajające, leczenie przeciwnowotworowe, leczenie przeciwwymiotne, lek przeciwwymiotny, liofilizat doustny, nudności i wymioty pooperacyjne, PONV, postać farmaceutyczna, procedura operacyjna, profil farmakologiczny, roztwór do wstrzykiwań, sedacja, sprawność psychofizyczna, sprawność psychomotoryczna, tabletka powlekana, tabletka ulegająca rozpadowi w jamie ustnej, test psychomotoryczny, znieczulenie - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Ondansetron Kabi 0,16 mg/ml
Ondansetron Kabi to lek przeciwwymiotny dostępny w postaci roztworu do infuzji o stężeniach 0,08 mg/ml (butelki 50 ml zawierające 4 mg lub 100 ml zawierające 8 mg ondansetronu) oraz 0,16 mg/ml (butelki 50 ml zawierające 8 mg). Substancją czynną jest ondansetron w formie chlorowodorku dwuwodnego. Lek jest wskazany do leczenia i profilaktyki nudności i wymiotów wywołanych chemioterapią (CINV), radioterapią (RINV) oraz pooperacyjnych (PONV). W populacji dorosłych stosuje się go we wszystkich wymienionych wskazaniach, natomiast u dzieci wskazania są ograniczone: CINV u dzieci ≥ 6 miesięcy oraz PONV u dzieci ≥ 1 miesiąca. Preparat charakteryzuje się pH 3,3-4,0, osmolalnością 270-330 mOsmol/kg oraz zawartością sodu 3,57 mg/ml, co jest istotne u pacjentów na diecie niskosodowej.
chemioterapia cytotoksyczna, chlorowodorek dwuwodny, choroby współistniejące, CINV, dieta niskosodowa, leczenie przeciwnowotworowe, lek przeciwwymiotny, nudności i wymioty pooperacyjne, nudności i wymioty wywołane chemioterapią, nudności i wymioty wywołane radioterapią, ondansetron, osmolalność, PONV, radioterapia jamy brzusznej, RINV, roztwór do infuzji - Leksykon substancji czynnych
Metoklopramid – Dawkowanie i sposób podawania
Metoklopramid jest stosowany głównie w leczeniu i profilaktyce nudności oraz wymiotów różnego pochodzenia, z dawkowaniem dostosowanym do wieku, masy ciała oraz wskazania klinicznego. U dorosłych zalecana dawka wynosi 10 mg do 3 razy na dobę, z maksymalną dawką dobową 30 mg lub 0,5 mg/kg mc. W przypadku dzieci (1-18 lat) dawka wynosi 0,1-0,15 mg/kg mc., powtarzana do 3 razy na dobę, z maksymalną dawką 0,5 mg/kg mc. Drogi podania obejmują dożylną (powolny bolus przez co najmniej 3 minuty), domięśniową, doustną oraz doodbytniczą. Leczenie dożylne powinno być krótkotrwałe (maksymalnie 5 dni), a stosowanie roztworu do wstrzykiwań wymaga dostępności sprzętu do resuscytacji ze względu na ryzyko ciężkich reakcji sercowo-naczyniowych, w tym zatrzymania akcji serca.
bolus dożylny, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, CINV, dawka dobowa, działanie niepożądane, klirens kreatyniny, leczenie doustne, metoklopramid, nudności i wymioty, nudności po chemioterapii, ostry napad migreny, podawanie dożylne, PONV, reakcja sercowo-naczyniowa, resuscytacja, RINV, roztwór do wstrzykiwań, schyłkowa niewydolność nerek, wymioty pooperacyjne, zaburzenie czynności nerek, zatrzymanie akcji serca - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Ondansetron Kalceks 2 mg/ml
Ondansetron Kalceks to roztwór do wstrzykiwań/infuzji zawierający ondansetron chlorowodorek dwuwodny, dostępny w ampułkach 2 ml (4 mg ondansetronu) oraz 4 ml (8 mg ondansetronu), o osmolalności 270-310 mOsmol/kg i pH 3,0-4,0. Preparat jest wskazany u dorosłych do zapobiegania i leczenia nudności i wymiotów wywołanych chemioterapią cytotoksyczną (szczególnie lekami o wysokim potencjale emetogennym, jak pochodne platyny, antracykliny, wysokie dawki cyklofosfamidu), radioterapią (zwłaszcza napromienianiem całego ciała lub jamy brzusznej) oraz w okresie pooperacyjnym (PONV). U dzieci wskazania różnią się wiekowo: od 6 miesięcy w leczeniu nudności po chemioterapii oraz od 1 miesiąca w profilaktyce i leczeniu PONV. Lek może być stosowany zarówno profilaktycznie, jak i w terapii objawowej.
antracyklina, chemioterapia cytotoksyczna, cyklofosfamid, napromienianie całego ciała, nudności i wymioty, nudności i wymioty pooperacyjne, odruch wymiotny, ondansetronu chlorowodorek, operacja ucha środkowego, osmolalność, pochodne platyny, PONV, potencjał emetogenny, zabiegi ginekologiczne, zabiegi okulistyczne - Leksykon substancji czynnych
Metoklopramid – Wskazania do stosowania
Metoklopramid jest lekiem przeciwwymiotnym stosowanym w różnych postaciach farmaceutycznych, w tym roztworach do wstrzykiwań oraz tabletkach. U dorosłych wskazania obejmują profilaktykę i leczenie nudności i wymiotów po zabiegach chirurgicznych (PONV), radioterapii (RINV) oraz chemioterapii (CINV), a także objawowe leczenie nudności i wymiotów, zwłaszcza w przebiegu migreny. W profilaktyce PONV i RINV stosuje się zarówno formy iniekcyjne, jak i doustne, natomiast w zapobieganiu opóźnionym nudnościom po chemioterapii (CINV) u dorosłych zalecane są wyłącznie tabletki. Metoklopramid poprawia wchłanianie leków przeciwbólowych w migrenie poprzez przyspieszenie opróżniania żołądka. Wskazania do stosowania u dzieci i młodzieży (1-18 lat) są znacznie ograniczone i obejmują wyłącznie leczenie drugiego rzutu w zapobieganiu opóźnionym nudnościom i wymiotom po chemioterapii oraz leczeniu nudności i wymiotów po zabiegach chirurgicznych (PONV), przy czym w przypadku tabletek (np. Olamide, Metoclopramidum Polpharma) stosowanie jest ograniczone do młodzieży od 15 roku życia.
aspiracja treści żołądkowej, choroba lokomocyjna, CINV, działanie przeciwwymiotne, leczenie nudności i wymiotów, lek drugiego rzutu, Metoclopramide Baxter, Metoclopramide hameln, Metoclopramidi hydrochloridum Noridem, Metoclopramidum Polpharma, metoklopramid, napromienianie jamy brzusznej, nudności i wymioty pooperacyjne, olamide, operacja brzuszna, operacja ginekologiczna, opróżnianie żołądka, ostry napad migreny, PONV, potencjał emetogenny, RINV, roztwór do wstrzykiwań - Leksykon substancji czynnych
Ondansetron – Wskazania do stosowania
Ondansetron, będący selektywnym antagonistą receptorów 5-HT3, jest wskazany do zapobiegania i leczenia nudności oraz wymiotów o różnej etiologii, w tym wywołanych chemioterapią (CINV), radioterapią (RINV) oraz w okresie pooperacyjnym (PONV). U dorosłych stosuje się go doustnie (tabletki powlekane 4-8 mg, liofilizaty, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej) lub dożylnie (4-8 mg), natomiast u dzieci od 6. miesiąca życia w leczeniu CINV preferowane są formy dożylne, a doustne preparaty (np. Atossa 8 mg) można stosować u dzieci o powierzchni ciała >1,2 m². W zapobieganiu PONV u dzieci od 1. miesiąca życia zaleca się wyłącznie powolne wstrzyknięcie dożylne. Dawkowanie u dorosłych obejmuje zwykle 8 mg doustnie 1-2 godziny przed terapią, następnie co 12 godzin do 5 dni, a w PONV jednorazowo 16 mg doustnie lub 4 mg dożylnie. U dzieci dawkowanie jest dostosowane do masy lub powierzchni ciała. U pacjentów z zaburzeniami wątroby dawka dobowa nie powinna przekraczać 8 mg.
antagonista receptora 5-HT3, antracyklina, chemioterapia i radioterapia, CINV, czopek, dysfagia, liofilizat doustny, napromienianie jamy brzusznej, nudności i wymioty, ondansetron, pochodna platyny, PONV, potencjał emetogenny, powierzchnia ciała, radioterapia, RINV, roztwór do wstrzykiwań, tabletka powlekana, tabletka rozpadająca się w jamie ustnej, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie połykania - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Metoclopramidi hydrochloridum Noridem 5 mg/ml
Metoclopramidi hydrochloridum Noridem w postaci roztworu do wstrzykiwań (5 mg/ml) zawiera metoklopramid chlorowodorek jednowodny w stężeniu 5,27 mg/ml, co odpowiada 5 mg metoklopramidu chlorowodorku bezwodnego. Ampułka 2 ml zawiera 10,54 mg substancji czynnej (równoważne 10 mg formy bezwodnej). W populacji dorosłych lek jest wskazany do profilaktyki i leczenia nudności oraz wymiotów pooperacyjnych (PONV), w leczeniu nudności i wymiotów związanych z ostrymi napadami migreny oraz do zapobiegania nudnościom i wymiotom indukowanym radioterapią (RINV). W populacji pediatrycznej (1-18 lat) stosowanie jest ograniczone do drugiego rzutu w zapobieganiu opóźnionym nudnościom i wymiotom po chemioterapii (CINV) oraz leczeniu PONV, po nieskuteczności lub przeciwwskazaniach do leków pierwszego wyboru.
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Ondansetron Kabi 2 mg/ml roztwór do wstrzykiwań 2 mg/ml
Ondansetron Kabi w postaci roztworu do wstrzykiwań o stężeniu 2 mg/ml (ampułki 2 ml zawierające 4 mg oraz 4 ml zawierające 8 mg ondansetronu) jest wskazany u dorosłych do leczenia nudności i wymiotów indukowanych cytotoksyczną chemioterapią o wysokim potencjale emetogennym, radioterapią (zwłaszcza całego ciała lub jamy brzusznej) oraz do profilaktyki i leczenia pooperacyjnych nudności i wymiotów (PONV). W populacji pediatrycznej lek stosuje się w leczeniu CINV u dzieci od 6. miesiąca życia oraz w profilaktyce i terapii PONV u dzieci od 1. miesiąca życia. Preparat jest klarownym, bezbarwnym roztworem do wstrzykiwań, który powinien być podawany pod nadzorem wykwalifikowanego personelu medycznego, z uwzględnieniem odpowiednich dawek i wskazań wiekowych.
chemioterapia przeciwnowotworowa, chirurgia dziecięca, CINV, lek cytostatyczny, napromienianie całego ciała, nudności i wymioty po chemioterapii, nudności i wymioty pooperacyjne, nudności po radioterapii, oddział onkologiczny, ondansetron, ondansetron chlorowodorek dwuwodny, onkologia dziecięca, PONV, potencjał emetogenny, roztwór do wstrzykiwań - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Ondansetron B. Braun 2 mg/ml roztwór do wstrzykiwań 2 mg/ml
Ondansetron B. Braun 2 mg/ml roztwór do wstrzykiwań jest antagonistą receptorów serotoninowych 5-HT3, stosowanym w zapobieganiu i leczeniu nudności oraz wymiotów indukowanych chemioterapią (CINV), radioterapią (RINV) oraz w okresie pooperacyjnym (PONV). U dorosłych wskazany jest szczególnie przy schematach o wysokim i średnim potencjale emetogennym oraz w zabiegach chirurgicznych o wysokim ryzyku PONV, takich jak operacje ginekologiczne, brzuszne i okulistyczne. Preparat dostępny jest w ampułkach zawierających 4 mg ondansetronu w 2 ml lub 8 mg w 4 ml roztworu, który zawiera 3,34 mg sodu/ml, co należy uwzględnić u pacjentów z ograniczeniem sodu w diecie. Podanie odbywa się dożylnie, jako powolne wstrzyknięcie (≥30 sekund) lub infuzja po rozcieńczeniu, pod nadzorem personelu medycznego.
antagonista receptora serotoninowego 5-HT3, chemioterapia cytotoksyczna, chemioterapia przeciwnowotworowa, CINV, dysfagia, infuzja dożylna, nudności i wymioty, ondansetronu chlorowodorek, operacja brzuszna, płyn infuzyjny, PONV, potencjał emetogenny, RINV, roztwór do wstrzykiwań, sodu cytrynian, wstrzyknięcie dożylne, zabieg ginekologiczny, zabieg okulistyczny