deferasiroks
Deferasiroks to doustny chelator żelaza, stosowany w leczeniu przewlekłego obciążenia żelazem spowodowanego częstymi transfuzjami krwi. Jest lekiem pierwszego wyboru w terapii potransfuzyjnego przeciążenia żelazem u pacjentów z talasemią, niedokrwistością sierpowatokrwinkową oraz innymi niedokrwistościami wrodzonymi i nabytymi.
Mechanizm działania deferasiroksu polega na wiązaniu jonów żelaza w stosunku 2:1, co umożliwia ich wydalenie z organizmu głównie z kałem. Lek charakteryzuje się wysoką selektywnością wobec jonów żelaza, co minimalizuje ryzyko chelatowania innych metali, takich jak cynk czy miedź. Deferasiroks wykazuje dobrą biodostępność po podaniu doustnym, a jego okres półtrwania umożliwia stosowanie raz na dobę.
Najczęstsze działania niepożądane deferasiroksu obejmują zaburzenia żołądkowo-jelitowe, wysypkę skórną oraz wzrost stężenia kreatyniny w surowicy. Lek wymaga regularnego monitorowania funkcji nerek i wątroby. Poważniejsze powikłania, takie jak ostra niewydolność nerek, niewydolność wątroby czy reakcje nadwrażliwości, występują rzadko, ale wymagają natychmiastowego przerwania leczenia.
Dawkowanie deferasiroksu jest indywidualizowane w zależności od masy ciała pacjenta oraz stopnia obciążenia żelazem, ocenianego na podstawie stężenia ferrytyny w surowicy i/lub zawartości żelaza w wątrobie (LIC). Lek jest dostępny w postaci tabletek do sporządzania zawiesiny doustnej oraz tabletek powlekanych, co zwiększa komfort terapii i poprawia współpracę pacjentów.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Hemochromatoza – Leczenie
Hemochromatoza to choroba charakteryzująca się nadmiernym wchłanianiem i akumulacją żelaza, prowadzącą do uszkodzenia narządów. Podstawową i najskuteczniejszą metodą leczenia jest flebotomia, polegająca na regularnym upuście krwi (450-500 ml, usuwającym 200-250 mg żelaza), co prowadzi do stopniowego zmniejszenia zapasów żelaza. Terapia dzieli się na fazę indukcji (częste upusty, nawet do roku) oraz fazę podtrzymującą (2-4 zabiegi rocznie). Monitorowanie obejmuje poziomy hemoglobiny, hematokrytu, ferrytyny (cel: 50-100 µg/l) oraz wysycenie transferyny (<50%). W przypadkach przeciwwskazań do flebotomii stosuje się chelatory żelaza (deferasiroks, deferoksamina, deferypron), choć są one mniej powszechne ze względu na koszty i działania niepożądane. Dieta wspomaga terapię, zalecając unikanie suplementów żelaza i witaminy C, ograniczenie czerwonego mięsa, alkoholu oraz surowych owoców morza.
anemia, artropatia, cukrzyca, czerwone mięso, deferasiroks, deferoksamina, erytrocytafereza, ferrytyna, flebotomia, gromadzenie żelaza, hemochromatoza, hemoglobina, hepcydyna, hipogonadyzm, inhibitory pompy protonowej, kardiomiopatia, marskość wątroby, niedoczynność tarczycy, przeszczep wątroby, rak wątrobowokomórkowy, transferyna, wchłanianie żelaza, wirusowe zapalenie wątroby, zwłóknienie wątroby - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Acard 300 mg
Stosowanie kwasu acetylosalicylowego (Acard 300 mg) wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko wystąpienia działań niepożądanych oraz licznych interakcji lekowych. Nadwrażliwość na ASA dotyczy około 0,3% populacji, a u pacjentów z astmą oskrzelową lub przewlekłą pokrzywką sięga 20%, manifestując się pokrzywką, obrzękiem naczynioruchowym, a nawet wstrząsem anafilaktycznym w ciągu 3 godzin od podania. U pacjentów z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej istnieje zwiększone ryzyko hemolizy. ASA zmniejsza wydalanie kwasu moczowego, co może prowokować napady dny moczanowej. Konieczna jest ostrożność u osób przyjmujących sulfonylomoczniki, z zaburzeniami czynności nerek, toczniem rumieniowatym, niewydolnością wątroby oraz u osób w podeszłym wieku, ze względu na ryzyko nasilenia działań niepożądanych, w tym krwawień z przewodu pokarmowego i perforacji.
astma oskrzelowa, choroba wrzodowa, deferasiroks, dna moczanowa, gorączka sienna, hemostaza, kortykosteroid, krwawienie miesiączkowe, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwotok maciczny, kwas acetylosalicylowy, kwas moczowy, lek antyagregacyjny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwkrzepliwy, lek trombolityczny, metotreksat, nadciśnienie tętnicze, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, podeszły wiek, pokrzywka, selektywny inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, szpik kostny, toczeń rumieniowaty układowy, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie czynności nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon chorób i schorzeń
Hemochromatoza – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Hemochromatoza dziedziczna to genetycznie uwarunkowane schorzenie charakteryzujące się nadmiernym wchłanianiem żelaza z przewodu pokarmowego, prowadzącym do jego akumulacji w narządach takich jak wątroba, serce, trzustka i przysadka mózgowa. Diagnostyka opiera się na ocenie poziomu ferrytyny i nasycenia transferyny (TSAT), a w przypadku nieprawidłowości – na badaniach genetycznych. Leczenie polega przede wszystkim na regularnej flebotomii terapeutycznej, która w fazie indukcji odbywa się zwykle raz w tygodniu, usuwając 7 ml/kg masy ciała krwi (maksymalnie do 550 ml), a w fazie podtrzymującej 2-4 razy w roku. Każda jednostka krwi (450-500 ml) obniża poziom ferrytyny o około 30 ng/ml. Monitorowanie obejmuje morfologię krwi i poziom ferrytyny co 4 tygodnie w fazie intensywnej oraz co 6-12 miesięcy w fazie podtrzymującej, co pozwala na ocenę skuteczności terapii i zapobieganie anemii. Alternatywą dla flebotomii jest terapia chelatacyjna (deferoksamina, deferypron, deferasiroks) stosowana u pacjentów z przeciwwskazaniami do upustu krwi.
badanie CT, badanie funkcji wątroby, badanie MRI, choroba tarczycy, czerwona krwinka, deferasiroks, deferoksamina, deferypron, dysfagia, flebotomia terapeutyczna, hemochromatoza, hemochromatoza dziedziczna, hormon płciowy, marskość wątroby, mutacja genetyczna, nasycenie transferyny, powiększenie wątroby, poziom ferrytyny, przeładowanie żelazem, przeszczepienie wątroby, rak wątroby, terapia chelatacyjna, terapia insulinowa, ultrasonografia, upust krwi, wirusowe zapalenie wątroby, zmęczenie