objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym
Objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym (ang. steady-state volume of distribution, Vss) to parametr farmakokinetyczny określający teoretyczną objętość płynów ustrojowych, w której lek musiałby być równomiernie rozproszony, aby uzyskać takie samo stężenie jak we krwi po osiągnięciu stanu równowagi.
Vss jest kluczowym wskaźnikiem w projektowaniu schematów dawkowania leków, ponieważ informuje o stopniu dystrybucji leku poza łożysko naczyniowe. Wysoka wartość Vss (np. >0,7 l/kg) wskazuje na znaczną penetrację leku do tkanek, podczas gdy niska wartość sugeruje pozostawanie głównie w przestrzeni wewnątrznaczyniowej.
W przeciwieństwie do objętości dystrybucji w fazie eliminacji, Vss jest parametrem niezależnym od procesów eliminacji leku i lepiej odzwierciedla rzeczywistą dystrybucję substancji w organizmie. Jego wartość zależy od właściwości fizykochemicznych leku (np. lipofilności, stopnia jonizacji), wiązania z białkami osocza oraz powinowactwa do tkanek.
Dokładne wyznaczenie Vss wymaga zastosowania modeli wielokompartmentowych i analizy danych z wielopunktowych pomiarów stężenia leku po podaniu dożylnym. Parametr ten jest szczególnie istotny w farmakoterapii pacjentów z zaburzeniami gospodarki wodnej, otyłością lub kacheksją.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Oxaliplatin Eugia 5 mg/ml
Farmakokinetyka oksaliplatyny została szczegółowo scharakteryzowana na podstawie analizy ultrafiltratu platyny, obejmującej zarówno formy czynne, jak i nieaktywne. Badania przeprowadzono w dwóch schematach dawkowania: 85 mg/m² co 2 tygodnie oraz 130 mg/m² co 3 tygodnie. Maksymalne stężenia (Cmax) wynosiły odpowiednio 0,814 ± 0,193 µg/mL i 1,21 ± 0,10 µg/mL, a pole pod krzywą stężenia w czasie (AUC0-48) 4,19 ± 0,647 µg·h/mL oraz 8,20 ± 2,40 µg·h/mL. Okresy półtrwania t1/2β oscylowały wokół 16 godzin, a objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym (Vss) wynosiła 440 ± 199 L dla dawki 85 mg/m² i 582 ± 261 L dla dawki 130 mg/m². Oksaliplatyna wykazuje szybkie przenikanie do tkanek oraz silne, nieodwracalne wiązanie z erytrocytami i albuminami, co wpływa na długie okresy półtrwania w tych macierzach. Biotransformacja zachodzi głównie nieenzymatycznie, bez udziału cytochromu P450, a eliminacja odbywa się przede wszystkim przez nerki, z około 54% dawki wydalanej z moczem w ciągu 5 dni.
albumina surowicy, analiza kompartmentowa, analiza niekompartmentowa, AUC, białko osocza, biotransformacja, cytochrom P450, diaminocykloheksan, dystrybucja w organizmie, eliminacja leku, enzym wątrobowy, klirens, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, kumulacja leku, maksymalne stężenie, niewydolność nerek, objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, platyna podlegająca ultrafiltracji, pochodna platyny, rozkład nieenzymatyczny, stan równowagi, Vss, wiązanie z czerwonymi krwinkami, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fragmin 7 500 j.m. a.Xa/0,3 ml
Dalteparyna sodowa, substancja czynna leku Fragmin, wykazuje wysoką dostępność biologiczną na poziomie 87 ± 6% przy pomiarze aktywności anty-Xa. Farmakokinetyka leku charakteryzuje się proporcjonalnym wzrostem AUC aktywności anty-Xa wraz ze wzrostem dawki od 2500 do 10000 j.m., co wskazuje na przewidywalność działania w tym zakresie. Objętość dystrybucji wynosi 40-60 ml/kg, co jest typowe dla heparyn drobnocząsteczkowych. Okres półtrwania po podaniu dożylnym wynosi około 2,1-2,3 godziny, natomiast po podaniu podskórnym wydłuża się do 3-5 godzin, co jest związane z opóźnionym wchłanianiem. Klirens aktywności anty-Xa u zdrowych ochotników wynosi od 15,6 do 24,6 ml/h/kg w zależności od dawki, a u pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek wymagających hemodializy okres półtrwania wydłuża się do 5,7 ± 2,0 godziny, co sugeruje konieczność dostosowania dawkowania w tej populacji.
aktywność anty-Xa, dalteparyna sodowa, dostępność biologiczna, działanie farmakologiczne, działanie przeciwzakrzepowe, farmakokinetyka leku, Fragmin, hemodializa, heparyna drobnocząsteczkowa, klirens, model jednokompartmentowy, objętość dystrybucji, objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym, okres półtrwania, okres półtrwania w fazie eliminacji, przewlekła niewydolność nerek, wydalanie przez nerki - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Arduan 4 mg
Produkt leczniczy Arduan zawiera 4 mg bromku pipekuronium i wykazuje zróżnicowany profil farmakokinetyczny zależny od rodzaju zastosowanego znieczulenia. Podczas znieczulenia halotanem, początkowa objętość dystrybucji (Vdc) wynosi 67 ± 30,2 ml/kg mc., a objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym (Vdss) 309 ± 103 ml/kg mc., z okresem półtrwania w fazie dystrybucji 16,3 ± 10,1 min. W przypadku znieczulenia neuroleptykami, Vdss jest nieco wyższa (353 ± 83 ml/kg mc.), a okres półtrwania w fazie dystrybucji krótszy i wynosi 7,6 min. Efekt kumulacyjny przy powtarzalnych dawkach podtrzymujących (0,01-0,02 mg/kg mc.) jest minimalny, jeśli dawki te podaje się przy 25% powrocie kontrolnej amplitudy drgań.
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fragmin 18 000 j.m. a.Xa/0,72 ml
Dalteparyna sodowa, będąca heparyną drobnocząsteczkową, charakteryzuje się wysoką dostępnością biologiczną po podaniu podskórnym (87 ± 6%) i nieliniową farmakokinetyką, gdzie wzrost dawki z 2 500 do 10 000 j.m. skutkuje zwiększeniem AUC aktywności anty-Xa o około 33%. Objętość dystrybucji wynosi 40-60 ml/kg, co wskazuje na ograniczoną penetrację do tkanek. Okres półtrwania po podaniu dożylnym wynosi 2,1-2,3 godziny, natomiast po podaniu podskórnym wydłuża się do 3-5 godzin z powodu opóźnionego wchłaniania. Klirens dalteparyny u zdrowych ochotników wynosi od 15,6 do 24,6 ml/h/kg w zależności od dawki, a u pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek na hemodializie okres półtrwania wydłuża się do 5,7 ± 2,0 godziny, co wskazuje na ryzyko kumulacji leku i konieczność modyfikacji dawkowania w tej grupie.
aktywność anty-Xa, dalteparyna sodowa, dostępność biologiczna dalteparyny, dysfagia, farmakokinetyka dalteparyny, faza eliminacji, heparyna drobnocząsteczkowa, jednostka anty-Xa, klirens anty-Xa, końcowy okres półtrwania, model jednokompartmentowy, objętość dystrybucji, objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym, okres półtrwania leku, okres półtrwania w fazie dystrybucji, pacjent hemodializowany, parametr farmakokinetyczny, podanie dożylne, podanie podskórne, pole pod krzywą, populacja pediatryczna, przestrzeń naczyniowa, przewlekła niewydolność nerek, stan stacjonarny - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Sufentanil Kalceks 5 mcg/ml
Sufentanyl, silny opioidowy lek przeciwbólowy, dostępny jest w roztworze do wstrzykiwań o stężeniach 5 oraz 50 mikrogramów/mL. Po podaniu nadtwardówkowym maksymalne stężenia w osoczu osiągane są w ciągu 10 minut, jednak są 4-6 razy niższe niż po podaniu dożylnym tej samej dawki. Dodatek epinefryny (50-75 mikrogramów) zmniejsza początkową szybkość wchłaniania o 25-50%. Farmakokinetyka sufentanylu wykazuje liniowość w dawkach 250-1500 mikrogramów, z dwufazowym okresem półtrwania w fazie dystrybucji (2,3-4,5 min oraz 35-73 min) i dłuższym okresem półtrwania w fazie eliminacji (średnio 784 min, zakres 656-938 min), zależnym od dawki. Objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym wynosi 344 L, a klirens osoczowy 917 mL/min. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie przez CYP3A4, a około 80% dawki jest eliminowane w ciągu 24 godzin, z jedynie 2% w postaci niezmienionej.
biotransformacja, bupiwakaina, cytochrom P450 3A4, epinefryna, farmakodynamika, farmakokinetyka pediatryczna, farmakokinetyka sufentanylu, faza eliminacji, frakcja niezwiązana leku, klirens całkowity, klirens osoczowy, krzywa trójwykładnicza, marskość wątroby, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym, okres półtrwania leku, opioidowy lek przeciwbólowy, podanie dożylne, przeszczep nerki, roztwór do wstrzykiwań, stężenie w osoczu, wiązanie z białkami osocza, wlew nadtwardówkowy, zabieg kardiochirurgiczny, zmienność międzyosobnicza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Adabonib 3,5 mg
Bortezomib, substancja czynna leku Adabonib, wykazuje złożony profil farmakokinetyczny z różnicami w biodostępności zależnymi od drogi podania. Po dożylnym podaniu dawki 1,0 mg/m² lub 1,3 mg/m² maksymalne stężenia w osoczu (Cmax) wynoszą odpowiednio 57-112 ng/ml, natomiast po podaniu podskórnym Cmax jest znacząco niższe (20,4 ng/ml), choć całkowita ekspozycja (AUClast) jest równoważna (wskaźnik 0,99; 90% CI: 80,18%-122,80%). Bortezomib charakteryzuje się dużą objętością dystrybucji (1659-3294 l) oraz wysokim stopniem wiązania z białkami osocza (82,9%), niezależnym od stężenia. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie przez enzymy CYP3A4, CYP2C19 i CYP1A2, z deboronacją prowadzącą do nieaktywnych metabolitów. Okres półtrwania po wielokrotnych dawkach wynosi od 40 do 193 godzin, a klirens całkowity zmniejsza się znacząco po pierwszej dawce (z 102-112 l/h do 15-32 l/h), co sugeruje nasycenie szlaków metabolicznych lub zmiany dystrybucji.
analiza farmakokinetyczna, biodostępność systemowa, CYP1A2, CYP2C19, CYP3A4, cytochrom P450, deboronacja, enzym wątrobowy, ester kwasu boronowego z mannitolem, faza eliminacji, guz lity, inhibitor proteasomu, klirens całkowity, klirens kreatyniny, mikrosom wątrobowy, objętość dystrybucji, objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym, okres półtrwania, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka mieloblastyczna, powierzchnia ciała, profil eliminacji, stężenie maksymalne w osoczu, szpiczak mnogi, wiązanie z białkami osocza, współczynnik zmienności, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fragmin 5000 j.m. a.Xa/0,2 ml
Dalteparyna sodowa (Fragmin) jest heparyną drobnocząsteczkową o wysokiej dostępności biologicznej wynoszącej 87 ± 6% po podaniu podskórnym u zdrowych ochotników. Jej farmakokinetyka charakteryzuje się proporcjonalnym wzrostem pola pod krzywą (AUC) aktywności anty-Xa przy zwiększaniu dawki z 2 500 do 10 000 j.m. Objętość dystrybucji mieści się w zakresie 40-60 ml/kg, a okres półtrwania po podaniu dożylnym wynosi około 2,1-2,3 godziny, natomiast po podaniu podskórnym wydłuża się do 3-5 godzin z powodu opóźnionego wchłaniania. Klirens osoczowy aktywności anty-Xa u zdrowych osób wynosi od 15,6 ± 2,4 do 24,6 ± 5,4 ml/h/kg w zależności od dawki, a eliminacja odbywa się głównie przez nerki, z mniej niż 5% aktywności wydalanej z moczem. U pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek wymagających hemodializy okres półtrwania wydłuża się do 5,7 ± 2,0 godzin, co wskazuje na konieczność dostosowania dawkowania i monitorowania terapii w tej grupie.
U pacjentów pediatrycznych farmakokinetyka dalteparyny podawanej podskórnie dwa razy na dobę wykazuje zmienność zależną od wieku. Klirens (CL/F) zmniejsza się wraz z wiekiem, od 55,8 ml/h/kg u noworodków do 18,8 ml/h/kg u młodzieży, natomiast objętość dystrybucji (Vd/F) pozostaje stosunkowo stała (około 160-181 ml/kg). Okres półtrwania w fazie eliminacji (t½β) wydłuża się z 2,25 do 6,28 godzin wraz z wiekiem pacjenta. Te dane mają kluczowe znaczenie przy ustalaniu indywidualnych schematów dawkowania dalteparyny u dzieci i młodzieży, uwzględniając zmieniającą się farmakokinetykę oraz funkcję nerek, co wpływa na skuteczność i bezpieczeństwo leczenia przeciwzakrzepowego.
aktywność anty-Xa, dalteparyna sodowa, dostępność biologiczna, eliminacja nerkowa, hemodializa, heparyna drobnocząsteczkowa, klirens, klirens osoczowy, model jednokompartmentowy, objętość dystrybucji, objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym, okres półtrwania, okres półtrwania w fazie dystrybucji, okres półtrwania w fazie eliminacji, pacjent pediatryczny, przewlekła niewydolność nerek, schemat dawkowania - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fragmin 10 000 j.m. a.Xa/0,4 ml
Dalteparyna sodowa, substancja czynna preparatu Fragmin, jest heparyną drobnocząsteczkową o wysokiej biodostępności po podaniu podskórnym (87 ± 6% aktywności anty-Xa u zdrowych ochotników). Farmakokinetyka dalteparyny charakteryzuje się częściową nieliniowością dawki, z proporcjonalnym wzrostem AUC aktywności anty-Xa przy zwiększeniu dawki z 2 500 do 10 000 j.m. Objętość dystrybucji wynosi 40-60 ml/kg, wskazując na ograniczoną dystrybucję głównie do przestrzeni wewnątrznaczyniowej. Okres półtrwania po podaniu dożylnym wynosi 2,1-2,3 godziny, natomiast po podaniu podskórnym jest dłuższy (3-5 godzin), co wiąże się z opóźnionym wchłanianiem. Eliminacja odbywa się głównie przez nerki, jednak mniej niż 5% aktywności anty-Xa jest wydalane z moczem, co sugeruje dalsze przemiany metabolitów. U pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek na hemodializie okres półtrwania wydłuża się do 5,7 ± 2,0 godziny, co wskazuje na ryzyko kumulacji i konieczność dostosowania dawkowania.
aktywność anty-Xa, biodostępność podskórna, dalteparyna sodowa, dostępność biologiczna, farmakokinetyka dalteparyny, Fragmin, heparyna drobnocząsteczkowa, klirens, klirens anty-Xa, model farmakokinetyczny, objętość dystrybucji, objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym, okres półtrwania, okres półtrwania w fazie eliminacji, pacjent hemodializowany, przewlekła niewydolność nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Sufentanil hameln 50 mcg/ml
Sufentanyl charakteryzuje się trójfazowym profilem farmakokinetycznym z okresami półtrwania wynoszącymi 2,3-4,5 min, 35-73 min oraz średnio 784 min (zakres 656-938 min) w fazie eliminacji. Objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym (Vdss) wynosi 344 l, a klirens 917 ml/min, przy liniowej farmakokinetyce w dawkach 250-1500 µg. Po podaniu nadtwardówkowym (3-30 µg) stężenia w osoczu są 4-6 razy niższe niż po dożylnym, z maksymalnym stężeniem osiąganym w ciągu 10 minut. Dodatek epinefryny (50-75 µg) spowalnia wchłanianie o 25-50%, wydłużając działanie analgetyczne. Biotransformacja zachodzi głównie w wątrobie i jelicie cienkim, z eliminacją około 80% dawki w 24 h, przy 92,5% wiązaniu z białkami osocza, co wpływa na farmakodynamikę leku.
absorpcja systemowa, bupiwakaina, dawkowanie sufentanylu, eliminacja, epinefryna, farmakokinetyka leku, farmakokinetyka sufentanylu, frakcja wolnego leku, granica oznaczalności, klirens sufentanylu, krew pępowinowa, krzywa trieksponencjalna, objętość dystrybucji, objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym, okres półtrwania, okres półtrwania w fazie eliminacji, parametry farmakokinetyczne, podanie dożylne, podanie nadtwardówkowe, populacja pediatryczna, profil farmakokinetyczny, stężenie w osoczu, sufentanyl, wiązanie z białkami osocza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Sufentanil Kalceks 50 mcg/ml
Sufentanyl wykazuje farmakokinetykę liniową z szybkim osiąganiem maksymalnych stężeń w osoczu po podaniu nadtwardówkowym (do 10 minut), przy czym stężenia te są 4-6-krotnie niższe niż po podaniu dożylnym tej samej dawki. Dodatek epinefryny (50-75 µg) zmniejsza początkową szybkość wchłaniania o 25-50%. Dystrybucja leku jest opisana modelem wielokompartmentowym z okresem półtrwania w fazie dystrybucji wynoszącym 2,3-4,5 min (faza I) oraz 35-73 min (faza II), a objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym (VdSS) wynosi 344 l. Klirens osoczowy to 917 ml/min, a okres półtrwania eliminacji średnio 784 min (zakres 656-938 min), z wyraźnym wydłużeniem przy dawkach 500-1500 µg w porównaniu do 250 µg (240 min). Sufentanyl wiąże się z białkami osocza w 92,5%, co ma znaczenie kliniczne w kontekście interakcji lekowych i u pacjentów z hipoalbuminemią. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie i jelicie cienkim, głównie przez CYP3A4, co wymaga uwagi przy stosowaniu inhibitorów lub induktorów tego enzymu.
biotransformacja, bolus dożylny, bupiwakaina, cytochrom P450 3A4, działanie niepożądane, epinefryna, farmakokinetyka liniowa, frakcja wolna leku, granica oznaczalności, hipoalbuminemia, inhibitor enzymu, klirens osoczowy, kontrola bólu, krzywa trójwykładnicza, marskość wątroby, model wielokompartmentowy, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym, okres półtrwania, okres półtrwania w fazie eliminacji, parametr farmakokinetyczny, podanie dożylne, podanie nadtwardówkowe, sufentanyl, wiązanie z białkami osocza, wlew nadtwardówkowy, zaburzenie czynności wątroby, zmienność międzyosobnicza, znieczulenie ogólne - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Sufentanil Chiesi 5 mcg/ml (50 mcg/10 ml)
Sufentanil Chiesi, dostępny w roztworze do wstrzykiwań o stężeniu 5 μg/ml, wykazuje dwufazowy model farmakokinetyczny po podaniu dożylnym, z okresem półtrwania w pierwszej fazie dystrybucji wynoszącym 2,3-4,5 min oraz w drugiej fazie 35-73 min. Średni okres półtrwania eliminacji wynosi około 784 min (13 godz), jednak jest zależny od dawki – dla 250 μg wynosi około 240 min, a dla dawek 500-1500 μg wydłuża się do 10-16 godzin. Objętość dystrybucji w centralnym kompartmencie to 14,2 l, a w stanie stacjonarnym 344 l, co wskazuje na szeroką dystrybucję tkankową. Klirens leku wynosi 917 ml/min, a wiązanie z białkami osocza jest wysokie (92,5%). Sufentanil podlega intensywnej biotransformacji w wątrobie i jelicie cienkim, z eliminacją około 80% dawki w ciągu 24 godzin, przy jedynie 2% wydalanej w formie niezmienionej. Farmakokinetyka wykazuje liniowość w zakresie dawek 250-1500 μg, co umożliwia przewidywalne zwiększanie stężenia leku w osoczu proporcjonalnie do dawki.
adrenalina, biotransformacja, cytrynian sufentanylu, dystrybucja tkankowa, działanie przeciwbólowe, efekt terapeutyczny, epinefryna, farmakokinetyka sufentanylu, faza dystrybucji, faza eliminacji, klirens sufentanylu, kompartment centralny, krew pępowinowa, objętość dystrybucji, objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym, okres półtrwania, osocze matki, podanie dożylne, podanie zewnątrzoponowe, roztwór do wstrzykiwań, stężenie leku w osoczu, stężenie leku w surowicy, wiązanie z białkami osocza