działanie przeciwpasożytnicze
Działanie przeciwpasożytnicze to zdolność substancji lub leku do eliminowania lub hamowania rozwoju pasożytów w organizmie człowieka lub zwierzęcia. Pasożyty, które mogą infekować organizm, obejmują pierwotniaki (np. zarodźce malarii, lamblie), robaki (np. tasiemce, nicienie, przywry) oraz stawonogi (np. świerzb, wszy).
Mechanizmy działania przeciwpasożytniczego są różnorodne i zależą od grupy leków. Mogą obejmować: zakłócanie metabolizmu pasożyta, blokowanie syntezy kwasów nukleinowych, zaburzanie funkcji błon komórkowych, paraliżowanie układu nerwowo-mięśniowego pasożyta czy hamowanie procesów energetycznych. Skuteczność działania przeciwpasożytniczego zależy od dotarcia leku do miejsca bytowania pasożyta oraz jego właściwego stężenia terapeutycznego.
Leki przeciwpasożytnicze dzielą się na grupy w zależności od rodzaju zwalczanych organizmów: przeciwpierwotniakowe (np. chlorochina, metronidazol), przeciwrobacze (np. mebendazol, prazikwantel, iwermektyna) oraz przeciw ektopasożytom (np. permetryna). Wybór odpowiedniego leku wymaga dokładnej identyfikacji czynnika chorobotwórczego oraz znajomości lokalnych wzorców oporności.
W praktyce klinicznej stosowanie leków o działaniu przeciwpasożytniczym wymaga uwzględnienia szeregu czynników, w tym: wieku pacjenta, ciężkości infekcji, chorób współistniejących oraz potencjalnych interakcji lekowych. Niektóre leki przeciwpasożytnicze mogą wykazywać działania niepożądane, dlatego konieczne jest monitorowanie pacjenta podczas terapii.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Permetryna – Wskazania do stosowania
Permetryna jest lekiem pierwszego wyboru w terapii świerzbu wywołanego przez Sarcoptes scabiei, dostępnym w postaci kremów i żeli o stężeniach 5% (50 mg/g) oraz 4% (40 mg/g), przeznaczonym dla dorosłych i dzieci powyżej 2 miesiąca życia. Preparaty te wykazują wysoką skuteczność w eliminacji dorosłych pasożytów oraz form larwalnych, a ich zastosowanie jest wskazane przy klinicznym rozpoznaniu zakażenia objawiającego się świądem i charakterystycznymi zmianami skórnymi. W leczeniu wszawicy głowowej permetryna stosowana jest w formie szamponu o stężeniu 1% (10 mg/ml), zalecanego dla osób powyżej 3 roku życia zarówno w terapii, jak i profilaktyce u osób mających kontakt z zakażonymi.
działanie przeciwpasożytnicze, infestacja, leczenie pierwszego wyboru, leczenie profilaktyczne, leczenie świerzbu, leczenie terapeutyczne, nieprzezroczysty żel, postać farmaceutyczna, postać kremu, postać żelu, Sarcoptes scabiei, świerzbowiec ludzki, szampon leczniczy, wszawica głowowa, zakażenie świerzbowcem - Leksykon leków
Skład i postać leku – Vermox 100 mg
Produkt leczniczy Vermox w postaci tabletek zawiera mebendazol w dawce 100 mg, substancję o działaniu przeciwpasożytniczym, stosowaną w terapii zakażeń pasożytami jelitowymi. Tabletki zawierają również substancje pomocnicze, takie jak laktoza jednowodna (110 mg/tabletka), co jest istotne dla pacjentów z nietolerancją laktozy, oraz inne składniki wspomagające rozpuszczanie, stabilizację i poślizg masy tabletkowej. Preparat zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na tabletkę, co umożliwia jego stosowanie u pacjentów kontrolujących spożycie sodu. Tabletki są płaskie, białe, z charakterystycznym zapachem, posiadają napis „VERMOX” oraz linię podziału ułatwiającą rozkruszenie, jednak nie służącą do dzielenia dawki.
blister, działanie przeciwpasożytnicze, krzemionka koloidalna, laktoza jednowodna, laurylosiarczan sodu, mebendazol, nietolerancja laktozy, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności leku, pasożyt jelitowy, sacharynian sodu, skrobia kukurydziana, środki ostrożności, stearynian magnezu, tabletka, zarażenie pasożytnicze - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Crotamiton Farmapol 100 mg/g
Krotamiton, zawarty w preparacie Crotamiton Farmapol w stężeniu 100 mg/g w formie płynu do stosowania miejscowego, należy do grupy leków przeciwpasożytniczych (kod ATC: P03AX). Preparat wykazuje podwójny mechanizm działania: przeciwświerzbowe oraz przeciwświądowe, co czyni go skutecznym w terapii zakażeń wywołanych przez Sarcoptes scabiei, patogen odpowiedzialny za świerzb. Forma płynu umożliwia łatwe i efektywne rozprowadzenie oraz wchłanianie substancji czynnej na powierzchni skóry, co sprzyja eliminacji pasożyta.
- Leksykon substancji czynnych
Pyrantel – Przeciwwskazania stosowania
Pyrantel, stosowany w leczeniu zakażeń pasożytniczych przewodu pokarmowego, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze preparatu PYRANTELUM OWIX, takie jak sorbitol (E 420), sodu benzoesan (E 211), glicerol, etanol, glikol propylenowy, geraniol oraz alkohol benzylowy. Ponadto, jednoczesne stosowanie pyrantelu z piperazyną jest przeciwwskazane ze względu na antagonistyczny mechanizm działania obu leków, co może prowadzić do znoszenia efektów terapeutycznych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z miastenią gravis, gdyż pyrantel może nasilać objawy tej choroby poprzez wpływ na przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, zwiększając ryzyko osłabienia mięśni oddechowych.
działanie przeciwpasożytnicze, embonian pyrantelu, interakcja farmakodynamiczna, lek przeciwpasożytniczy, miastenia, nadwrażliwość na substancję czynną, osłabienie mięśni oddechowych, piperazyna, przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, pyrantel, reakcja anafilaktyczna, schorzenie nerwowo-mięśniowe, substancja pomocnicza, zakażenie pasożytnicze, zakażenie pasożytnicze przewodu pokarmowego - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Delacet –
Delacet w postaci płynu na skórę jest tradycyjnym lekiem stosowanym w leczeniu wszawicy głowowej, wywołanej przez Pediculus humanus capitis. Preparat zawiera 96% nalewki z ziela ostróżeczki (Delphini consolidae tinctura) oraz 4% kwasu octowego 80%, a także etanol w stężeniu 59,0-65,0% v/v, co razem zapewnia skuteczne działanie przeciwpasożytnicze. Wskazaniem do zastosowania Delacet są objawy takie jak świąd skóry głowy, obecność gnid przyczepionych do włosów oraz widoczne pasożyty, zwłaszcza w przypadku potwierdzonej wszawicy lub nieskuteczności innych metod leczenia.
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Soolantra 10 mg/g
Produkt leczniczy Soolantra 10 mg/g krem zawiera iwermektynę jako substancję czynną i jest wskazany do miejscowego leczenia dorosłych pacjentów z grudkowo-krostkową postacią trądziku różowatego. Preparat wykazuje działanie przeciwzapalne oraz przeciwpasożytnicze, co jest istotne w kontekście patogenezy schorzenia związanej z nadmiernym namnażaniem roztoczy Demodex. Krem o stężeniu 10 mg iwermektyny na gram produktu stosuje się na zmiany zapalne skóry twarzy, takie jak grudki zapalne i krostki, które są charakterystyczne dla tej postaci trądziku różowatego. W składzie kremu znajdują się również substancje pomocnicze, takie jak alkohol cetylowy (35 mg/g), alkohol stearylowy (25 mg/g), metylu parahydroksybenzoesan (2 mg/g), propylu parahydroksybenzoesan (1 mg/g) oraz glikol propylenowy (20 mg/g), które mogą mieć znaczenie przy ocenie ryzyka reakcji alergicznych u pacjenta.
alkohol cetylowy, alkohol stearylowy, działanie przeciwpasożytnicze, działanie przeciwzapalne, glikol propylenowy, grudka zapalna, iwermektyna, krem hydrofilowy, krostka, metylu parahydroksybenzoesan, nużeniec, propylu parahydroksybenzoesan, rhinophyma, rumień, stan zapalny skóry, terapia złożona, trądzik różowaty, trądzik różowaty grudkowo-krostkowy - Leksykon leków
Skład i postać leku – Zentel 400 mg
Lek Zentel zawiera albendazol w dawce 400 mg w formie tabletek do rozgryzania i żucia, co ułatwia podawanie pacjentom z trudnościami w połykaniu. Tabletki mają charakterystyczny wygląd (blado-pomarańczowe, podłużne, dwustronnie wypukłe, z oznaczeniem „ALB 400”) oraz owocowy zapach. Formulacja zawiera substancje pomocnicze takie jak laktoza jednowodna (107 mg), alkohol benzylowy (0,98 mg), żółcień pomarańczowa (1 mg) oraz maltodekstrynę, które mogą mieć znaczenie kliniczne u pacjentów z nietolerancją laktozy, alergiami lub cukrzycą. Tabletki zawierają również składniki wiążące, wypełniające i poprawiające rozpuszczalność, a także kompozycje smakowo-zapachowe (waniliowa, passiflora, pomarańczowa).
albendazol, alkohol anyżowy, alkohol benzylowy, balsam peruwiański, celuloza mikrokrystaliczna, cukrzyca, dysfagia, działanie przeciwpasożytnicze, kroskarmeloza sodowa, laktoza jednowodna, magnezu stearynian, nietolerancja laktozy, reakcja alergiczna, sacharyna sodowa, sodu laurylosiarczan, tabletka do rozgryzania i żucia, uczulenie na aspirynę, żółcień pomarańczowa - Leksykon substancji czynnych
Mebendazol – Wskazania do stosowania
Mebendazol, substancja czynna preparatu Vermox w dawce 100 mg w formie tabletek, wykazuje szerokie spektrum działania przeciwpasożytniczego wobec najczęstszych nicieni przewodu pokarmowego, takich jak Enterobius vermicularis, Ascaris lumbricoides, Trichuris trichiura, Ancylostoma duodenale oraz Necator americanus. Lek jest wskazany zarówno w monoinfestacjach, jak i w zarażeniach mieszanych, co czyni go szczególnie użytecznym w obszarach o wysokiej częstości występowania pasożytów oraz tam, gdzie diagnostyka różnicowa jest utrudniona. Tabletki zawierają 110 mg laktozy jednowodnej oraz mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu, co jest istotne dla pacjentów z nietolerancją laktozy oraz na diecie niskosodowej. Linia podziału na tabletce ułatwia rozkruszenie, ale nie służy do dzielenia dawki na równe części.
Ancylostoma duodenale, Ascaris lumbricoides, badanie parazytologiczne, działanie przeciwpasożytnicze, Enterobius vermicularis, glista ludzka, glistnica, infestacja mieszana, lek przeciwpasożytniczy, mebendazol, Necator americanus, nicień, niedokrwistość, nietolerancja laktozy, owsica, owsik ludzki, robaczyce, robak obły, tęgoryjec amerykański, tęgoryjec dwunastniczy, Trichuris trichiura, trichuroza, włosogłówka, zarażenie mieszane, zarażenie pasożytnicze - Leksykon leków
Skład i postać leku – Crotamiton Farmapol 100 mg/g
Crotamiton Farmapol to preparat dermatologiczny w postaci płynu do stosowania miejscowego, zawierający 100 mg/g krotamitonu, substancji o działaniu przeciwświądowym i przeciwpasożytniczym. Formuła leku obejmuje makrogol 400, etanol 96% oraz wodę destylowaną, które pełnią funkcję nośników i rozpuszczalników, wspomagając penetrację substancji czynnej przez skórę. Produkt jest dostępny w opakowaniu 100 g, wykonanym z ciemnego szkła z metalową zakrętką zabezpieczoną pierścieniem gwarancyjnym, co chroni preparat przed światłem i zapewnia kontrolę pierwszego otwarcia.
aplikacja zewnętrzna, działanie przeciwpasożytnicze, działanie przeciwświądowe, krotamiton, makrogol, niezgodność farmaceutyczna, nośnik leku, odpad medyczny, pierścień gwarancyjny, płyn na skórę, polimer hydrofilowy, postać farmaceutyczna, stabilność preparatu, substancja czynna, substancja pomocnicza, usuwanie produktu leczniczego, zmiana skórna - Leksykon substancji czynnych
Albendazol – Wskazania do stosowania
Albendazol, substancja czynna preparatu Zentel, jest lekiem o szerokim spektrum działania przeciwpasożytniczego, stosowanym w terapii zakażeń wywołanych przez różne gatunki robaków jelitowych, takich jak Enterobius vermicularis, Ancylostoma duodenale, Necator americanus, Strongyloides stercoralis, Ascaris lumbricoides, Trichuris trichiura oraz tasiemce z rodzaju Taenia. Preparat dostępny jest w formie tabletek do rozgryzania i żucia (400 mg albendazolu) oraz zawiesiny doustnej (400 mg/20 ml), co umożliwia dostosowanie formy podania do potrzeb pacjenta, w tym dzieci i osób z trudnościami w połykaniu. Przed rozpoczęciem terapii zaleca się potwierdzenie obecności pasożytów w badaniach diagnostycznych, takich jak badanie kału, test celofanowy czy badania serologiczne. Albendazol wykazuje wysoką skuteczność w eliminacji pasożytów, często po jednorazowym podaniu, oraz dobrą tolerancję, co czyni go lekiem z wyboru w leczeniu inwazji pasożytniczych.
albendazol, ankylostomatoza, badanie endoskopowe, badanie kału, badanie serologiczne, choroba pasożytnicza, dysfagia, działanie przeciwpasożytnicze, glista ludzka, glistnica, leczenie masowe, nekatorioza, niedokrwistość z niedoboru żelaza, niedrożność jelit, owsica, owsik ludzki, robaki jelitowe, strongyloidoza, tasiemczyca, tasiemiec, tęgoryjec amerykański, tęgoryjec dwunastniczy, test celofanowy, trichuroza, węgorek jelitowy, włosogłówka ludzka, zapalenie dróg żółciowych - Leksykon substancji czynnych
Permetryna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Permetryna, substancja o działaniu przeciwpasożytniczym, wykazuje niską toksyczność ostrą po podaniu doustnym u gryzoni, z wartościami LD50 wahającymi się od 0,5 do 5 g/kg masy ciała, zależnie od formy podania i stosunku izomerów cis/trans. Najmniejsza toksyczność obserwowana była przy wodnych zawiesinach (LD50 3-4 g/kg mc.), natomiast wyższa przy zawiesinach w oleju kukurydzianym (~0,5 g/kg mc.), co wiąże się z lepszym wchłanianiem w obecności nośników tłuszczowych. Po aplikacji dermalnej toksyczność jest minimalna (LD50 >2000-4000 mg/kg mc.), a głównym efektem toksycznym po podaniu doustnym jest neurotoksyczność manifestująca się zespołem drżeń (zespół T) oraz sporadycznie kardiotoksyczność. W badaniach przewlekłych głównym narządem docelowym jest wątroba, gdzie obserwowano hipertrofię i zwiększenie masy narządu przy dawkach ≥100 mg/kg mc./dobę u szczurów, a najniższa dawka NOEL wynosiła około 3-5 mg/kg mc./dobę w badaniach długoterminowych. Dodatkowo odnotowano zmiany w układzie rozrodczym i tarczycy przy wyższych dawkach, jednak nie stwierdzono działania teratogennego ani genotoksycznego.
aplikacja miejscowa, badanie toksykologiczne, dawka terapeutyczna, działanie genotoksyczne, działanie niepożądane, działanie onkogenne, działanie przeciwpasożytnicze, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekotoksyczność, eozynofilia, hipertrofia komórek wątroby, kancerogeneza, kardiotoksyczność, komórki nabłonkowe tarczycy, LD50, LOEL, neurotoksyczność, NOEL, podrażnienie skóry, profil bezpieczeństwa, proliferacja peroksysomów, pyretroidy, reakcja nadwrażliwości miejscowej, toksyczność ostra, toksyczność podprzewlekła, toksyczność przewlekła, właściwości lipofilne, zapalenie skóry, zapalenie spojówek, zespół CS, zespół T - Leksykon substancji czynnych
Pyrantel – Właściwości farmakodynamiczne
Pyrantel, będący embonianem pyrantelu, jest lekiem przeciwpasożytniczym stosowanym w terapii zakażeń wywołanych przez robaki obłe przewodu pokarmowego, takich jak Enterobius vermicularis, Ascaris lumbricoides, Ancylostoma duodenale, Necator americanus oraz Trichostrongylus spp. Dostępny jest w formie tabletek oraz zawiesiny doustnej o stężeniu 250 mg i 250 mg/5 ml. Mechanizm działania opiera się na depolaryzacji błon komórkowych pasożytów poprzez aktywację receptorów nikotynowych oraz hamowanie esterazy cholinowej, co prowadzi do spastycznego porażenia mięśni robaków i ułatwia ich naturalne usunięcie z przewodu pokarmowego bez konieczności stosowania środków przeczyszczających.
depolaryzacja błony komórkowej, działanie przeciwpasożytnicze, embonian pyrantelu, esteraza cholinowa, glista ludzka, lek przeciwpasożytniczy, owsik ludzki, przewód pokarmowy, przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, Pyrantelum Owix, receptor nikotynowy, robaki obłe, środek przeczyszczający, szczelina synaptyczna, tęgoryjec amerykański, tęgoryjec dwunastnicy, włosogłówka - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Owix 250 mg
Pyrantelum Owix zawiera 720 mg embonianu pyrantelu, co odpowiada 250 mg pyrantelu, i jest lekiem przeciwpasożytniczym z grupy leków przeciw robakom (kod ATC: P02CC01). Mechanizm działania opiera się na porażeniu mięśni pasożytów poprzez aktywację receptorów nikotynowych oraz hamowaniu aktywności esterazy cholinowej, co prowadzi do zablokowania przewodnictwa nerwowo-mięśniowego i unieruchomienia nicieni w przewodzie pokarmowym. Lek wykazuje skuteczność zarówno wobec postaci dojrzałych, jak i wczesnych stadiów rozwojowych pasożytów, jednak nie działa na larwy migrujące w tkankach gospodarza. Pyrantelum Owix jest dostępny w formie tabletek o charakterystycznym zapachu pomarańczowym i nie wymaga stosowania środków przeczyszczających po terapii.
działanie przeciwpasożytnicze, embonian pyrantelu, esteraza cholinowa, glista ludzka, glistnica, migracja larw, nicień, owsica, owsik ludzki, przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, receptor nikotynowy, robak obły, spektrum przeciwpasożytnicze, środek przeczyszczający, tęgoryjec amerykański, tęgoryjec dwunastnicy, zakażenie przewodu pokarmowego, zarażenie nicieniami - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Zentel 400 mg/20 ml
Albendazol, substancja czynna zawarta w preparacie Zentel (zawiesina doustna 400 mg/20 ml), jest karbaminianem benzimidazolu o szerokim spektrum działania przeciwpasożytniczego. Mechanizm jego działania polega na hamowaniu polimeryzacji tubuliny w komórkach pasożytów, co prowadzi do zaburzenia metabolizmu glukozy i śmierci pasożyta. Albendazol wykazuje skuteczność wobec różnych stadiów rozwojowych pasożytów jelitowych, w tym jaj, larw i form dorosłych, co umożliwia przerwanie cyklu życiowego pasożytów o złożonych cyklach rozwojowych. Preparat jest szczególnie efektywny w leczeniu inwazji nicieni, takich jak Ascaris lumbricoides, Trichuris trichiura, Enterobius vermicularis, Ancylostoma duodenale, Necator americanus oraz Strongyloides stercoralis, a także tasiemców z rodzaju Taenia spp., w tym Taenia saginata i Taenia solium.
albendazol, działanie przeciwpasożytnicze, glista ludzka, glistnica, infekcja pasożytnicza, inwazja pasożytnicza, jajo pasożyta, karbaminian benzimidazolu, larwa pasożyta, lek przeciwrobaczy, mechanizm działania leku, nicień, owsica, owsik ludzki, płaziniec, polimeryzacja tubuliny, robak pasożytniczy, tasiemiec, tasiemiec nieuzbrojony, tasiemiec uzbrojony, tęgoryjec amerykański, tęgoryjec dwunastniczy, wągrzyca, węgorek jelitowy, włosogłówka ludzka - Leksykon substancji czynnych
Mebendazol – Właściwości farmakodynamiczne
Mebendazol, będący pochodną benzimidazolu (kod ATC: P02CA01), jest syntetycznym lekiem przeciwrobaczym o szerokim spektrum działania przeciwpasożytniczego, stosowanym głównie w terapii zakażeń pasożytami jelitowymi. Jego mechanizm działania polega na miejscowym oddziaływaniu w świetle jelita, gdzie specyficznie wiąże się z tubuliną w komórkach pasożytów, prowadząc do zaburzenia formowania mikrotubul. W efekcie dochodzi do ultrastrukturalnych zmian degeneracyjnych w jelicie pasożytów, blokady poboru glukozy oraz zaburzeń procesów trawiennych, co finalnie skutkuje autolizą komórek pasożyta. Preparat Vermox zawiera 100 mg mebendazolu w tabletce, która dodatkowo zawiera 110 mg laktozy jednowodnej oraz mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu, co jest istotne w kontekście nietolerancji laktozy u pacjentów.
- Leksykon substancji czynnych
Woda jodkowa – Właściwości farmakodynamiczne
Woda jodkowa, zawarta w szamponie leczniczym Zdrój w ilości 58,8 g 2,1% wody chlorkowo-sodowej (solanki) siarczkowej i jodkowej na 100 g produktu, wykazuje wielokierunkowe działanie terapeutyczne w dermatologii. Jej aktywność wynika głównie z obecności związków siarki (siarki dwuwartościowej, jonu wodorosiarczkowego oraz siarki koloidalnej) oraz licznych jonów: sodowego, wapniowego, magnezowego i chlorkowego. Woda ta działa przeciwzapalnie, przeciwpasożytniczo, przeciwgrzybiczo, przeciwświądowo, reguluje wydzielanie łoju oraz wspomaga regenerację skóry, co czyni ją szczególnie użyteczną w terapii dermatoz z nadmiernym rogowaceniem i złuszczaniem naskórka, takich jak łuszczyca, łojotokowe zapalenie skóry czy łupież.
aktywność mitotyczna, dermatoza, działanie keratolityczne, działanie keratoplastyczne, działanie przeciwgrzybicze, działanie przeciwpasożytnicze, działanie przeciwświądowe, gruczoł łojowy, hiperkeratoza, jon wodorosiarczkowy, klasyfikacja anatomiczno-terapeutyczno-chemiczna, kod ATC, łojotokowe zapalenie skóry, łupież, łuszczyca, nadmierne rogowacenie, preparat dermatologiczny, siarka dwuwartościowa, siarka koloidalna, solanka, solanka siarczkowa, stan zapalny skóry, szampon leczniczy, terapia łuszczycy, woda chlorkowo-sodowa, woda jodkowa, woda siarczkowa, wydzielanie łoju, związek siarki - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Vermox 100 mg
Mebendazol, substancja czynna preparatu Vermox, należy do pochodnych benzimidazolu i jest klasyfikowany pod kodem ATC P02CA01 jako lek przeciwpasożytniczy o szerokim spektrum działania przeciw robakom obłym i płaskim. Mechanizm działania mebendazolu polega na specyficznym wiązaniu się z tubuliną pasożytów, co prowadzi do ultrastrukturalnych zmian degeneracyjnych w ich ścianie jelita, blokady poboru glukozy oraz zaburzeń metabolicznych, skutkujących autolizą komórek pasożyta. Działanie to jest miejscowe, zachodzące w świetle jelita, co umożliwia skuteczną eliminację pasożytów z organizmu gospodarza. Należy jednak podkreślić, że mebendazol nie wykazuje skuteczności w leczeniu cysticerkozy, zwłaszcza gdy larwy tasiemca Taenia solium lokalizują się poza przewodem pokarmowym, w tym w ośrodkowym układzie nerwowym.
choroba pasożytnicza, cysticerkoza, działanie przeciwpasożytnicze, lek przeciwpasożytniczy, lek przeciwrobaczy, nietolerancja laktozy, ośrodkowy układ nerwowy, pasożyt jelitowy, pochodna benzimidazolu, robaki obłe, substancja czynna, Taenia solium, tasiemiec uzbrojony, tubulina, zmiany degeneracyjne - Leksykon substancji czynnych
Krotamiton – Właściwości farmakodynamiczne
Krotamiton jest lekiem przeciwpasożytniczym stosowanym miejscowo, o udokumentowanym działaniu przeciwświerzbowym i przeciwświądowym, zaliczanym do grupy leków o kodzie ATC P03AX. Mechanizm jego działania polega na bezpośrednim działaniu bójczym na roztocza Sarcoptes scabiei, co prowadzi do eliminacji świerzbu. Ponadto, krotamiton łagodzi świąd, co jest kluczowe w terapii świerzbu, zmniejszając dyskomfort pacjenta oraz ryzyko wtórnych zakażeń bakteryjnych wynikających z drapania. Preparaty zawierają krotamiton w stężeniu 100 mg/g i są dostępne w formie maści oraz płynu do stosowania na skórę.
- Leksykon substancji czynnych
Kliochinol – Przeciwwskazania stosowania
Kliochinol, wykazujący działanie przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze i przeciwpasożytnicze, jest stosowany w dermatologii głównie w preparatach złożonych z kortykosteroidami, co umożliwia jednoczesne działanie przeciwzapalne i przeciwinfekcyjne. Bezwzględnym przeciwwskazaniem do jego stosowania jest nadwrażliwość na kliochinol oraz jodynę (w przypadku preparatu Betnovate C). Preparaty zawierające kliochinol nie powinny być stosowane u dzieci poniżej 1 roku życia (Betnovate C) lub 2 lat (Lorinden C), a także w schorzeniach takich jak trądzik pospolity, trądzik różowaty, dermatitis perioralis, pieluszkowe zapalenie skóry oraz w stanach świądowych bez komponentu zapalnego, zwłaszcza w okolicach odbytu i narządów płciowych. Ponadto, preparaty te są przeciwwskazane w zakażeniach bakteryjnych (w tym gruźliczych), wirusowych (np. ospa wietrzna, opryszczka zwykła) oraz grzybiczych skóry, szczególnie wywołanych przez drożdżaki.
alergia kontaktowa, Betnovate C, dermatitis perioralis, diagnostyka różnicowa, drożdżakowate, działanie przeciwpasożytnicze, kliochinol, kortykosteroidy, Lorinden C, mieszanina chinolinowa, nowotwór skóry, opryszczka zwykła, ospa wietrzna, owrzodzenie żylakowate, pieluszkowe zapalenie skóry, prątki gruźlicy, reakcja nadwrażliwości, stan świądowy, świąd okolicy odbytu, test płatkowy, trądzik pospolity, trądzik różowaty, TRUE Test, trymestr ciąży, uogólnione zapalenie skóry, zakażenie bakteryjne skóry, zakażenie grzybicze skóry, zakażenie wirusowe skóry, zapalenie skóry wokół ust - Leksykon leków
Skład i postać leku – Permetryna Scabinol 40 mg/g
Permetryna Scabinol to preparat w postaci żelu o stężeniu 40 mg/g, przeznaczony do leczenia świerzbu. Substancją czynną jest permetryna, wykazująca działanie przeciwpasożytnicze. Żel ma konsystencję białego do kremowego, nieprzezroczystego produktu, zawierającego dodatkowo etanol (96%) jako rozpuszczalnik i konserwant, karbomer 980 jako substancję żelotwórczą, trolaminę jako czynnik alkalizujący oraz wodę oczyszczoną. Produkt jest pakowany w aluminiową tubę o pojemności 40 g, co wystarcza do pełnej terapii u osoby dorosłej o przeciętnej masie ciała. Tuba jest zabezpieczona membraną i zakrętką z polipropylenu z przebijakiem, co zapewnia ochronę preparatu przed czynnikami zewnętrznymi.
czynnik alkalizujący, działanie przeciwpasożytnicze, etanol, karbomer, leczenie świerzbu, niezgodność farmaceutyczna, odpady medyczne, okres ważności leku, permetryna, przenikanie substancji czynnej, substancja czynna, substancja pomocnicza, substancja żelotwórcza, świerzb, terapia przeciwświerzbowa, trolamina, żel do stosowania zewnętrznego - Leksykon substancji czynnych
Krotamiton – Wskazania do stosowania
Krotamiton, dostępny w preparatach miejscowych (maść i płyn) o stężeniu 100 mg/g, jest substancją o podwójnym działaniu: przeciwświądowym i przeciwpasożytniczym. W dermatologii znajduje zastosowanie przede wszystkim w leczeniu świerzbu wywołanego przez Sarcoptes scabiei var. hominis, gdzie skutecznie eliminuje pasożyta i jego formy rozwojowe. Preparat Crotamiton Farmapol jest szczególnie wskazany u pacjentów z przeciwwskazaniami lub nietolerancją innych leków przeciwświerzbowych, stanowiąc lek pierwszego wyboru w monoterapii lub terapii skojarzonej. Ponadto, krotamiton jest stosowany w objawowym leczeniu świądu o różnej etiologii, w tym świądu alergicznego i po ukąszeniach owadów, co znacząco poprawia komfort życia pacjentów.
dermatologia, dermatoza alergiczna, działanie przeciwpasożytnicze, działanie przeciwświądowe, fałd skórny, krotamiton, leczenie świądu, owłosiona skóra głowy, permetryna, preparat przeciwpasożytniczy, reakcja alergiczna skóry, świąd, świąd alergiczny, świąd po ukąszeniu owadów, świerzb, świerzbowiec ludzki, związek siarki - Leksykon substancji czynnych
Albendazol – Właściwości farmakodynamiczne
Albendazol, karbaminian benzimidazolu o kodzie ATC P02CA03, jest substancją czynną preparatu Zentel dostępnym w formie tabletek do rozgryzania i żucia (400 mg) oraz zawiesiny doustnej (400 mg/20 ml). Mechanizm działania albendazolu polega na hamowaniu polimeryzacji tubuliny, co prowadzi do zaburzenia cytoszkieletu pasożyta i uniemożliwia wchłanianie glukozy, skutkując wyczerpaniem zapasów energetycznych i śmiercią pasożyta. Lek wykazuje aktywność przeciwko różnym stadiów rozwojowym pasożytów (jaja, larwy, formy dorosłe), co zwiększa jego skuteczność terapeutyczną w leczeniu inwazji pojedynczych oraz mieszanych.
Ancylostoma duodenale, anemia z niedoboru żelaza, Ascaris lumbricoides, działanie przeciwpasożytnicze, Enterobius vermicularis, glista ludzka, inwazja pasożytnicza, karbaminian benzimidazolu, lek przeciwrobaczy, Necator americanus, nicień, owsik ludzki, pasożyt jelitowy, płaziniec, pochodna benzimidazolu, selektywna toksyczność, Strongyloides stercoralis, tasiemiec, tęgoryjec amerykański, tęgoryjec dwunastniczy, Trichuris trichiura, węgorek jelitowy, włosogłówka ludzka, zakażenie mieszane - Leksykon substancji czynnych
Iwermektyna – Wskazania do stosowania
Iwermektyna, dostępna w postaci doustnej (tabletki 3 mg) oraz miejscowej (krem 10 mg/g), jest lekiem o szerokim spektrum działania przeciwpasożytniczego. Doustna iwermektyna znajduje zastosowanie w leczeniu węgorczycy przewodu pokarmowego (strongyloidozy), mikrofilaremii wywołanej przez Wuchereria bancrofti oraz świerzbu potwierdzonego klinicznie lub parazytologicznie, zwłaszcza w przypadkach opornych, rozsianych lub u pacjentów z zaburzeniami odporności. Krem z iwermektyną (Soolantra 10 mg/g) jest wskazany w miejscowym leczeniu grudkowo-krostkowego trądziku różowatego u dorosłych, gdzie działa przeciwzapalnie i przeciwpasożytniczo wobec Demodex folliculorum. Terapia powinna być prowadzona zgodnie z wytycznymi WHO i odpowiednich organów zdrowia publicznego, uwzględniając dawkowanie, czas trwania oraz monitorowanie pacjenta.
anguilluloza, antybiotyk doustny, badanie parazytologiczne, Demodex folliculorum, dysfagia, działanie przeciwpasożytnicze, filarioza limfatyczna, iwermektyna, leczenie miejscowe, leczenie świerzbu, mikrofilaremia, nitkowiec ludzki, nużeniec, Sarcoptes scabiei, Strongyloides stercoralis, strongyloidoza, świąd, świerzbowiec ludzki, trądzik grudkowo-krostkowy, trądzik różowaty, węgorczyca przewodu pokarmowego, Wuchereria bancrofti, zaburzenie immunologiczne, zaburzenie odporności, zmiany zapalne trądziku różowatego - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Crotamiton Farmapol 100 mg/g
Produkt leczniczy Crotamiton Farmapol w postaci maści zawiera 100 mg krotamitonu w 1 gramie i jest wskazany do miejscowego stosowania w leczeniu świerzbu (scabies) oraz objawowego leczenia świądu różnej etiologii. Świerzb, wywołany przez Sarcoptes scabiei var. hominis, jest skutecznie leczony preparatem dzięki jego działaniu przeciwpasożytniczemu, eliminującemu zarówno świerzbowce, jak i ich larwy. Maść zapewnia odpowiednią penetrację substancji czynnej przez warstwę rogową naskórka, co umożliwia długotrwałe działanie terapeutyczne w miejscu aplikacji.
atopowe zapalenie skóry, choroba pasożytnicza skóry, choroba skóry, działanie przeciwpasożytnicze, krotamiton, maść do stosowania na skórę, penetracja substancji czynnej, pokrzywka, praktyka dermatologiczna, reakcja alergiczna skóry, Sarcoptes scabiei, schorzenie dermatologiczne, schorzenie ogólnoustrojowe, stan kliniczny, stosowanie miejscowe na skórę, świąd, świąd alergiczny, świąd po ukąszeniu owadów, świerzb, świerzbowiec ludzki, terapia pierwszego rzutu, warstwa rogowa naskórka, właściwość przeciwświądowa, wyprysk kontaktowy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Arechin 250 mg
Chlorochina fosforanu, substancja czynna Arechinu, należy do 4-aminochinolonów i jest stosowana głównie jako lek przeciwmalaryczny (ATC: P01BA01) wobec Plasmodium vivax, P. ovale, P. malariae oraz wrażliwych szczepów P. falciparum. Mechanizm działania polega na podwyższaniu pH w wodniczkach pokarmowych pierwotniaków oraz hamowaniu polimerazy Plasmodium, co prowadzi do akumulacji toksycznego hemu i śmierci pasożyta. Wrażliwość zarodźców zależy od zdolności kumulacji chlorochiny w wodniczkach, a leki antagonistyczne wapnia mogą zwiększać jej skuteczność. Ponadto chlorochina wykazuje aktywność przeciwpierwotniaczą wobec Entamoeba histolytica, co wykorzystuje się w leczeniu pełzakowicy, a jej zdolność do kumulacji w wątrobie jest klinicznie istotna.
aglutynacja hemoglobiny, antagonista wapnia, chlorochina fosforanu, działanie przeciwpasożytnicze, Entamoeba histolytica, erytrocyt, fagocytoza, fosfolipaza A2, gościec przewlekły postępujący, hemazolina, kolagenoza, lek przeciwmalaryczny, limfocyt CD4+, melanina, monocyt, nadwrażliwość na światło, pełzakowica, Plasmodium falciparum, Plasmodium vivax, porfiryna, retinopatia, reumatoidalne zapalenie stawów, uwalnianie cytokin, zarodźce malarii, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa, zimnica - Leksykon substancji czynnych
Chlorochina – Właściwości farmakodynamiczne
Chlorochina fosforanu, substancja czynna leku Arechin, jest 4-aminochinoliną o szerokim spektrum działania przeciwmalarycznego, przeciwzapalnego i immunomodulującego. Mechanizm przeciwmalaryczny opiera się na podwyższeniu pH w wodniczkach pokarmowych Plasmodium, co zaburza metabolizm hemoglobiny i prowadzi do akumulacji toksycznego hemu (ferroprotoporfiryny IX) wskutek hamowania polimerazy Plasmodium. Chlorochina jest skuteczna wobec P. vivax, P. ovale, P. malariae oraz wrażliwych szczepów P. falciparum. Wrażliwość pierwotniaków zależy od ich zdolności do kumulowania leku w wodniczkach, a antagonisty wapnia mogą potencjalizować jej działanie. Ponadto, chlorochina wykazuje toksyczność wobec Entamoeba histolytica, kumulując się w wątrobie i zwiększając skuteczność leczenia pełzakowicy.
aglutynacja hemoglobiny, aldosteron, cytokina, działanie immunomodulujące, działanie przeciwpasożytnicze, działanie przeciwzapalne, Entamoeba histolytica, erytrocyt, fagocytoza, fosfolipaza A2, gościec przewlekły postępujący, gospodarka wodno-elektrolitowa, hemazolina, kolagenoza, lek przeciwmalaryczny, limfocyt B, limfocyt CD4+, lizosom, mediator zapalenia, pełzakowica, plasmodium, Plasmodium falciparum, pochodna aminochinoliny, porfiria, porfiryna, retencja sodu, retinopatia, reumatoidalne zapalenie stawów, stres oksydacyjny, zarodźec malarii, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Artemisol
Preparat Artemisol, dostępny w formie płynu do stosowania miejscowego na skórę, nie posiada szczegółowo zbadanych mechanizmów farmakologicznych, co utrudnia precyzyjną ocenę jego skuteczności klinicznej. Skład leku obejmuje nalewkę piołunowo-wrotyczową (Absinthi et Tanaceti herbae tinctura) w stosunku 1:5 z kwasem octowym 80%, zawierającą 60-65% etanolu oraz 2-3,2% kwasu octowego. Pomimo braku badań farmakodynamicznych, składniki nalewki, takie jak olejki eteryczne z piołunu (Artemisia absinthium) i wrotyczu (Tanacetum vulgare), mogą wykazywać działanie przeciwpasożytnicze i przeciwzapalne. Działanie preparatu może być również wspomagane przez etanol, który zwiększa penetrację składników aktywnych przez warstwę rogową naskórka, oraz przez kwas octowy, który wykazuje właściwości przeciwbakteryjne poprzez zakwaszanie środowiska.
Artemisol, badanie farmakodynamiczne, badanie farmakologiczne, doświadczenie kliniczne, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwpasożytnicze, działanie przeciwzapalne, działanie receptorowe, kwas octowy, mechanizm działania, nalewka piołunowo-wrotyczowa, ocena kliniczna skuteczności, olejek eteryczny, penetracja składników aktywnych, piołun, płyn do stosowania na skórę, warstwa rogowa naskórka, wchłanianie ogólnoustrojowe, wrotycz