substancja żelotwórcza
Substancja żelotwórcza to termin odnoszący się do związków chemicznych, które przyczyniają się do powstawania żeli lub mają zdolność żelowania. W kontekście medycznym i farmaceutycznym substancje żelotwórcze są wykorzystywane jako nośniki leków, składniki preparatów dermatologicznych oraz w produkcji opatrunków.
Do najpopularniejszych substancji żelotwórczych należą polimery naturalne (alginiany, pektyny, żelatyna, agar), półsyntetyczne (metyloceluloza, karboksymetyloceluloza) oraz syntetyczne (karbomery, poliwinylopirolidon). Ich działanie polega na tworzeniu trójwymiarowej sieci w środowisku wodnym, co prowadzi do zwiększenia lepkości i powstania struktury żelu.
W praktyce klinicznej substancje żelotwórcze stosowane są w hydrożelach do leczenia ran, oparzeń i owrzodzeń, zapewniając wilgotne środowisko sprzyjające gojeniu. Wykorzystuje się je również w formulacjach leków o przedłużonym uwalnianiu oraz jako substancje pomocnicze w preparatach do stosowania miejscowego, poprawiające przyczepność i biodostępność substancji aktywnych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Heparizen 1000 1000 j.m./g
Heparizen 1000 to żel do stosowania miejscowego zawierający 1000 j.m./g heparyny sodowej (Heparinum natricum). Preparat zawiera również substancje pomocnicze o potencjalnym znaczeniu klinicznym, takie jak metylu parahydroksybenzoesan (1,2 mg/g), propylu parahydroksybenzoesan (0,3 mg/g) oraz etanol 96% (47,6 mg/g). Żel charakteryzuje się półstałą, bezbarwną i przezroczystą postacią, co umożliwia równomierne rozprowadzenie substancji czynnej na skórze. Opakowania dostępne są w trzech wielkościach: 30 g, 50 g oraz 100 g, pakowane w tuby aluminiowe zapewniające stabilność i ochronę preparatu.
etanol, heparyna sodowa, interakcja chemiczna, karbomer, metylu parahydroksybenzoesan, okres ważności leku, postać farmaceutyczna, propylu parahydroksybenzoesan, regulator pH, stosowanie miejscowe, substancja konserwująca, substancja żelotwórcza, warunki przechowywania leku, właściwość farmakologiczna - Leksykon leków
Skład i postać leku – Troxerutin Chema 20 mg/g
Preparat Troxerutin Chema to żel do stosowania miejscowego zawierający 20 mg trokserutyny w 1 gramie żelu. Substancja czynna wykazuje działanie przeciwzapalne i wzmacniające naczynia krwionośne. Formuła żelu oparta jest na makrogologlicerolu rycynooleinianie jako emulgatorze, karbomerze nadającym odpowiednią lepkość, trolaminie regulującej pH, glicerynie nawilżającej, disodu edetynianie jako substancji chelatującej, etanolu 96% pełniącym rolę rozpuszczalnika i konserwantu oraz wodzie oczyszczonej. Preparat jest konfekcjonowany w tubach aluminiowych o pojemności 30 g, co ułatwia precyzyjne dawkowanie i aplikację na skórę.
disodu edetynian, etanol, glicerol, karbomer, makrogologlicerolu rycynooleinian, niezgodność farmaceutyczna, polimer kwasu akrylowego, regulator pH, substancja chelatująca, substancja czynna, substancja pomocnicza, substancja żelotwórcza, trokserutyna, trolamina, Troxerutin Chema, żel do stosowania miejscowego, żel do stosowania zewnętrznego - Leksykon leków
Skład i postać leku – Ketonal 25 mg/g (2,5%)
Ketonal w postaci żelu zawiera ketoprofen w stężeniu 2,5%, co odpowiada 25 mg substancji czynnej na 1 gram preparatu. Żel jest jednorodny, transparentny, o charakterystycznym zapachu lawendy z nutą alkoholu, wynikającym z obecności esencji lawendowej oraz 271,32 mg etanolu 96% na gram żelu, który pełni funkcję rozpuszczalnika wspomagającego penetrację ketoprofenu. Substancje pomocnicze to karbomer (substancja żelotwórcza), trolamina (regulator pH), etanol, esencja lawendowa oraz woda oczyszczona. Produkt jest konfekcjonowany w aluminiowych tubach o pojemności 50 g lub 100 g, zabezpieczonych membraną i zakrętką z polietylenu.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Miconal 20 mg/g
Preparat Miconal to żel zawierający mikonazol w stężeniu 20 mg/g, stosowany miejscowo w leczeniu infekcji grzybiczych skóry. Żel ma postać bezbarwną, przezroczystą lub lekko opalizującą, co umożliwia równomierne rozprowadzanie i stopniowe uwalnianie substancji czynnej. W skład preparatu wchodzą także substancje pomocnicze: dimetylosulfotlenek (50 mg/g) jako promotor wchłaniania, glikol propylenowy (200 mg/g) pełniący funkcję humektanta i rozpuszczalnika, alkohol benzylowy (100 mg/g) jako konserwant o działaniu przeciwbakteryjnym oraz etanol 96% (410 mg/g) jako rozpuszczalnik i środek konserwujący. Żel jest pakowany w tuby aluminiowe po 30 g, zabezpieczone membraną ochronną i zakrętką z polietylenu.
alkohol benzylowy, alkohol etylowy, alkohol izopropylowy, dimetylosulfotlenek, działanie niepożądane, glikol propylenowy, hydroksypropyloceluloza, infekcja grzybicza skóry, mikonazol, niezgodność farmaceutyczna, odpad farmaceutyczny, promotor wchłaniania, środek konserwujący, substancja czynna, substancja pomocnicza, substancja żelotwórcza, terapia przeciwgrzybicza, żel do stosowania miejscowego, związek przeciwgrzybiczy - Leksykon leków
Skład i postać leku – Permetryna Scabinol Forte 50 mg/g
Permetryna Scabinol Forte to preparat w postaci żelu o stężeniu 50 mg/g permetryny, przeznaczony do stosowania miejscowego na skórę. Żel ma konsystencję białej do kremowej, nieprzezroczystej masy, co ułatwia aplikację i penetrację substancji czynnej w naskórek. W skład preparatu wchodzą substancje pomocnicze takie jak etanol 96% (100 mg/g), karbomer 980 jako żelotwórczy polimer kwasu akrylowego, trolamina stabilizująca pH oraz woda oczyszczona jako rozpuszczalnik. Lek dostępny jest w tubach aluminiowych o pojemności 30 g lub 60 g, z okresem ważności 3 lata i zalecanym przechowywaniem w temperaturze poniżej 25°C.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Olfen MAX 20 mg/g
Olfen Max to żel do stosowania miejscowego zawierający diklofenak dietyloamoniowy w stężeniu 23,2 mg/g, co odpowiada 20 mg diklofenaku sodowego na gram preparatu. Żel ma postać jednorodną, o białym do prawie białego kolorze, i zawiera substancje pomocnicze takie jak alkohol izopropylowy, glikol propylenowy (54 mg/g), parafina ciekła, karbomer 974P, makrogolu eter cetostearylowy 22, dietyloamina, kwas oleinowy oraz butylohydroksytoluen (0,2 mg/g). Preparat zawiera również substancje zapachowe, w tym alkohol benzylowy (0,15 mg/g), cytral, cytronelol, kumarynę, eugenol, farnezol, geraniol, d-limonen i linalol, które mogą mieć znaczenie kliniczne, zwłaszcza u pacjentów z nadwrażliwością na składniki zapachowe. Lek dostępny jest w aluminiowych tubach o pojemnościach od 30 g do 180 g, z okresem ważności 2 lata od daty produkcji, przechowywany w oryginalnym opakowaniu chroniącym przed światłem.
alkohol benzylowy, alkohol izopropylowy, butylohydroksytoluen, cytral, cytronelol, dietyloamina, diklofenak, diklofenak dietyloamoniowy, diklofenak sodowy, eugenol, farnezol, geraniol, glikol propylenowy, karbomer, kumaryna, kwas oleinowy, limonen, linalol, niezgodność farmaceutyczna, promotor wchłaniania, przeciwutleniacz, regulator pH, substancja żelotwórcza - Leksykon leków
Skład i postać leku – Tuxanuva 150 mg
Produkt leczniczy Tuxanuva dostępny jest w formie kapsułek twardych zawierających 150 mg dabigatranu eteksylanu (w postaci mezylanu), co odpowiada deklarowanej zawartości substancji czynnej. Kapsułki mają rozmiar „0” (21,5 mm ± 0,4 mm) i charakteryzują się białą, nieprzezroczystą otoczką z nadrukiem „MD” na wieczku oraz „150” na korpusie. Wewnątrz kapsułki znajduje się mieszanina peletek i granulatu o barwie od białej do jasnożółtej. Produkt zawiera substancje pomocnicze takie jak kwas winowy (regulujący pH), hypromelozę, talk, hydroksypropylocelulozę, kroskarmelozę sodową, magnezu stearynian oraz barwniki i składniki otoczki, które zapewniają stabilność, odpowiednią rozpuszczalność i właściwości farmaceutyczne preparatu.
biodostępność, dabigatran eteksylan, dabigatran eteksylanu mezylan, dwutlenek tytanu, glikol propylenowy, hydroksypropyloceluloza, hypromeloza, kapsułka twarda, kroskarmeloza sodowa, kwas winowy, niezgodność farmaceutyczna, postać farmaceutyczna, środek pochłaniający wilgoć, stearynian magnezu, substancja czynna, substancja pomocnicza, substancja poślizgowa, substancja rozsadzająca, substancja żelotwórcza, tlenek żelaza czarny, wodorotlenek potasu - Leksykon leków
Skład i postać leku – Hascovir LIPOŻEL 50 mg/g
Hascovir LIPOŻEL to preparat leczniczy w postaci żelu zawierający acyklowir w stężeniu 50 mg/g, stosowany miejscowo. Żel ma jednorodną, żółtawą barwę i jest dostępny w aluminiowej tubie o pojemności 3 g. Substancje pomocnicze, takie jak fosfatydylocholina oczyszczona, gliceroformal, disodu edetynian, kopolimer akryloilodimetylotaurynianu amonu i N-winylopirolidonu, dimetykon oraz woda oczyszczona, poprawiają właściwości penetracyjne, stabilność oraz konsystencję preparatu, a także ułatwiają jego aplikację. Produkt nie wymaga specjalnych procedur przygotowawczych przed użyciem i nie wykazuje niezgodności farmaceutycznych.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – 4Flex PureGel 100 mg/g
4Flex PureGel to preparat leczniczy w formie żelu o stężeniu naproksenu wynoszącym 100 mg/g (10%), co stanowi substancję czynną. Żel jest przejrzysty, jednorodny, może być bezbarwny lub lekko żółtawy. W składzie pomocniczym znajduje się etanol 96% w ilości 300 mg/g (30%), pełniący funkcję rozpuszczalnika i zwiększający przenikanie substancji czynnej, co jest istotne przy doborze terapii u pacjentów z przeciwwskazaniami do etanolu. Dodatkowo preparat zawiera trolaminę jako regulator pH, karbomer jako substancję żelotwórczą oraz wodę oczyszczoną jako rozpuszczalnik. Produkt jest konfekcjonowany w tubach aluminiowych o pojemności 50 g lub 100 g, zabezpieczonych lakierem epoksydowo-fenolowym oraz wyposażonych w membranę i zakrętkę z HDPE.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Fortiven Gel 1000 j.m./g
Fortiven Gel to miejscowy preparat leczniczy zawierający heparynę sodową w stężeniu 1000 j.m./g, stosowany w formie żelu o bezbarwnej konsystencji i różanym zapachu, co poprawia komfort aplikacji. Substancja czynna heparyna sodowa odpowiada za działanie terapeutyczne, wspomagane przez składniki pomocnicze takie jak glikol propylenowy (zwiększający penetrację i nawilżający), metylu i propylu parahydroksybenzoesan (konserwanty), karbomer 5984 (substancja żelotwórcza), disodu edetynian (chelatujący stabilizator), polisorbat 20 (emulgator) oraz aromat różany i wodę oczyszczoną. Preparat dostępny jest w tubach aluminiowych o pojemnościach 35 g, 50 g i 100 g, co umożliwia dostosowanie dawki do potrzeb klinicznych.
edetynian disodu, emulgator, glikol propylenowy, heparyna sodowa, karbomer, konserwant, niezgodność farmaceutyczna, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan propylu, polisorbat, regulator pH, solubilizator, substancja chelatująca, substancja zapachowa, substancja żelotwórcza, wodorotlenek sodu, żel do stosowania miejscowego - Leksykon leków
Skład i postać leku – Diclofenac Teva 10 mg/g (1%)
Diclofenac Teva to preparat w postaci żelu o stężeniu 10 mg/g (1%) diklofenaku sodowego, przeznaczony do miejscowego stosowania na skórę. Żel ma postać białą, jednorodną z charakterystycznym zapachem, co ułatwia precyzyjne aplikowanie na bolesne lub zapalne obszary ciała. Substancje pomocnicze, takie jak adipinian diizopropylu, hydroksypropyloceluloza, kwas mlekowy, sodu pirosiarczyn, alkohol izopropylowy oraz woda oczyszczona, wspomagają penetrację leku, stabilizują preparat oraz poprawiają jego konsystencję i wchłanianie przez skórę. Produkt jest dostępny w tubach aluminiowych o pojemności 40 g lub 100 g, zabezpieczonych zakrętką z polietylenu HDPE.
alkohol izopropylowy, antyoksydant, diklofenak sodowy, hydroksypropyloceluloza, interakcja z materiałem, kwas mlekowy, niezgodność farmaceutyczna, obszar zapalny, penetracja leku, pH preparatu, postać farmaceutyczna, promotor wchłaniania, rozpuszczalnik, sodu pirosiarczyn, stosowanie miejscowe, substancja czynna, substancja żelotwórcza, tuba aluminiowa, woda oczyszczona - Leksykon leków
Skład i postać leku – Rutoven 20 mg/g
Rutoven 20 mg/g to żel do stosowania miejscowego zawierający trokserutynę w stężeniu 20 mg/g, stosowany w terapii schorzeń naczyniowych skóry. Preparat zawiera substancje pomocnicze takie jak karbomer (substancja żelotwórcza), etylu parahydroksybenzoesan oraz bronopol, które pełnią funkcję konserwującą i mogą wywoływać reakcje nadwrażliwości u niektórych pacjentów. Żel jest pakowany w aluminiową tubę o pojemności 30 g i charakteryzuje się stabilnością przez 3 lata od daty produkcji, z zaleceniem stosowania do 6 miesięcy po otwarciu opakowania. Preparat należy przechowywać w temperaturze nieprzekraczającej 25°C, bez konieczności specjalnych warunków przechowywania.
bronopol, etylu parahydroksybenzoesan, karbomer, nadwrażliwość na składniki, niezgodność farmaceutyczna, postać żelu, regulator pH, sodu wodorotlenek, substancja pomocnicza o znanym działaniu, substancja żelotwórcza, trokserutyna, tuba aluminiowa, utylizacja produktów leczniczych, woda oczyszczona, żel do stosowania zewnętrznego, zgodność farmaceutyczna - Leksykon leków
Skład i postać leku – Etodal 100mg/g
Etodal to żel leczniczy zawierający etofenamat w stężeniu 100 mg/g, charakteryzujący się przezroczystą, bezbarwną do lekko żółtej barwy konsystencją oraz zapachem alkoholu izopropylowego. Substancją czynną jest etofenamat, a w składzie preparatu znajdują się także substancje pomocnicze takie jak glikol propylenowy (rozpuszczalnik i stabilizator), makrogol 400 (poprawiający właściwości reologiczne), makrogolu e ter oleinocetylowy (emulgator), sodu wodorotlenek (regulator pH), karbomer 980 (substancja żelotwórcza), alkohol izopropylowy oraz woda oczyszczona. Szczególną uwagę należy zwrócić na glikol propylenowy, który może wywoływać reakcje u niektórych pacjentów.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Permetryna Scabinol 40 mg/g
Permetryna Scabinol to preparat w postaci żelu o stężeniu 40 mg/g, przeznaczony do leczenia świerzbu. Substancją czynną jest permetryna, wykazująca działanie przeciwpasożytnicze. Żel ma konsystencję białego do kremowego, nieprzezroczystego produktu, zawierającego dodatkowo etanol (96%) jako rozpuszczalnik i konserwant, karbomer 980 jako substancję żelotwórczą, trolaminę jako czynnik alkalizujący oraz wodę oczyszczoną. Produkt jest pakowany w aluminiową tubę o pojemności 40 g, co wystarcza do pełnej terapii u osoby dorosłej o przeciętnej masie ciała. Tuba jest zabezpieczona membraną i zakrętką z polipropylenu z przebijakiem, co zapewnia ochronę preparatu przed czynnikami zewnętrznymi.
czynnik alkalizujący, działanie przeciwpasożytnicze, etanol, karbomer, leczenie świerzbu, niezgodność farmaceutyczna, odpady medyczne, okres ważności leku, permetryna, przenikanie substancji czynnej, substancja czynna, substancja pomocnicza, substancja żelotwórcza, świerzb, terapia przeciwświerzbowa, trolamina, żel do stosowania zewnętrznego - Leksykon leków
Skład i postać leku – Blissel 50 mcg/g
Blissel to żel dopochwowy zawierający estriol w stężeniu 50 μg/g, stosowany miejscowo na błonę śluzową pochwy. Preparat charakteryzuje się jednorodną, bezbarwną, przezroczystą do lekko półprzezroczystej konsystencji, co umożliwia równomierne rozprowadzenie substancji czynnej. Żel zawiera konserwanty: metylu parahydroksybenzoesan sodowy (1,60 mg/g) oraz propylu parahydroksybenzoesan sodowy (0,20 mg/g), a także substancje żelotwórcze (polikarbofil, karbomer), regulator pH (sodu wodorotlenek, kwas solny) oraz glicerol jako środek nawilżający. Produkt dostępny jest w tubach aluminiowych o pojemności 10 g lub 30 g, z kaniulami jednorazowymi lub wielokrotnego użytku oraz tłokiem wielokrotnym, co ułatwia aplikację.
aplikacja dopochwowa, błona śluzowa pochwy, estriol, glicerol, karbomer, kwas solny, metylu parahydroksybenzoesan sodowy, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności, parahydroksybenzoesan, polikarbofil, propylu parahydroksybenzoesan sodowy, regulator pH, sodu wodorotlenek, substancja żelotwórcza, tuba aluminiowa, żel dopochwowy - Leksykon leków
Skład i postać leku – Olfen hydrożel 10 mg/g
Olfen hydrożel to preparat do stosowania miejscowego zawierający diklofenak sodowy w stężeniu 10 mg/g. Produkt ma postać przezroczystego żelu o zabarwieniu od bezbarwnego do jasnożółtego, z charakterystycznym zapachem izopropanolu, wynikającym z obecności alkoholu izopropylowego jako substancji pomocniczej. Formuła zawiera również adypinian izopropylu, kwas mlekowy, sodu pirosiarczyn, hydroksypropylocelulozę, hydroksyetylocelulozę oraz wodę oczyszczoną, które wspomagają penetrację, stabilność i właściwości fizykochemiczne preparatu. Produkt dostępny jest w tubach aluminiowych o pojemności 50 g i 100 g, zabezpieczonych zakrętką z HDPE.
alkohol izopropylowy, charakterystyka produktu leczniczego, diklofenak sodowy, hydroksyetyloceluloza, hydroksypropyloceluloza, hydrożel, kwas mlekowy, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności, polimer zwiększający lepkość, przeciwutleniacz, regulacja pH, sodu pirosiarczyn, środek konserwujący, substancja nawilżająca, substancja żelotwórcza, substancje pomocnicze, żel do stosowania miejscowego - Leksykon leków
Skład i postać leku – Dicloziaja 11,6 mg/g
Dicloziaja to miejscowy preparat w postaci żelu zawierający diklofenak dietyloamoniowy w stężeniu 11,6 mg/g, co odpowiada 10 mg diklofenaku sodowego na gram żelu. Lek charakteryzuje się białą lub prawie białą, homogeniczną konsystencją oraz specyficznym zapachem, wynikającym z obecności substancji zapachowych, w tym alkoholu benzylowego (0,048 mg/g) i innych alergenów zapachowych. Żel zawiera także substancje pomocnicze takie jak karbomer 5984 (substancja żelotwórcza), dietanoloamina (regulator pH), makrogolu eter cetostearylowy 20 (substancja powierzchniowo czynna), alkohol izopropylowy i glikol propylenowy (50 mg/g), które mogą wpływać na przenikanie substancji czynnej i bezpieczeństwo stosowania u pacjentów z nadwrażliwością.
aldehyd amylocynamonowy, aldehyd cynamonowy, alkohol benzylowy, alkohol izopropylowy, benzoesan benzylu, cynamonian benzylu, cytral, cytronellol, dietanoloamina, diklofenak dietyloamoniowy, diklofenak sodowy, emulgator, eter cetostearylowy makrogolu, eugenol, farnezol, geraniol, glikol propylenowy, hydroksycytronellal, izoeugenol, karbomer, kokozylokaprylokapronian, limonen, linalol, parafina ciekła, produkt leczniczy, salicylan benzylu, substancja nawilżająca, substancja powierzchniowo czynna, substancja żelotwórcza