szczepionka polisacharydowa przeciw pneumokokom
Szczepionka polisacharydowa przeciw pneumokokom (PPSV) to preparat immunologiczny zawierający oczyszczone polisacharydy otoczkowe z 23 serotypów bakterii Streptococcus pneumoniae, które są odpowiedzialne za większość zakażeń pneumokokowych u dorosłych. W przeciwieństwie do szczepionek skoniugowanych, szczepionka polisacharydowa nie zawiera białka nośnikowego, co wpływa na mechanizm działania immunologicznego.
Szczepionka PPSV23 (Pneumovax 23) jest zalecana głównie osobom dorosłym z grup wysokiego ryzyka, w tym pacjentom powyżej 65. roku życia oraz osobom z przewlekłymi chorobami układu oddechowego, krążenia, cukrzycą, niewydolnością nerek czy wątroby. Skuteczność szczepionki w zapobieganiu inwazyjnej chorobie pneumokokowej u immunokompetentnych osób dorosłych szacuje się na 60-70%.
Istotnym ograniczeniem szczepionki polisacharydowej jest brak wywoływania odpowiedzi zależnej od limfocytów T, co skutkuje brakiem pamięci immunologicznej i słabszą odpowiedzią u dzieci poniżej 2. roku życia. Z tego powodu u małych dzieci preferowane są szczepionki skoniugowane (PCV). Odpowiedź immunologiczna po szczepionce PPSV23 utrzymuje się zazwyczaj przez około 5 lat, po czym może być wymagana dawka przypominająca u osób z grup wysokiego ryzyka.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Pneumovax 23 po 25 mcg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Przedawkowanie szczepionki PNEUMOVAX 23, zawierającej 0,5 ml roztworu z 25 μg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae, nie jest dobrze udokumentowane w literaturze medycznej. Producent nie dostarcza szczegółowych wytycznych dotyczących skutków ani leczenia w przypadku podania dawki przekraczającej zalecaną. Szczepionka ma postać przezroczystego, bezbarwnego roztworu do wstrzykiwań, zawierającego mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na jednostkę dawkowania, co jest istotne przy ocenie potencjalnych działań niepożądanych.
dawkowanie szczepionki, leczenie objawowe, leczenie przedawkowania, monitorowanie pacjenta, pneumokok, polisacharyd otoczkowy, przedawkowanie szczepionki, reakcja niepożądana, roztwór do wstrzykiwań, serotyp, Streptococcus pneumoniae, szczepionka Pneumovax 23, szczepionka polisacharydowa przeciw pneumokokom - Leksykon substancji czynnych
Polisacharyd – Wskazania do stosowania
Polisacharydowe szczepionki otoczkowe, takie jak PNEUMOVAX 23 i TYPHIM Vi, stanowią kluczowy element profilaktyki zakażeń wywołanych przez Streptococcus pneumoniae oraz Salmonella typhi. PNEUMOVAX 23 zawiera po 25 μg polisacharydu z każdego z 23 serotypów pneumokoków i jest wskazana do czynnego uodporniania pacjentów od 2. roku życia, ze szczególnym uwzględnieniem osób powyżej 50. roku życia, pacjentów z przewlekłymi chorobami układu sercowo-naczyniowego, oddechowego, cukrzycą, marskością wątroby, niedoborami odporności oraz osób z dysfunkcją śledziony. Szczepionka ta jest również rekomendowana u pacjentów immunoniekompetentnych, w tym zakażonych HIV, z chorobami hematologicznymi, nowotworami, przewlekłą niewydolnością nerek oraz po przeszczepach. TYPHIM Vi, zawierająca 25 μg polisacharydu Vi Salmonella typhi, jest stosowana w profilaktyce duru brzusznego u osób powyżej 2. roku życia, zwłaszcza podróżujących do rejonów endemicznych, migrantów oraz personelu medycznego i wojskowego narażonego na kontakt z patogenem.
anemia sierpowata, antygen grasiczozależny, białaczka, chemioterapia immunosupresyjna, chłoniak, choroba Hodgkina, cukrzyca, dur brzuszny, inwazyjna choroba pneumokokowa, kardiomiopatia, kortykosteroid, marskość wątroby, odpowiedź immunologiczna, pacjent immunoniekompetentny, pneumokok, PNEUMOVAX 23, polisacharyd otoczkowy bakterii, polisacharyd w szczepionce, przeszczepienie narządu, przeszczepienie szpiku kostnego, przewlekła choroba układu oddechowego, przewlekła niewydolność nerek, przewlekła obturacyjna choroba płuc, rozedma płuc, Salmonella typhi, splenektomia, Streptococcus pneumoniae, szczepionka polisacharydowa przeciw durowi brzusznemu, szczepionka polisacharydowa przeciw pneumokokom, szczepionka przeciwpneumokokowa, szpiczak mnogi, TYPHIM Vi, wirus HIV, wrodzony brak śledziony, wyciek płynu mózgowo-rdzeniowego, zakażenie pneumokokowe, zastoinowa niewydolność serca, zespół nefrotyczny - Leksykon substancji czynnych
Formaldehyd – Interakcje
Formaldehyd, obecny w śladowych ilościach w wielu produktach leczniczych, w tym szczepionkach (np. Act-HIB, Boostrix Polio, Fluarix Tetra, Infanrix-IPV), pełni funkcję środka inaktywującego wirusy lub detoksykującego toksyny bakteryjne. Badania kliniczne potwierdzają brak istotnych klinicznie interakcji immunologicznych przy jednoczesnym podawaniu tych szczepionek z innymi preparatami immunologicznymi, pod warunkiem podania w różne miejsca ciała. U pacjentów leczonych immunosupresyjnie (w tym kortykosteroidami w dawce ≥ 20 mg prednizolonu) obserwuje się osłabioną odpowiedź immunologiczną oraz zmniejszoną reaktywność w testach skórnych z formaldehydem (np. TRUE Test 36), co wymaga przerwania terapii na minimum 2 tygodnie przed testem. Ponadto, szczepionki zawierające formaldehyd mogą powodować fałszywie dodatnie wyniki testów serologicznych ELISA na HIV1, HCV i HTLV1, które należy weryfikować metodą Western Blot. Po szczepieniu Act-HIB możliwe jest przejściowe wykrycie polisacharydu Hib w moczu przez 1-2 tygodnie, co wymaga potwierdzenia zakażenia innymi metodami diagnostycznymi.
biotransformacja, błonica, choroba wątroby, dehydrogenaza aldehydowa, dehydrogenaza alkoholowa, detoksykacja toksyn bakteryjnych, disulfiram, działanie niepożądane, fałszywie dodatni wynik, fałszywie ujemny wynik, inhibitor oksydazy monoaminowej, kortykosteroid, krztusiec, lek immunosupresyjny, odpowiedź immunologiczna, odra, poliomyelitis, polisacharyd otoczkowy Hib, preparat immunologiczny, różyczka, środek inaktywujący wirusy, świnka, szczepionka mRNA przeciw COVID-19, szczepionka polisacharydowa przeciw pneumokokom, szczepionka przeciw półpaścowi, technika Western Blot, test skórny, tężec, wirus HTLV1, wirus zapalenia wątroby typu C, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wytwarzanie przeciwciał, zaburzenie funkcji wątroby, zakażenie Haemophilus influenzae - Leksykon leków
Interakcje leku – Fluarix Tetra 1 dawka (0,5 ml)
Fluarix Tetra, czterowalentna inaktywowana szczepionka przeciw grypie, może być podawana jednocześnie z wybranymi szczepionkami, takimi jak polisacharydowa szczepionka przeciw pneumokokom u pacjentów ≥50 lat, adiuwantowa szczepionka przeciw półpaścowi (Shingrix) oraz szczepionki mRNA przeciw COVID-19. Jednoczesne podanie wymaga iniekcji w różne miejsca ciała, aby ograniczyć nasilenie reakcji miejscowych i ułatwić ocenę działań niepożądanych. Współpodawanie z PPV23 zwiększa częstość bólu w miejscu podania, natomiast z Shingrix obserwuje się wzrost częstości objawów ogólnoustrojowych, takich jak zmęczenie, ból głowy, mięśni, stawów, objawy żołądkowo-jelitowe oraz dreszcze. W przypadku szczepionek mRNA przeciw COVID-19 brak jest szczegółowych danych o nasileniu działań niepożądanych, jednak zalecana jest rutynowa obserwacja.
choroba wątroby, działanie niepożądane, fałszywie dodatni wynik testu serologicznego, Fluarix Tetra, HCV, HIV-1, HTLV-1, interakcja farmakodynamiczna, interakcja lekowa, objaw żołądkowo-jelitowy, odpowiedź immunologiczna, przeciwciało IgM, Shingrix, szczepionka czterowalentna przeciw grypie, szczepionka mRNA, szczepionka polisacharydowa przeciw pneumokokom, szczepionka przeciw półpaścowi, układ odpornościowy - Leksykon substancji czynnych
Dezoksycholan sodu – Interakcje
Dezoksycholan sodu, obecny w śladowych ilościach jako substancja pomocnicza w szczepionce przeciw grypie Fluarix Tetra, może być podawany jednocześnie z innymi szczepionkami, takimi jak polisacharydowa szczepionka przeciw pneumokokom (PPV23) u pacjentów ≥50 lat, szczepionka przeciw półpaścowi z adiuwantem (Shingrix) oraz szczepionki mRNA przeciw COVID-19. Zaleca się jednak podawanie iniekcji w różne miejsca ciała. Jednoczesne podanie Fluarix Tetra z PPV23 wiąże się z umiarkowanym wzrostem częstości bólu w miejscu podania, natomiast współpodanie ze szczepionką Shingrix powoduje umiarkowane zwiększenie częstości działań niepożądanych, takich jak zmęczenie, ból głowy, mięśni, stawów, objawy żołądkowo-jelitowe oraz dreszcze. Nie stwierdzono klinicznie istotnych interakcji z alkoholem, biorąc pod uwagę minimalne stężenie dezoksycholanu sodu w produkcie.
ból głowy, ból mięśni, ból stawów, dezoksycholan sodu, dreszcze, działanie niepożądane, fałszywie dodatnie wyniki, metoda ELISA, objawy żołądkowo-jelitowe, odpowiedź immunologiczna, przeciwciała IgM, szczepionka Fluarix Tetra, szczepionka mRNA, szczepionka polisacharydowa przeciw pneumokokom, szczepionka przeciw półpaścowi, technika Western Blot, wirus HTLV1, WZW typu C