skręt jąder
Skręt jąder to stan nagły wymagający natychmiastowej interwencji chirurgicznej, polegający na rotacji jądra wokół własnej osi wraz z powrózkiem nasiennym, co prowadzi do zaburzenia ukrwienia i potencjalnie do martwicy narządu. Najczęściej występuje u chłopców i młodych mężczyzn, szczególnie w okresie dojrzewania, choć może pojawić się w każdym wieku.
Głównym objawem skrętu jądra jest nagły, silny ból w mosznie, często promieniujący do pachwiny, któremu może towarzyszyć obrzęk, zaczerwienienie i wciągnięcie jądra do góry. Pacjenci mogą również doświadczać nudności, wymiotów i objawów ogólnoustrojowych. Ból nie ustępuje samoistnie i zwykle nie reaguje na standardowe leki przeciwbólowe.
Diagnostyka obejmuje badanie fizykalne, ultrasonografię z oceną przepływu w naczyniach jądra oraz niekiedy badania laboratoryjne. Kluczowym czynnikiem dla rokowania jest czas – interwencja chirurgiczna powinna nastąpić w ciągu 6 godzin od wystąpienia objawów, aby uratować jądro. Po 12 godzinach szanse na zachowanie funkcji narządu gwałtownie maleją.
Leczenie polega na pilnej eksploracji chirurgicznej moszny, odkręceniu jądra i ocenie jego żywotności. W przypadku niekrótycznego jądra wykonuje się orchidopeksję (przyszycie jądra do ściany moszny), aby zapobiec nawrotom. Profilaktycznie zabieg przeprowadza się również na drugim jądrze. Gdy jądro jest nieodwracalnie uszkodzone, konieczna jest jego resekcja (orchidektomia).
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Świnka – Diagnostyka i diagnoza
Świnka, wywołana przez paramyksowirus, charakteryzuje się obrzękiem przyusznic i może przebiegać atypowo, zwłaszcza u osób zaszczepionych jedną dawką MMR. Diagnostyka kliniczna opiera się na objawach takich jak obrzęk i bolesność przyusznic, gorączka oraz historia kontaktu z chorym, jednak w krajach o wysokim wskaźniku szczepień, jak Polska, wymaga potwierdzenia laboratoryjnego. Preferowaną metodą jest RT-PCR z wymazu policzkowego, wykonywana najlepiej w ciągu 3 dni od wystąpienia objawów, z czułością około 79%, alternatywnie badanie moczu (czułość 43%) lub płynu mózgowo-rdzeniowego w przypadku powikłań neurologicznych. Badania serologiczne wykrywające przeciwciała IgM (pojawiające się 2-3 dni od objawów, utrzymujące się do 5 miesięcy) i IgG są pomocne, lecz mniej czułe i mogą dawać wyniki fałszywie dodatnie z powodu reaktywności krzyżowej, zwłaszcza u osób zaszczepionych, u których odpowiedź IgM może być nieobecna lub opóźniona.
amylaza, badanie fizykalne, badanie ultrasonograficzne, cytomegalowirus, fałszywie dodatni wynik, hodowla wirusowa, kolorowy doppler, morfologia krwi, nakłucie lędźwiowe, obrzęk gruczołów ślinowych, odra, paramyksowirus, parwowirus, płyn mózgowo-rdzeniowy, przeciwciała IgG, przeciwciała IgM, reakcja łańcuchowa polimerazy, reaktywność krzyżowa, różyczka, RT-PCR, skręt jąder, szczepionka MMR, tomografia komputerowa głowy, wirus opryszczki pospolitej, wirus paragrypy, zapalenie jąder, zapalenie mózgu, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie przyusznic - Leksykon chorób i schorzeń
Wczesna lub opóźniona dojrzewanie – Etiologia i przyczyny
Wczesne dojrzewanie definiuje się jako rozpoczęcie rozwoju płciowego przed 8. rokiem życia u dziewcząt i przed 9. rokiem życia u chłopców, z dominującą etiologią idiopatyczną u dziewcząt (około 90%). Centralne przedwczesne dojrzewanie (CPP) wynika z przedwczesnej aktywacji osi podwzgórze-przysadka-gonady i może być spowodowane przez guzy mózgu, hamartoma podwzgórza, uszkodzenia OUN (zapalenia, urazy, radioterapia), wodogłowie lub wrodzone wady rozwojowe. Obwodowe przedwczesne dojrzewanie jest niezależne od gonadotropin i związane z nadmierną produkcją hormonów płciowych przez guzy jajników, jąder, nadnerczy, zespół McCune-Albrighta, wrodzony przerost nadnerczy, niedoczynność tarczycy lub ekspozycję na egzogenne hormony. Czynniki środowiskowe, takie jak otyłość (związek z wyższym BMI), dieta wysokotłuszczowa, ekspozycja na ksenoestrogeny oraz pochodzenie etniczne, również wpływają na czas dojrzewania.
anemia sierpowata, anoreksja, celiakia, choroba Addisona, funkcjonalny hipogonadyzm hipogonadotropowy, gonadotropina kosmówkowa, guz przysadki mózgowej, hamartoma podwzgórza, hipogonadyzm hipergonadotropowy, hipogonadyzm hipogonadotropowy, hormon folikulotropowy, hormon luteinizujący, hormon uwalniający gonadotropiny, hormony płciowe, konstytucjonalne opóźnienie wzrastania i dojrzewania, ksenoestrogeny, mukowiscydoza, niedoczynność tarczycy, niewydolność jajników, oś podwzgórze-przysadka-gonady, skręt jąder, wnętrostwo, wodogłowie, wrodzony przerost nadnerczy, zespół Kallmanna, zespół Klinefeltera, zespół McCune-Albrighta, zespół niewrażliwości na androgeny, zespół Noonana, zespół policystycznych jajników, zespół Turnera